Program Pembajaan Tanaman Pisang Bulan Selepas Tanam Semasa Tanam Jenis Baja CIRP 8:8:8 GML /CZ 1 2 3 4 5 6 9 12 13 15 18 21 15:15:15 15:15:15 15:15:15 15:15:15 15:15:15 12:12:17:2 MOP 12:12:17:2 12:12:17:2 15:15:15 GML

/ CZ 15:15:15 12:12:17:2 15:15:15 12:12:17:2 15:15:15 MOP 24 12:12:17:2 15:15:15 Pisang Mas Kadar Perbelanjaan (g/pokok) 100 60 100 60 100 100 150 150 100 50 100 150 1000 150 180 180 50 180 Pisang Berangan, Rastali, Cavendish (g/pokok) 100 60 60 100 150 150 150 150 75 75 250 250 1000 200 250 300 100 400

CIRP - Christmas Islands Rock Phosphate CZ - Clinop Zeolite (Lahar Gunung Berapi) MOP- Muriate o Potash GML- Ground Magnesium Limestone

Pembajaan Berikut adalah kadar pembajaan yang disyorkan bagi pisang berangan dan cavendish.600 pokok sehektar. Bagi sistem tanaman selingan.100.5m kepadatan mencapai 1.5m x 2. 100gm kapur (GML). 100gm baja organik dan 25gm Carbofuran sebelum benih pisang ditanam. pada jarak 2. Manakala bagi sistem tanaman selingan. jarak tanaman yang sesuai bagi tanaman pisang adalah 2. jarak tanaman yang sesuai adalah 3m x 3m dengan kepadatan 700-900 pokok/ ha. Menanam Bagi sistem tanaman tunggal. Benih pisang ini dibiak secara in vitro di antara induk terpilih dan secara pengeluaran yang begitu terkawal menghasilkan anak-anak benih bebas penyakit dan patogen.600 pokok/ha. Kaedah penanaman Lubang berukuran 0. Bahan tanaman Menggunakan anak benih tisu kultur bagi menjamin kualiti buah. Oleh itu batang pisang perlu ditongkat dengan kayu atau buluh untuk menahan pokok pisang daripada tumbang atau kejadian patah tengkuk kerana tidak dapat menampung buah yang berat.5m x 2.3m x 0. Untuk sistem tanaman tunggal. teknik belahan dan tisu didik. dibajak piring dan bajak putar sebelum ditanam. Pembarisan dan menggali lubang dlakukan selepas penyediaan tanah. Lubang berukuran 30 sm x 30 sm x 30 sm digali dan diisi dengan campuran 100gm baja fosfat (CIRP). Bulan selepas menanam Jenis baja Kadar pembajaan (g/pokok) .Benih tanaman pisang boleh diperolehi dengan menggunakan sulur pedang. 100gm baja organik dan 25gm Carbofuran sebelum benih pisang ditanam. jarak tanaman yang sesuai adalah 3m x 3m dengan kepadatan 700-900 pokok/ha. Sistem tanaman Sistem tanaman empat segi sama. Pertumbuhan benih didapati seragam dan pengeluaran hasil lebih awal dibandingkan dengan benih sulur.3m digali dan diisi dengan campuran 100gm baja fosfat (CIRP). jarak tanaman yang sesuai ialah 3m x 3m dengan kepadatan 1. 100gm kapur (GML). Menyokong Pokok Pokok akan mulai condong apabila tandan buah mulai membesar.3m x 0.5m dengan kepadatan 1. Amalan kultur Penyediaan kawasan Kawasan yang dibuka bagi penanaman pisang perlu dibersihkan. empat segi tepat dan tiga segi digunakan.

Pemangkasan peringkat awal dilakukan dengan memilih dan membiarkan satu pokok induk dan satu sulur diperingkat pokok berumur 4 bulan bagi pisang berangan. Pembungkusan tandan pisang Pembungkusan dapat mengelak gigitan serangga pada buah. Cantasan pelepah Pelepah tua dan berpenyakit perlu dicantas dengan menggunakan pisau tajam dari peringkat awal penanaman.Semasa tanam CIRP 100 Baja Organik 60 GML 60 Carbofuran 25 1 15:15:15 100 2 15:15:15 150 3 15:15:15 150 4 15:15:15 150 5 15:15:15 150 6 12:12:17:2 75 MOP 75 9 12:12:17:2 250 12 15:15:15 250 13 GML 1000 15 15:15:15 200 18 15:15:15 250 21 15:15:15 300 MOP 100 24 15:15:15 400 CIRP : Christmas Island Rock Phosphate MOP : Muriate of Potash GML : Ground Magnesium Limestone Pengurusan air Pokok pisang memerlukan air sebanyak 8-12 liter sehari. Cara pemangkasan yang mudah ialah dengan menggunakan pisau tajam untuk memotong sulur pada aras tanah. Pemangkasan sulur Tujuan adalah untuk menjarakkan penuaian hasil dalam satu-satu rumpun serta memastikan hasil dan mutu buah tidak terjejas akibat persaingan dalam pemakanan. Seterusnya sulur-sulur lain dipangkas pada umur 9 bulan bagi pisang berangan. geseran dengan daun atau kayu . Biasanya pisang tidak dibekalkan dengan pengairan tetapi ia mendapat bekalan air daripada simpanan dalam tanah atau dari air hujan.

Tandan buah dibungkus dengan menyarung sehingga melepasi sisir utama dan diikat kemas. jarak tanaman yang sesuai ialah 2. jantung perlu dipotong terlebih dahulu.3 m dan biarkan terdedah ke matahari selama 2 – 4 minggu. Pembungkusan buah dapat menjamin mutu buah yang tinggi. Sebelum pembungkusan.penyokong. Pembungkusan juga dapat mengelak buah dari calar atau lebam semasa penuaian.0m x 1. Jarak Tanaman : Sistem tanaman empat segi sama.4 m. dengan saliran yang baik. Campurkan baja organik atau kompos sebanyak 5 – 10 kg/lubang dan 100 gm TSP/lubang.32ºC dengan taburan hujan antara 1000 – 3000 mm. empat segi tepat dan tiga segi digunakan. jarak tanaman yang sesuai ialah 3. Tandan pisang boleh dibungkus dengan sarung plastik polietilena berwarna atau kertas perang.3 m x 0. Sulur pedang sesuai digunakan.5 – 8. pengumpulan dan seterusnya pengangkutan ke rumah pembungkusan. Menanam : Sediakan lubang 0. Tanah yang paling sesuai ialah sederhana gembur. Pembungkusan boleh dilakukan diperingkat akhir pembentukan sisir akhir tandan buah. .0.5 m manakala untuk sistem tanaman bercampur. PH tanah antara 5. KEPERLUAN TANAMAN Cuaca : Tanaman pisang sesuai diusahakan dikawasan bersuhu antara 12. Tanah : Pisang boleh ditanam dipelbagai jenis tanah.4m x 2. Untuk sistem tanaman tunggal.3 m x 0. AMALAN KULTUR Bahan Tanaman : Menggunakan sulur dari pokok induk dan anak pokok dari tisu didik.

Pembajaan : Pembajaan yang disyorkan adalah seperti berikut : Umur pokok (Bulan) Semasa menanam 1–2 4 5–6 >6 Pengurusan Air : Pengairan adalah penting terutama pada peringkat awal pertumbuhan pokok.5 kg 0.0 kg 0.5 kg 0. Biasanya.Cantasan : Cantasan sulur dilakukan untuk menjaga pertumbuhan pokok induk.5 kg 1. PENGURUSAN PEROSAK Penyakit : Penyakit yang sering menyerang pisang adalah seperti berikut : Jenis Baja CIRP Baja Organik 15:15:15 15:15:15 12:12:17:2 12:12:17:2 Kadar Baja 0. pemilihan sulur yang sihat dan pengeluaran buah yang berkualiti tinggi. Pembungkusan Buah : Pembungkusan buah dilakukan untuk menjamin mutu buah yang tinggi.0 kg . Pengairan titis atau mikro adalah disyorkan. sarung plastik polietilena bersaiz 75cm x 120 cm digunakan semasa peringkat akhir bunga mengorak. Dikawasan yang sentiasa menakung air. Dua sulur bagi setiap perdu. perlu ada sistem saliran yang baik. Cantasan dilakukan dengan pisau tajam dengan membuang sulur air yang kurang cergas meninggalkan pokok induk.15 kg 10.

Penyakit Panama (Fusarium oxyspotrium) Serangga : Berpunca dari tanah. Simptom pertama bermula dengan daun tua menjadi kuning atau tangkai daun semua daun layu dan mati. Menjaga kebersihan ladang. Daun bertukar menjadi kuning. Merendam dalam air panas. Akar yang diserang kelihatan tompok-tompok hitam berbintik dan pecah terutama dibahagian umbi dan menjadi reput racun dieldin pada pangkal pokok. Pengorek umbi pisang sordidus) 2. Bintik daun (Sigatoka) musicola) Tanda-tanda Pembasmian Bintik-bintik kecil berwarna perang kekuningan atau Gunakan kultivar yang jalur-jalur hijau kekuningan selari dengan urat daun. dengan bahagian tengah berwarna perang terang yang dikelilingi warna perang gelap. Menyiram 3. Terdapat bintik- Membungkus buah. Menjaga kebersihan ladang. (Mycosphaerella Kemudian bintik-bintik ini membesar dan bujur 2. Gunakan varieti yang resisten. Menjaga kebersihan ladang. . (Cosmopolites dan busuk. Sembur racun benomyl. panas selama 5 – 10 minit. resistan. (Fusarium witt) melekang walaupun daun masih hijau. Menyiram dengan racun feramiphos.Penyakit 1. Akar-akar yang berjangkit bertukar ke warna coklat kemerahan dan akhirnya menjadi hitam. Lalat Buah Larva menyerang buah. Akhirnya Serangga yang biasa menyerang pisang adalah seperti berikut : Perosak 1. Nematod Tanda-tanda Larva mengorek dan makan umbi pisang. Kawalan Gunakan bahan tanaman tanpa Umbi berlubang dan akan menjadi perang penyakit dengan celup ke dalam air Anak-anak pisang lemah dan mati. Bintik-bintik ini akan bercantum antara satu sama lain yang mengakibatkan bahagian daun yang diserang menjadi perang dan kering. Gunakan bahan tanaman yang bebas dari penyakit.

bintik hitam bekas tusukan dikulit buah. KEMATANGAN DAN MENGUTIP HASIL Kematangan : Pisang mula mengeluarkan hasil pada umur 6 – 8 bulan selepas ditanam. Hasil : Bergantung kepada jenis kultivar/varieti.23 7. Rumpai : Kawalan pada peringkat awal pertumbuhan rumpai perlu dilakukan secara manual tanpa kimia.9 11-14 12-15 11-13 22 20 . Rumpai diantara barisan tanaman boleh juga dikawal dengan menanam kacang penutup bumi. Umur Pokok (Tahun) 1 13 18 8 2 26 36 16 3 24 30 14 Jenis Berangan Embun Mas Indeks Mengutip Buah : Varieti Cavendish Mas Berangan Embun Rastali Nangka Tanduk Tarikh Penuaian (minggu selepas berjantung) 20 .

Sisir-sisir pisang kemudian dibersih.65 Berangan 2. Jumlah kos pengeluaran untuk tempoh 3 tahun ialah RM 10. Sisir-sisir buah dipisahkan dari tandan dan jejari-jejari yang cacat atau tidak bermutu dipotong dan diasingkan. digred dan dibungkus kedalam bakul atau kotak-kotak pembungkusan.MENGUTIP DAN PENYIMPANAN HASIL Pasca Tuai : Tandan pisang dipotong dan dibawa ke rumah pengendalian.00 Mas RM 6. dikering. Penyimpanan : Tempoh penyimpanan buah pisang boleh dilanjutkan. 345. dirawat.592. apabila simpan pada suhu 13º14º C.32 Rastali 1. EKONOMI Nilai Bersih Kini @ 10 % ialah : Embun RM 10.38 .00 Berangan RM 21.00 Nisbah faedah kos @ 10% ialah : Embun 1.292.33 Mas 1.00 Rastali RM 5.146.00 berdasarkan harga selepas di ladang.864.

f–° ¾¯¯ ¾°    .f 9f¾ .°½  %ff°°– f½% .9 . ° .

f°fff f–¾¾ ¯f°f¯f°¾ °–f° ©fff°f¯f°f°–¾ ¾ff ff¯¯ °–f° ½f ff° ½$f  f°– f°¾¯¾¯¾¯ –f f° ¾ °–f°nf¯½f° –¯ f©f€¾€f%. °f°f¯ f–¾¾ ¯f°f¯f°°––f ©fff°f¯f°f°–¾ ¾f f–f°f¯f°½¾f°–f ff ¯ ¯ °–f°  ½f ff° ½$f . °f°f¯f°½¾f°–   ½   °–f°¯ °––°ff°¾½ f°–  ° ff° f°¾    .

9% –¯f½%.% –¯ f©f–f° f°–¯.

f €f°¾ ¯ °½¾f°– f°f¯  . °°–9 9ff°¯fn° °–f½f ff° f° f¯f¯ ¯ ¾f   ff°–½¾f°–½  °–f °–f° fff °¯ °ff°½½¾f°– f½f f¯ f°–ff ©f f°½ff °– f°f f f½f ¯ °f¯½°– ff°– f   ¯ff°  9 ° ff°ff¾f° ff¾f°f°–  f f–½ °f°f¯f°½¾f°–½   ¾f°   f©f½°– f° f©f½f¾ ¯ f°f¯ 9 ¯ f¾f° f°¯ °––f f°– ff°¾  ½f¾½ ° ff°f°f   ff°f°f¯f° . °––°ff°f°f °¾ f–¯ °©f¯°f f  °½¾f°–°  f¾ nff°  f°ff°  ½ f°¾ nff½ °– ff°f°– – ff¯ °–f¾f°f°f f°f ° f¾ ½ °f f°½f– ° 9 ¯ f° °  f½f¾ f–f¯ f°½ °– ff°f¾ ff  f° °–f° °–f° °¾   ¾ ¯f°f¯f° ¾ ¯f°f¯f° ¯½f¾ –¾f¯f  ¯½f¾ – ½f f°–f¾ – –°ff° D°¾¾ ¯f°f¯f° °––f ©fff°f¯f°f°–¾ ¾fff¯¯ °–f° ½f ff°  ½f f©ff ¯ ¯  ½f ff°¯ °nf½f ½¾  f  f–¾¾ ¯f°f¯f°¾ °–f° ©fff°f¯f°f°–¾ ¾f f ff¯¯ °–f° ½f ff° ½$f   f f½ °f°f¯f°  f°– f° ¯ ¯ ¯ –f f° ¾ °–f°nf¯½f°–¯ f©f€¾€f%.

% –¯ f©f–f° f°–¯.9%  –¯f½%.

f €f°¾ ¯ °½¾f°– f°f¯   9 ¯ f©ff° f fff f½ ¯ f©ff°f°– ¾f° f–½¾f°– f°–f° f°nf ° ¾   f°¾  ½f¾¯ °f°f¯ °¾ f©ff f½ ¯ f©ff°%–$½% .

  ¯f¾ff°f¯.

 .9 f©f–f° .

9        .f €f°                    .9    .          .

9 .

 ° .9 .¾¯f¾¾f° n9¾½f  .f €9f¾ .f–° ¾¯¯ ¾°   9 °–¾f°f 9½¾f°–¯ ¯ f°f¾ f°f  ¾ f  f¾f°f½¾f°– f  ff° °–f° ½ °–ff° f½f¯ ° f½f ff°f f½f f¾¯½f°f° ff¯f°fff ff©f°   9 ¯f°–f¾f°¾ @©f°f ff°¯ °©fff°½ °ff°f¾ ff¯¾f ¾f¯½°¾ f¯ ¯f¾f°f¾ f° ¯ f f © ©f¾f f½ ¾f°–f° ff¯½ ¯ff°f° 9 ¯f°–f¾f°½ °–fff ff° °–f°¯ ¯ f°¯ ¯ ff°¾f½°  f°¾f¾ ½ °–f½ ¯ f° f–½¾f°– f°–f°   ¾°f¾ ¾f° ½f°–f¾½f f¯ f° f–½¾f°– f°–f°  .

ff½ ¯f°–f¾f°f°–¯ fff °–f°¯ °––°ff°½¾ff©f¯°¯ ¯°–¾½f f ff¾f°f   .

f°f¾f°½  ½f 9  ½ff f° ½ °f½  nf°f¾ °–f°¯ °––°ff°½¾ff©f¯ f½ °–fff ½ °f°f¯f°   9 ¯ °–¾f°f° f°½¾f°– 9 ¯ °–¾f° f½f¯ °– f––f°¾ f°––f½f f f – ¾ f° °–f° f°fff .

3-.3.75443/:/..3.3808:..7.3.2.3.3907/0/.7..02.38.  23: .3.2.7.3-40/9.3 808:.3.9808.3.3.25:7 ..2...8. 025.7.3.9.2.3..7...3.3/. !8.544/..358.3 :.39.780.2/50-..3:-..7.2 $0/.3-078::.3.3 $89029....%.2.39.2.3.. 2 2   03.½ °°– 9 ¯ °–¾f°©–f f½f¯ °– f f fnffff f¯¾ ¯f¾f½ °ff°  ½ °–¯½f° f°¾  ¾°f½ °–f°–f° ¯f½ ¯ °–¾f° @f° f°½¾f°–    °–¾ °–f°¾f°–½f¾½  °f f°fff f¾½ f°– 9 ¯ °–¾f°   ff° ½ °–ff½ ¯ °f°¾¾ff° f° f  ¯½ ¯ °–¾f° ©f°°–½  ½°–   f @f° f° f  °–¾ °–f°¯ °f°–¾ °––f¯  ½f¾¾¾f¯f f° f ¯f¾ 9 ¯ °–¾f° f f½f¯ °©f¯°¯ ff°–°––  !#&%  :.7.2.2. %.2.9.3.3808:./:8.38::7/.. :39:889029.39.-:7.3 &39: 889029.3. .3   .3-...9.3-.9.. 02-:7 /03..:4254880-.3.3808:.3.798:// $::750/.39.  .3.  /03.80/07.3. 2 22.7.39:3.9/.     &%&#  .3.2.47.3.25:7.3.0389.3 03:3.3 2 2 2/.980905.80/:3.3025.39.3-07../:3.3%.3.3808:.   22   %. %. !9..3.35..

3/.:-.3 2 %$!.

3   .:-.

8./.993 .89540903..3544  !03..5073..:3.38.8::7-..3-.3  $02.82033..3..393 .3 !02-./.3.805079-07:9 &2:7544 :.3/847.3-:.7.35443/: 502.9.3.7:35.9/.2/:3.39.38::7 .20347.:./.3.3802.:9.9.3:39:203.3-:.3202-:.50393907:9.3     .9 !03.37 !03.7..809..07.3/.203.5079:2-:.203. 7.3:..3807320307.         ./847.5507/:   !02-.3.3.3 .39.3:39:203.. #! ./.2       !03:7:8.2/03.7./.8./. !02-:3:8.:.3 .8.805079-07:9 038..9.3544 3/: :.39..889028.7 -:3.3 58.8.7  507:.3/03.2.2 .38::7.3-07:.5079:2-:.7.232:9:-:.:...3.5.  8.38039..3:7.8.   !&#&$!# $  !03..   !02-:3:8.3.358..8..3998..7./.8.:274.38::7/..5073.35030:.9..7.-078./.8.3.

.3/.2.9  7.5..30./:33  5.. 02:/.358.2./9./.!03..3 .3..:3107.880.8./ 507.3:2-58.7./705:9  .3 802:.2.3/.  0703/.9  .380.3-07.7/..2/.3/. 9.7.544  03.3..:/. . .3  :3.9/03.3.-07.3/.:7 .3.9./.3203.3 $.8 03.:9.2548  .3. :8...7.2-07-39 /.709.35. 075:3..3.394254 942549.485.39.4.507..2../-.7503. $259425079.3.8.75.7 ./.73.3-0-.3903..8/.3-./:33..20307.3 203..070.3/807.3 203.507.3-:..3  39/.2.:39:.302.79.94.203470/.3.9:8.3-..7:299  200. &2--07:-.: 73.0:50/.3:2-/.9/.9.3/807.:5:3/.39.3.3/.2 847//:8  3.39.. 9..3-:8: .3 7.7:2 485497:2  $07.8.7 482454908 /.3.5././.4..3/.2.3..3-39 -393202-08.3..907:9..3 037.20307.39.3 /03.3 0.3 503.2.90207..39:2.73.3.  !03470 :2-58.3-./.39-079:.3.203. %07/.7.82.3/.73.350./.  239 037.: :3.:3. :3.9.70 .32.3.805079-07:9 !0748.32.2.7.3-07.2.:3/0/35.94/ .3 $02-:77.:32.3.3/..:3  70889.3/.3:9.3 ..3.  /03.-072:.. !02-.:3 7088903 03..3:7. .-.9.3.2/03..-07..3-...:3-079:.7/03.3-.0-078.3203./507.30:33.:3 39 -390.9 %.9-39 02-:3:8-:.3. 203.9 !./.3.3-::7 2:8. 0-078..:7. $07.7.5 39 -393 .507.9:./.2 ... 0-078..7203.3907..73.  .73.:3.58.3   02.:0:33..3/03.3 %.3073   !03.:3 -0342  ..3.32.9  :8..3.3  :3.

.39:305.32:../.8/9.5073..380.89:8:../.3.-399. ...3./03..35.2-0./.7.35.2././.3/:9-:. #:25.38005.3.8 07.7.. 9.3:.038:9.9.2.3-40:.39.7.9.3503:9:5-:2   %&%!$  02.3.3 !8.2   .507:/.:2:7 -:.  #:25.37:25.78.3.39.2030:.:.-.7.2 .5079:2-:.3203.2.85.

3.3 2-:3 #..3.3 2-:3 .8 07. .709  &2:7!44 %.89.3.7!03:...03/8 . %.8 3/0803:95:.709 .3 23:8005.3/: %.:3               038 07..39:3                . '.8-07.

:3..3.3       .8.8005.9.9.#   .3.0783 .:9/.3/.3/-:3:80/..7.  2-:3  07.3/-078 /7.3/.50303/../58..3.07:2. %..825.9.&%!!!$  !.7.3 %025450325.8#    8-./. 49.3/.502-:3:8.7..9 /073 /70//..  .8..-072:9:/54943/.0/.8/.3.3#   #.#  -07/.3/.485030:.1.3  $87 88758.8   ..-.3.358.58.3/54943/.3 .79..:49.89.3:39:902549.8::   :2.7.3 /.3/-.3-:.83.:.  2-:3#   07.89.30.3 $87 887-:.3  #..48 ./.2 -.%:.3   !0325.5.3 .3:9.302:/.7 0..35.3-40/.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful