Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o

kú thi tèt nghiÖp trung häc phæ th«ng n¨m 2006
M«n thi: VËt lÝ- Trung häc phæ th«ng kh«ng ph©n ban

§Ò thi chÝnh thøc

h−íng i
h−íng dÉn chÊm thi

B¶n h−íng dÉn chÊm gåm 03 trang
I. H−íng dÉn chung
* NÕu thÝ sinh lµm bµi kh«ng theo c¸ch nªu trong ®¸p ¸n mµ vÉn ®óng th× cho ®ñ ®iÓm nh− h−íng
dÉn qui ®Þnh (®èi víi tõng phÇn).
* ViÖc chi tiÕt ho¸ thang ®iÓm (nÕu cã) so víi thang ®iÓm trong h−íng dÉn chÊm ph¶i ®¶m b¶o
kh«ng sai lÖch víi h−íng dÉn chÊm vµ ®−îc thèng nhÊt thùc hiÖn trong Héi ®ång chÊm thi.
* ThÝ sinh kh«ng ghi ®¬n vÞ ®o hoÆc ghi sai ®¬n vÞ ë ®¸p sè mét lÇn th× trõ 0,25®; tõ hai lÇn trë lªn
trõ 0,5® ®èi víi toµn bµi.
* NÕu thÝ sinh viÕt ®−îc c¸c c«ng thøc cÇn ®Ó gi¶i to¸n nh−ng kh«ng t×m ra ®¸p sè ®óng th× cã thÓ
cho 1/2 sè ®iÓm cña phÇn t−¬ng øng.
* Sau khi céng ®iÓm toµn bµi thi míi lµm trßn ®iÓm theo nguyªn t¾c: §iÓm toµn bµi ®−îc lµm trßn
®Õn 0,5 ®iÓm (lÎ 0,25 lµm trßn thµnh 0,5; lÎ 0,75 lµm trßn thµnh 1,0 ®iÓm).

II. §¸p ¸n vµ thang ®iÓm
§¸p ¸n
A. Lý thuyÕt (5 ®iÓm). Theo SGK VËt lý 12-Nhµ xuÊt b¶n Gi¸o dôc n¨m 2005.
§Ò I
Theo
thø

b−íc
sãng
t¨ng
dÇn:
C©u 1 0,75
(2,0®)
Tia gamma, tia R¬nghen, tia tö ngo¹i, tia s¸ng mµu vµng, tia hång ngo¹i.

§iÓm

0,75

(NÕu chØ s¾p xÕp ®−îc vÞ trÝ tia cã b−íc sãng ng¾n nhÊt lµ tia gamma (®Çu d·y) vµ tia cã
b−íc sãng dµi nhÊt lµ tia hång ngo¹i (cuèi d·y) th× cho 0,50 ®iÓm).

1,25

C©u 2
(2,0®)

- N¨ng l−îng ph«t«n tØ lÖ nghÞch víi b−íc sãng: ε =

hc

λ
- Nªu ®−îc bøc x¹ tö ngo¹i cã b−íc sãng ng¾n h¬n b−íc sãng cña bøc x¹ mµu lôc.
- KÕt luËn ®−îc: N¨ng l−îng cña ph«t«n øng víi bøc x¹ tö ngo¹i lín h¬n n¨ng
l−îng cña ph«t«n øng víi bøc x¹ mµu lôc.
1,00 - §Þnh nghÜa dao ®éng ®iÒu hoµ (trang 6- SGK VËt lý 12).
- Ph−¬ng tr×nh dao ®éng ®iÒu hoµ: x = Asin(ωt+ϕ).
- Nªu ®óng tªn cña c¸c ®¹i l−îng: x, A, ω, (ωt+ϕ), ϕ.

0,50
0,25
0,50
0,25
0,25
0,50

(Nªu ®óng 1 hoÆc 2 ®¹i l−îng cho 0,25®; nªu ®óng tªn tõ 3 ®¹i l−îng trë lªn cho ®ñ 0,50®).

1,00 ThiÕt lËp quan hÖ T vµ ω:
- V× hµm sin lµ hµm tuÇn hoµn cã chu k× 2π nªn ta viÕt ®−îc:

x = Asin(ωt+ϕ) = Asin(ωt + ϕ + 2π) =A sin[ω(t +
) + ϕ]

ω

- Tr¹ng th¸i dao ®éng ë hai thêi ®iÓm gÇn nhau nhÊt lµ t vµ (t+
VËy T =
C©u 3
(1,0®)

ω

0,50

ω

) lµ nh− nhau.

lµ chu k× dao ®éng cña dao ®éng ®iÒu hoµ.

1,00 - Ph¶n øng h¹t nh©n lµ sù t−¬ng t¸c gi÷a hai h¹t nh©n dÉn ®Õn sù biÕn ®æi chóng
thµnh c¸c h¹t kh¸c. Phãng x¹ lµ tr−êng hîp riªng cña ph¶n øng h¹t nh©n.
- C¸c ®Þnh luËt b¶o toµn trong ph¶n øng h¹t nh©n:
B¶o toµn sè nucl«n, b¶o toµn ®iÖn tÝch, b¶o toµn n¨ng l−îng (n¨ng l−îng toµn phÇn)
vµ b¶o toµn ®éng l−îng.

0,50
0,50

0,50

(NÕu chØ nªu ®óng ®−îc tªn 2 ®Þnh luËt: cho 0,25®; nªu ®−îc tªn tõ 3 ®Þnh luËt trë lªn:
cho ®ñ 0,50 ®).

1

§Ò II
C©u 1
(2,0®)

0,50

1,00 - CÊu t¹o cña con l¾c ®¬n: (trang 10 – SGK).

l
.
g

- Chu k×: T = 2π

0,50

1,00 - V× ®Æt t¹i cïng mét n¬i nªn T chØ phô thuéc vµo l: Chu k× cña con l¾c ®¬n tØ lÖ
víi c¨n bËc hai cña chiÒu dµi con l¾c: T ~ l
- Cã

C

>

D

>

A

>

0,25

B

- S¾p xÕp ®óng: TC, TD, TA, TB.

0,75

(NÕu chØ s¾p xÕp ®−îc vÞ trÝ con l¾c cã chu k× lín nhÊt lµ con l¾c C (®Çu d·y) vµ con l¾c
cã chu k× nhá nhÊt lµ con l¾c B (cuèi d·y) th× cho 0,25 ®iÓm).

C©u 2
(2,0®)

1,25 Hai tiªn ®Ò cña Bo: (trang 202- SGK vËt lý 12).
- Tr×nh bµy ®óng néi dung tiªn ®Ò vÒ c¸c tr¹ng th¸i dõng.

0,50

- Tr×nh bµy ®óng néi dung tiªn ®Ò vÒ sù bøc x¹, hÊp thô n¨ng l−îng cña nguyªn tö.

0,75

0,75 ViÕt biÓu thøc tÝnh b−íc sãng λ cña v¹ch phæ mµu ®á:
α
- VÏ ®−îc s¬ ®å c¸c møc n¨ng l−îng cña nguyªn tö hi®r«.
(H×nh 8.8 trang 205- SGK vËt lý 12).
- Nªu ®−îc v¹ch ®á Hα ®−îc t¹o thµnh khi cã sù chuyÓn cña ªlectr«n tõ quü ®¹o
M vÒ quü ®¹o L (hoÆc tõ møc n¨ng l−îng E3 vÒ E2).
- ViÕt ®−îc: EM − EL =
C©u 3
(1,0®)

hc

λα

⇒ λα =

hc
hc
(hoÆc λα =
).
EM − E L
E3 − E2

1,00 - Ph¶n øng cã tªn: ph¶n øng kÕt hîp h¹t nh©n (cßn gäi lµ ph¶n øng nhiÖt h¹ch)
- §iÒu kiÖn ®Ó ph¶n øng x¶y ra: ë nhiÖt ®é rÊt cao (kho¶ng 50 - 100 triÖu ®é).

B. Bµi to¸n (5 ®iÓm).
a) -TÝnh c«ng tho¸t: ¸p dông c«ng thøc:
Bµi 1
0,50
hc
hc
6,625.10−34.3.108
(2,0®)

λ0 =

A

⇒ A=

λ0

⇒ A=

0,50.10

−6

= 3,975.10−19 J

b)
⎛λ −λ ⎞
hc
1 2
1,50 -Tõ c«ng thøc Anhxtanh: ε = A+ mv0max
víi ε =
=> W® max = hc ⎜ 0

2
λ
⎝ λ0 .λ ⎠

0,25
0,25

0,25
0,50
0,50

0,50

0,25

⎛ λ0 − λ1 ⎞

⎝ λ0 .λ1 ⎠

0,25

- Khi chiÕu bøc x¹ λ2, ®éng n¨ng ban ®Çu cùc ®¹i lµ W® = hc ⎜

⎛ λ0 − λ2 ⎞

⎝ λ0 .λ2 ⎠

0,25

(λ0 − λ1 )λ2
.
(λ0 − λ2 )λ1

0,25

- Khi chiÕu bøc x¹ λ1, ®éng n¨ng ban ®Çu cùc ®¹i lµ W® = hc ⎜
1

2

- LËp ®−îc tØ sè

W®1
W® 2

=

- Thay sè, tÝnh ®−îc ®óng:

W®1
W® 2

= 6 (NÕu tÝnh ®−îc

W® 2
W®1

=

1
th× cho ®ñ 0,50®).
6

0,50

2

Bµi 2
(2,0®)

a) - ThÊu kÝnh cã hai mÆt låi: R = 2R; R = R >0
1
2
1,00
- ¸p dông c«ng thøc: D =
=> R=

0,25

⎛1
1
1 ⎞
= (n − 1) ⎜ + ⎟
f
⎝ R1 R2 ⎠

0,25

3(n -1) f
thay sè tÝnh ®−îc R = 30 cm.
2
0,50

VËy R1 = 2R = 60 cm; R2 = 30 cm.
b) Khi nhóng thÊu kÝnh trong n−íc:
1,00

1 ⎞ ⎛n
⎛n
⎞⎛ 1
⎞ 3
− 1⎟ ⎜ + ⎟ = ⎜ − 1⎟
⎝ n ' ⎠ ⎝ R1 R2 ⎠ ⎝ n ' ⎠ 2 R

Bµi 3
(1,0®)

- ViÕt ®−îc D’ = ⎜

0,50

- Thay sè tÝnh ®−îc: D’ = 0,625 dp.

0,50

1,00 - Khi m¾c cuén d©y vµo hiÖu ®iÖn thÕ kh«ng ®æi, cuén d©y chØ cã t¸c dông nh−
mét ®iÖn trë thuÇn: R =

U
=5Ω
I

0,25

- Khi m¾c vµo hiÖu ®iÖn thÕ xoay chiÒu, cuén d©y cã c¶m kh¸ng ZL = Lω = 35 Ω
- Tæng trë cña cuén d©y: Z =

0,25

R 2 + Z L2 = 25 2 Ω

- C−êng ®é dßng ®iÖn hiÖu dông qua cuén d©y: I'=

U'
25
2
=
=
A
Z 25 2
2

- C«ng suÊt tiªu thô cña cuén d©y: P = U’I’cosϕ = I’2R = 2,5W.

.......

0,25
0,25

HÕt ......

3