Ãéþñãçò ÓùêñÜôïõò ÊáñáìðáôÝáò

ô. ÊáèçãçôÞò 1ïõ Ëõêåßïõ ÓðÜñôçò
Ðôõ÷éïý÷ïò Èåïëïãßáò, Öéëïóïößáò
ôïõ Ðáíåðéóôçìßïõ Áèçíþí

παιδικές
κουβεντούλες γ ´
ÓÐÁÑÔÇ 2010

EðéôñÝðåôáé ç áíáôýðùóç
êáé óå öùôïáíôßãñáöá

ISBN 978-960-9611-08-4

Κάθε γνήσιο αντίτυπο
φέρει την υπογραφή του συγγραφέα

Γεώργιος Σωκράτους Καραμπατέας
Καθηγητής
Μπισκίνη 53 Ζωγράφου Αττικής
Τ.Κ. 157 71
Τηλ. 210 7783437, 27310 36218, 27210 98429

Εικονογράφηση: Ευστάθιος Παναγ. Καραμπατέας

Βιογραφικό Σημείωμα
Ο Γεώργιος Σωκράτους Καραμπατέας, το τρίτο εκ των πέντε (3
άρρενα και 2 θήλεα) τέκνων του Σωκράτους Παναγ. Καραμπατέα και
της Ποτίτσας (Παναγιώτας) Σωκρ. Καραμπατέα (το γένος Γεωργίου
Καραμανέα), γεννήθηκε το έτος 1934 (16 Φεβρουαρίου) στον
οικισμό Χώρα του Κέντρου (Γαϊτσές), Δήμου Αβίας, Δυτικής Μάνης,
του Νομού Μεσσηνίας.
Φοίτησε στο Δημοτικό σχολείο του χωριού του και στο Β'
Δημοτικό σχολείο Καλαμάτας. Τέλειωσε το οκτατάξιο Γυμνάσιο
Καλαμάτας και σπούδασε Θεολογία στην Αθήνα με υποτροφία της
Μητρόπολης Γυθείου, για το 1° έτος, του Συμβουλίου των
Εκκλησιών, για το 2° έτος και του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών
(Ι.Κ.Υ.) για τα τρία έτη, ως αριστεύσας στις εξετάσεις του 1ου έτους
σπουδών. Υπηρέτησε κανονικά τη θητεία του (με εξαίρετον
διαγωγήν) στο Ναύπλιο (Μηχανικό) επί ένα έτος ως προστάτης της
πατρικής του οικογένειας. Εργάσθηκε στη Δευτεροβάθμια
Εκπαίδευση ως δάσκαλος των Θρησκευτικών και Ιστορικών
μαθημάτων, ως σύμβουλος του σχολικού επαγγελματικού
προσανατολισμού (με ειδική εκπαίδευση σε εξάμηνο σεμινάριο) και
ως μαθηματικός στις Γυμνασιακές τάξεις (λόγω έλλειψης
Μαθηματικού πτυχιούχου). Υπηρέτησε στα σχολεία: Γυμνάσιο
Σιδηροκάστρου Μεσσηνίας, Γυμνάσιο Γερακίου Λακωνίας, Λύκειο
και Γυμνάσιο Ξηροκαμπίου Λακωνίας, Γυμνάσιο και Λύκειο
Γαργαλιάνων Μεσσηνίας, Α', Β', Γ' Γυμνάσια Σπάρτης και Α', Β'
Λύκεια Σπάρτης. Με διακοπές (λόγω υπηρεσιακών αναγκών) από του
έτους 1968 μέχρι το έτος 1997, όπου έλαβε τη σύνταξή του,
υπηρέτησε στο Α' Λύκειο Σπάρτης. Στο διάστημα της υπηρεσίας του
(1981) έλαβε το πτυχίο της Φιλοσοφίας (Τμήμα Φιλοσοφίας) από το
Πανεπιστήμιο Αθηνών. Στα έτη 1963-64 εργάσθηκε ως λαϊκός
ιεροκήρυκας της Αποστολικής Διακονίας στη Μητρόπολη
Μονεμβασίας και Σπάρτης με σύμβαση ορισμένου χρόνου. Με τη
σύζυγο του Ποτούλα (το γένος Πετρ. Πικάκη) δασκάλα, έγινε
πατέρας δύο τέκνων: Σωκράτους και Φιλάνθης.
Έχει δημοσιεύσει: έξι ποιητικές συλλογές (σύνολον 872
ποιήματα), μία μελέτη (επισήμανση) στον αθλητισμό (δίπλωμα
ευρεσιτεχνίας αριθ. 871934), τρία παιδικά βιβλία, ένα βιβλίο
οδοιπορικό στον Ταΰγετο και Πάρνωνα, ένα θεατρικό έργο, και δύο
συλλογές διηγημάτων (άπαντα έχουν κατατεθεί και φυλάσσονται στο
συμβολαιογραφείο Χάρης Καλογερέα - Πειραιώς 1, Αθήνα). Έχει
δημοσιεύσει άρθρα πνευματικής καλλιέργειας, ηθικοθρησκευτικά,
οδοιπορικά, φιλοσοφικά, οικονομικής φύσεως, εκπαιδευτικά, κ.ά.

γενικά, σε εφημερίδες του Ναυπλίου, της Σπάρτης και της
Καλαμάτας. Έχει καταθέσει προς φύλαξη το ιδιόχειρο ημερολόγιό
του, χειρόγραφες ιδιόγραφες εργασίες προς επεξεργασία για
δημοσίευση (Σκέψεις -Διδασκαλίες - Σχέδια αγωγής κ.ά.) σε δέκα
πολυσέλιδους τόμους και μεγάλο μέρος του προσωπικού του αρχείου
στα Γενικά Αρχεία του Κράτους Σπάρτης και ένα τόμο
(φωτοαντίγραφο χειρογράφου) στην Εθνική Βιβλιοθήκη (Αθήνα),
(άπαντα είναι στη διάθεση παντός ενδιαφερομένου ερευνητού). Και
τα δημοσιευμένα βιβλία του (14) έχουν κατατεθεί στα Γενικά
Κρατικά Αρχεία Σπάρτης.
Είναι μέλος: της «Πνευματικής Εστίας Σπάρτης», της «Υπαιθρίου
Ζωής Σπάρτης», της «Πανελληνίου Ενώσεως Θεολόγων», του
Πανελληνίου Συνδέσμου «Φίλοι των Ακριτών», του Συνδέσμου των
απανταχού Λακώνων «Ο Λυκούργος», του «Κύκλου του Ελληνικού
Παιδικού Βιβλίου», του συλλόγου «Κέντρου (Γαϊτσών) Αβίας
Μάνης, Μεσσηνίας» και της «Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών»
(ΠΕΛ).
Τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών με έπαινον για την
παράδοση αρχαίων στο Μουσείο Σπάρτης και από το Α' Λύκειο
Σπάρτης με τιμητική πλακέτα και άλλα αναμνηστικά για την
προσφορά του ως εκπαιδευτικός.
Τα, ως παραπάνω, εκδοθέντα έργα του έχουν κυκλοφορήσει με
τους τίτλους ως εξής: 1. Ο άνθρωπος και η φύση (ποιήματα) Β' Έκδ.
Σπάρτη 1990, 2. Τρέχω για την υγεία μου (όχι για πρωταθλητισμό)
έρευνα στο αγώνισμα δρόμου σε βραδύ ρυθμό. (Δίπλωμα
Ευρεσιτεχνίας Αρ. 871934). Β΄ Εκδ. Σπάρτη 2004, 3. Ένα σεργιάνι
μέσα στους κόσμους της ύπαρξης και του στοχασμού (ποιήματα).
Σπάρτη 1989, 4. Με τη γλώσσα της αγάπης (ποιήματα-στίχοι).Σπάρτη
1990, 5. Παιδικές Κουβεντούλες Α'. Β' Έκδοση Σπάρτη 2004, 6.
Παιδικές Κουβεντούλες Β'. Β' Έκδοση Σπάρτη 2004, 7. Ξεκίνημα από
τα βάθη της σιωπής (ποιήματα). Σπάρτη 2001, 8. Όταν οι άνθρωποι
αγαπάνε (και άλλα διηγήματα). Σπάρτη 2005, 9. Στα «γόνατα» του
Ταΰγετου και του Πάρνωνα Σπάρτη 2005, 10. Ο Χριστός Επιστρέφει
στη Γη (φανταστική ιστορία. Θεατρικό έργο). Σπάρτη 2005, 11.
Στοχασμών ακούσματα (ποιήματα). Σπάρτη 2006, 12. Από την
αιωνιότητα της ύπαρξης (ποιήματα) Σπάρτη 2010, 13. Παιδικές
Κουβεντούλες Γ' Σπάρτη 2010 και 14. Ανθρώπινη Επικοινωνία
(διηγήματα) Σπάρτη 2010.

¸ñãá ôïõ éäßïõ:
1. Ï Üíèñùðïò êáé ç öýóç (ðïéÞìáôá) ´ ¸êä. ÓðÜñôç 1990, óåë. 32.
2. ÔñÝ÷ù ãéá ôçí õãåßá ìïõ (ü÷é ãéá ðñùôáèëçôéóìü) Ýñåõíá óå Üóêçóç
äñüìïõ óå âñáäý ñõèìü. (Äßðëùìá Åõñåóéôå÷íßáò Áñ. 871934).
B´ ¸êä. ÓðÜñôç 2004, óåë. 29.
3. ¸íá óåñãéÜíé ìÝóá óôïõò êüóìïõò ôçò ýðáñîçò êáé ôïõ óôï÷áóìïý
(ðïéÞìáôá). ÓðÜñôç 1989, óåë. 120.
4. Ìå ôç ãëþóóá ôçò áãÜðçò (ðïéÞìáôá-óôß÷ïé). ÓðÜñôç 1990, óåë. 32.
5. ÐáéäéêÝò Êïõâåíôïýëåò Á´. ´ ¸êäïóç ÓðÜñôç. 2004, óåë. 39.
6. ÐáéäéêÝò Êïõâåíôïýëåò ´. ´ ¸êäïóç ÓðÜñôç. 2004, óåë. 48.
7. Îåêßíçìá áðü ôá âÜèç ôçò óéùðÞò (ðïéÞìáôá). ÓðÜñôç 2001, óåë. 64.
8. ¼ôáí ïé Üíèñùðïé áãáðÜíå (äéçãÞìáôá). ÓðÜñôç 2005, óåë. 32.
9. Óôá «ãüíáôá» ôïõ Ôáàãåôïõ êáé ôïõ ÐÜñíùíá. ÓðÜñôç 2005, óåë. 32.
10. Ï ×ñéóôüò ÅðéóôñÝöåé óôç Ãç (öáíôáóôéêÞ éóôïñßá. Èåáôñéêü Ýñãï).
ÓðÜñôç 2005, óåë. 48.
11. Óôï÷áóìþí áêïýóìáôá (ðïéÞìáôá). ÓðÜñôç 2006, óåë. 192.
12. Áðü ôçí áéùíéüôçôá ôçò ýðáñîçò (ðïéÞìáôá). ÓðÜñôç 2010, óåë. 80
13. ÐáéäéêÝò Êïõâåíôïýëåò ô. ÓðÜñôç 2010, óåë. 80
14. Áíèñþðéíç Åðéêïéíùíßá. ÓðÜñôç 2010, óåë. 120

Äõï ëüãéá ãéá ìáò ôïõò ìåãÜëïõò
Ç óçìáóßá ôçò ðáñïõóßáò ôùí ðáéäéþí óôç æùÞ ìáò

Óáí ðñüëïãïò

¼ôáí ðñþôï ðåñðáôÜåé ôï ìéêñü ðáéäß, íïìßæåéò ðùò ðåôÜåé.
Ðáñüìïéá ìå ôï óðïõñãéôÜêé ðïõ êéíåßôáé ÷ïñåõôéêÜ êáé ãñÞãïñá åðß ôïõ
åäÜöïõò, óôçí ðñïóðÜèåéÜ ôïõ íá ôóéìðÞóåé êÜðïéï øß÷ïõëï Þ êÜðïéï
óðïñÜêé, ãéá íá óõìðëçñþóåé ôçí ôñïöÞ ôïõ. ÁêïëïõèÜåé êáé ôï ðáéäÜêé
óôá ðñþôá ôïõ ëåýôåñá óôñáôïõëßóìáôá ôï áÝñéíï ãñÞãïñï âÜäéóìá ôçò
øõ÷Þò ôïõ êáé ðáßñíåé íïåñþò êáé óÝíá ìáæß ôïõ, óôïõò ïõñÜíéïõò
êüóìïõò ôïõ. ÔñÝ÷åéò êáé óõ ìå ôç óêÝøç óïõ ðëÜé ôïõ, äáíåßæåóáé ìå ôçí
öáíôáóßá óïõ ôá öôåñÜ ôçò äéêÞò ôïõ áããåëéêÞò ýðáñîçò, íïéþèåéò
÷áñïýìåíïò. Ðüóï ìõóôÞñéï êñýâåé ìÝóá ôïõ êáé ðïéá ïìïñöéÜ êáé
ìåãáëåßï õðÜñ÷åé óôçí åõôõ÷ßá ôïõ! Íáé! ¸íá ðáéäß ìðïñåß íá óå
ãéïìßóåé ìå ìéá áðåñáíôïóýíç áëçèéíÞò ÷áñÜò êáé åõôõ÷ßáò. Áñêåß íá ôï
áãêáëéÜóåéò øõ÷éêÜ óå üëï ôïõ ôï éåñüí Üäõôï ôçò ýðáñîÞò ôïõ. Óå üëç
ôïõ ôçí æùíôÜíéá ôçò áåéêßíçôçò äñÜóçò ôïõ. Åßíáé ôï áíèñþðéíï ìéêñü
óðïõñãéôÜêé, ôï ïðïßï ìå ôçí åéëéêñßíåéá ôçò óõìðåñéöïñÜò ôïõ ãßíåôáé
ãéá óÝíá ðáíôïý êáé ðÜíôïôå ç áéþíéá êáé ìåãÜëç öõóéêÞ áëÞèåéá.

Êáé üôáí óå äéáôñÝ÷åé áðëÜ êáé áðáëÜ ôï áèþï âëÝììá ôïõ,
áéóèÜíåóáé íá ãéïìßæåéò óéãÜ - óéãÜ ìå ôçí ðëçñüôçôá ìéáò øõ÷éêÞò,
ðíåõìáôéêÞò êáé ìåôáöõóéêÞò ïëïêëÞñùóçò. Óôï ðñüóùðü ôïõ âëÝðåéò íá
êáèñåðôßæåôáé ç ïõóßá ôçò áëçèéíÞò æùÞò.

Ôßðïôá ðéá äåí ìÝíåé êåíü ìÝóá óïõ. ¼ðùò ôï óêïôåéíü äùìÜôéï,
ðïõ Ýîáöíá äÝ÷åôáé Ýíá áðáëü öùò áðü ôï Üíáììá êÜðïéïõ êåñéïý êáé
öùôßæåôáé ïëüêëçñï, Ýôóé êáé ãéá óÝíá ç ðáñïõóßá ôïõ ìéêñïý ðáéäéïý
óôï äñüìï óïõ ãßíåôáé ôï öùò ôïõ åáõôïý óïõ. Êáé öùôßæåóáé ïëüêëçñïò.
ÂëÝðåéò ìÝóá áðü ôá êáèáñÜ ìÜôéá åíüò ðáéäéïý ðüóï ìåãÜëïò êáé
áîéüëïãïò åßíáé ï åáõôüò óïõ, áõôü ôï åßíáé ôçò æùÞò óïõ, üðùò âãÞêå
áðü ôá ÷Ýñéá ôïõ Äçìéïõñãïý óïõ. Ìç ìïõ ðåéò ðùò ôá ìéêñÜ ðáéäéÜ äåí
åíåñãïýí óôïí êüóìï ìáò ùò Üããåëïé, ðïõ öÝñíïõí ôá ìçíýìáôá ôïõ
ïõñáíïý óôïõò áíèñþðïõò;
ÁèÞíá 8/1/2010
Ãåþñãéïò Óùêñ. ÊáñáìðáôÝáò

8

Ï ÃéáííÜêçò êëáßåé
- Ãéáôß êëáéò ÃéáííÜêç;
- ÈÝëù ôï ôüðé ìïõ...
- Ôï ôüðé óïõ; ¸êáíå ìå áðïñßá ï
ÐÜíïò, ï ÌåãÜëïò ôçò ãåéôïíéÜò. - Ôé
Ýãéíå ìå ôï ôüðé óïõ; Ôü÷áóåò;
- ¼÷é...
- Å; Ëïéðüí;
- Íá! Äå ìïõ ôï äßíåé ï ¢óðñïò... ¼ëï ôï
óðñþ÷íåé ìå ôá ðüäéá ôïõ... êáé ìüëéò
ðÜù êïíôÜ ôïõ, ìïõ áãñéåýåé... êáé ìïõ
êÜíåé... ê÷...
- Ìá ðïéïò åßíáé áõôüò ï ¢óðñïò;
- Äåí ôïí âëÝðåéò;
Ï ÐÜíïò äå äõóêïëåýôçêå íá äåé,
êáèþò óÞêùóå ôá ìÜôéá ôïõ, Ýíá
ïëïêÜèáñï ðáíÝìïñöï Üóðñï ãáôÜêé,
ðïõ åíèïõóéáóìÝíï ãéá ôçí åðéôõ÷ßá
9

ôïõ, Ýóðñù÷íå ôï ìåãÜëï ôüðé ìå ôá
ìðñïóôéíÜ ôïõ ðïäáñÜêéá êáé ïëü÷áñï
ìåôÜ Ýôñå÷å ðßóù ôïõ.
ÓôÜèçêå ëßãï êáé ÷áìïãÝëáóå ìðñïóôÜ
óôçí áóôåßá áõôÞ åéêüíá. Ç áëÞèåéá
åßíáé ðùò Þèåëå íá âïçèÞóåé ôï
ÃéáííÜêç, áëëÜ ðÜëé ôïí êáçìÝíïí ôïí
¢óðñï èá ôïí Ýêáíå äõóôõ÷éóìÝíïí,
ðáßñíïíôÜò ôïõ ôï ôüðé.
- ÎÝñåéò, ÃéáííÜêç; Äå èá ìðïñïýóåò íá
ðáßîåéò ìáæß ìå ôïí ¢óðñï; ÈÝëåéò íá
äïêéìÜóåéò; Äåí èá ´íáé äýóêïëï...
Ï ÃéáííÜêçò ãïýñëùóå ôá ìÜôéá ôïõ,
óðüããéóå ôá äÜêñõá ôïõ ìå ôï êáèáñü
ôïõ ÷áñôïìÜíôçëï êáé êïßôáîå óôáèåñÜ
êáé áìßëçôïò ôï ìåãÜëï ôïõ ößëï. Ï
ÐÜíïò, áñêåôÜ Ýìðåéñïò óôç ìðÜëá, ìå
ìéá åðéäÝîéá êßíçóç ðñüëáâå êé Ýóðñùîå
áðáëÜ ôï ôüðé ìÝóá áðü ôá ðüäéá ôïõ
¢óðñïõ ðñïò ôï ìÝñïò ôïõ ÃéáííÜêç. Ï
ÃéáííÜêçò ÷áìïãÝëáóå åõ÷áñéóôçìÝíïò
êáé ìå ìéá ãñÞãïñç êßíçóç Üðëùóå ôá
÷Ýñéá ôïõ íá ôï öïõ÷ôþóåé.
10

- ¼÷é ÃéáííÜêç, ôïí óôáìÜôçóå ï
ÐÜíïò. Ìç ôïõ ôï ðáßñíåéò... Äéþîå ôï
ìüíï ðñïò ôï ìÝñïò ôïõ ¢óðñïõ ôï ôüðé
óïõ êáé áõôüò èá äåéò ðùò èá ôï
êõíçãÞóåé. ÌåôÜ ôñÝîå êáé óõ íá ôï
ðñïöôÜóåéò êáé íá ôï îáíá÷ôõðÞóåéò,
áöïý ôï îáíáóðñþîåé ï ¢óðñïò. Èá
êÜíåôå Ýôóé ìéá êáëÞ äéáóêÝäáóç.
Ï ÃéáííÜêçò Ýêáíå üðùò ôïí
óõìâïýëåøå ï ÐÜíïò êáé ìå ãÝëéá êáé
÷áñÝò Üñ÷éóå êáé óõíÝ÷éæå íá ðáßæåé
êõíçãçôü êáé ìðÜëá ìå ôï åðßóçò
åõôõ÷éóìÝíï ìéêñü ãáôÜêé ôïõ, åíþ ìå ôç
óêÝøç ôïõ åõ÷áñéóôïýóå ôïí êáëüêáñäï
ÐÜíï, ôïí ÌåãÜëï ößëï ôçò ãåéôïíéÜò
ôïõò.

Áðü ôï íçðéáãùãåßï óôï óðßôé
- ÌáìÜ! ÌáìÜ! Ìáíïýëá!!
- ¸ëá! Äå èá ì´ áöÞóåéò íá êÜíù
äïõëåéÜ óÞìåñá. Ôé èÝëåéò ðÜëé...
- Íá óïõ ðù! ÎÝñåéò; Íá óïõ ðù!
11

12

Ç êõñÜ Êáßôç Ýóêõøå, Ýðéáóå ìå ôá äõï
ôçò ÷Ýñéá ôï ÃéáííÜêç, ôï óôåñíïðáßäé
ôçò, áðü ôéò ìáó÷Üëåò, ôï óÞêùóå ëßãï
øçëüôåñá áðü ôï ðÜôùìá êáé ôïýäùóå
äõï öéëéÜ. Ðñéí áðü ìéóÞ þñá åß÷å
ãõñßóåé áðü ôï íçðéáãùãåßï êáé, áðü ôç
óôéãìÞ ðïõ ìðÞêå óôçí êïõæßíá, äåí
óôáìÜôçóå íá ôçò ìéëÜåé êáé íá èÝëåé ôá
äéêÜ ôïõ. Åõôõ÷þò êáé Þôáí ôï
íçðéáãùãåßï äßðëá óôï óðßôé ôïõò êáé ôá
êáôÜöåñíå ìüíïò ôïõ^ áëëéþò èÜðñåðå
íá ôïí ðçãáßíåé êáé íá ôïí öÝñíåé ç ßäéá
êÜèå ìÝñá.
- Ëïéðüí; Óáí ôé èÝëåéò íá ìïõ ðåéò;
- Á... ¢... Íáé! Áõôü! ÌáìÜ! ÓÞìåñá óôï
ó÷ïëåßï ôïí ìÜëùóå ôïí Ìáíþëç ç
êõñßá... êáé ï Ìáíþëçò...
- Ù! ðÜëé ìå ôéò éóôïñßåò ôïõ ó÷ïëåßïõ
óïõ... Êáé ðñÝðåé íá îÝñåéò ðùò áõôü ðïõ
êÜíåéò, äåí åßíáé åõãåíéêü.
13

- Ãéáôß ìáìÜ; Åßíáé êáêü;... Áöïý ï
Ìáíþëçò Ýöôáéãå...
- ¼,ôé êáé íá ´ãéíå, äåí êÜíåé óõ íá
ìéëÜò ãéá ðñÜîåéò ôùí óõììáèçôþí óïõ,
ðïõ ôïõò èßãïõí...
- ÌáìÜ... Ôé èá ðåé: ôïõò èßãïõí;
- ÌðñÜâï, áãüñé ìïõ, ðïõ ñùôÜò!
Ëïéðüí èá ðåé ç ëÝîç: èßãïõí, ðùò ïé
óõììáèçôÝò óïõ èá íôñÝðïíôáé êáé èá
óôåíï÷ùñïýíôáé, áí áõôÝò ïé ðñÜîåéò
ôïõò, ðïõ äåí åßíáé öñüíéìåò, ãßíïíôáé
ãíùóôÝò êáé óå Üëëïõò áíèñþðïõò.
- Íáé... êáôÜëáâá. ÁëëÜ êé ï Ìáíþëçò
Ýâáëå ôñéêëïðïäéÜ óôï Ìßìç! Åõôõ÷þò,
ðïõ ôïí Ýðéáóå ôï Ìßìç ï ÓùôÞñçò, ðïõ
åßíáé äõíáôüò, áëëéþò ï Ìßìçò èá ´ôñùãå
ôá ìïýôñá ôïõ! ÁõôÜ ô´ áóôåßá
áðáãïñåýïíôáé. ÊÜèå ìÝñá ìáò ôï ëÝåé
áõôü ç êõñßá ìáò.
- Äå ëÝù!... êé åãþ ôá âëÝðù áõôÜ
åðéêßíäõíá áóôåßá. Áí äåí ôïí Ýðéáíå ôï
Ìßìç ï ÓùôÞñçò, èá ìðïñïýóå íá ðÝóåé
êáé íá ÷ôõðÞóåé Üó÷çìá.
14

- Áõôü Þèåëá íá óïõ ðù...
- Åí ôÜîåé! Ìïõ ìßëçóåò, ëïéðüí, ãéá
Ýíá äõóÜñåóôï ãåãïíüò, ðïõ Ýãéíå óôï
ó÷ïëåßï óáò. Áóöáëþò èÜ÷åéò êáé
êÜðïéá åõ÷Üñéóôá íá ìïõ äéçãçèåßò.
- Êáé âÝâáéá Ý÷ù! Íá... êïßôá... ìáìÜ!
Êïßôá!
- Ù! Ôé üìïñöïò êüêïñáò!
- Åãþ ôïí Ýöôéáîá... êáé ç êõñßá ìïõ
åßðå ìðñÜâï! Êáé îÝñåéò... ìáìÜ... óÞìåñá
ç êõñßá ìáò åßðå óå üëá ôá ðáéäéÜ
ìðñÜâï... Åßìáóôå ðïëý Þóõ÷ïé üëïé óôï
ìÜèçìá óÞìåñá êáé êáíÝíá ðáéäß äåí
êÜèéóå óôç óêÜëá... Ãé´ áõôü ç êõñßá
Þôáí ðïëý ÷áñïýìåíç óÞìåñá.
- Åßíáé ðïëý åõ÷Üñéóôá üë´ áõôÜ,
ÃéáííÜêç...
- Êáé... ìáìÜ... óÞìåñá üëá ôá ðáéäéÜ
ãåëïýóáí áðü ôç ÷áñÜ ôïõò êáé ï
Ìáíþëçò æÞôçóå óõããíþìç áðü ôï
Ìßìç êáé ï Ìßìçò ôïí óõã÷þñçóå êáé
ãåëïýóáí êáé ïé äõï üôáí öåýãáíå!
ÂÝâáéá ï Ìáíþëçò - ôþñá ôï èõìÞèçêá
15

- êÜèéóå ëßãï óôï ðñþôï óêáëß ôçò
óêÜëáò, ãéá íá óêåöôåß êáé ìüíïò ôïõ ôï
ëÜèïò ôïõ. ÌåôÜ ðÞãå óôï èñáíßï ôïõ
êáé åßðå ó´ üëïõò ìáò ðùò äå èá ôï
îáíáêÜíåé.
- Êé Ýôóé, ÃéáííÜêç ìïõ, ôÝëåéùóáí üëá
êáëÜ êáé óÞìåñá óôï ó÷ïëåßï óáò... Óå
ëßãï èÜñèïõí êáé ï ÄçìÞôñçò ìáò ìå ôçí
¢ííá ìáò áðü ôï ÃõìíÜóéï êáé ï
ðáôÝñáò áðü ôï ãñáöåßï ôïõ êáé èá ìáò
öÝñïõí êáé áõôïß ôá êáëÜ ôïõò íÝá...
- Ê´ üëïé èá êáèßóïõìå óôï ìåãÜëï
ôñáðÝæé ãéá íá öÜìå!... Åãþ, ìáìÜ, èá ðù
ôï «ðÜôåñ çìþí» ôï îÝñù ôþñá üëï...
üëï...
- Íáé, ìÜôéá ìïõ! Åóý, ðñéí áðü ôï
öáãçôü èá ðåéò ôçí ðñïóåõ÷Þ êáé ìåôÜ
ôï öáãçôü èá ðåé ôçí ðñïóåõ÷Þ ï
ìðáìðÜò, ùò ìåãáëýôåñïò. Ðéóôåýù ðùò
ó´ åõ÷áñéóôåß ðïëý áõôü.
- Ù! Íáé... íáé, ìáìÜ! Ðïëý ì´
åõ÷áñéóôåß. Êáé, ãåëþíôáò, îÝöõãå áðü
ôá ÷Ýñéá ôçò ìÜíáò ôïõ, ãéá íá ôñÝîåé
16

óôá ãñÞãïñá íá ÷áúäÝøåé ôï ïëüìáõñï
ãáôÜêé ôçò ïéêïãÝíåéáò, ðïõ åß÷å êÜíåé
ôçí åìöÜíéóÞ ôïõ, êáé íá ôïõ ðéÜóåé êáé
ëßãï, ðåéñá÷ôéêÜ, ôçí ïõñßôóá ôïõ. Ôï
ãáôÜêé, åõ÷áñéóôçìÝíï ìå ôï ÷Üäé ôïõ
ÃéáííÜêç óôï êåöáëÜêé ôïõ, Üöçóå
ìåñéêÜ åõãåíéêÜ íáé-íéáïõ óå ÷áìçëïýò
ôüíïõò. ¼ôáí üìùò Ýíéùóå íá ôïõ
åíï÷ëïýí ôçí ïõñÜ ôïõ, ãõñßæåé áðüôïìá
üëï èõìü êáé äåß÷íåé ôá äïíôÜêéá ôïõ,
äéáìáñôõñüìåíï ìå äõíáôÜ
íéáïõñßóìáôá.
- Á! üëá êéüëá! ÐñÝðåé íá îÝñåéò,
ÃéáííÜêç ìïõ, ôïí ìÜëùóå
óõìâïõëåõôéêÜ ç ìçôÝñá ôïõ, ðùò êáé
ôá ãáôÜêéá êáé ôá óêõëÜêéá êáé üëá ôá
æþá, Ý÷ïõíå êé áõôÜ ôçí áîéïðñÝðåéÜ
ôïõò êáé åôïéìÜæïíôáé íá ôçí
ðñïóôáôåýóïõí, üôáí âëÝðïõí Þ
áéóèÜíïíôáé ðùò âñßóêåôáé óå êßíäõíï.
- ÌáìÜ!.. Ôé åßíáé áîéïðñÝðåéá;
- ÁîéïðñÝðåéá, êáëü ìïõ ðáéäß, åßíáé íá
óåâüìáóôå êáé íá áãáðÜìå ôïí åáõôü
17

ìáò êáé íá ôïí ðñïóôáôåýïìå êáé íá ôïí
ôéìÜìå, üðùò ðñÝðåé ôï ßäéï íá êÜíïõìå
êáé ãéá ôïõò Üëëïõò êáé ãéá ôá æþá
áêüìç.
- Á! Íáé... ÊáôÜëáâá!... Ãé´ áõôü êáé ï
Ìáíþëçò æÞôçóå óõããíþìç áðü ôï
Ìßìç, ðïõ ôïõ ´âáëå ôïõ Ìßìç
ôñéêëïðïäéÜ! ï Ìáíþëçò...
- Âåâáßùò! Ðïëý êáëÜ êáôÜëáâåò,
ëåâÝíôç ìïõ! ÏðùóäÞðïôå êáé ãé´ áõôü!
ÐÞãáéíå ôþñá íá ðëýíåéò ôá ÷Ýñéá óïõ
óôï ìðÜíéï ãéá íÜóáé Ýôïéìïò.

18

19

ÌáìÜ, ãéáôß ðçãáßíïõìå óôï ó÷ïëåßï;
- ÌáìÜ!... ÌáìÜ!... Êïßôá!
- Ù! ÌðñÜâï!... Ìßëôï!... Ôé üìïñöï
ãñáöôü! Óôçí ïñèïãñáößá! ÂëÝðù... ïýôå
Ýíá êüêêéíï!
- Êáé îÝñåéò ìáìÜ; Ç êõñßá ìáò óÞìåñá
Þôáíå ðïëý åõ÷áñéóôçìÝíç... ÓÞìåñá,
ìáìÜ, ðÞñáìå ðïëëïß ¢ñéóôá. Êáé ï
ÓùôÞñçò... êáé ç ÌÝëðù... Êáé ìáò åßðå
êáé ìðñÜâï ç êõñßá ìáò, ãéáôß, îÝñåéò,
åßìáóôå êáé ðïëý Þóõ÷ïé... ÁëÞèåéá,
ìáìÜ, ãéáôß ðçãáßíïõìå óôï ó÷ïëåßï;
- Ìßëôï ìïõ! Äåí èá óïõ áðáíôÞóù åãþ.
Ðñþôá èá ìïõ ðåéò åóý ôé èÜëåãåò, áí
óïõ êÜíáíå áõôÞ ôçí åñþôçóç. Ôþñá
ðéá åßóáé ìáèçôÞò ôçò ÔÝôáñôçò ôÜîçò.
ÐñÝðåé êáé óõ íÜ÷åéò ôç ãíþìç óïõ ãéá
ôï ó÷ïëåßï.
- Íá óïõ ðù, ìáìÜ! Åãþ óôï ó÷ïëåßï
20

ðåñíÜù êáëÜ. ¸÷ù ößëïõò: Ôï ÃéÜííç,
ðïõ ëÝåé áóôåßá êáé ãåëÜìå^, ôç Öéëéþ,
ðïõ êÜíåé üëï íÜæéá êáé ôç ëÝìå
íáæéÜñá... Êáé îÝñåéò, ìáìÜ; Äåí ôçò
êáêïöáßíåôáé^ Ôï ÖÜíç, ðïõ öôéÜ÷íåé
áðü ìüíïò ôïõ éóôïñßåò êáé ôïí ëÝìå
öéëüóïöï. Êáé Üëëïõò... êáé Üëëïõò...
Ðïõ íá óôïõò ëÝù ôþñá üëïõò!
- Íá, ëïéðüí, Ýíá ìåãÜëï êÝñäïò ðïõ
ðåôõ÷áßíåéò ìÝóá óôï ó÷ïëåßï. Âñßóêåéò
ðáñÝåò, ìéëÜò, ðáßæåéò ìå ôïõò
óõììáèçôÝò óïõ, ãåëÜôå...
- Íáé... áëëÜ öùíÜæïõìå êé üëáò
äõíáôÜ êáé èõìþíïõìå, ãéáô´ åßíáé
ìåñéêïß æáâïëéÜñçäåò...
- Ìåñéêïß... ü÷é óõ, Ìßëôï;... Ïé Üëëïé
åßíáé...
- Äåí ëÝù... åßìáé êé åãþ... ¼ëïé êÜíïõìå
æáâïëéÝò... åêôüò áðü ôï ÖÜíç, ôï
öéëüóïöï.. ÎÝñåéò, ìáìÜ; Ðáßæåé ðïëý
Þóõ÷á ï ÖÜíçò... Êáé ìç íïìßæåéò, ðïõ äå
ìéëÜåé!.. Åßíáé ï êáëýôåñïò óôçí
ìðÜëá... üëïé ôïí ðáñáäå÷üìáóôå... Êé
21

áí êÜðïéïé ðéáóôïýí óôá ÷Ýñéá, Þ ëÝíå
Üó÷çìåò êïõâÝíôåò, ôñÝ÷åé êáé ôïõò
÷ùñßæåé... ãéá íá ìçí ðù ðùò áðü ìüíïé
ôïõò ÷ùñßæïõíå êáé ôá öôéÜ÷íïõí
áìÝóùò, ìüëéò ôïí äïýíå íá ðçãáßíåé
êïíôÜ ôïõò... Ãé´ áõôü ôïí ëÝìå êáé
åéñçíïðïéü!
- Ðïëý ÷áßñïìáé, Ìßëôï, ðïõ
áíáãíùñßæåéò ôéò áîßåò êáé ôá
ðñïôåñÞìáôá ôùí óõììáèçôþí óïõ. Íá
ê´ Üëëï êáëü, ðïõ óïõ ðñïóöÝñåé ôï
ó÷ïëåßï! Ìáèáßíåéò íá âëÝðåéò êáé íá
åêôéìÜò ôïõò áíèñþðïõò, ðïõ
óõíáíáóôñÝöåóáé.
- ÁëëÜ... ìáìÜ... ìå âëÝðïõí êáé ìÝíá ïé
Üëëïé Ýôóé; Ìç ìïõ ðåéò, ìáìÜ, ðùò äåí
åßìáé êé åãþ êÜðïõ êÜðïõ êáëüò; Ï
öéëüóïöïò, ìéá ìÝñá, ðïõ ÷þñéóá ôï
Óðýñï êáé ôïí ÁëÝêï, ðïý÷áí ðéáóôåß,
ìïõ ÷áìïãÝëáóå... êé åãþ
åõ÷áñéóôÞèçêá... êé áéóèÜíèçêá
ðåñÞöáíïò, ðïõ ìïõ ÷áìïãÝëáóå ï
öéëüóïöïò!...
22

- Ðïéïò ëÝåé, Ìßëôï ìïõ, ðùò äåí Ý÷åéò
êáé óõ êáëïóýíåò; Ìðïñåß íá êÜíåéò êáé
óõ ôéò áôáîßåò óïõ, áëë´ åßóáé öéëüôéìïò,
áîéïðñåðÞò, äßêáéïò, áãáðÜò, åßóáé
åñãáôéêüò êáé åðéìåëÞò óôá ìáèÞìáôÜ
óïõ...
- Á÷! ÁõôÜ ôá ìáèÞìáôá! ÁõôÜ, áí äåí
Þôáí...
- ÄçëáäÞ;
- Èá ðåñíïýóáìå áêüìç ðéï ùñáßá óôï
ó÷ïëåßï ìáò.
- Ôé ëüãéá åßí´ áõôÜ Ìßëôï ìïõ; Ãéáôß
ìéëÜò Ýôóé; Ôé óïõ öôáßíå ôá ìáèÞìáôá;
- Ôé ìïõ öôáßíå... Äå ëÝù... Ãéá ôï êáëü
ìáò åßíáé... ôï êáëü ìáò èÝëïõíå... üðùò
ìáò ëÝåé êáé ç êõñßá, ãéáôß ðñÝðåé íá
ìÜèïõìå...
- Íáé, Ìßëôï ìïõ... ¸÷åé äßêéï ç êõñßá
óáò, ðñÝðåé íá ìÜèåôå...
- Íáé! ÌáìÜ... Ôï îÝñù! Êáé ç êõñßá
Ý÷åé äßêéï, êé ï ìðáìðÜò Ý÷åé äßêéï, êáé
óõ Ý÷åéò äßêéï... ÐñÝðåé íá ìÜèïõìå... íá
ìÜèïõìå... Íá ìÜèïõìå ãéá ôç öýóç, ãéá
23

ôïí êüóìï ðïõ æïýìå, ãéá ôïõò
áíèñþðïõò, ôá æþá, ôá öõôÜ, ãéá ôïí
ïõñáíü ìå ô´ áóôÝñéá ôïõ, ãéá ôç
èÜëáóóá ìå ôïõò âõèïýò ôçò, íá
ìÜèïõìå éóôïñßá, èñçóêåõôéêÜ,
ãåùãñáößá, íá ìÜèïõìå êáëÜ ôç ãëþóóá
ìáò, êáé Üëëåò ãëþóóåò... Íá ìÜèïõìå
ìáèçìáôéêÜ, ìïõóéêÞ, êáëëéôå÷íéêÜ.
¼ëá! ¼ëá! Äå ëÝù, ¼ëá... åßíáé êáëÜ
êáé ÷ñÞóéìá... ÁëëÜ...
- Ôé áëëÜ... Ìßëôï ìïõ; Ôé Ý÷åéò ðÜëé
óôï ìõáëü óïõ;
- ÁëëÜ, ìáìÜ, ãéá íÜ÷ïõìå üëåò áõôÝò
ôéò ìÜèçóåò, ðñÝðåé íá äéáâÜæïõìå... íá
äéáâÜæïõìå... íá äéáâÜæïõìå... êáé í´
áêïýìå... í´ áêïýìå... í´ áêïýìå... êáé
íÜìáóôå Þóõ÷ïé óôçí ôÜîç... Þóõ÷ïé...
Þóõ÷ïé, üðùò ï ÖÜíçò ðïõ óïýëåãá, ï
öéëüóïöïò, ðïõ äåí êÜíåé ðïôÝ áôáîßåò
óôï ìÜèçìá^ ðñïóÝ÷åé íá ìçí ôïõ
îåöýãåé ïýôå ìéá ëÝîç áðü ôá ëüãéá ôçò
êõñßáò... Åäþ ðïõ ôá ëÝìå, ôï
ðáñáêÜíåé... Á! ¼÷é! ¼÷é! ÐÜåé ðïëý!
24

Äåí ìðïñïýìå íÜìáóôå üëïé óáí ôï
ÖÜíç! Áõôüò åßíáé öéëüóïöïò! Ôï
åßðáìå! ÁëëÜ êáé ï ÖÜíçò êáé üëïé ìáò
èÝëïõìå... Êáé íá ðáßîïõìå, ìáìÜ! Áðü
ôï ðñùß, ðïõ ìáò îõðíÜôå êáé ðÜíôïôå
ðñéí í´ áíáôåßëåé ï Þëéïò, åôïéìáæüìáóôå
ãéá í´ áêïýìå üëï êáé ãéá íÝá
ðñÜãìáôá: áíáêáëýøåéò, åöåõñÝóåéò, íá
âëÝðïõìå åéêüíåò ôçò ìáèçôéêÞò
ôçëåüñáóçò êáé íá äéáâÜæïìå... íá
äéáâÜæïìå, ìÝ÷ñé íá äýóåé ï Þëéïò,... êáé
ìÝóá óôç íý÷ôá... êáé üë´ áõôÜ ãéá íá
ìáèáßíïõìå... íá ìáèáßíïõìå.
- Ôï îÝñù... Ìßëôï ìïõ... ÈÝëåôå êáé íá
ðáßæåôå... Êáé åßíáé öõóéêü óôçí çëéêßá
óáò ôï ðáé÷íßäé íá óáò ôñáâÜåé
ðåñéóóüôåñï, ãé´ áõôü êáé ï öéëüóïöïò
ÐëÜôùíáò ëÝåé, ãéá ôá ðáéäéÜ, íá
äéäÜóêïíôáé êáé íá ìáèáßíïõí
ðáßæïíôáò.
- ¸ôóé ëÝåé; ÌðñÜâï! Íá ìáò æÞóåéò,
ößëå ÐëÜôùíá! Ëïéðüí äåí Ý÷ù äßêéï;
Áöïý êáé ï ÐëÜôùíáò óõìöùíåß ìå ìáò!
25

Êáé åßíáé êáé öéëüóïöïò.
- Íáé... Ý÷åéò äßêéï... ÁëëÜ êáé óôï
ó÷ïëåßï, Ìßëôï ìïõ ïðùóäÞðïôå Ý÷åôå
êÜðïéï ÷ñüíï íá ðáßæåôå óôá
äéáëåßììáôá^ äåí åßíáé üìùò áñêåôüò
üðùò öáßíåôáé^ ÷ñåéÜæåóôå ßóùò
ðåñéóóüôåñïí êáé êÜôé êáëýôåñï.
ÐÜíôùò åßíáé áëÞèåéá ðùò åßóáóôå ðïëý
öïñôùìÝíïé ìå ìáèÞìáôá.
- Ìüíï ðïëý; ÂáñõöïñôùìÝíïé åßìáóôå,
ìáìÜ! Ìïõ öáßíåôáé ðùò ôï ìõáëü ìïõ
öïñôþíåôáé êÜèå ìÝñá óáí ôï ÷áìÜëç.
ÏðùóäÞðïôå, áí åß÷å ðüäéá, ôá ðüäéá ôïõ
èá åß÷áíå ëõãßóåé êáé èá ðåñðáôïýóå ìå
ôéò ðáôåñßôóåò. Ôï äåß÷íåé Üëëùóôå ôï
öïñôßï ôçò ôóÜíôáò ìïõ, ðïõ
êïõâáëÜìå, Üëëïôå åãþ, Üëëïôå åóý,
êÜèå ìÝñá óôï ó÷ïëåßï ìïõ. ÐïëëÝò
öïñÝò æõãßæåé ðåñéóóüôåñï êé´ áðü
ôÝóóåñá êéëÜ. Ôç äïõëåéÜ ìáò ôï
«Õðïõñãåßï Åñãáóßáò» - Ýôóé äåí ôï
ëÝíå; - èÜðñåðå íá ôç âÜëëåé óôá ðéï
âáñéÜ åðáããÝëìáôá!
26

Ç ìçôÝñá ôïõ îÝóðáóå óå ôñáíôá÷ôÜ
ãÝëéá.
- Ôé ãåëÜò!... ìáìÜ ìïõ; ÊáëÜ äåí ôá
ëÝù; Ôçò öþíáîå äõíáôÜ êáé ðåôÜ÷ôçêå
øçëÜ áãêáëéÜæïíôÜò ôçí,
îåêáñäéóìÝíïò êáé ï ßäéïò óôá ãÝëéá.
- Ðïëý êáëÜ ôá ëåò, Ìßëôï ìïõ! ÃåëÜù
ìå ôï áóôåßï óïõ, ëåâÝíôç ìïõ, êáé óå
èáõìÜæù, ðïõ îÝñåéò êáé ãéá Õðïõñãåßï
Åñãáóßáò êáé ãéá... âáñéÜ åðáããÝëìáôá...
ÁëëÜ íïìßæù, áãüñé ìïõ, ðùò äåí öôáßíå
ôá ìáèÞìáôá, ðïõ èÝëïõí äéÜâáóìá, ãéá
íÜ÷åôå ôéò áðáéôïýìåíåò ãíþóåéò óôç
æùÞ óáò. ÌáêÜñé íá âñéóêüôáíå Ýíáò
ðéï îåêïýñáóôïò ôñüðïò ãéá íá
ìáèáßíåôå áõôÜ, ðïõ óáò ÷ñåéÜæïíôáé...
Ðïéïò äåí èá ôüèåëå! ÂëÝðåéò êé ïé
äáóêÜëïé óáò êïõñÜæïíôáé êé áõôïß êáé
êÜíïõíå ü,ôé ìðïñïýíå êáëýôåñï...
- Ï Ìé÷Üëçò, ìáìÜ, êïéìÞèçêå óÞìåñá
ôçí þñá ôçò éóôïñßáò êáé ç êõñßá ôïí
îýðíçóå, ãéáôß öïâÞèçêå ìçí Þôáí
Üññùóôïò. ÁëëÜ äåí Þôáí Üññùóôïò. Ç
27

êõñßá ôïí ñþôçóå, áí åß÷å êïéìçèåß ôç
íý÷ôá. Êáé ôçò åßðå ðùò åß÷å êïéìçèåß
ëßãï, ãéáôß Ýðáéæå Ýíá çëåêôñïíéêü
ðáé÷íßäé... ¸÷åéò äßêéï, ìáìÜ... Åßíáé
ðïëý âëáâåñÜ åêåßíá ôá ðáé÷íßäéá, üôáí
ðáßæïìå ðïëý þñá êáé äå óôáìáôÜìå...
ðïõ Ý÷ïõíå êáé óôá ìáãáæéÜ. Êáé îÝñåéò,
ìáìÜ, ðçãáßíïõíå ðïëëÜ ðáéäéÜ ó´
åêåßíá ôá ìáãáæéÜ, ðïõ Ý÷ïõíå
çëåêôñïíéêÜ ðáé÷íßäéá. Ç êõñßá ìáò
åßðå íá ìçí ðçãáßíïõìå óôá ìáãáæéÜ
áõôÜ êáé íá ìçí ðáßæïõìå ðïëëÞ þñá
çëåêôñïíéêÜ ðáé÷íßäéá, ãéáôß ðáèáßíåé
ìåãÜëï êáêü ç õãåßá ìáò.
- Ðïëý êáëÜ óáò óõìâïõëåýåé ç êõñßá
óáò, Ìßëôï ìïõ, áëë´ áò åðéóôñÝøïõìå
ôþñá óôï áñ÷éêü ìáò åñþôçìá, ãéá íá
êëåßóïõìå êáé ôç óõæÞôçóÞ ìáò. Ëïéðüí;
Ôé ÷ñåéÜæåôáé ôï ó÷ïëåßï; Ãéáôß
ðçãáßíïìå; Íïìßæù ðùò ôþñá ìðïñåßò í´
áðáíôÞóåéò ìå ëéãüôåñá ëüãéá êáé
ðåñéóóüôåñç âåâáéüôçôá, Ýðåéôá áðü ôï
äéÜëïãï ðïõ êÜíáìå ïé äõï ìáò ðÜíù ó´
28

áõôü ôï ðïëý åíäéáöÝñïí èÝìá.
- Íáé ìáìÜ!... Óôï ó÷ïëåßï ÷ñùóôÜìå
ðïëëÜ! ÁëëÜ ìïõ áñÝóåé ðïëý áõôü ðïõ
ëÝåé êåßíïò ï ößëïò óïõ ï ÐëÜôùíáò.
Ðïõ ìÝíåé, ìáìÜ; ÎÝñåéò ôï ôçëÝöùíü
ôïõ; ÈÝëù íá ôïí ãíùñßóù...
- Ì´ áõôüò, Ìßëôï ìïõ, Þôáí áñ÷áßïò
¸ëëçíáò öéëüóïöïò, ößëïò êáé ìáèçôÞò
ôïõ öéëüóïöïõ ÓùêñÜôç. ¸÷åé ðåèÜíåé
ðñéí áðü 2300 ÷ñüíéá êáé ðëÝïí. ¼ôáí
ìå ôï êáëü ðáò óôï ÃõìíÜóéï êáé óôï
Ëýêåéï, èá ìÜèåéò ðïëëÜ ãéá ôïí
ÐëÜôùíá êáé èá äéáâÜóåéò êáé âéâëßá
ôïõ.
- Íáé; Êé Ýðåéôá óïõ ëÝíå ðùò ïé
áñ÷áßïé Þôáíå êáèõóôåñçìÝíïé! Ôé íá
óïõ ðù ìáìÜ! Áõôïß ïé öéëüóïöïé ìïõ
öáßíåôáé ðùò áîßæïõí ðïëëÜ. Êáé ïé
áñ÷áßïé êáé ïé ôùñéíïß.
- Óáí ôïí ÖÜíç, èÝëåéò íá ðåéò.
- Íáé. Êáé óáí ôïí ÖÜíç! ÁëëÜ
ðåñéóóüôåñï óáí ôïí äéêü óïõ, ôïí
ÐëÜôùíá! Ôïí áñ÷áßï!
29

30

Ìéá åðßóêåøç ÁãÜðçò1
Ðáßñíåé ç ÅëÝíç ôï ìåãÜëï äÝìá ðïõ
ôçò Ýäùóå ç Áííïýëá, ôï âÜæåé óôï
áõôïêßíçôï êáé îåêßíçóå. ¸öôáóå óôï
éóüãåéï ìå ôçí Üññùóôç ìÜíá.
ÓôáìÜôçóå. ÐÜôçóå óôïí ðßíáêá ôçò
åéóüäïõ ôï üíïìá ôïõ Áðïóôüëç
ÊáëçìÝñç. Óôï Üíïéãìá ôçò ðüñôáò äõï
ãåëáóôÜ ðáéäéÜ åìöáíßæïíôáé. Ç ÅëÝíç
ôá Þîåñå ðéá ðïëý êáëÜ. ¹ôáíå ïé äõï
ìéêñïß ôçò ößëïé: Ï ÄçìÞôñçò, Ýíá
äåêÜ÷ñïíï æùçñü áãüñé êáé ç
ÌáãäáëçíÞ, ç áäåñöÞ ôïõ, ìå ôá ìåãÜëá
ãáëáíÜ ìÜôéá, ôÝóóåñá ÷ñüíéá
ìéêñüôåñç. Ç ÅëÝíç Üöçóå ôï
1 ÅìðíåõóìÝíï áðü ôï äéÞãçìá «¼ôáí ìéëÜåé ç áãÜðç»
ôïõ áõôïý óõããñáöÝá óôï âéâëßï ôïõ: «Áíèñþðéíç
åðéêïéíùíßá» (ÓðÜñôç 2010).

31

÷áñôïêïýôé ðÜíù óôï ôñáðÝæé êáé åíþ
Ýóêõâå íá ôá öéëÞóåé, åêåßíá, êáé ôá äõï
ìáæß ìå äõíáôÜ îåöùíçôÜ êáé ãÝëéá
ðÝóáíå óôçí áãêáëéÜ ôçò.
- Áõôü åßíáé ãéá óáò! Äþñï áðü ôçí
äåóðïéíßäá Áííïýëá, ôç ößëç ìáò.
Ìðïñåßôå íá ôï áíïßîåôå! Ôïõò åßðå êáé
ôïõò Ýäåéîå ôï êáëïíôõìÝíï ìå
ãõáëéóôåñü ÷áñôß äÝìá.
ÌÝóá óå ëßãá ëåðôÜ ôï Üäåéáóáí üëï
ðÜíù óôï ìåãÜëï ôñáðÝæé.
- Ðù! Ðù! - ¸íá ôüðé! ¸êáíå ï
ÄçìÞôñçò êáé ìå ôá äõï ôïõ ÷Ýñéá ôï
ðÝôáîå øçëÜ êáé ôï îáíÜðéáóå
óêÜæïíôáò óôá ãÝëéá.
- Ç êïýêëá ìïõ!! Öþíáîå
åíèïõóéáóìÝíç ç ÌáãäáëçíÞ êáé ôçí
Ýóöéîå ìå ôá äõï ôçò ÷Ýñéá óôçí áãêáëéÜ
ôçò, ôñáãïõäþíôáò ôçò Ýíá ôñáãïýäé ôïõ
ó÷ïëåßïõ ôçò. Êé åíþ ôá ðáéäéÜ
÷áéñüíôïõóáí ôá äþñá ôïõò, ç ÅëÝíç
ðëçóéÜæåé óôï êñåâÜôé ôçò ôçí Üññùóôç
ÌÜíá.
32

- Ðþò åßóèå óÞìåñá ê. ÌÜñèá;
- Êáëýôåñá äåóðïéíßò ÅëÝíç. Ï ãéáôñüò
ìïõ åßðå ðùò ôçí Üëëç âäïìÜäá èá
ìðïñÝóù íá ðÜù óôï åñãïóôÜóéï.
- Áõôü åßíáé ðïëý åõ÷Üñéóôï! Ðïëý èá
÷áñåß êáé ç Áííïýëá, üôáí ôï ìÜèåé.
- Íáé! Íáé! Íá ôçò ôï ðåßôå äåóðïéíßò
ÅëÝíç êáé ðïëëÝò åõ÷áñéóôßåò ãéá ôá
äþñá ôçò.
- Êé áðü ìáò! Êé áðü ìáò! Öþíáîáí êáé
ï ÄçìÞôñçò ìå ôç ÌáãäáëçíÞ.
ÌåôÜ ç ÅëÝíç ìðÞêå óôçí êïõæßíá êáé
Üñ÷éóå íá åôïéìÜæåé ôï öáãçôü. ¸âáëå
ôï êñÝáò íá âñÜæåé, íåñü ãéá ôá
ìáêáñüíéá êáé Ýðëõíå êáëÜ ôéò
íôïìÜôåò ãéá ôç óáëÜôá. ¸ðåéôá ãýñéóå
ðÜëé óôï ìåãÜëï äùìÜôéï.
- Ëïéðüí; Ôé ëÝôå ôþñá ðáéäéÜ; ÌÝ÷ñé íá
ãßíåé ôï öáãçôü ìáò ìðïñïýìå íá
äéáâÜóïõìå ìáæß ôá ìáèÞìáôÜ óáò;
- Íáé!... Íáé, äåóðïéíßò! Åßðáí êáé ôá
äõï ìáæß. Åãþ äåóðïéíßò óÞìåñá Ýãñáøá
ôçí ïñèïãñáößá óôïí ðßíáêá, ÷ùñßò
33

êáíÝíá ëÜèïò! Öþíáîå äõíáôÜ ï
ÄçìÞôñçò. Êáé ç êõñßá ìïõ åßðå ìðñÜâï!
Êáé ôï Üêïõóáí üëá ôá ðáéäéÜ!
- Êé åãþ... Êïßôá äåóðïéíßò ÅëÝíç! Åãþ
ôüêáíá! êáé ôï êïñéôóÜêé Ýäåéîå óôçí
ÅëÝíç Ýíá ãïõóôüæéêï áñíÜêé, ðïõ åß÷å
æùãñáößóåé ó´ Ýíá öýëëï ÷áñôß.
- ÌðñÜâï ðáéäéÜ! ÌðñÜâï! Áò ðÜìå
ôþñá ãýñù óôï ôñáðÝæé. ÐñÝðåé ðñþôá ðñþôá íá ôï áðáëëÜîïõìå áðü ôá ùñáßá
áõôÜ ðñÜãìáôá, ðïõ óáò Ýóôåéëå ç
äåóðïéíßò Áííïýëá êáé íá ôá âÜëïõìå
óôç èÝóç ôïõò.
- Íáé, äåóðïéíßò ÅëÝíç. Åãþ ðáßñíù ôá
ðïõëüâåñ. ÎÝñù... Èá ôá âÜëù óôéò
êñåìÜóôñåò ôïõò êáé ìåôÜ óôç
íôïõëÜðá, üðùò êÜíåé ç ìáìÜ, åßðå ï
ÄçìÞôñçò.
- Êé åãþ ôéò óïêïëÜôåò ôéò ðçãáßíù óôï
øõãåßï, ãéá íá ìç ÷áëÜíå, åßðå ç
ÌáãäáëçíÞ.
- Êáé ôéò êáñáìÝëåò êáé ôá ìðéóêüôá
óôï ÷áìçëü ñÜöé ôïõ ìðïõöÝ, ðáéäéÜ,
34

åßðå ç ÅëÝíç.
¼ëá ôáêôïðïéÞèçêáí üìïñöá üìïñöá. ÌåôÜ, ðÜíù óôï êáèáñü
ôñáðÝæé áðëþóáíå ôá âéâëßá ôïõò êáé ôá
ôåôñÜäéÜ ôïõò ìå ôá ìïëýâéá ôïõò êáé ôéò
ãïìïëÜóôé÷åò.
Ç ÌáãäáëçíÞ åß÷å ìðñïóôÜ ôçò Ýíá
ìåãÜëï âéâëßï ìå ìéóïôåëåéùìÝíåò
æùãñáöéÝò. ¸ðñåðå ôñåéò áð´ áõôÝò ôéò
æùãñáöéÝò íá ôéò óõìðëçñþóåé êáé íá
ìÜèåé ôéò ëÝîåéò, ðïõ åß÷å ç êÜèå ìßá óôï
êÜôù ìÝñïò ôçò óåëßäáò êáé íá ôéò
îáíáãñÜøåé ðïëëÝò öïñÝò óôçí ðßóù
óåëßäá ôïõ öýëëïõ.
Ï ÄçìÞôñçò Ýðñåðå íá ëýóåé ôéò
áñéèìçôéêÝò ôïõ áóêÞóåéò, íá äéáâÜóåé
ôçí éóôïñßá ôïõ êáé ôçí áíÜãíùóÞ ôïõ.
Ç ÅëÝíç êÜèéóå ðáñÝá ôïõò êáé ôá
âïçèïýóå, üôáí ôçò ôï æçôïýóáí. Áðü
êáéñü óå êáéñü óçêùíüôáíå êáé ðÞãáéíå
óôçí êïõæßíá, ãéáôß Ýðñåðå íá åðéâëÝðåé
êáé ôï öáãçôü ðïõ Ýâñáæå.
¸ðåéôá áðü ìéá þñá üëá Þôáí Ýôïéìá.
35

Ôá ðáéäéÜ åß÷áí äéáâÜóåé ôá ìáèÞìáôÜ
ôïõò êáé ôá öáãçôÜ öñÝóêá - öñÝóêá
êáé æåóôÜ Ü÷íéæáí óôéò êáôóáñüëåò. Ç
ÅëÝíç, áöïý Ýöôéáóå ôç óáëÜôá êáé
ôýñùóå ôá ìáêáñüíéá, Ýöåñå ðñþôá ðñþôá óôçí Üññùóôç ìÜíá ôï öáãçôü
ôçò ðÜíù óôï êõëéüìåíï ôñáðåæÜêé êáé
ìåôÜ êÜèéóå ìå ôá ðáéäéÜ ìáæß ôïõò,
ãýñù áðü ôï ôñáðÝæé ôçò êïõæßíáò, êáé
öÜãáíå êáé ïé ôñåéò ìå ìåãÜëç üñåîç.
¼ôáí üëïé ôÝëåéùóáí ôï öáãçôü ôïõò, ç
ÅëÝíç Ýðëõíå êáèáñÜ ôá ðéÜôá óôï
íåñï÷ýôç êáé ï ÄçìÞôñçò ìå ôç
ÌáãäáëçíÞ ôá óêïýðéóáí êáëÜ êáé ôá
âÜëáíå ìå ðñïóï÷Þ óôç èÝóç ôïõò. Ç
ÅëÝíç ôáêôïðïßçóå ôá õðüëïéðá öáãçôÜ
óôï øõãåßï. ¼ëá èá ôá Ýâñéóêå
íïéêïêõñåìÝíá ï ê. Áðïóôüëçò, üôáí
óôéò ôÝóóåñéò èá åðÝóôñåöå áðü ôçí
ïéêïäïìÞ, ðïõ äïýëåõå.
Ç ÅëÝíç ÷áéñÝôéóå ôçí ê. ÌÜñèá, ôçò
åõ÷Þèçêå ðÜëé ðåñáóôéêÜ, ößëçóå ôïõò
ìéêñïýò ôçò ößëïõò êáé âãÞêå áðü ôçí
36

ðüñôá ìå öáíåñÞ ôçí åõôõ÷ßá óôï
ðñüóùðü ôçò, ðïõ ôçò äüèçêå ç åõêáéñßá
íá âïçèÞóåé ðÜëé ôçí ïéêïãÝíåéá ôïõ ê.
Áðïóôüëç, ï ïðïßïò, ðñÝðåé íá
óçìåéþóïõìå Þôáíå Ýíáò ðïëý êáëüò
Üíèñùðïò, ôå÷íßôçò - ïéêïäüìïò,
óõíÜäåëöïò êáé ößëïò ôïõ ðáôÝñá ôçò.
ÌÝ÷ñé ðïõ ìðÞêå óôï áìÜîé ôçò êáé
îåêßíçóå, ç ÌáãäáëçíÞ êáé ï ÄçìÞôñçò
ôçí ðáñáêïëïõèïýóáí êáé,
÷áìïãåëþíôáò, ôçò öþíáæáí äõíáôÜ.
Åõ÷áñéóôïýìå! Åõ÷áñéóôïýìå!

37

38

Ç óéùðçëÞ áãÜðç
- Ëïéðüí, Áëßêç, üðùò âëÝðù, ðÜëé
Üñéóôá ðÞñåò óôçí Ýêèåóç. Ðïëý
÷áßñïìáé...
- Íáé, ìáìÜ. Ó´ åõ÷áñéóôþ ãéá ôá êáëÜ
óïõ ëüãéá. ÎÝñåéò üìùò, èá Þèåëá...
- Ìßëçóå ëåýôåñá, ðáéäß ìïõ!
ÌåãÜëùóåò ðéá! ÏðùóäÞðïôå êÜôé óå
áðáó÷ïëåß. Ìå ðïëëÞ åõ÷áñßóôçóç, áí
ìðïñþ, íá âïçèÞóù...
- ¼óï ãé´ áõôü, äåí áìöéâÜëëù
ìçôåñïýëá ìïõ... ÐÜíôïôå ìáò âïçèÜò.
Äåí ðñüêåéôáé üìùò ãéá ìÝíá. ¸÷ù Ýíá
ðñüâëçìá ìå ôçí Êáßôç. Äõï âäïìÜäåò
ôþñá, äåí ìïõ ìéëÜåé. Ôç ÷áéñåôÜù... Ìå
êïéôÜæåé åðßìïíá, óößããåé ôá ÷åßëç ôçò
êáé öåýãåé. Ôé Ý÷åé, ìáíïýëá; Äåí
èõìÜìáé íá ôçò Ýöôáéîá óå êÜôé... Ôçí
ÐáñáóêåõÞ, ðïõ ìáò ðÝñáóå,
39

ðñïóðÜèçóá í´ áíïßîù êïõâÝíôá ìáæß
ôçò, íá ðÜñù êÜðïéá åîÞãçóç, ìá äåí
Ýêáíá ôßðïôá. ×áìÞëùóå ôá ìÜôéá ôçò
êáé Ýöõãå, ÷ùñßò íá âãÜëåé ëÝîç. Êáé
Þôáí Ýíá ôüóï ðñüó÷áñï êïñßôóé! Ãéáôß,
ìáìÜ; Ôé íá óõìâáßíåé;
- ÄçëáäÞ, Áëßêç, èÝëåéò íá ðåéò ðùò
ßóùò Ý÷åé êÜðïéï ðáñÜðïíï ìáæß óïõ;
- ºóùò. ÁëëÜ êáé óô´ Üëëá ðáéäéÜ Ýôóé
öÝñåôáé. Ìüíï, üôáí ôçí ñùôÜíå ïé
êáèçãçôÝò ìáò óôá ìáèÞìáôá, áðáíôÜ
âÝâáéá, áëëÜ êáé ðÜëé ìå ðïëý ëßãá
ëüãéá. Ìüíï ôüôå áêïýìå ôç öùíÞ ôçò.
Ôé ëåò óõ, ìáíïýëá; ÌÞðùò åßíáé
Üññùóôç;
- Ôßðïôå äåí áðïêëåßåôáé, Áëßêç ìïõ.
ÐïëëÜ ìðïñåß íá óõìâáßíïõí óôïí
êáèÝíá ìáò. Åóý ôé íïìßæåéò; Åßóèå ößëåò
áðü ôï Äçìïôéêü. ÐñÝðåé íá Ý÷åéò
êáôáëÜâåé, áí õðÜñ÷åé êÜôé ôÝôïéï...
- Á! ìðá... Äåí ðéóôåýù... Ç Êáßôç ðïôÝ
äåí Ý÷åé áññùóôÞóåé. ÊÜôé Üëëï...
Ðéèáíüí óôï óðßôé ôçò...
40

- Óôï óðßôé ôçò, åßðåò;
- Íáé, ìáìÜ, áêïýãïíôáé êÜðïéåò
êïõâÝíôåò áðü ôá êïñßôóéá ãéá ôïõò
ãïíåßò ôçò... ãéá ôéò ó÷Ýóåéò ôïõò...
- Áí õðÜñ÷ïõí äõóêïëßåò óôç æùÞ ôçò
ïéêïãÝíåéáò... ìÜëëïí åêåß âñßóêåôáé ç
áéôßá ôïõ ðñïâëÞìáôïò... Êáé óå ôÝôïéåò
ðåñéðôþóåéò äåí åßíáé åýêïëï íá îÝñåé
êáíåßò ðþò íá åíåñãÞóåé. Ç áãÜðç èá
ìïõ ðåéò ðùò Ý÷åé ôïõò ôñüðïõò ôçò. Ãéá
ôçí þñá üìùò äåí âëÝðù ðùò ìðïñïýìå
íá êÜíïõìå êÜôé. Ìüíï íá óõíå÷ßóåéò íá
ôç âëÝðåéò... íá ôçò ìéëÜò... Ï ÷ñüíïò èá
ìáò äåßîåé...
Ôçí Üëëç ìÝñá, ôï ðñùß, ç Áëßêç, åíþ
ðåñßìåíå óôç óôÜóç ôïõ ëåùöïñåßïõ,
âëÝðåé ôçí Êáßôç íá Ýñ÷åôáé ðñïò ôï
ìÝñïò ôçò. ¹ôáí ç áëçèéíÞ Êáßôç, üðùò
ôçí Þîåñå ôüóá ÷ñüíéá. ÊåöÜôç,
ãåëáóôÞ!...
- ÎÝñåéò, Áëßêç... ¢ñ÷éóå ðñþôç. Ó´
åõ÷áñéóôþ, ðïõ ìïõ óõìðáñáóôÜèçêåò...
ÐïëëÜ åß÷á íá óïõ ðù. Ôþñá üìùò äåí
41

Ý÷ù íá óïõ ðù ôßðïôá. Äåí õðÜñ÷åé ðéá
èÝìá. ÐåñÜóáìå äýóêïëåò óôéãìÝò...
ÁëëÜ... Äüîá óôï Èåü... üëá
ôáêôïðïéÞèçóáí. Ìå óõã÷ùñåßò ðïõ ó´
Ýêáíá íá õðïöÝñåéò, äåí ôüèåëá. ¹ôáí
Ýíáò óýöùíáò... Ôï óðßôé ìáò êéíäýíåøå
íá ðÝóåé... íá äéáëõèåß. Åìåßò, ôá ðáéäéÜ,
íá ìåßíïõìå óôï äñüìï... ÁëëÜ öáßíåôáé,
üðùò åßðå ï ×ñéóôüò, Þôáí ÷ôéóìÝíï
ðÜíù óôçí ðÝôñá... êáé Üíôåîå... Ï
ðáôÝñáò êáé ç ìçôÝñá âáóáíéóôÞêáíå
ìÝóá óôï ÷Üïò ìéáò ðáñåîÞãçóçò. ¸íá
ìÞíá ôþñá, æÞóáìå óôï óðßôé ìáò Ýíá
ìáñôýñéï. Ìá üëá ðÝñáóáí. ¸íáò
êáëüò Üããåëïò ìå ôï öùò ôçò áãÜðçò ôïõ
óêüñðéóå ôï óêïôÜäé, ðïõ Ýêëåéíå ôá
ìÜôéá ôùí ãïíéþí ìáò êáé äåí
ìðïñïýóáíå íá éäïýí ôçí áëÞèåéá...
Áëßêç! ¢öçóÝ ìå íá óå öéëÞóù. Óõ
Þóïõí ï êáëüò Üããåëïò... ÈõìÜóáé ôçí
ðåñáóìÝíç ÐáñáóêåõÞ, ðïõ
ðñïóðÜèçóåò íá ìïõ ìéëÞóåéò; Ôá
äÜêñõá ôïõ ðüíïõ óïõ êáé ôçò áãÜðçò
42

óïõ ãéá ìÝíá äåí ôá åßäá ìüíïí åãþ. Ôá
åßäå êáé êÜðïéïò Üëëïò, Þ êáëýôåñá
êÜðïéá Üëëç... ç ìçôÝñá ìïõ, ðïõ
áêñéâþò åêåßíç ôç óôéãìÞ ðÝñáóå áðü
êïíôÜ ìáò. ÐÜíù óôçí óõãêßíçóÞ óïõ
äåí ôçí ðñüóåîåò. ÊïíôïóôÜèçêå, ìáò
êïßôáîå êáé ðñïóðÝñáóå ÷ùñßò íá ìáò
ìéëÞóåé. ¼ôáí ÷ùñßóáìå êáé óõ Ýöõãåò
ìå ôï ëåùöïñåßï, Ýôñåîá äßðëá ôçò. Ì´
áãêÜëéáóå ìå ëõãìïýò.
- ÊïñéôóÜêé ìïõ. Ìïõ åßðå ìÝóá óå
áíáöéëçôÜ^ åßäá ôá âïõñêùìÝíá ìÜôéá
ôçò Áëßêçò, üôáí óïõ ìéëïýóå. Êáé îÝñù
ôï ëüãï... Êáé óõíÝ÷éóå: ¹ôáí ðáéäß ìïõ
äõóôõ÷þò, ìéá ìáõñßëá ðïõ ìïõ
èÜìðùíå ôç óêÝøç êáé äåí ìðïñïýóá íá
éäþ ðüóï áèþïò Þôáí ï ðáôÝñáò óáò
ãýñù áðü ìéá óêïôåéíÞ õðüèåóç. ¸ðåéôá
áðü ôñåéò çìÝñåò ìå âåâáßùóå ðùò üëá
îåêáèÜñéóáí êáé ôÝëåéùóáí êáé ðùò äåí
èá îáíáãßíïõí ðéá óêçíÝò óôï óðßôé ìáò.
¹èåëå êáé êÜôé Üëëï íá ðñïóèÝóåé,
áëëÜ åêåß óôáìÜôçóå. Áõôü Þôáí üëï...
43

Ç Áëßêç, ìåôÜ ôá åõ÷Üñéóôá ôçò
Êáßôçò, üôáí åðÝóôñåøå óôï óðßôé,
ñß÷ôçêå óôçí áãêáëéÜ ôçò ìçôÝñáò ôçò
ìå äÜêñõá ÷áñÜò êáé åõôõ÷ßáò.
- Ìáíïýëá ìïõ, êáëÞ ìïõ ìáíïýëá!
Ðüóï åõôõ÷éóìÝíç åßìáé! Íáé, åßíáé
áëÞèåéá! Ç Êáßôç âñÞêå îáíÜ ôïí
åáõôüí ôçò, ôç ÷áñïýìåíç, ôç ãéïìÜôç
æùíôÜíéá êáé äýíáìç Êáßôç... Êáé
êáôáêüêêéíç áðü ôç âéáóýíç ôçò íá ôá
ðåé üëá, áí Þôáí äõíáôüí ìå ìéá ìüíï
áíáðíïÞ, äéçãÞèçêå óôç ìçôÝñá ôçò ôçí
ðñùéíÞ óõíÜíôçóç ìå ôç ößëç ôçò. Ç
ìçôÝñá ôçò ôç ößëçóå ôñõöåñÜ êáé ìÝóá
áðü ôá âÜèç ôçò øõ÷Þò ôçò åõ÷áñßóôçóå
ôï Èåü ãéá êåßíï ôï êáëü êïñßôóé, ðïõ
ôçò åß÷å äþóåé.

44

45

Ëáãïß êáé Áëåðïýäåò
¸ëåãå óôïí Áóðñïýëç ç ê. Ëáãßíá, ç
ìçôÝñá ôïõ.
- Áóðñïýëç ìïõ! ÎÝñù ðùò åßóáé Ýíá
áñêåôÜ ìåãÜëï êáé öñüíéìï ëáãïõäÜêé...
- Åõ÷áñéóôþ ìáìÜ!...
- Ëïéðüí, Üêïõóå ôþñá Ýíá ëüãï, ðñéí
öýãù.
- Áêïýù ìáìÜ ìïõ... êáé ìçí Ý÷åéò
Ýííïéá - ãéá ìÝíá.
- ÐÜíôïôå, Áóðñïýëç ìïõ, óïý÷á
åìðéóôïóýíç. Áõôü üìùò, ðïõ èá óïõ ðù
ôþñá, èá ôï áêïýóåéò ãéá ðñþôç öïñÜ,
êáé ãéáõôü èÝëù ðïëý íá ôï ðñïóÝîåéò.
- Åßìáé üëïò Ýôïéìïò, ìáíïýëá, êáé ìçí
áìöéâÜëëåéò ðùò èá êÜíù üðùò ìïõ ðåéò.
- Ùñáßá... Ôï ´îåñá. ¢êïõóå, ëïéðüí!
Åäþ, óôï êïíôéíü ìáò ñÝìá, ëßãï ðéï
ðÝñá áðü ôï ÷ùñÜöé ôïõ ê. ÁíÝóôç, ðïõ
46

åðéóêåöôÞêáìå ôéò ðñïÜëëåò, åßäá äõï
ìéêñÝò áëåðïýäåò êáé, ü÷é ðïëý ìáêñéÜ
ôïõò, ìéá Üëëç ðïëý ìåãáëýôåñç^
öáßíåôáé ðùò Ý÷ïõíå öôéÜóåé êÜðïõ êåé
ôç öùëéÜ ôïõò.
- Íáé!... Íáé... ÌáìÜ. Ðñï÷ôÝò ôï âñÜäõ,
ðïõ ëåßðáôå ìå ôï ìðáìðÜ, Üêïõóá êé
åãþ êÜðïéåò ðáñÜîåíåò öùíÝò... ÁëëÜ
ãéáôß ìïõ ôá ëåò áõôÜ;
- Ãéáôß, Áóðñïýëç ìïõ, ôþñá ðïõ åßíáé
áíÜãêç íá öýãïõìå ðÜëé ìå ôï ìðáìðÜ
óïõ, üðùò êáôáëáâáßíåéò, ðñÝðåé íá
ðñïóÝ÷åéò ðåñéóóüôåñï. Íá êëåßíåéò
êáëÜ ôçí ðüñôá êáé íá êÜèåóáé óôï
ðßóù ìÝñïò ôçò óðçëéÜò, üðïõ, üðùò
îÝñåéò, õðÜñ÷åé êáé ìéá Üëëç ìéêñÞ
ôñýðá ãéá íá ðåôá÷ôåßò áðü êåé Ýîù, áí
êÜðïéá áëåðïý ìðïñÝóåé êáé ìðåé óôç
óðçëéÜ ìáò.
- Íáé... ìáìÜ... Åßðå áñãÜ - áñãÜ êáé
óéãáíÜ, ìå êÜðïéï öüâï ôþñá, ï
Áóðñïýëçò êáé áêïýìðçóå åõëáâéêÜ ôï
ìïõóïõäÜêé ôïõ óôï ìÜãïõëï ôçò
47

ìáíïýëáò ôïõ. Ç ê. Ëáãßíá, ãéïìßæïíôÜò
ôïí öéëéÜ, âéÜóôçêå íá âãåé áðü ôçí
ðüñôá êáé ìå ìåãÜëá ðçäÞìáôá,
áêïëïýèçóå óôçí áíçöüñá ôïí Üíôñá
ôçò, ðáßñíïíôáò ôï óêåðáóìÝíï áðü
èÜìíïõò óôåíüìáêñï ìïíïðÜôé.
Ï Áóðñïýëçò, ìÝóá óôï ìéóïóêüôáäï
ôçò óðçëéÜò ôïõò, ðáßæåé, Üëëïôå ìå ôá
ìðñïóôéíÜ ôïõ ðïäáñÜêéá, êáé Üëëïôå
ìå ôç óôñïããõëïêáìùìÝíç ïõñßôóá ôïõ,
êáé Üëëïôå ìå ðñïóåêôéêÜ ìéêñÜ
ðçäÞìáôá áðü âñá÷Üêé óå âñá÷Üêé,
ãåëþíôáò ìüíïò ôïõ, ãéá íá ðåñíÜåé êáé
ôçí þñá ôïõ åõ÷Üñéóôá. Åß÷å ìåßíåé
ìïíá÷ïðáßäé. ¹ôáí êÜðïôå ìéá ìåãÜëç
öáìåëéÜ. Åß÷å ê´ Üëëá ï÷ôþ áäÝñöéá êáé
êåßíïò åííéÜ, êáé ìáæß ìå ôïõò ãïíåßò
ôïõò Ýíôåêá. Ôé ãßíáíå ôá ï÷ôþ
áäåñöÜêéá ôïõ Áóðñïýëç; Ï ßäéïò äåí
îÝñåé, äåí èõìÜôáé. Ïé ãïíåßò ôïõ ìüíïí,
üôáí ìåãÜëùóå, ôïõ ìéëÞóáíå ãéá ôç
ìåãÜëç íåñïðïíôÞ ðïõ åî´ áéôßáò ôçò
öïýóêùóå ôï ñõÜêé, ãßíçêå Ýíáò
48

ãéãÜíôéïò èùëüò ÷åßìáññïò, êáé óôï
êáôñáêýëéóìÜ ôïõ ðáñÜóõñå êé´ Ýðíéîå
ìÝóá óôá ëáóðüíåñá ôá áäÝñöéá ôïõ,
ðïõ âüóêáíå áìÝñéìíá óôçí ü÷èç. Ç
êáôåâáóéÜ ôïõ íåñïý Þñèå ðïëý
áðüôïìá áðü ôá øçëÜ ôïõ êáììÝíïõ
äÜóïõò, êáé ïé ãïíåßò ôïõò ôñÝîáíå, áëëÜ
äåí ðñüëáâáí íá ôá óþóïõí. Ïé ßäéïé
ìüëéò ðïõ êáôüñèùóáí íá ãáôóùèïýí
óôá ÷áìüêëáäá, êáé íá ðåñÜóïõí
áðÝíáíôé. Åãþ, üðùò ìïõ åßðáíå ïé ãïíåßò
ìïõ, åß÷á ìåßíåé óôç óðçëéÜ, ãéáôß ìå
ðïíïýóå äõíáôÜ ï ëáéìüò ìïõ êáé äåí
ìðïñïýóá íá êáôáðéþ ôßðïôá. ¼ë´ áõôÜ
ï Áóðñïýëçò ôá èõìÜôáé ôþñá ìÝóá óôç
ìïíáîéÜ ôïõ, üðùò áêñéâþò ôïõ ôá
åß÷áíå éóôïñÞóåé ïé ãïíåßò ôïõ.
ÎáöíéêÜ, äéáêüðôïíôáò ôéò óêÝøåéò
ôïõ, ìéá ãíþñéìç ãëõêåéÜ öùíÞ Üêïõóå
íá ôïí öùíÜæåé ìå ô´ üíïìÜ ôïõ.
- Áóðñïýëç!... Áóðñïýëç!...
- Ïñßóôå! áðÜíôçóå äõíáôÜ ï
Áóðñïýëçò. Åß÷å ãíùñßóåé ôç öùíÞ ôïõ
49

ößëïõ ôïõ, ôïõ Êáöåôïýëç, ðïõ ìáæß ìå
ô´ áäÝñöéá ôïõ êáé ôïõò ãïíåßò ôïõò
ìÝíáíå óôç äéðëáíÞ âñá÷üôñõðá.
- Ãéáôß êÜèåóáé ìÝóá; ¸ëá Ýîù íá
ðáßîïõìå! Óå ëßãï èÜñèïõíå êáé ïé
Üëëïé, ï Ãñßâáò êáé ï Ìáõñïýëçò êáé ç
ÊáíÝëëù. Èá êÜíïõìå ìéá ìåãÜëç
ðáñÝá!
- Íáé, Êáöåôïýëç, ðïëý èá ôï ´èåëá
áëëÜ, îÝñåéò;... Ç ìáìÜ ìïõ, öåýãïíôáò,
ìïõ åßðå ðùò óôç ñåìáôéÜ Ý÷ïõíå
ðáñïõóéáóôåß áëåðïýäåò, äõï ìéêñÝò êáé
ìéá ìåãÜëç êáé ãé´ áõôü ìå ðñïöþíçóå
íá ìç âãù Ýîù. Êé åãþ äå èÝëù íá
ðáñáêïýóù ôç óõìâïõëÞ ôçò ìçôÝñáò
ìïõ. Ôé ëåò; Äå èá ðñïôéìïýóáôå
êáëýôåñá íá óáò áíïßîù ëßãï ôçí ðüñôá
ìáò êáé, ãñÞãïñá - ãñÞãïñá, üôáí
Ýñèïõí êáé ïé Üëëïé, íá ðåñÜóåôå ìÝóá
üëïé; Åäþ, óôç óðçëéÜ ìáò, Ý÷ïõìå ðïëý
÷þñï ãéá íá ðáßîïõìå, ìå ëßãç ðñïóï÷Þ
âÝâáéá, ãéáôß åßíáé óêïôÜäé. ÁëëÜ ôï
óðïõäáéüôåñï, èá åßìáóôå
50

áóöáëéóìÝíïé. ÎÝñåéò ïé áëåðïýäåò êáé
ôá áëåðïõäÜêéá ôïõò, áí êáé ìáò
áãáðÜíå êáé ìáò èÝëïõí íá æïýìå ìáæß
ôïõò óôï äÜóïò, üôáí ðåéíÜóïõí, ôñþíå
åìÜò, ãéá íá ÷ïñôÜóïõíå. Äåí ôñþíå
÷ïñôáñÜêé, üðùò êÜíïõìå åìåßò.
Öáßíåôáé äåí ôïõò áñÝóåé ôï ÷ïñôáñÜêé...
- Åí ôÜîåé! ÊáëÜ ôá ëåò Áóðñïýëç,
åñ÷üìáóôå! Äåí Ý÷ïõìå êé åìåßò êáììéÜ
üñåîç íá ãßíïõìå êïëáôóü óô´
áëåðïõäÜêéá ôçò ãåéôïíéÜò ìáò!...
Ï Áóðñïýëçò, üôáí, ìåô´ áðü ëßãï,
êáôÜëáâå áðü ôéò ðïëëÝò êïõâÝíôåò ôïõò
ðùò Þôáíå áð´ Ýîù óõãêåíôñùìÝíïé, êáé
Þôáí ðÜíù áðü äÝêá, ãéáôß, áêïýãïíôáò
áðü ôïí Êáöåôïýëç ãéá ôïí êßíäõíï
ìáæåýôçêáí ãýñù ôïõ, åêôüò áðü ô´
áäÝñöéá ôïõ, êáé üëá ô´ Üëëá
ëáãïõäÜêéá, ðïý÷áíå âãåé áðü ôéò
öùëéÝò ôïõò, êé åß÷áíå óêïñðßóåé óôçí
ðëáãéÜ ôïõ ëüöïõ, ãéá êáíÝíá ôñõöåñü
âëáóôáñÜêé. ¼ôáí ëïéðüí ï Áóðñïýëçò
ìå ðïëý êüðï, áãêïìá÷þíôáò
51

ðáñáìÝñéóå ôç âáñéÜ ðÝôñá, ðïõ Ýöñáæå
ôç ìéêñÞ åßóïäï ôçò óðçëéÜò ôïõò, ï
Êáöåôïýëçò ì´ Ýíá ôóïýñìï áðü
ëáãïõäÜêéá ðçäÞóáíå Ýíá - Ýíá ìÝóá.
Ôçí ßäéá üìùò óôéãìÞ åßäå ï Áóðñïýëçò
íá Ýñ÷åôáé áðü ìáêñéÜ, ãñÞãïñá ãñÞãïñá, Üëëïôå ôñÝ÷ïíôáò, Üëëïôå
ðçäþíôáò áðü âñÜ÷ï óå âñÜ÷ï ãéá íá
ðñïöôÜóåé íá ìðåé óôç óðçëéÜ ôïõò êáé
ìéá ãêñéæïìÜëëá ìåãÜëç áëåðïý. Ôá
ëáãïõäÜêéá üìùò, ðñïëÜâáíå ê´
áìðáñþóáíå êáëÜ ìå ôç ìåãÜëç ðÝôñá
ôçí ôñýðá, óôßâáîáí êáé Üëëåò ðÝôñåò
ðßóù ôçò êáé üëá ìáæß áìðáñþèçêáí
óôñéìùãìÝíá êáé ôá ßäéá êáé, ÷ùñßò
êáíÝíá èüñõâï ðåñéìÝíáíå áêßíçôá
ôñåìïõëéÜæïíôáò áðü ôï öüâï ôïõò.
- Å! Áóðñïýëç - Üñ÷éóå íá ìßëáåé
áñãÜ - áñãÜ êé åõãåíéêÜ ìå üóï
ìðïñïýóå ðéï ëåðôÞ öùíÞ ç áëåðïý.
¢íïéîå óå ðáñáêáëþ! Ìç öïâÜóáé!
Ãåßôïíåò åßìáóôå! Ëßãåò ìÝñåò Ý÷ïõìå
Ýñèåé... ÈÝëïõìå íá ãíùñéóôïýìå, íá
52

ãßíïõìå ößëïé... Íá êÜíåôå ðáñÝá êáé ìå
ôá ðáéäéÜ ìïõ, íá ðáßæåôå ìáæß.
- Ù! êõñ... áëåðïý... Ó´ åõ÷áñéóôþ ðïõ
ìå öùíÜæåéò ìå ô´ üíïìÜ ìïõ. Ìå
óõã÷ùñåßò, ðïõ äå óå ãíùñßæù, ãéá íá
óïõ ìéëÞóù êé åãþ ìå ôï äéêü óïõ. ÊáëÜ
ôá ëåò! ¸ôóé ó´ Ýöôéáîå ï Èåüò! Í´
áãáðÜò êáé óõ êáé ôá ðáéäéÜ óïõ, êáé
íÜ÷åôå ößëïõò óáò üëá êåßíá ôá æùÜêéá
ôïõ äÜóïõò, ðïõ ðñïôéìÜôå ãéá ôï
óôïìÜ÷é óáò! Äåí óå áäéêþ! ¼ðùò óïõ
åßðá, Ýôóé åßóáé ðëáóìÝíç. Êáé ìåéò óáò
áãáðÜìå! Äåí íïìßæåéò üìùò, ðùò ðñÝðåé
êáé ôïõ ëüãïõ ìáò íá ðñïóôáôåýïõìå ôç
æùÞ ìáò;
ÁõôÜ Ýëåãå ï Áóðñïýëçò óôç ìåãÜëç
áëåðïý, ôïõñôïõñßæïíôáò êé áõôüò áðü
ôï öüâï ôïõ.
Ç ìåãÜëç áëåðïý âëÝðïíôáò ðùò äåí
êáôÜöåñíå ôßðïôá ìå ôá ãëõêüëïãá
Üñ÷éóå íá óðñþ÷íåé äõíáôÜ ôç ìåãÜëç
ðÝôñá ôçò ôñýðáò ìå ôá ìðñïóôéíÜ ôçò
ðüäéá. ÂÝâáéá åýñéóêå äõóêïëßåò ìå ôç
53

óôåíüôçôá ôïõ ÷þñïõ. ÅðÝìåíå üìùò.
ÁëëÜ êáé ôá ëáãïõäÜêéá áðü ìÝóá, üóï
áêïýãáíå ôï èüñõâï, ðïõ Ýêáíå ç
áëåðïý, ôüóï êáèáñüôåñá áéóèáíüíôáíå
ôïí êßíäõíï, ðïõ ôá áðåéëïýóå, êáé ôüóï
ðåñéóóüôåñï, üëá ìáæß, óðñþ÷íáíå ôç
ìåãÜëç ðÝôñá ðñïò ôá Ýîù, ãéá í´
áíôéóôÝêïíôáé óôçí ðßåóç ôçò äõíáôÞò
áëåðïýò. ÁëëÜ ðüóç þñá èá áíôÝ÷áíå;
Óå ëßãï èÜôáíå ìÝóá... Óêåðôüôáíå ï
Áóðñïýëçò. Êáé ôüôå;... ÈåÝ ìïõ! ¸êáíå
ìå ðüíï... ÁëëÜ. Á!... Íáé! Åßðå áðü ìÝóá
ôïõ ìå åíèïõóéáóìü, üôáí èõìÞèçêå ôç
ìéêñÞ ôñõðßôóá åîüäïõ óôï áðÝíáíôé
ìÝñïò ôçò óðçëéÜò, üðùò ôïí åß÷å
ïñìçíÝøåé öåýãïíôáò ç ìáíïýëá ôïõ.
Ìßëçóå óéãÜ - óéãÜ óôïí Êáöåôïýëç êáé
ï Êáöåôïýëçò óô´ Üëëá ëáãïõäÜêéá.
¸ðåéôá ìå ðïëëÞ ðñïóï÷Þ, Ýíá - Ýíá,
ôñÝ÷ïíôáò, âãÞêáíå áðü ôçí Üëëç
ðïñôïýëá Ýîù êáé ìå ìåãÜëç ôïõò ÷áñÜ
âëÝðïõíå íá öôÜíïõí áðü ìáêñéÜ,
ëá÷áíéÜæïíôáò, ìÝóá áðü ôï ñÝìá ç
54

ìáíïýëá êáé ï ðáôåñïýëçò ôïõ
Áóðñïýëç. Ôåëåõôáßïò âãáßíåé áðü ôç
óðçëéÜ êé ï Áóðñïýëçò. Êëåßíåé
ãñÞãïñá - ãñÞãïñá ôçí ôñýðá ìå ìéá
ìåãÜëç ðÝôñá, ãéá íá ìç öáßíåôáé ôï öùò
ôïõ Þëéïõ áðü ìÝóá. ¸ôóé
åõ÷áñéóôçìÝíïò ãéá ôï êáôüñèùìÜ ôïõ,
ðïõ âüçèçóå íá óùèïýí ïé ößëïé ôïõ ê´ ï
ßäéïò, ðÝöôåé óôéò áãêáëéÝò ôçò ìáíïýëáò
ôïõ êáé ôïõ ðáôåñïýëç ôïõ. ÌåôÜ üëïé
ìáæß öýãáíå ìå ìåãÜëá ðçäÞìáôá ãéá
ìéá äéðëáíÞ ãíùóôÞ ôïõò êñõøþíá.
Ç åðßìïíç ÌåãÜëç Áëåðïý, ìå äõï
äõíáôÝò ôåëåõôáßåò ôçò óðñùîéÝò, ìðÞêå
ìÝóá óôç óðçëéÜ. - ÁëëÜ... Ôé åßíáé
ôïýôï ðÜëé;... Ðïý ðÞãáíå;... Äåí ìðïñåß...
êÜðïõ äù ìÝóá Ý÷ïõí êñõöôåß!... Äåí
âëÝðù êáììéÜ Üëëç Ýîïäï... Áò øÜîù
ëïéðüí... êé åíþ ìéëïýóå áðü ìüíç ôçò,
Üñ÷éóå íá ðçãáéíïÝñ÷åôáé
áíáìáëëéáóìÝíç, üëï èõìü ìÝóá óôï
óêïôÜäé... - Áêïýò íá ìïõ îåöýãïõí
áõôÜ ôá ðáëéïëáãïõäÜêéá... Áì äå èá
55

ìïõ ôç óêÜóïõí åìÝíá!... Èá åßíáé êáé
íôñïðÞ ìïõ... Êáé óõíÝ÷éæå íá
ìïíïëïãåß, Üëëïôå ìáôþíïíôáò ôá ðüäéá
ôçò áíÜìåóá óôéò ìõôåñÝò ðÝôñåò, Üëëïôå
÷ôõðþíôáò ôï êåöÜëé ôçò óôá âñÜ÷éá,
êáèþò äåí Ýâëåðå êáëÜ.
¸øáîå, Ýøáîå... áëëÜ, ìåôÜ áðü ðïëý
þñá êáé êüðï, áðåëðéóìÝíç âãÞêå
óêõöôÜ îáíÜ áðü ôçí ßäéá ðüñôá.
Áéóèáíüôáíå ðïëý ôáðåéíùìÝíç.
ÊáôÜêïðç êáé ðåéíáóìÝíç ãýñéóå óôç
öùëéÜ ôçò. Ôá ìéêñÜ ôçò ìüíï ðïõ äåí
êëáßãáíå, êáèþò âëÝðáíå ôç ìáíïýëá
ôïõò áðïãïçôåõìÝíç í´ áðëþíåôáé
êáôÜ÷áìá ïëüóùìç êáé áìßëçôç ðÜíù
óôï îõóìÝíï ÷þìá ôïõ äáðÝäïõ ôçò
óðçëéÜò. ¸ðåéôá, áãêáëéÜæïíôÜò ôçí,
ðíéãìÝíá áðü ôç ëýðç êáé ôï âáèý ðüíï
ôïõò, ðñïóðáèïýóáí íá ôçí
ðáñçãïñÞóïõí ìå ôñõöåñÜ ëüãéá.
- ¸ëá, ìáíïýëá!... Ìçí êÜíåéò Ýôóé!...
Äåí åßíáé êáé ç ðñþôç öïñÜ! Åóý, ðïõ
åßóáé ôüóï óïöÞ, ôï îÝñåéò. ¸ôóé åßíáé ç
56

æùÞ. Ðüóåò öïñÝò äå ìáò ëåò ðùò ìÝóá
óôïí êüóìï, ðïõ æïýìå, êÜèå ëáãïõäÜêé,
êáé êÜèå æùÜêé, üðùò êáé ìåéò, áãáðÜåé
êáé ðñïóôáôåýåé ôç æùÞ ôïõ. ¼óï ãéá
ìáò, óïõ ëÝìå ôçí áëÞèåéá! Êïßôá ôéò
êïéëßôóåò ìáò... åßíáé ãéïìÜôåò! Êáèþò
ôñÝ÷áìå ðáßæïíôáò óôï ðëÜôùìá,
ðåôá÷ôÞêáíå ìðñïóôÜ óôá ðüäéá ìáò
ðÝíôå ìéêñïß áíüçôïé áñïõñáßïé. Äåí
÷Üóáìå êáéñü, ôñÝîáìå îùðßóù ôïõò êáé,
üðùò ìáò Ý÷åéò ìÜèåé ðñïöèÜóáìå êáé
ðéÜóáìå ôïõò äõï ôåëåõôáßïõò, ðñéí
ðñïëÜâïõíå íá ìðïýíå óôçí ôñýðá ôïõò.
Ç êõñÜ - áëåðïý, áí êáé ìÝóá óôç
óôåíï÷þñéá ôçò, ÷áìïãÝëáóå
åõ÷áñéóôçìÝíç. ¸ðåéôá áíáóçêþèçêå,
÷Üéäåøå ìå óôïñãÞ ô´ áãáðçìÝíá ôçò
áëåðïõäÜêéá êáé ôïõò Ýäùóå
óõã÷áñçôÞñéá ãéá ôçí Ýîõðíç åðéôõ÷ßá
ôïõò. ÌåôÜ, ÷ùñßò íá ëïãáñéÜæåé ôïõò
ðüíïõò ó´ üëï ôçò ôï êïñìß, óôÜèçêå
üñèéá, ôéíÜ÷ôçêå äõíáôÜ äõï, ôñåéò
öïñÝò, îáíáêÜèéóå êáé áãêáëéÜæïíôáò
57

ôá ðáéäéÜ ôçò ìå óïâáñüôçôá ôïõò ëÝåé:
ÁãáðçìÝíá ìïõ ðáéäéÜ! ¹ñèáìå óå
ëÜèïò, ãéá ìáò, ìÝñïò. Åßðá í´
áëëÜîïõìå ëßãï ôçí ôñïöÞ ìáò,
ðéÜíïíôáò êáé êáíÝíá ëáãïõäÜêé.
¸ðåóá ðÜëé Ýîù, üðùò êáé ôéò ðñïÜëëåò
ìå ôá êïôüðïõëá ôïõ ìðÜñìðá ÁíÝóôç.
Êáé ìå ôï äßêéï ôïõ ï Üíèñùðïò ìå
ôïõöÝêéóå ôñåéò öïñÝò. Åõôõ÷þò Þôáí
íý÷ôá êáé äåí ìå âñÞêáí ô á óêÜãéá
ôïõ. Äåí ì´ Ýâëåðå... ¸ôóé Ýñéîå, óôçí
ôý÷ç ãéá íá ìå öïâßóåé íá öýãù. Êáé
âÝâáéá äåí ðåñßìåíá íá ìå äåé!... Êáé
ôüôå, üðùò èõìüóáóôå ãýñéóá óôç öùëéÜ
ìáò ÷ùñßò êáíÝíá üöåëïò.
ÐñÜãìáôé! ÊáëÜ ôá ëÝôå ðáéäéÜ ìïõ!
Ôé äïõëåéÜ Ý÷ïõìå åìåßò ïé áëåðïýäåò ìå
ôïõò ëáãïýò êáé ôéò êüôåò ôïõ êüóìïõ;
ÅìÜò, üðùò öáßíåôáé, ìáò Ý÷åé öôéÜóåé ï
Èåüò íá æïýìå ëéãïóôåýïíôáò ôïõò
áñïõñáßïõò, ðïõ, áí äåí ôïõò
áðïäåêáôßæáìå åìåßò, ìå ôï ãåííïâüëé
ðïõ õðÜñ÷åé óôï óüé ôïõò, áõôïß èá
58

ôñþãáíå üëï ôïí êüóìï. Ãé´ áõôü êáé ïé
ðåñß ãñáììÜôùí ðïõ îÝñïõí, ëÝíå ó´
üëïõò ôïõò áíèñþðïõò êáé óôá âéâëßá
ôïõò ãñÜöïõí ãéá ìáò, ðùò åßìáóôå ðïëý
÷ñÞóéìá æþá. Ðïëëïß üìùò, äõóôõ÷þò,
äåí äßíïõíå óçìáóßá óôá ëüãéá ôïõò, êáé
áíôß íá ìáò ðñïóôáôåýïõí, üðïõ ìáò
óõíáíôÞóïõí, ìÝñá - íý÷ôá, ìáò
êõíçãÜíå. Öôáßìå âÝâáéá êáé ìåéò, ãéáôß
áðü êáéñü óå êáéñü áñðÜæïìå Üìá ìáò
ôý÷åé êáé êáíÝíá êïôüðïõëï. ÁõôÞ
åßíáé ç áìáñôßá ìáò. Êáé
ðáñáóõñüìáóôå óôçí áìáñôßá ìáò áõôÞ
áðü ôçí ëáéìáñãßá ìáò ãéá íïóôéìéÝò,
üðùò óáò ðñïåßðá. Öôáßìå êáé ìåéò êáé
ôï öôáßîéìü ìáò, ôï ðëçñþíïõìå ðïëý
áêñéâÜ ìå ôçí êáêÞ öÞìç, ðïõ Ý÷ïõìå
áðïêôÞóåé áíÜìåóá óå ìéêñïýò êáé
ìåãÜëïõò áíèñþðïõò. ¼ëá ôá âéâëßá
ôïõò, ðïõ ìéëÜíå ãéá ìáò ìå äéçãÞìáôá,
ìå ðïéÞìáôá, ìå æùãñáöéÝò ê.á. äåí
ðáñáëåßðïõíå íá ìáò ðáñïõóéÜæïõí ùò
ôá ðïíçñÜ ëáßìáñãá æþá, ðïõ
59

áñðÜæïõìå ô´ áíõðïøßáóôá áèþá
êïôïðïõëÜêéá ôïõò. Óå ÷éïõìïñéóôéêÜ
áíáãíþóìáôÜ ôïõò ðåñéãñÜöïõí ðïëëÝò
öïñÝò, ðùò ç êõñÜ ÌÜñù - Áëåðïý, ìå
ôÝ÷íç êáé ðïíçñéÜ íôýíåôáé ãéáôñüò Þ
êÜôé Üëëï, êáé åðé÷åéñåß íá ìðåé óôï
êïôÝôóé ôùí ðïõëåñéêþí, ãéá íá ôá öÜåé,
åîáðáôþíôáò áêüìç êáé ôéò ðéï Ýîõðíåò
ãåñüêïôåò. Ç êáêÞ áõôÞ öÞìç ãéá ìáò,
ãéïìÜôç ìå Ýîõðíá ôå÷íÜóìáôÜ ìáò, ðïõ
äéáóêåäÜæïõí ôüóï ðïëý ôïõò ìéêñïýò
ìáèçôÝò óôá ðáéäéêÜ ôïõò
åéêïíïãñáöçìÝíá âéâëßá, ó÷ïëéêÜ êáé
åîùó÷ïëéêÜ, åßíáé ìéá ìåãÜëç áäéêßá óå
âÜñïò ìáò, åßíáé ìéá ó÷Ýôç óõêïöáíôßá.
Ãéá ôçí áäéêßá áõôÞ, ðïõ ìáò ãßíåôáé
áðü ôïõò áíèñþðïõò, öôáßìå, üðùò åßðá,
êáé ìåéò. Áëëïßìïíü ìáò üìùò, áí
ðåñéìÝíáìå íá æÞóïõìå áðü êáíÝíá
êïôüðïõëï, ðïõ áñðÜæïõìå óôç ÷Üóç
êáé óôç öÝîç, üôáí áõôÜ âüóêïõí óôçí
åîï÷Þ Þ ìÝóá áðü êáíÝíá êïôÝôóé, ðïõ
äåí åßíáé êáëÜ êëåéóìÝíï. Öôáßìå êáé
60

ìåéò, áëëÜ öôáßíå êáé ïé Üíèñùðïé, ðïõ
äåí öõëÜíå êáëÜ ôá êïôåñéêÜ ôïõò êáé
ðïëëÝò öïñÝò, áöçñçìÝíïé, äåí êëåßíïõí
êáëÜ Þ êáé êáèüëïõ ôá êïôÝôóéá ôïõò.
Ôé íá êÜíïõìå êáé ìåéò. Áëåðïýäåò
åßìáóôå. ÈÝëïõìå êáé ëßãç ðïéêéëßá, óôï
äéáéôïëüãéü ìáò. Áðü êáéñü óå êáéñü
ìáò áñÝóïõí ïé íïóôéìéÝò! Êáé óå ðïéïí
äåí áñÝóïõí... Âåâáßùò, üðùò óáò åßðá,
êýñéá ôñïöÞ ìáò åßíáé ïé áñïõñáßïé.
ÈÝëïõìå üìùò êÜðïõ, êÜðïõ êáé êáíÝíá
êïôïðïõëÜêé, êáé êáíÝíá ëáãïõäÜêé. Ãé´
áõôü êáé ãù óÞìåñá åßðá íá âãù êáé íá
øÜîù... Áëë´ üðùò âëÝðåôå ðÜëé Üðñáãç
Þñèá. Êáé íá ðåéò ðùò äå ìïýôõ÷å
ôßðïôá; Ïëüêëçñç öùëéÜ áðü
ëáãïõäÜêéá áíáêÜëõøá. Áëë´ üôáí,
ìåôÜ áðü ðïëý êüðï ìÝñéáóá ôçí ðÝôñá
áðü ôç èåüóôåíç åêåßíç åßóïäï ôçò
öùëéÜò ôïõò êáé ìðÞêá ìÝóá,
÷éëéïãäáñìÝíç êáé ìáôùìÝíç óå üëï ìïõ
ôï óþìá, êáôÜëáâá ðùò Þìïõíá óå ìéá
åñçìéÜ. Áðüëõôç óéãÞ^ êé Ýíá óêïôÜäé ì´
61

Ýóöéããå ãýñù ìïõ âáóáíéóôéêÜ óáí íá
öõëáêßóôçêá áðü ìüíç ìïõ óôá
êáôÜâáèá ôçò ãçò. Ëßãï öùò Ýìðáéíå áðü
ôçí ôñõðßôóá ðïõ åß÷á ðñïóðåñÜóåé.
¹ôáíå üìùò êáé êåßíï ðïëý áäýíáìï
êáé óôáìáôïýóå ìüëéò ìåôÜ ôï ìðÜóéìü
ôïõ. Äåí Ýâëåðá ðþò íá êéíçèþ ìÝóá óôç
ìáýñç åêåßíç êüëáóç. Ôá ðüäéá ìïõ, ôï
êåöÜëé ìïõ, ÷ôõðþíôáò óôá âñÜ÷éá,
ìÜôùíáí áð´ üëåò ôéò ìåñéÝò. Ðïíïýóá
öïâåñÜ. ¸øáîá, Ýøáîá... Ôßðïôá. Åß÷áí
åîáöáíéóèåß. Óáí íá ôá ðÞñå üëá êÜðïéï
îùôéêü Þ áðü èáýìá ôá Ýóùóå êÜðïéïò
Üããåëïò ôïõ Èåïý, üðùò ëÝíå ïé
Üíèñùðïé. Ôé íá êÜíù; ¸âëåðá ðùò
Þôáíå ìáôáéïðïíßá êáé ÷Üóéìï íá
ãõñßæù øá÷ïõëåýïíôáò ìÝóá óå êåßíç
ôçí Üøõ÷ç ïëïóêüôåéíç óðçëéÜ.
Óôñéìþ÷ôçêá îáíÜ êáé âãÞêá áðü ôçí
ßäéá åêåßíç ôñýðá êáé üðùò - üðùò
åðÝóôñåøá êïíôÜ óáò, ðáéäéÜ ìïõ,
÷éëéïôñáõìáôéóìÝíç êáé êáôÜêïðç
÷ùñßò íá óáò öÝñù ðÜëé ôßðïôá!
62

- Ìáíïýëá, äåí åßíáé êáëÜ åäþ, ðÜìå
íá öýãïõìå... Åßðå ôï ðéï áäýíáôï
áëåðïõäÜêé.
- Êé åìÝíá ìáíïýëá, äå ì´ áñÝóåé... Åßðå
êáé ôï Üëëï. Ðù! ðù! ðüóï Üññùóôç
åßóáé ìáíïýëá! ÐÜìå óôï ðïôÜìé íá
ðëýíåéò ôéò ðëçãÝò óïõ, íá êÜíïõìå êáé
ìåéò ôï ìðÜíéï ìáò.
- Óå ðáñáêáëïýìå, ìáíïýëá, ðÞñå ðÜëé
ôï ëüãï ôï áäýíáôï áëåðïõäÜêé, ìçí ôï
îáíáêÜíåéò! ÎÝ÷áóÝ ôá êáé ôá
êïôüðïõëá êáé ôá ëáãïõäÜêéá. ÅìÜò
ìáò áñÝóïõí ðïëý ïé áñïõñáßïé. Êé åßíáé
ôüóïé ðïëëïß, ðïõ ôïõò âñßóêïìå üðïõ
êáé íá ðÜìå êáé ÷ùñßò êáíÝíá êßíäõíï.
- Íáé, ðáéäéÜ ìïõ, Ý÷åôå ðïëý äßêéï. Óáò
åõ÷áñéóôþ, ðïõ ìå ôá ëüãéá óáò êáé ìå
ôçí áãÜðç óáò, ìïõ äßíåôå óÞìåñá Ýíá
êáëü ìÜèçìá, ðïõ äå èá ôï îå÷Üóù ðïôÝ.
Ìðïñåß íá åßìáé ç ìçôÝñá óáò, êáé
âÝâáéá ðïëý ìåãáëýôåñç áðü óáò óôá
÷ñüíéá, áëëÜ óåéò áðïäåé÷ôÞêáôå
óÞìåñá ðïëý óïöüôåñïé áðü ìÝíá óôï
63

ìõáëü. Êáé, ãéá íá óáò ðù ôçí áëÞèåéá,
åßìáé ôþñá ðñáãìáôéêÜ åõ÷áñéóôçìÝíç,
ðïõ ôá Ýîõðíá åêåßíá ëáãïõäÜêéá,
ãëéôþóáíå. Öáßíåôáé ðùò Ý÷ïõíå êáé
êáëïýò ãïíåßò, ðïõ ôá óõìâïõëåýïõí
óùóôÜ, êáé áõôÜ äåí îå÷íÜíå ôéò
óõìâïõëÝò ôïõò. Ëïéðüí, üðùò åßðáôå ìå
âñßóêåôå óýìöùíç. Áò åôïéìáóôïýìå í´
áöÞóïõìå, üóï ìðïñïýìå ðéï ãñÞãïñá,
ôïí üìïñöï áõôü ôüðï, ðïõ äåí åßíáé
üìùò ãéá ìáò, êáé áò ãõñßóïõìå óôçí
ðñþôç ìáò öùëéÜ. Áò ðïýìå ðùò ãéá ìáò
áõôü ôï îåíÞôåõìá Þôáíå ìéá óýíôïìç
ïëéãïÞìåñç åêäñïìïýëá, ðïõ ìáò Ýêáíå
íá ðïíÝóïõìå ðïëý, áëëÜ êáé íá
äéäá÷ôïýìå ðåñéóóüôåñï. Ðñéí üìùò
áíá÷ùñÞóïõìå, áò áðï÷áéñåôÞóïõìå ìå
ôç óêÝøç ìáò ôá åõöõÝóôáôá åêåßíá
ëáãïõäÜêéá êáé éäéáßôåñá ôïí Áóðñïýëç
ìáæß ìå ôïõò ãïíåßò ôïõò, üðïõ êé áí
âñßóêïíôáé, êáé íá ôïõò åõ÷çèïýìå íá
æÞóïõí ÷ñüíéá ðïëëÜ, íá öôéÜîïõí êáé
ôéò äéêÝò ôïõò ïéêïãÝíåéåò, êáé íá
64

ãåñÜóïõí åõôõ÷éóìÝíá. Ôïõò áîßæåé.
¸ôóé, ëïéðüí, ç ÌåãÜëç Áëåðïý ìáæß
ìå ôá ìéêñÜ ôçò, ÷ïñïðçäþíôáò ôþñá
áðü ôç ÷áñÜ ôïõò, îåêßíçóáí ãéá ôá
ðáëéÜ ôïõò ëçìÝñéá. Áñ÷éêÜ ðÞñáíå ôçí
êáôçöüñá êáé öôÜóáíå óôï ðïôÜìé. Ô´
áëåðïõäÜêéá ðÝóáíå ìå ãñçãïñÜäá óôçí
ðñþôç ìåãÜëç óãïýñíá, ðïõ âñÝèçêå
óôï äñüìï ôïõò, êïëõìðÞóáíå ìå ãÝëéá
êáé ÷áñÝò áñêåôÞ þñá óôá êñýá êáé
êáèáñÜ íåñÜ ôçò. Ç ìåãÜëç áëåðïý ìçôÝñá - ðñþôá - ðñþôá êáèÜñéóå ìå
ðñïóï÷Þ ôéò ðëçãÝò ôçò ìå ôç ãëþóóá
ôçò êáé ôï óÜëéï ôçò. ÌåôÜ Ýðëõíå
áðáëÜ - áðáëÜ üëï ôçò ôï óþìá ìå
Üöèïíï íåñü. ÐÝñáóå ðÜëé üðùò êáé ðñéí
üëåò ôéò ðëçãÝò ôçò ìå Üöèïíï óÜëéï óáí
öÜñìáêï ãéá ôç èåñáðåßá ôïõò. ÔÝëïò
ýóôåñá êáé áðü ìéá ðïëýùñç îåêïýñáóç
êáé çëéïèåñáðåßá ìáæß ìå ôá ðáéäéÜ ôçò
ðÜíù óôá ãõáëéóôåñÜ âñÜ÷éá ôçò êïßôçò
ôïõ ÷åéìÜññïõ, ðÞñáíå ôçí áíçöüñá ãéá
í´ áêïëïõèÞóïõí ôï äñüìï ðïõ èá ôéò
65

Ýöåñíå óôçí ðñïçãïýìåíç áñ÷éêÞ ôïõò
öùëéÜ.
Áðü ôïí áðÝíáíôé ëüöï, ìÝóá áðü ôçí
êñõøþíá ôïõò, ïé ëáãïß êáé ôá
ëáãïõäÜêéá âëÝðáíå áðü ìáêñéÜ ôç
ìåãÜëç áëåðïý êáé ô´ áëåðïõäÜêéá ôçò
íá öåýãïõí áðü ôïí ôüðï ôïõò êáé
îåêáñäßæïíôáí óôá ãÝëéá áðü ôç ÷áñÜ
ôïõò.
¼ëïé ôïõò åõôõ÷éóìÝíïé êáé âÝâáéïé ãéá
ôçí áóöÜëåéÜ ôïõò, áðïöáóßóáíå íá
ãõñßóïõí óôéò áãáðçìÝíåò ôïõò öùëéÝò.
Ôá ëáãïõäÜêéá îÝíïéáóôá, ôþñá, ó´ Ýíá
ðëÜôùìá Ýîù áðü ôéò óðçëéÝò ôïõò
ôüñéîáí óôï ÷ïñü êáé óôá ðáé÷íßäéá.
Ìüíï ï Áóðñïýëçò, ÷ùñßò êáëÜ - êáëÜ
íá ôï êáôáëÜâåé êáé ï ßäéïò, îå÷þñéóå
áñãÜ - áñãÜ áðü ô´ Üëëá ëáãïõäÜêéá,
ðñï÷þñçóå ìåñéêÜ âÞìáôá ðáñÜìåñá
êáé ó÷åäüí îáðëùôÜ, êÜèéóå ðÜíù ó´
Ýíá ôéêëùôü ëåßï âñá÷Üêé ìå óêõììÝíï
íù÷åëéêÜ ôï êåöáëÜêé ôïõ áíÜìåóá óôá
ìðñïóôéíÜ ôïõ ðïäáñÜêéá.
66

Ç ìáíïýëá ôïõ, ç ê. Ëáãßíá, öôÜíåé
êïíôÜ ôïõ áíáóôáôùìÝíç.
- Ìðá;... Ôé óõìâáßíåé, Áóðñïýëç ìïõ;
Óáí êÜôé óïâáñü ðñÝðåé íÜ÷åéò; Ôé óå
áðáó÷ïëåß; ÌÞðùò õðÜñ÷åé êÜôé ìå ôçí
õãåßá óïõ; Öáßíåóáé ðïëý ëõðçìÝíïò.
- ÎÝñåéò, ìáíïýëá... ÓêÝðôïìáé êåßíá ôá
êáçìÝíá ô´ áëåðïõäÜêéá, ôá ðáéäÜêéá
ôçò ìåãÜëçò åêåßíçò áëåðïýò, ðïýñèå
óôç óðçëéÜ ìáò. Ðüóï èá ðåéíÜíå ôþñá,
ðïõ ç ìáíïýëá ôïõò äå ìðüñåóå íá ôïõò
ðÜåé ôñïöÞ! ÁëëÜ êáé ìåéò, ìáíïýëá, äåí
èá Þôáí öñüíéìï íá ìåßíïõìå ìå
óôáõñùìÝíá ôá ÷Ýñéá! Èá ìáò Ýðíéãå
üëá! Äåí êÜíáìå êáëÜ ìáíïýëá, ðïõ
öýãáìå;
- Êáé âÝâáéá ðáéäÜêé ìïõ! Ðïëý êáëÜ
êÜíáôå! ¼ëá ôá æþá, ìéêñÜ êáé ìåãÜëá,
åßíáé öôéáãìÝíá Ýôóé áðü ôç öýóç ôïõò,
ðïõ íá ìðïñïýí íá ðñïóôáôåýïõí ôç
æùÞ ôïõò ìå ôï ìõáëü ôïõò êáé ìå üðïéï
Üëëï ìÝóï ôïõò Ý÷åé äþóåé ï
Ìåãáëïäýíáìïò Äçìéïõñãüò ôïõò.
67

- Êáé ô´ áëåðïõäÜêéá, ðïõ ôþñá
ðåéíÜíå, ðïéïò èá ôá öñïíôßóåé, ìáíïýëá;
- Ãé´ áõôü åßóáé ëõðçìÝíïò, Áóðñïýëç
ìïõ; Áõôü óå áðáó÷ïëåß; Ìçí Ý÷åéò
Ýííïéá ãéá ô´ áëåðïõäÜêéá, ìùñü ìïõ!
¸÷åé ï Èåüò êáé ãé´ áõôÜ. Êáé ðñÝðåé íá
îÝñåéò ðùò ïé áëåðïýäåò åîáóöáëßæïõí
ôçí ôñïöÞ ôïõò, êõíçãþíôáò êáé
ôñþãïíôáò êõñßùò ôá ðïíôßêéá ôùí
áãñþí, ôïõò áñïõñáßïõò, ðïõ
ðëçèáßíïõí ðïëý ãñÞãïñá óå êÜèå ôüðï,
üðïõ ðÜíå. ¸ðåéôá íïìßæåéò ðùò êáé üëá
ôá ëáãïõäÜêéá êáé üëá ô´ Üëëá æùÜêéá
ôïõ äÜóïõò áêïýíå óùóôÜ ôïõò ãïíåßò
ôïõò êáé ÷ñçóéìïðïéïýí óùóôÜ ôï
ìõáëü ôïõò;
- ÄçëáäÞ, ìáíïýëá, ï Èåïýëçò
åðéôñÝðåé óôéò áëåðïýäåò íá ôñÝöïíôáé
êáé ìå ôá æùÜêéá ôïõò äÜóïõò, ðïõ äåí
ðñïóôáôåýïõí óùóôÜ ôç æùÞ ôïõò;
- ºóùò... íá åßíáé ê´ Ýôóé, Áóðñïýëç
ìïõ! ºóùò... ëÝù..., ãéáôß êáíÝíáò äå
ìðïñåß íá îÝñåé áêñéâþò ðùò ï êáëüò
68

ìáò Èåüò íïéÜæåôáé êáé öñïíôßæåé êáé
ãéá ôá ëáãïõäÜêéá êáé ãéá ô´
áëåðïõäÜêéá êáé ãéá üëá ôá æþá, êáé ôá
ðïõëéÜ, ìéêñÜ êáé ìåãÜëá, êáé ãéá üëá
ôá öõôÜ, ôá äÝíôñá êáé ôïõò áíèñþðïõò.
- Ù! Ìáíïýëá! Ðüóï êáëÞ åßóáé! Êáé
ðüóï óïöÞ!... Ó´ åõ÷áñéóôþ! ÍÜîåñåò
ðüóï ó´áãáðÜù!
- Ôï îÝñù Áóðñïýëç ìïõ! Ãéáôß ê´ åãþ
ó´ áãáðÜù ðïëý!
Êáé ï Áóðñïýëçò êïõñáóìÝíïò üðùò
Þôáíå, Ýðåóå óôçí áãêáëéÜ ôçò ìçôÝñáò
ôïõ, ìÝ÷ñé ðïõ ôïí ðÞñå Ýíáò ãáëÞíéïò
âáèýò ýðíïò, åíþ ôá Üëëá ëáãïõäÜêéá
áðïìáêñýíïíôáí Þóõ÷á - Þóõ÷á ãéá íá
ðÜíå êé´ áõôÜ óôéò öùëéÝò ôïõò.

69

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful