You are on page 1of 5

Soaïn 23.8.

2008 Töï Tình II


Tieát 5 Hoà Xuaân Höông

A – MUÏC TIEÂU BAØI HOÏC


Giuùp hoïc sinh
1. Kieán thöùc: Caûm ñöôïc taâm traïng buoàn tuûi, phaãn uaát vaø khaùt
voïng soáng haïnh phuùc ôû nöõ só Xuaân Höông; Thaáy ñöôïc taøi naêng thô
Noâm cuûa Hoà Xuaân Höông.
2. Kó naêng: Reøn luyeän kó naêng ñoïc – hieåu vaên baûn tröõ tình – theå thô
Thaát ngoân baùt cuù ñöôøng luaät
3. Giaùo duïc: Coù caùi nhìn caûm thoâng ñoái vôùi thaân phaän ngöôøi phuï
nöõ trong xaõ hoäi cuõ
B – PHÖÔNG PHAÙP GIAÛNG DAÏY Phaùt vaán, chia nhoùm thaûo luaän,
Thuyeát giaûng, tích hôïp, Gôïi yù cuûa GV vaø söï tham gia cuûa HS trong
caùc thao taùc ñoïc tìm hieåu baøi ôû nhaø, traàn thuyùeât, trao ñoåi thaûo
luaän, traû lôøi nhöõng caâu hoûi, luyeän taäp
C – PHÖÔNG TIEÄN THÖÏC HIEÄN
1. Giaùo vieân: Sgk, Sgv, G.aùn
2. Hoïc sinh: Sgk, Vôõ soaïn
D – TIEÁN TRÌNH DAÏY HOÏC
1 – OÅn ñònh lôùp.
2 – Kieåm tra baøi cuõ: Em bieát gì veà LHT? Thöôïng kinh kí söï laø gì? Ñaëc
saéc veà noäi dung?
3 – Giôùi thieäu baøi môùi: Thô laø tieáng loøng. Laøm thô tröôùc heát laø ñeå
baøy toû noãi loøng cuûa mình. Töï tình II laø baøi thô hay naèm trong chuøm
thô töï tình goàm 3 baøi cuûa nöõ só. Chuùng ta haõy ñeán vôùi thi phaåm.

Hoïat ñoäng cuûa GV vaø Yeâu caàu caàn ñaït


HS
Hñ1→ GV goïi HS ñoïc Tieåu I. Tìm hieåu chung:
daãn vaø naém neùt chính 1) Taùc giaû:
veà taùc giaû vaø taùc phaåm. - Hoà Xuaân Höông(chöa roõ naêm sinh –
Gv laøm roõ hôn maát).
Taùc giaû: -Queâ quaùn: laøng Quyønh Ñoâi, huyeän
-Tính phoùng khoaùng,töøng Quyønh Löu, tænh Ngheä An. Soáng chuû
ñi nhieàu nôi vaø keát thaân yeáu ôû kinh thaønh Thaêng Long.
vôùi nhieàu danh só nhö → Cuoäc ñôøi baø tình duyeân ngang traùi,
Nguyeãn Du, Phaïm Ñình Hoå. eùo le.
- Hoà Xuaân Höông laø moät -Saùng taùc taäp thô “Löu höông kí" goàm
hieän töôïng ñoäc ñaùo trong 26 baøi chöõ Noâm vaø 24 baøi chöõ Haùn,
vaên hoïc, töøng ñöôïc meänh -Noäi dung saùng taùc: Khaúng ñònh, ñeà
danh laø Baø chuùa thô Noâm. cao veû ñeïp vaø khaùt voïng cuûa ngöôøi
Taùc phaåm: phuï nöõ baèng tieáng noùi thöông caûm,
-Caû 3 baøi ñeàu möôïn thôøi ñaäm ñaø chaát daân gian.
gian ñeå boäc loä taâm traïng, 2) Taùc phaåm:
tình duyeân cuûa ngöôøi phuï a) Xuaát xöù:“Töï tình II” naèm trong chuøm
nöõ, theo keát caáu voøng thô Töï tình, goàm 3 baøi thaát ngoân baùt
troøn. cuù Ñöôøng luaät baèng chöõ Noâm.
HÑ 2: Gv cho töøng toå trình b) Boá cuïc:
baøy khaùi quaùt veà taùc Ñeà: Ñeâm khuya vôùi noãi buoàn tuûi.
phaåm: xuaát xöù, boá cuïc, Thöïc: Tình caûnh thöïc taïi cuûa Xuaân
chuû ñeà vaø nhaän xeùt cho Höông.
HS ghi nhaän yù chính. Luaän: Noãi nieàm phaån uaát.
Keát: Taâm traïng chaùn chöôøng, buoàn
tuûi.
c) Chuû ñeà: Noùi leân bi kòch duyeân
HÑ 3: phaän vaø khaùt voïng soáng, haïnh phuùc
- N/v t tình töï tình trong cuûa ngöôøi phuï nöõ.
hoaøn caûnh ñaëc bieät ntn? II. Ñoïc hieåu Baøi thô:
Hai chöõ vaêng vaúng gôïi 1) Ñeâm khuya vôùi noãi buoàn tuûi.
leân khoâng gian? Aâm thanh - vaêng vaúng-> khoâng gian tónh vaéng
troáng doàn cho em caûm - troáng canh doàn”→ gaáp gaùp, doàn
nhaän ntn veà taâm traïng n/v daäp-> taâm traïng roái bôøi.
tt? Chöõ trô? Caûm nhaän - trô: trô troïi; tuûi hoå, beõ baøng
caâu2? “Trô caùi hoàng nhan..” → cuïm töø ñaûo
- Hs laøm vieäc ñoäc laäp ngöõ, nhaán maïnh söï beõ baøng, cay
ñaéng cuûa duyeân phaän; noãi coâ ñôn
kinh khuûng ñang vaây buûa.
-Nhòp thô baát thöôøng 1/3/3 nhaán maïnh
- Gv: Ñeå choáng laïi noåi coâ töøng caûm giaùc beõ baøng, cay ñaéng
ñôn, tuûi hoå… n/v tt ñaõ nhö thaám thía, xoùt xa cho phaän baïc”
laøm gì? Keát quaû? Caâu thô Ñuoác hoa ñeå ñoù, maëc naøng naèm trô”.
vaàng traêng… coù phaûi 2) Tình, caûnh thöïc taïi cuûa Xuaân Höông:
taû caûnh thöïc? Hay gôïi ra - cheùn röôïu-> tieâu saàu, choáng laïi noãi
moät yù nieäm? coâ ñôn
- Hs thaûo luaän -Cuïm töø”say laïi tænh”: gôïi leân caùi
voøng laãn quaån: caøng buoàn, caøng chuù
yù, caøng caûm nhaän ra noãi ñau thaân
phaän;
- vaàng traêng boùng xeá khuyeát chöa
troøn->Ngoaïi caûnh ñaõ ñi vaøo taâm
- Gv: Phaân tích caùc bieän caûnh, taâm caûnh traøn ra-> yù nieäm veà
phaùp tu töø ñöôïc söû duïng moät söï dôû dang, muoän maøng ⇒ Röôïu,
ôû 2 caâu luaän. tình ñeàu ñem laïi söï cay noàng, ñaéng
- Hs: laøm vieäc ñoäc laäp chaùt cho Xuaân Höông vôùi noãi saàu
duyeân phaän.
3) Noãi nieàm phaån uaát:
-Pheùp ñoái töøng caëp;”xieân ngang><
ñaâm toaïc”;” reâu töøng ñaùm>< ñaù
maáy hoøn”;” maët ñaát>< chaân
maây”..keát hôïp vôùi hình thöùc ñaûo ngöõ
→ noãi baät söï phaãn uaát cuûa thaân
phaän ñaát ñaù, coû caây cuõng laø söï
Gv: Chöõ ngaùn? Cuïm töø
phaãn uaát cuûa taâm traïng coâ ñôn muoán
xuaân ñi xuaân laïi laïi?
quaãy ñaïp, böùt phaù raøo caûn ñeå töï tìm
Bieän phaùp tu töø ôû caâu
haïnh phuùc .
cuoái? Yù/n?
-Hs laøm vieäc ñoäc laäp →Khaúng ñònh söùc soáng maõnh lieät ngay
caû trong tình huoáng bi thöông.
4) Taâm traïng chaùn chöôøng, buoàn tuiû:
- ngaùn: ngao ngaùn, chaùn ngaùn
-Cuïm töø” xuaân ñi xuaân laïi laïi” taïo hoùa
nhö voøng laån quaån, söï trôû laïi cuûa
HÑ 4: Höôùng daãn hs toång muøa xuaân ñoàng nghóa vôùi söï ra ñi
keát cuûa tuoåi xuaân.
- Ngheä thuaät taêng tieán” maûnh tình -
san seû - tí - con con” nhaán maïnh söï nhoû
- Gv yeâu caàu hs ruùt ra beù daàn, laøm cho nghòch caûnh caøng
nhöõng neùt ñaëc saéc veà nd eùo le hôn.
vaø ngheä thuaät baøi thô. → taâm traïng khao khaùt ñeán toäi nghieäp
cuûa phaän laøm leõ; tieáng thôû daøi.
III. Toång keát:
1) Veà noäi dung: Qua lôøi töï tình, baøi
thô noùi leân caû bi kòch vaø khaùt
voïng soáng, khaùt voïng haïnh phuùc
löùa ñoâi cuûa nöõ só Xuaân Höông.
2) Veà ngheä thuaät: Söû duïng töø ngöõ
giaûn dò maø ñaëc saéc, hình aûnh
giaøu söùc gôïi caûm ñeå dieãn taû
caùc bieåu hieän phong phuù cuûa
taâm traïng.
Cuûng coá – daën doø:
- Yeâu caàu hoïc sinh hoïc thuoäc ghi nhôù vaø chuaån bò Baøi’ Caâu caù muøa
thu’


Soaïn 26.8. 2008 Caâu caù muøa thu
Tieát 6 Nguyeãn Khuyeán

A. MUÏC TIEÂU BAØI HOÏC


Giuùp hoïc sinh
1. Kieán thöùc: – Caûm nhaän ñöôïc veû ñeïp cuûa caûnh thu vuøng ñoàng
baèng Baéc boä vaø veû ñeïp taâm hoàn thi nhaân, thaáy ñöôïc taøi naêng thô
Noâm cuûaNguyeãn Khuyeán vôùi buùt phaùp taû caûnh, taû tình ñieâu
luyeän.
2. Kó naêng: Reøn luyeän kó naêng ñoïc – hieåu vaên baûn tröõ tình, theå thô
Thaát ngoân baùt cuù
3. Giaùo duïc: Thaùi ñoä yeâu meán nhaân caùch nhaø thô; yeâu meán, traân
troïng veû ñeïp thieân nhieân
B. PHÖÔNG TIEÄN THÖÏC HIEÄN
1. Giaùo vieân: Sgk, Sgv, G.aùn.
2. Hoïc sinh: Sgk, Vôõ soaïn
C. PHÖÔNG PHAÙP THÖÏC HIEÄN: Phaùt vaán, chia nhoùm thaûo luaän,
Thuyeát giaûng, tích hôïp…Gôïi yù cuûa GV vaø söï tham gia cuûa HS trong
caùc thao taùc ñoïc tìm hieåu baøi ôû nhaø, traàn thuyùeât, trao ñoåi thaûo
luaän, traû lôøi nhöõng caâu hoûi, luyeän taäp
D. TIEÁN TRÌNH DAÏY HOÏC
1 – OÅn ñònh lôùp.
2 – Kieåm tra baøi cuõ: Ñoïc thuoäc loøng Töï tình II. Chuû ñeà? Phaân tích 2
caâu luaän.
3 – Giôùi thieäu baøi môùi: Muøa thu laø muøa cuûa thi nhaân. Thi só Nguyeãn
Khuyeán noåi tieáng vôùi chuøm thô thu traùc tuyeät. Hoâm nay chuùng ta
ñeán vôùi Thu ñieáu.

Hoïat ñoäng cuûa GV vaø Yeâu caàu caàn ñaït


HS
Hñ1→ GV goïi HS ñoïc Tieåu I. Tìm hieåu chung:
daãn. 1) Taùc giaû:
- Em bieát gì veà cuoäc ñôøi - Nguyeãn Khuyeán (sinh 1835 –maát 1909).
vaø söï nghieäp thô vaên NK? -Queâ quaùn: xa õYeân Ñoã, huyeän Bình
Luïc, tænh Haø Nam.
-Ñoã ñaàu caû 3 kì thi ñöôïc goïi laø Tam
- Hs laøm vieäc ñoäc laäp caù Nguyeân Yeân Ñoã.
nhaân → OÂâng laø ngöôøi taøi naêng, coát caùch
- Gv nhaän xeùt vaø boå sung thanh cao, coù taám loøng yeâu nöôùc
thöông daân
- Saùng taùc goàm caû chöõ Noâm laãn chöõ
Haùn , hieän coøn treân 800 baøi thô, vaên
vaø caâu ñoái.
-Noäi dung saùng taùc:
* Noùi leân tình yeâu ñaát nöôùc, gia ñình,
beø baïn.
- Gv cho HS khaùi quaùt veà *Phaûn aùnh cuoäc soáng cuûa nhöõng con
taùc phaåm: xuaát xöù, boá ngöôøi khoå cöïc, chaát phaùc.
cuïc vaø nhaän xeùt cho HS *Chaâm bieám, ñaû kích thöïc daân vaø
ghi nhaän yù chính. taàng lôùp thoáng trò.
2) Taùc phaåm:
a) Xuaát xöù:“Caâu caù muøa thu” naèm
trong chuøm thô Thu, goàm 3 baøi thaát
HÑ 2: ngoân baùt cuù Ñöôøng luaät baèng chöõ
Gv goïi1 ñoïc 6 caâu ñaàu : Noâm.
Gv: Cho bieát ñieåm nhìn b) Boá cuïc: 2 phaàn
caûm nhaän caûnh thu cuûa - Caûnh thu.
taùc giaû. - Tình thu
- quan saùt saéc maøu caûnh II. Ñoïc hieåu Baøi thô:
thu, söï chuyeån ñoäng cuûa 1) Caûnh thu:
caûnh vaät, ñöôøng laøng, - Ñieåm nhìn caûm nhaän: Gaàn-> xa, cao-
aâm thanh ñöôïc mieâu taû >gaàn: töø khung caûnh ao heïp, khoâng
cuï theå sinh ñoäng nhö theá gian, caûnh saéc muøa thu ñöôïc môû roäng
naøo? Nhaän xeùt veà ngheä ra nhieàu höôùng sinh ñoäng.
thuaät taû caûnh thu cuûa - Caûnh saéc:
taùc giaû. Caûm nhaän toång + Saéc maøu thu: nöôùc trong veo, soùng
hôïp veà böùc tranh thu aáy? bieác, trôøi xanh ngaét, laù vaøng, truùc
Hs trao ñoåi, thaûo luaän xanh -> xanh : gam maøu chuû ñaïo
trong caùc nhoùm roài trình - “ laù vaøng tröôùc gioù kheõ ñöa veøo”
baøy. maøu vaøng ñaâm ngang cuûa chieác laù
thu boång rôi giöõa thaûm xanh möôùt,
ñieäu cuûa muøa thu, ao xanh, soùng xanh,
beøo xanh, bôø xanh, tre xanh, trôøi xanh…
→ caùi ñeïp ñeõ, tinh teá, saéc saûo cuûa
caûnh thu ôû ñaây laø caùch pha maøu cuûa
taùc giaû, vôùi gam maøu xanh raát ñieäu
ngheä.
Gv goïi 1HS ñoïc 2 caâu cuoái + Söï chuyeån ñoäng cuûa caûnh vaät:
-Tö theá Töïa goái buoâng uyeån chuyeån nheï nhaøng “hôi gôïn tí,
caàn cho em hình dung taâm kheõ ñöa veøo, maây lô löûng”.
traïng taùc giaû ntn? + Aâm thanh: caù ñôùp ->caøng gôïi söï
- Taùc giaû coù thöïc söï quan yeân tónh cuûa ao thu
taâm nhieàu ñeán chuyeän - Ñöôøng laøng: “Ngoõ truùc quanh co
caâu caù khoâng? Qua böùc khaùch vaéng teo”
tranh thu em caûm nhaän => Hình aûnh choïn loïc ñaëc saéc.-> Böùc
ñöôïc gì ôû taám loøng nhaø tranh thu ñeïp, tónh laëng, ñöôïm buoàn
thô NK? mang nhöõng neùt ñaëc tröng cuûa laøng
queâ Baéc Boä VN
HÑ 3: Gv goïi Hs neâu nhöõng 2) Tình thu:
nhaän xeùt khaùi quaùt veà - töïa goái oâm caàn…-> chìm vaøo suy tö
baøi thô. (khoâng quan taâm nhieàu ñeán chuyeän
caâu caù, caâu caù chæ laø caùi côù, coù leõ
nhaø thô ñang caâu tónh caâu trong cho
taâm hoàn mình.)
- Qua böùc tranh caûnh thu-> moät taâm
hoàn gaén boù, tha thieát vôùi thieân nhieân
ñaát nöôùc ; maët khaùc coøn boäc loä
nieàm u uaån trong taâm hoàn nhaø thô vaø
moät taám loøng yeâu nöôùc thaàm kín
nhöng khoâng keùm phaàn saâu saéc.
III. Toång keát:
-Veà noäi dung: Caûnh mang veû ñeïp ñieån
hình cho muøa thu ôû thoân queâ Baéc Boä
nhöng cuõng phaûng phaát noãi buoàn veà
thôøi theá cuûa taùc gia.û
-Veà ngheä thuaät: Ngoân ngöõ trong
saùng, hình aûnh hieän thöïc, ñaäm ñaø
chaát daân toäc
Cuûng coá – daën doø:
- Yeâu caàu HS thuoäc baøi thô vaø ghi nhôù , chuaån bò Baøi’Phaân tích ñeà,
laäp daøn yù baøi vaên nghò luaän’