Proef|es.

nl
Kinderen maken kennis
met bètawetenschap
Weekblad voor
de Universiteit
van Amsterdam
Iaargang ót
it-ti-ioo;
Nummer tó
Essay
Marita Mathijsen over
studentloos Amsterdam
Spanning
Het radicaliserings-
onderzoek van Jean Tillie
Ketens
Cultuuranalytici en
technologen werken samen
inhoud
Vereniging van talenten
De ivoren toren van de wetenschap is verleden tijd.
In allerlei nieuwe initiatieven werkt de UvA samen
met de overheid, het bedrijfsleven en de onder-
wijsinstellingen. blz. t¶
Proefjes.nl
In 2004 ontving Robbert Dijkgraaf de Spinoza-
premie. Met het geld startte hij de website
proefjes.nl. Het doel is kinderen vanaf acht jaar
op een leuke manier kennis te laten maken met
natuurkunde, scheikunde en biologie. blz. to
Help mij!
Promoveren in een
jaar. Komt hoogmoed
voor de val of zijn de
wonderen de wereld
nog niet uit? blz. io
De campagne 'Wat doe jij voor de stad?` is een initiatief en idee van Santje Kramer en Vargreet Ieppink (Vothers of Invention Producties) in het kader van het actie-
plan Wij Amsterdammers I en II. De campagnefoto`s in Folia :6 zijn geproduceerd door de Folia-redactie. Deze foto`s zijn voor eenmalig gebruik en uitsluitend
bedoeld voor opname in Folia :6.
i | lalia :6
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben Nclíkc ßenoíjc, stuuente µsyooolouíe. Níjn uoel ís
om oet welzíjn vcn Ncrokkcnen ín heuerlcnu, met ncme
uct vcn ue jonueren, te verbeteren. ßccrvoor wíl ík míjn
kennís vcn ue µsyooolouíe oombíneren met míjn etnísooe
en relíuíeuze cooteruronu.'
www.pas.amsterdam.nl
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben Ncuríoe 5eleky, stuuent reooten. Voor ue víerue
keer orucníseer ík ue 0rec Fílmncoot. ßít ís een oµen
µouíum wccrbíj stuuenten ue kcns kríjuen om oun ken·
nís te uelen oµ oet uebíeu vcn oet mcken vcn Þlms. Iel!
mcck ík ook Þlms, met kmsterucm cls ueoor.'
www.pas.amsterdam.nl
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben wouter ßíjkstrc, stuuent cntroµolouíe. Ik oeb een
µcnu uekrcckt ccn ue ßístelweu 113 uct nu uíenst uoet
cls buurtoentrum. Er woruen mcctsoocµµelíjk betrokken
uooumentcíres vertoonu wccr we nc chooµ over
uísoussí#ren. 0ok ís er µlccts voor muzíek en toneel.'
www.pas.amsterdam.nl
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben !oomcs Vcessens, oooulerccr heuerlcnuse
letterkunue. Vcnuít ue oµleíuínu heuerlcnuse tccl en oultuur
orucníseren we lítercíre evenementen. Io oebben we
hooít meer slcµen, een seríe µublíekslezínuen wccrín we
meesterwerken uít ue heuerlcnuse líterctuur besµreken.'
www.pas.amsterdam.nl
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben ßerncru Kruítoo!, oooulerccr µeucuouíek. Ik ben
voorzítter vcn oet !oeo !oíjssen Nuseum, omuct ík oet
belcnuríjk vínu uct beroemue en belcnuríjke mensen cls
!oeo !oíjssen ue#eru woruen. 0µuct wíj níet verueten.'
'Ik ben ßerncru Kruítoo!, oooulerccr µeucuouíek. Ik ben
voorzítter vcn oet !oeo !oíjssen Nuseum, omuct ík oet
belcnuríjk vínu uct beroemue en belcnuríjke mensen cls
!oeo !oíjssen ue#eru woruen. 0µuct wíj níet verueten.'
www.pas.amsterdam.nl
w
c
t u
o
e
jíj
voor ue stcu?
'Ik ben Ellen híeuwenouís, stuuente sooíolouíe. Níjn oobby
ís volleybcl. !wee jccr lcnu ben ík cotíe! ueweest ín
oet bestuur vcn míjn vereníuínu en nu zít ík ín een µccr
oommíssíes. 0ok huít ík elke mccnu een weustríju. ßct vínu
ík leuk en belcnuríjk.'
'Ik ben Ellen híeuwenouís, stuuente sooíolouíe. Níjn oobby
ís volleybcl. !wee jccr lcnu ben ík cotíe! ueweest ín
oet bestuur vcn míjn vereníuínu en nu zít ík ín een µccr
oommíssíes. 0ok huít ík elke mccnu een weustríju. ßct vínu
ík leuk en belcnuríjk.'
www.pas.amsterdam.nl
Kopstukken
Dubbelinterview met Iob Cohen en Karel van der loorn ........................... blz. a
Robbert Dijkgraaf
Wetenschapsproefjes voor kinderen ...................................................... blz. :o
Opinie
De UvA hield zich te stil tijdens de scholierenstakingen ........................... blz. :j
Nieuwe allianties
De moderne universiteit zit niet langer in een ivoren toren ....................... blz. :j
Verwevenheid
Wat betekent de UvA voor de stad? ........................................................blz. zo
Talent
Beleidsmakers en wetenschappers van morgen ......................................blz. zz
Stadsuniversiteit
De UvA zet haar bouwbeleid om in harde klinkers ..................................blz. za
KennisKring
Platform voor verbetering van de kennisinfrastructuur ............................blz. z6
Moslimextremisme
Iean lillie onderzocht waarom sommige Amsterdamse moslims
radicaliseren .......................................................................................blz. jo
AMC
\an gemeenteziekenhuis tot mega-instelling .........................................blz. jz
Nieuwe media
De informatiesamenleving maakt samenwerking
van disciplines noodzakelijk .................................................................blz. j6
Huzarenstukje
Promoveren in een jaar.........................................................................blz. ao
Quiz
lest je kennis van Amsterdam en de UvA ...............................................blz. az
Marita Mathijsen
Hoe zou Amsterdam eruitzien zonder universiteit? .................................blz. a6
Roem
Iodewijk Asscher, van wetenschapper tot wethouder ..............................blz. jj
En verder:
Wat doe jij voor de stad? o, :a, :o, jj, aj, j:, Het BesteiFilm z8, IawaaiiFten zo,
Puzzel jo, Annonces jz, PrijsvraagiStudentencolumniSpekkie Big j6
Cover: Pascal Tieman, foto: 8ob 8ronshoff
Een ketting van smaragd
De stad Amsterdam en de Universiteit
van Amsterdam hebben al honderden
jaren een innige band. Al j¬j jaar om
precies te zijn. In die lange periode is
welhaast als vanzelfsprekend een ket-
ting van smaragd gesmeed die stad en
universiteit met elkaar verbindt. Het
spreekt vanzelf dat je zo`n mooie en
langdurige relatie niet ongemerkt voor-
bij laat gaan.
Het afgelopen jaar is het lustrum van de universiteit uitbundig
gevierd. Nu nadert deze viering haar einde, en daarom is als een
soort van afsluiting aan mij gevraagd om eenmalig op de stoel
van de hoofdredacteur van lalia te gaan zitten. Dat vind ik een
eer, ik doe dat dan ook met graagte. Want lalia is geen doorsnee
blaadje. Het is het oudste universiteitsblad, het heeft een rijke
traditie en iedereen weet dat lalia er altijd in slaagt een kritisch,
verstandig en leesbaar blad te maken. Wie wil daar niet een
keertje hoofdredacteur van zijn?
Als hoofdredacteur mag je het thema kiezen, de kapstok waar-
aan het nummer wordt opgehangen. Het ligt voor de hand dat ik
de volgende keuze heb gemaakt: hoe de stad en de universiteit
met elkaar zijn verweven. Want de UvA staat niet aan de zijlijn
van Amsterdam. Integendeel, soms is de UvA een belangrijke
waterdrager, vaak een van de spelbepalende spelers in Amster-
dam. Als zodanig heeft de UvA invloed op zowel het beleid als
de uitstraling, sfeer, cultuur en diversiteit van de stad.
Kijk naar universiteitshoogleraar Iobbert Dijkgraaf die,
ondanks zijn overvolle agenda, op gepaste tijden langs basis-
scholen van Amsterdam trekt om kinderen te interesseren voor
het beta onderwijs. Op bladzijde :o kunt u lezen dat Dijkgraaf
niet alleen een begenadigd onderzoeker is, maar ook een prima
basisschooldocent. Ook Iean lillie is iemand die zich inzet voor
de stad. 7ijn relaas over het onderzoek naar radicalisering op
bladzijde jo is voor de stad van groot belang. lrouwens niet
alleen voor Amsterdam.
De UvA telt z6.ooo studenten. Ik vroeg me af hoe onze stad eruit
zou zien zonder die studenten. Hoogleraar moderne Neder-
landse letterkunde Varita Vathijsen beantwoordt deze vraag
met een prachtig essav, afgedrukt aan het eind van dit nummer ÷
ik had van haar trouwens niet anders verwacht. Op bladzijde zz
staan zeven studenten met uitstekende resultaten geportretteerd
÷ de onderzoekers of beleidsbepalers van morgen?
Allicht is het de lezer niet ontgaan dat de gemeente in het kader
van Wij Amsterdammers al enige tijd de campagne Wat doe jij
voor de stad? voert. Die campagne is bedacht door oud-UvA-
studenten Vargreet Ieppink en Antje Kramer van het bureau
Vothers of Invention. \oor één keer staat deze campagne in
lalia met UvA-mensen die vrijwilligs iets voor de stad doen,
onder wie de oud-leerling van mijn vrouw: lhomas \aessens.
Columns ontbreken vanzelfsprekend ook niet. 7oals dat hoort
zijn ze kritisch van toon, uw gasthoofdredacteur beziet ze met
belangstelling en denkt er natuurlijk het zijne van!
U ziet het: de relaties tussen stad en universiteit zijn veelvuldig.
Deze lalia illustreert dat wij niet zonder elkaar kunnen opereren,
zelfs als we dat zouden willen. Ik wens u veel leesplezier.
lal tal:n
lalia :6 | ¡
i | lalia :6
'Iob is de enige persoon voor wie deze poster echt is
gemaakt en hij mag daar best trots op zijn.` Karel van
der loorn is duidelijk niet voor het eerst op audien-
tie bij Iob Cohen en wijst op een ingelijst Aa`tje van
Ioesje met de tekst l Amsr:taam, uau`t: lan:. Ook in de
rest van Cohens kamer op de eerste verdieping van
de Stopera met uitzicht op de Amstel zijn relikwieen
opgesteld die hij de afgelopen zes jaar als burge-
meester heeft verzameld. Fen beeldje van de Comedv
lrain staat gebroederlijk naast zijn eredoctoraat aan
de universiteit van Windsor in Canada. Op een tafel
staan vier woorden van klei prominent opgesteld:
vrijheid, geluk, vrede en toekomst. De woorden
zijn een krachtige tvpering voor hoe Cohen de stad
bestuurt en van tijd tot tijd ook bij elkaar houdt. 'Het
is een beetje de tragiek van Iob dat hij in een van zijn
eerste speeches als burgemeester sprak ªvan de boel
bij elkaar te houden¨ en sindsdien komt hij er dom-
weg niet vanaf `, aldus \an der loorn. 'Net als het
thee drinken. Soms denk ik dat je de hele dag aan de
thee zit.` De burgemeester lacht minzaam naar \an
der loorn, maakt een kwinkslag door te melden dat
hij helemaal geen theeleut is en zegt: 'Ik heb die uit-
spraak gedaan, en dat mensen mij daaraan herinne-
ren, vind ik prima. Ik sta er nog steeds achter. Als je
ervoor kiest om waar dan ook burgemeester te wor-
den, dan moet je de boel bij elkaar houden. Doe je
dat in Amsterdam, dan geldt die uitspraak dubbel.`
1atl lijkr l:r m: lasria, ::n uirsµtaak ai: j: :a atlr:tralar.
tal:n: Ik heb er geen moeite mee, hoewel het com-
plete onzin is. Het is een stigma waar ik nooit van af
zal komen. Ik ben trouwens van mening dat je vaak
problemen kunt oplossen door een dialoog aan te
gaan.`
Lar:n u: ::tsr r:tuakijk:n naat l:r afa:laµ:n jaat. u: LrA
l:srana ¡;< jaat :n aar u:ta ataars a:ri:ta.
tal:n: 'Het eerste dat me te binnen schiet, is dat er
prachtige eredoctoraten zijn uitgereikt. Aan Harrv
Vulisch en Herman ljeenk Willink. \oor de rest heb
ik van het lustrum niet veel meegemaakt, want ik
heb ook nog andere dingen te doen.`
van a:t 1aatn: '\oor ons als UvA was de opening van
de Agnietenkapel een van de hoogtepunten, waar
onze burgemeester ook aanwezig was.`
tal:n |latl:tial: 'Ik ben trouwens het afgelopen jaar
nog een keer in de kapel geweest. Fn al was het niet
in het kader van het lustrum, het was wel een bij-
eenkomst die me nog helder voor de geest staat. Het
was een van de hoogtepunten uit het leven van de
hoogleraar \an der loorn die een prachtboek publi-
ceerde en het eerste exemplaar aan mij uitreikte:
Sttilal tulrut: ana rl: makina af rl: l:lt:u 8ill:.`
l:lr u l:r al a:l:::n.
Korte stilte waarna beiden in lachen uitbarsten.
van a:t 1aatn: 'Ik hoop wel dat je de achterßap hebt
bekeken.`
tal:n: 'Ik heb me ingelezen, maar niet het boek van
a tot z gespeld. Ik herinner me nog dat Karel zo ver-
standig was om tijdens de presentatie een uitleg van
het boek te geven waardoor zowel voor mij als voor
zijn kinderen duidelijk werd wat erin stond.`
van a:t 1aatn: 'Vijn dochter van elf zei na aßoop dat
mijn presentatie helder was, dus toen was ik tevre-
den.`
De ttassralk tussen beiden is kenmerkend voor het
gesprek. De heren vullen elkaar aan, lachen veel en
zijn op elkaar ingespeeld.
waat kamr ai: aa:a: t:lari: ranaaan.
tal:n: We zijn het afgelopen jaar samen op han-
delsmissie naar China geweest, en dat heeft goed
gewerkt. We waren daar bijna een week, en dan heb
je tijd voor elkaar. In Amsterdam kom je elkaar als
CvB-voorzitter en burgemeester sowieso regelmatig
tegen. Fn als het nodig is, weten we elkaar ook op
andere tijden te bereiken. Dat is prettig.`
van a:t 1aatn: 'In ons gezelschap zat ook iemand van
de \U, en dat heeft de relatie tussen de UvA en de \U
verbeterd.`
Het is een van Cohens missies om de twee universi-
teiten intensiever te laten samenwerken.
tal:n: 'Ik streef er niet naar om van de UvA en de
\U een instelling te maken, maar het is goed als op
een bepaald gebied de krachten worden gebundeld.
Vet Harvard aan de Amstel krijgt die samenwerking
gestalte. In november is er een bijeenkomst geor-
ganiseerd tussen de \U, de UvA en de gemeente om
Amsterdam meer als betastad te positioneren. Dat is
zinnig, en ik vind dat zoiets vaker moet gebeuren.`
u: LrA :n a: vL uat:n raatl::n ru:: lass: :ilana:n.
van a:t 1aatn: 'Daar zit een kern van waarheid in.
Amsterdam is uniek omdat het twee universitei-
ten bezit die een volstrekt eigen karakter hebben.
Heel lang heeft de UvA de \U als de universiteit
van Buitenveldert beschouwd. loch zie je dat er een
kentering gaande is. Bij de \U zijn nieuwe men-
sen, wij hebben een nieuw bestuur en ook bij de
uaat lim lans:n, fara`s: 8al 8tanslaff
‘In Amsterdam is het soms een ongeregeld zootje en dat geldt ook voor de UvA.’ Job Cohen, burgemeester
van Amsterdam en gasthoofdredacteur van Folia, in gesprek met collegevoorzitter Karel van der Toorn over
onderwijs, onderzoek en onderbuikgevoelens.
'Studenten zorgen voor dvnamiek`
interview
ó | lalia :6
gemeente is er wat veranderd. Af en toe samenwer-
ken vind ik goed, maar een fusie is niet aan de orde.
Althans, ik verwacht dat niet tijdens mijn leven mee
te maken.`
maat m::t sam:nu:tk:n.
van a:t 1aatn: 'Waar het kan en waar we elkaar aan-
vullen, zeg ik ja. Kijk naar de afdelingen planologie
van beide universiteiten. Amsterdam wil op termijn
de Olvmpische Spelen organiseren.`
De burgemeester veert op en onderbreekt \an der
loorn.
tal:n: 'Ho ho, dit gaat wat te snel. Nederland wil dat,
en als er wat in Nederland gebeurt, zal Amsterdam
wel een van de plekken zijn. Als we gaan zeggen dat
we de Spelen willen en Iotterdam doet hetzelfde,
dan is het idee meteen kapot. We hebben afgespro-
ken dat we tot zo:6 niet zeggen waar we dat gaan
doen.`
Amsr:taam lijkr m: raat a: lanaliaa:na.
tal:n: 'Nee, ik doe daar geen uitspraken over.`
van a:t 1aatn: 'Vij lijkt het een goed idee. Dat is goed
voor alles en iedereen die de stad een warm hart toe-
draagt. Kijk naar een stad als Barcelona en de posi-
tieve gevolgen die de Spelen hebben gehad. Het is
gewoon een betere stad geworden.`
tal:n: 'Stel dat ze wel hier naartoe komen, dan zie
ik natuurlijk heel veel mogelijkheden. Fn dan vooral
planologisch. Dat gemier dat we nu hebben over de
bereikbaarheid moet daardoor afnemen. Fn anders
wel het gepiel, zoals we dat nu doen.`
w:l sam:nu:tk:n :n ni:r fus:t:n.
tal:n: 'Precies. Als je bij de \U gaat studeren, kies
je daar bewust voor. Die universiteit ligt, zoals Karel
zegt, in Buitenveldert en niet in het hart van de stad.
Ik vind de UvA wat dat aangaat een perfecte afspie-
geling van Amsterdam. Amsterdam is een beetje
een ongeregeld zootje en de UvA is dat ook. Ik kom
zelf uit de universitaire wereld en ik weet wat er
aan eigenwijze mensen rondloopt. Bij de UvA is dat
natuurlijk net een beetje meer.`
van a:t 1aatn: 'Dat zijn jouw woorden.`
tal:n: '7eker. Fen ander positief punt van het heb-
ben van twee universiteiten vind ik de grote hoe-
veelheden studenten. Die zorgen voor dvnamiek en
bepalen voor een deel het beeld van de stad.`
u: srua:nr:nl:ralkina is lasria r: s:am:nr:t:n. l: l:lr tatµs-
lall:n :n m:ns:n ai: m:r::n na tall:a: naat l::tluaauaata
aaan. 0m ru:: uir:tsr:n r: na:m:n.
tal:n: 'Gelukkig bestaat de UvA-bevolking niet
alleen uit corpsballen, maar ik ben wel blij dat ze er
zijn. Net als de jongens en meisjes die lekker terug-
gaan naar hun ouderlijk huis. Prima, maar gelukkig
woont het leeuwendeel van de studenten in de stad.
Anders zou Amsterdam er heel anders uitzien. Wat
ik wil zeggen: door al die verschillende studenten
wordt voor een deel bijgedragen aan het karakter van
de stad.`
van a:t 1aatn: 'Ik wil dat beeld dat je schetst van Heer-
hugowaard nuanceren. Dat zijn vooral HvA-mensen,
ik denk dat de meeste UvA-studenten gewoon in de
stad wonen.
tal:n |µlaa:tial: 'Vaar je bent toch ook voorzitter van
de HvA.`
u: lrA is lijna a:fus::ta m:r a: LrA. 1a:n u sraarss:tt:ra-
tis ran 0na:tuijs uas, uas u f:l r:a:n air saatr fusi:s.
tal:n: 'Correct, je doelt op het plan laaµ uit :ooj.
Daar kijk ik nu genuanceerder tegen aan. Ie moet
als hbo-instelling niet universiteitje willen spelen.
Fn dat zie ik soms nog wel. Vaar: als je je eigenheid
houdt, als je trots bent op het hbo, dan vind ik het
een goede ontwikkeling.`
Als rl:ma ran a::: lalia l:lr u a:ka::n raat l:r in l::la
lt:na:n ran uar a: unir:tsir:ir raat a: sraa aa:r. uar ralr
ri:s r:a:n.
tal:n: 'Onjuist. Fr gebeurt heel veel, maar we weten
niet alles. De gemeente is een prachtige proeftuin
waarin bakken met gegevens voor de UvA zo voor
het oprapen liggen. Onze O.N.S. is een grote bak
met gegevens, en daar wordt door de UvA dankbaar
gebruik van gemaakt. Dat is verrukkelijk voor empi-
risch onderzoek. Dat geldt ook voor de GG8GD, om
nog maar te zwijgen van het radicaliseringsonder-
lalia :6 | ;
zoek van Iean lillie. Hij heeft onderzoek gedaan en
wij hebben daar op een geweldige manier op kun-
nen voortbouwen. Onlangs is de nota kaaitalis:-
tina gepresenteerd. Iedereen was vol lof. lillie reikt
instrumenten aan om met problemen rond extre-
misme en orthodoxie om te gaan.`
m:r aank aan LrA-ana:t:a:k. l:lr u kijk aµ a: r:tlauaina
ran ana:t:a:k r:n aµ:itlr: ran ana:tuijs.
tal:n: 'Fen universiteit is er om mensen op te leiden en
alles moet daarvoor in dienst staan. Onderwijs moet
dus op de UvA prioriteit hebben, want anders kun je
ook geen goed onderzoek doen. Het gaat om het oplei-
den van mensen, en de raal is dan onderzoek.`
ls van a:t 1aatn l:r aaatm:: ::ns.
van a:t 1aatn: 'Ik wil niet kiezen. Hij heeft gelijk in
de zin van de doelstelling: kennisverwerking. Het
belangrijkste product is de mensen die je aßevert.`
tal:n: 'Dat heeft consequenties. Ie allerbeste mensen
mag je dus niet alleen als onderzoeker inzetten. 7e
moeten ook colleges geven.`
uar a:l:utr r: u:inia.
tal:n: 'Dat weet ik niet, daar ken ik de materie niet
goed genoeg voor. Ik ben daar wel benieuwd naar,
geven jouw hoogleraren veel onderwijs?`
van a:t 1aatn: 'Ia, dat doen ze behoorlijk veel.`
war is r::l.
van a:t 1aatn |litlr a:ittir::tal: 'Ia, wat is veel? Het zijn
verhalenvertellers en die geven graag college. Iij insi-
nueert nu dat ze de hele dag in de boeken zitten en
stukken aan het schrijven zijn. Ik moet toegeven: jij
hebt je vooroordeel wel ergens op gebaseerd en je
hebt bij ons ook mensen die onderwijs meer als cor-
vee zien.`
L:n ana:t l::la ran a: LrA is aar l:r ::n llank lalu:tk is.
Amsr:taam r:lr :;a narianalir:ir:n, maat a: LrA is aaat
a::n afsµi:a:lina ran.
tal:n: 'In een ideaal plaatje is de UvA een afspiege-
ling van de stad en als ik Karel mag geloven, wordt
daaraan gewerkt.`
van a:t 1aatn: 'Blank bolwerk is overdreven. We zet-
ten ons in om de instroom naar de universiteit voor
grote groepen mogelijk te maken. Op dit gebied
leren we heel veel van de HvA. Die doen dat goed.`
1ar slar. iaasr luta:m::sr:t, laafat:aatr:ut :n ralla::
ana:t: funtri:s l:nr u aak raat:irr:t ran a: tammissi: 6::s-
r:su:r:nstlaµµ:n a:uata:n. waatam.
tal:n: 'Fr is de laatste jaren steeds vaker gekeken
naar de plaats van de geesteswetenschappen. Ik con-
stateer met groot leedwezen dat die achterblijven bij
de betawetenschappen. Die hebben hun zaken beter
voor elkaar, krijgen gemakkelijker geld en hebben
een geur van succes, en dat hebben de geestesweten-
schappen onvoldoende. \olkomen ten onrechte. Wat
er bij geesteswetenschappen gebeurt, is bijzonder
en ongelooßijk belangrijk. Daarom heeft Plasterk
deze commissie ingesteld. We moeten ons positi-
oneren met als doel te laten zien dat je belangrijk
bent. Ook studenten trekken onvoldoende naar ons
toe. Nu gaan ze communicatie doen of bij een bedrijf
werken. Nee, ze moeten verdomme naar de geestes-
wetenschappen.`
van a:t 1aatn: 'Waarvan akte.` O
Job Cohen: ‘De UvA is een
perfecte afspiegeling van Amsterdam’
Karel van der Toorn
Karel van der loorn (Den Haag, :oj6) begon zijn
wetenschappelijke loopbaan als godsdienstwe-
tenschapper aan de \rije Universiteit, waar hij
in :o8j promoveerde. In :o8¬ werd hij benoemd
tot hoogleraar antieke religies aan de universi-
teiten van Ieiden en Utrecht, vanaf :ooj in een
volledige aanstelling als hoogleraar antieke reli-
gies aan de Universiteit Ieiden. lussen :ooa en
:oo¬ was hij directeur van het Ieiden Institute for
the Studv of Ieligions. Sinds :oo8 is hij verbon-
den aan de UvA als hoogleraar godsdiensten van
de Oudheid. lussen :oo8 en zooj was hij tevens
decaan van de Faculteit der Geesteswetenschap-
pen. In september zoo6 volgde \an der loorn
Sijbolt Noorda op als voorzitter van het College
van Bestuur van de Universiteit van Amsterdam
en de Hogeschool van Amsterdam.
Job Cohen
Iob Cohen (Haarlem, :oa¬) ging na het gvm-
nasium rechten studeren in Groningen, en stu-
deerde af in :o¬:. In :o8: promoveerde hij aan
de Iijksuniversiteit Ieiden op het onderwerp
studierechten in het wetenschappelijk onder-
wijs. lussen :o8: en :ooj was hij verbonden
aan de Iijksuniversiteit Iimburg en vervulde
daar diverse functies: wetenschappelijk hoofd-
medewerker, hoogleraar en rector magnißcus.
\an :ooj tot :ooa was hij staatssecretaris van
Onderwijs en Wetenschappen. Hierna keerde hij
terug naar de Universiteit van Vaastricht om van
:ooj tot :oo8 het rectoraat weer op te nemen. Na
kortstondig waarnemend directeur van de \PIO
te zijn geweest was hij van :oo8 tot zoo: staats-
secretaris van Iustitie. Hij werd op :¬ januari zoo:
geïnstalleerd als burgemeester van Amsterdam.
OP ZOEK NAAR EEN RUSTIGE
PLEK OM TE SCHRIJVEN?
De Woordensmederij is een inspirerende non-
profit schrijversatelier met alle voorzieningen
om op niveau te kunnen schrijven.
Bickersgracht 256 Bickerseiland
www.dewoordensmederij.nl
IS Academie HIV-AIDS zoekt jong talent!
Win een beurs voor literatuur of veldonderzoek
Het Ministerie van Buitenlandse Zaken en de Amsterdamse School voor Sociaal weten-
schappelijk Onderzoek (ASSR) van de Universiteit van Amsterdam werken samen op het
gebied van ontwikkelingssamenwerking, in de IS-Academie HIV/AIDS met als doel om
de resultaten van onderzoek en ontwikkelingsbeleid beter op elkaar aan te laten sluiten.
Voor het studiejaar 2007-2008 zijn wij op zoek naar zowel bachelor als master studenten
om deel te nemen aan het onderzoeksprogramma. De prioriteiten van onderzoek voor dit
jaar zijn HIV/AIDS en:
• Gender
• Sexual and reproductive health needs of People Living with HIV/AIDS
• Children
• Elderly
• Voluntary counselling & testing vs. Provider initiated / Routine counselling &
testing
• Media
Zie voor de uitgebreide oproep de volgende website: http://www2.fmg.uva.nl/assr/aids/
Wij nodigen bachelor-studenten* uit om voorstellen te doen voor literatuuronderzoek.
Iedere student kan een budget van 750 Euro krijgen voor onderzoekskosten. Master-
studenten* kunnen voorstellen indienen voor veldonderzoek in ontwikkelingslanden.
Zij krijgen ieder een budget van 1200 Euro. Voorstellen (maximaal 1000 woorden)
moeten uiterlijk op 14 januari 2008 (voor 17.00 uur) worden ingediend. Neem voor
nadere informatie contact op met Nicole Schulp (N.Schulp@uva.nl) of Trudie Gerrits
(G.J.E.Gerrits@uva.nl).
*studierichtingen: Antropologie, Medische Antropologie, Politicologie, Communicatie-
wetenschappen, Internationale Betrekkingen en Ontwikkelingsstudies
Looking for a dentist in Amsterdam?
We are now welcoming new clients.
Call (020) 672 47 47 for an appointment or
visit our website: www.tandartspraktijk-dezuidas.nl
Pieter Baststraat 21-27
Amsterdam Oud Zuid, near Roelof Hartplein
Personeel gevraagd:
voor een dagzaak
(naast Anne Frankhuis)
zijn wij op zoek naar
zelfstandig werkende kracht
voor bediening en het maken
van sandwiches.
2 à 3 dagen per week.
Ook in het weekend.
Goede beheersing engelse taal noodzakelijk.
8 euro per uur netto + fooi
Lunchcafé Dialoog.
Prinsengracht 261.
tel. 020 - 623 99 91
t.a.v. de heer Kerklingh
Is Nederlands niet je moedertaal en heb je daarom
moeite met scripties e.d. schrijven? Gepensioneerde
academici/ HBO-ers ondersteunen je hiermee graag.
GRATIS! www.gildeamsterdam.nl
Scriptie schrijven
in goed Nederlands
1SPFGTDISJGUESVLLFO
XXXQSPFGTDISJGUFOOM
1SJOUJOH1I%UIFTJT
XXXQIEUIFTJTOM
Start in januari ’08 weer met
SPAANSE LESSEN
10% studentenkorting
www.molinosdeviento.nl
020-624 77 29/ 625 52 21
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben Nclíkc ßenoíjc, stuuente µsyooolouíe. Níjn uoel ís
om oet welzíjn vcn Ncrokkcnen ín heuerlcnu, met ncme
uct vcn ue jonueren, te verbeteren. ßccrvoor wíl ík míjn
kennís vcn ue µsyooolouíe oombíneren met míjn etnísooe
en relíuíeuze cooteruronu.'
www.pas.amsterdam.nl
to | lalia :6
Fen collega van mij, nu een succesvol hoogleraar
aan Harvard, kan zich nog goed herinneren hoe hij
als jongetje van zes `s avonds in leheran op straat
liep, naar de maan keek en zich afvroeg waarom
deze niet naar beneden viel. Fcht een kleine New-
ton dus. Vaar nog veel levendiger kan hij zich her-
inneren hoe hij zich er toen over verbaasde dat
alleen hij en niemand anders daar bezorgd over
was. Iedereen liep maar vrolijk rond, terwijl onder-
tussen die grote maan vervaarlijk aan de hemel
bungelde. Ging dat wel goed?
Ionge kinderen zijn geboren onderzoekers. 7e stel-
len vragen waarvan volwassenen allang vergeten
zijn dat je ze mag stellen. Vaar deze natuurlijke
belangstelling wordt op school nauwelijks gevoed.
Nederland is wat dit betreft helemaal een woeste-
nij. Op de basisschool wordt van alles geleerd, maar
niet waarom de maan niet naar beneden valt. Of hoe
elektriciteit, water, lucht of licht werken. Iaat staan
dat kinderen te horen krijgen dat alle materie uit
atomen bestaat, er een oerknal was en dat iedereen
DNA in zijn cellen heeft. Dat is jammer, want als er
geen vonk is, hoe kan de vlam dan gaan branden?
HA A NT I E DE v OOR S T E
Ik geef zo nu en dan natuurkundelesjes op een
basisschool en elke keer leef ik weer op van het
enthousiasme van de kinderen. Vaar ik raak ook
gedeprimeerd van de talenten die daar verkwist wor-
den. In een van de klassen trof ik een jongetje dat
met zijn bureautje tegen het bord was geparkeerd.
Dit ADHD`ertje was letterlijk uitgerangeerd. 7ijn
wagonnetje was van de grote trein losgekoppeld.
Vaar bij de lessen was hij steeds haantje de voor-
ste. \ooral als er een antwoord geschat moest wor-
den. Waar de andere kinderen voorzichtig één, twee
of vijf probeerden, schreeuwde hij boven iedereen
uit: een miljoen! Fn vaak was het nog raak ook. Hij
deed precies wat ik tijdens mijn natuurkundestudie
leerde: doe nooit een berekening als je niet van tevo-
ren het antwoord weet. Vaar zal zijn enthousiasme
de schooltijd overleven? Niet zonder hulp.
Om de wetenschap wat dichter bij de kinderen te
brengen zijn de UvA-studenten Fleur 7eldenrust, Iosé
van Gelderen en Arno \erweij, met ondersteuning van
mijn Spinozapremie in zooa de website proefjes.nl
begonnen. Daar kunnen kinderen allerlei eenvoudige
proefjes vinden die ze thuis kunnen doen. Docenten
vinden er complete lespakketten. Die website bleek
aan een grote behoefte te voldoen. 7o`n :joo bezoe-
kers vinden elke dag hun weg naar de plassende ßes-
sen, knallende paprika`s en zwemmende eieren. Ik
hoor regelmatig van ouders dat hun kinderen voor
het eten 'nog even een proefje gaan doen`. Fen tweede
groep studenten heeft daarnaast de website kidzlab.nl
ontwikkeld, waar kinderen ideeen voor wetenschap-
pelijk verantwoorde knutsels kunnen vinden.
S T ROOP WA P E I S
Dit soort projecten laat goed zien dat in het onder-
wijs de generaties prima kunnen samenwerken. Stu-
denten zijn bij uitstek geschikt om de liefde voor de
wetenschap over te dragen. Alleen jongeren met een
In 2004 ontving Robbert Dijkgraaf de Spinozapremie. Met het geld startte hij de web-
site proefjes.nl. Het doel is kinderen vanaf acht jaar op een leuke manier kennis te laten
maken met natuurkunde, scheikunde en biologie.
Knallende paprika`s
proefjes.nl
f
o
t
o
'
s
:

P
r
e
d

v
a
n

D
i
e
m
lalia :6 | tt
smalle beurs komen onmiddellijk met het idee dat
de proefjes gewoon met huis-, tuin- en keukeningre-
dienten uitgevoerd moeten kunnen worden. Dus
geen kinderen die in wanhoop vragen: 'Vama, waar
staat de oscilloscoop!` Of wat ik laatst had: 'Papa,
ik heb dik karton nodig dat aan één kant met stevig
aluminiumpapier is bedrukt en aan de andere kant
watervast is.` Ia, voor je het weet, rijd je dan als ouder
tevergeefs de halve stad af.
Fen ander punt is het contact met de scholen en, wat
nog veel belangrijker is, met de docenten voor de klas.
Die leerkrachten zijn meestal jong ÷ soms nog jonger
dan de studenten ÷ en vrouw, en dus door jarenlange
hersenspoeling bang voor techniek gemaakt. Ook
daar helpt wat studentikoze charme . en natuur-
lijk een pak stroopwafels om het ijs te breken. In de
'proeßessen` mogen docenten zelf ook experimente-
ren. \orm en inhoud van de les vallen zo samen. De
natuur doet het namelijk altijd, een proefje kan niet
mislukken. Als het niet werkt zoals je dacht, dan is
daar altijd een goede reden voor. De docent hoeft het
antwoord niet te weten, maar moet zich juist zelf als
onderzoeker durven op te stellen. Als een leerling.
Dat is ook nog eens een goede pedagogische les.
P ROE P MONS T E R T I E S
\olgens mij is het grote geheim van het succes van
proefjes.nl de vormgeving van tekenaar lijn Sno-
dijk. Vet zijn twee 'proefmonstertjes` weet hij op een
prachtige manier de wereld van experimenten voor
kinderen te vangen. Wat Snodijk begrepen heeft, is
dat kinderen van die leeftijd nog leven tussen ver-
wondering en begrip. 7e hoeven alles echt niet hele-
maal te begrijpen. 7o heeft hij ooit een prachtige strip
gemaakt om elektriciteit uit te leggen. In het eerste
plaatje kijken de twee proefmonstertjes naar onweers-
wolken waar grote bliksemschichten uitkomen.
'Kijk`, zegt het ene monstertje, 'de goden zijn boos op
ons.` 'Nee, hoor,` antwoordt zijn vriendje, 'dat is elek-
triciteit. Dat krijg je ook als je over je vachtje wrijft.`
Fn, jawel, samen onderzoeken ze het verschijnsel. 7e
hebben het goed begrepen. In het laatste plaatje wijst
het eerste monstertje naar het onweer en zegt: 'Kijk,
de goden wrijven over hun vachtjes.` O
Robbert Di|kgraaf is universiteitshoogleraar
mathemathische fysica
Jonge kinderen zijn geboren onderzoekers.
Ze stellen vragen waarvan volwassenen allang
vergeten zijn dat je ze mag stellen
Proefje
Paprika`s zijn er in verschillende kleuren en
vormen. Vaar ze zijn altijd hol vanbinnen.
Fr zit lucht in. Hoe komt die lucht er eigenlijk in?
S TA P P E N
rtaaa :: Hoe denk je dat de lucht in de holte van de
paprika komt?
:. schroef de kleinste opening op de pomp
z. trek het handvat van de pomp uit, zodat hij
gevuld is met lucht
j. steek de opening van de pomp door het velletje in
de paprika
a. duw het handvat hard terug
rtaaa :: Wat gebeurt er?
rtaaa ¡: Hoe denk je dat dat komt?
rtaaa a: Iukt dit ook met andere groenten
of vruchten?
Ki|k voor de uitleg op: proef|es.nl
Het was prachtig, al die actievoerende, bellende, ren-
nende scholieren op het Vuseumplein. De meesten
van hen verklaarden braaf: 'We hebben onze ouders
gevraagd of het mocht.` Sommige ouders hadden
hun kinderen zelf met de auto gebracht. Scholen
hadden bussen gehuurd, en de tocht naar die gevaar-
lijke hoofdstad georganiseerd. Findelijk kwamen de
scholieren in opstand tegen een door en door verrot
onderwijssvsteem, uitgedacht door bureaucraten die
alleen willen dat hun cijfertjes kloppen: :oao uren,
en wat je ermee doet, zal ze een worst wezen. Siewert
van Iienden en Vax Patelski zijn even mijn helden
geweest.
Het CDA ontplofte zowat en vond dit 'schande-
lijke acties die met kracht de kop in moeten worden
gedrukt`. Slecht Nederlands, blijkbaar middelmatig
onderwijs genoten. Ik zal het zure hoge stemmetje,
het slisje en de christen-democratisch samengekne-
pen mond van mevrouw \an Bijsterveld niet gauw
vergeten. Het politieke establishment in Den Haag
had het over 'spijbelen` en 'de hoofdstad onveilig
maken`, terwijl de scholieren van hun democratische
recht om te staken gebruik maakten. 7ij kwamen op
voor beter onderwijs. Fen paar hebben lelijke klap-
pen gekregen. Wij moeten ze daar dankbaar voor
zijn, want het zijn onze toekomstige studenten, en
roepen wij niet al jaren dat ze niets weten en niet
kunnen schrijven? Vaar wat deed de UvA? Hebben
wij ons solidair verklaard met de scholieren? Ik heb
er weinig van gemerkt.
ROT T E E I E R E N
In de algemene roes gooide een enkeling met eie-
ren. Of sloopte een ßets die in de weg stond. Als
ik hun leeftijd had gehad, dan had ik ook met eie-
ren gegooid. Iiefst rotte. Ik heb wel erger gedaan.
Demonstreren tegen \ietnam, het ging er vaak hard
aan toe. Dan ging je `s avonds naar een P-café om je
wonden te likken ÷ en om ze trots aan je vrienden
te laten zien. Bij het Iieverdje tijdens de magische
rituelen van Iobert Iasper Grootveld een vette joint
roken. De politie uitschelden voor fascisten, en dan
hard de steeg in rennen, of nog net naar binnen bij
Hoppe voor de deur op slot ging. Ik heb weleens een
rookbommetje gegooid en ik heb een hoop lawaai
gemaakt. Het was vroeger zeker niet beter, maar wel
leuker. Dat soort dingen doe je als je jong bent, en
je kon ze altijd het beste doen in Amsterdam. Want
Amsterdam was de stad van provo, van de bezetting
van het Vaagdenhuis, van de rellen tijdens de brui-
loft van Beatrix en Claus, van de kraakbeweging, de
kofßeshops, van de openlijke, ongegeneerde keus
voor homoseksualiteit en de blote billen van de Gav
Pride. Fn in die stad had je een universiteit, de onze,
niet die andere die zich vrij noemde maar dat niet
was, en waar ze nog altijd (bijna zoo8!) bidden wan-
neer iemand promoveert.
P E Rv E R S
Amsterdam is Amsterdam niet meer en de UvA is de
UvA niet meer. Overal heeft de grote vertrutting huis-
gehouden. Het is bijna een traditie geworden om een
theoloog als voorzitter van het College van Bestuur
te kiezen. Bij de \U zou het niemand verbazen, maar
bij ons? Ik vraag mij weleens af of we niet in handen
van de ChristenUnie zijn gevallen. Ik heb zelf mee-
gemaakt dat tijdens een etentje met buitenlandse
gasten de voorzitter van de vakgroep iedereen tot
stilte maande want er moest eerst gebeden worden.
Of die gebeden verhoord zijn, weet ik niet, maar ik
heb me laten vertellen dat zij het als decaan bij Gees-
teswetenschappen niet veel beter dan haar voorgan-
ger had gedaan.
Nog iets. In Den Haag gaan ze de foto`s van een
Iraanse kunstenares niet exposeren omdat ze te
schokkend zijn. 7e vinden het wel kunst (daar
mogen de meningen trouwens over verdeeld zijn),
maar willen niemand provoceren. Als kunst niet
provocerend mocht zijn, zaten we nog altijd in het
negentiende-eeuwse academisme. Dan was er nog
steeds geen bloot op tv geweest, hadden ze Gerard
Ieve in de gevangenis gegooid en zou iedereen braaf
naar de koningin luisteren. De argumenten zijn laf
en huichelachtig. 7ij zijn schokkend omdat er ÷ voor
de zoveelste keer ÷ partij wordt gekozen voor onvrij-
heid en stigmatisering van homo`s. De moslimge-
meenschap zou zich beledigd voelen: laten we ons
tegenwoordig de les lezen door de imam? Hebben
we de dominee voor de avatollah verruild? CDA en
ChristenUnie zijn eigenlijk blij met deze ontwikke-
ling, want ook hun godsdienst zou homo`s het liefst
de nek omdraaien. Sla de bijbel er maar op na. Als je
heel diep in hun hart kijkt: zouden de heren in drie-
delig pak van de SGP niet stiekem iets zien in vrou-
wenbesnijdenis? Pervers effect van de multiculturele
samenleving.
Waarom stelt de UvA niet voor, als echt Amster-
damse universiteit, als bolwerk van tolerantie en kri-
tisch denken (tja.) om een ruimte beschikbaar te
stellen om deze foto`s, die eigenlijk vrij stereotiep
zijn en niet echt spannend als je bijvoorbeeld Vap-
plethorpe kent, te exposeren, zodat wij er zelf een
mening over kunnen vormen? Dan zouden we die
Hagenezen eens en voor altijd de mond snoeren.
Vooie stad achter de duinen? Geef mij maar Amster-
dam.
Vaar dat zal wel niet gebeuren. Iedereen is bang. Fn
heeft het ook veel te druk met de eindcijfers voor de
kerst op Pontifex zetten. O
Solange Ieibovici is publiciste en docente literatuur,
ñlm en psychoanalyse bi| de leerstoelgroep litera-
tuurwetenschap.
uaat Salana: L:ilariti
Amsterdam was ooit een lastige stad, en de UvA een lastige universiteit.
Maar nu overheerst de angst.
De grote vertrutting
opinie
Het is bijna een traditie geworden om een theoloog
als voorzitter van het College van Bestuur te kiezen
lalia :6 | t¡
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben Ncuríoe 5eleky, stuuent reooten. Voor ue víerue
keer orucníseer ík ue 0rec Fílmncoot. ßít ís een oµen
µouíum wccrbíj stuuenten ue kcns kríjuen om oun ken·
nís te uelen oµ oet uebíeu vcn oet mcken vcn Þlms. Iel!
mcck ík ook Þlms, met kmsterucm cls ueoor.'
www.pas.amsterdam.nl
uaat kal latra:ts, illusrtari:s: t::s l:ur:l
De ivoren toren van de wetenschap is verleden tijd. In allerlei nieuwe
initiatieven werkt de UvA samen met de overheid, het bedrijfsleven
en de onderwijsinstellingen.
Spin in het web
kennisstad
tó | lalia :6
De voorlopers van de UvA, het Athenaeum Illustre en
de Gemeente Universiteit, werden volledig bekos-
tigd door de gemeente. De gemeenteraad benoemde
de hoogleraren en de burgemeester was formeel de
baas van de universiteit. Aan die innige band kwam
begin jaren zestig een eind toen het rijk de ßnancie-
ring van de UvA op zich nam. De laatste jaren wor-
den de banden tussen de gemeente en de universiteit
weer aangehaald. Amsterdam wil zich presenteren
als kennisstad, en laat kennis nu net de tat: lusin:ss
zijn van de UvA. \andaar dat de gemeente met de
UvA samenwerkt om 'innovatiemotoren`, 'bedrij-
ven incubators` en zelfs een Universitv College voor
beta`s van de grond te krijgen. Opvallend vaak is
daarbij die andere universiteit uit Buitenveldert van
de partij. UvA-\U is allang geen Ajax-Fevenoord
meer. Ook het bedrijfsleven is nadrukkelijk vertegen-
woordigd in de nieuwe samenwerkingsverbanden,
als ßnancier of partner. \ier voorbeelden van nieuwe
allianties:
UNI v E R S I T ¥ C OI I E GE
loen de Universiteit Utrecht in :oo8 de eerste
Nederlandse Universitv College startte, was er
nogal wat kritiek. Het Utrechtse college, gevestigd
op een voormalig kazerneterrein, selecteert aan
de poort en vraagt van studenten een hoger col-
legegeld dan gebruikelijk. Studentenorganisaties
vonden het maar niets. Bovendien zou de interna-
tionale studentenpopulatie door hun huisvesting
op een campus geïsoleerd worden van de rest van
de samenleving. Nu we tien jaar verder zijn, is de
kritiek verstomd. Selecteren aan de poort is nog
altijd controversieel, maar wordt door steeds meer
onderwijsinstellingen gedaan. Het gelijkheidsden-
ken in het hoger onderwijs is op zijn retour. Overal
ontstaan 'honoursprogramma`s`, 'topmasters` en
andere lokkertjes voor bovenmatig getalenteerde
studenten. Hans Adriaansens, de geestelijke vader
van Utrecht Universitv College heeft zijn succesfor-
mule herhaald in Viddelburg (Ioosevelt Academv)
en ook de Universiteit van Vaastricht heeft sinds
zooz een eigen college.
De UvA en de \U willen niet achterblijven en kon-
digden begin dit jaar de komst van een Amster-
dams Universitv College (AUC) aan, speciaal
gericht op getalenteerde studenten. Ook de
gemeente is bij de plannen betrokken. Net als in
Utrecht, Vaastricht en Viddelburg zullen studen-
ten worden geselecteerd. De UvA en \U beogen
dat het AUC in zooo start. De instelling zal in ieder
geval worden geßnancierd uit publieke en private
middelen. Het college zal ook over een campus
gaan beschikken.
DUI S E N8 E RG S C HOOI OP P I NA NC E
7es ßnanciele reuzen, waaronder De Nederland-
sche Bank, Aegon en pensioenfonds ABP, willen in
Amsterdam een topinstituut vestigen voor onder-
zoek en onderwijs op het gebied van de ßnanciele
markten. Het instituut wordt vernoemd naar de in
zooj overleden oud-directeur van de Furopese Cen-
trale Bank (en UvA-eredoctor) Wim Duisenberg.
Samen willen de instellingen vijf jaar lang jaarlijks
twee miljoen euro op tafel leggen voor het insti-
tuut. De gemeente Amsterdam zal ook een ßinke
ßnanciele bijdrage leveren. De deelnemende onder-
wijsinstellingen zijn de UvA, de \U en de Frasmus
Universiteit.
De Duisenberg School of Finance gaat de master-
programma`s tisk manaa:m:nr en lau 8 nnant: aan-
bieden aan een geselecteerde groep studenten, die
daarvoor zj.ooo euro collegegeld betalen. Ook komt
er een promotietraject aan het aan de UvA gelieerde
linbergen Instituut. Decaan lom Wansbeek van de
Faculteit Fconomie en Bedrijfskunde (FFB) ziet de
Duisenberg School vooral als een mooie kans om
met geld van het bedrijfsleven 'grote namen` uit het
buitenland te rekruteren. 'De toekomst van het uni-
versitair onderwijs ligt niet in het de hand ophouden
bij de belastingbetaler`, zegt Wansbeek.
Ferder dit jaar reageerde de UvA gretig op het aan-
bod van de Britse bank Barclavs om twintig miljoen
te investeren in 'toponderzoek` en 'toponderwijs`
Selecteren aan de
poort is nog altijd
controversieel, maar
wordt door steeds meer
onderwijsinstellingen
gedaan
lalia :6 | t;
aan de Amsterdam Business School, een onderdeel
van de FFB ÷ mits de voorgenomen overname van
ABN Amro zou slagen. In een persbericht deed de
UvA alvast blij kond van de komst van het Barclavs
Finance Center. De \U zag groen van jaloezie. 'Onze
naam is niet te koop`, mopperde \U-baas Iené Smit
in l:r lataal. Nvenrode, dat volledig afhankelijk is
van private ßnanciering, klaagde over oneerlijke con-
currentie. In oktober konden de \U en Nvenrode
opgelucht ademhalen, want nadat Barclavs de strijd
om de overname van ABN Amro deßnitief verloor,
had het geen behoefte meer aan een eigen topin-
stituut in Amsterdam. De UvA bleef zitten met een
ßinke kater.
Gelukkig is er nog de Duisenberg School of Finance,
hoewel de poet in dit geval gedeeld moet worden
met minstens twee andere universiteiten. De samen-
werking met zoveel partijen is soms lastig. 7o wil de
UvA, bij monde van decaan Wansbeek, het liefst dat
het onderwijs en onderzoek van het nieuwe instituut
geconcentreerd wordt aan de Ioetersstraat. lwee
maanden geleden heeft de FAB onderdak aangebo-
den aan de stichting achter de Duisenberg School,
maar dat aanbod is afgeslagen. wansl::k: 'Ven wil
liever een eigen gebouw van glas en staal aan de
7uidas.` Het is nog niet zeker wanneer de eerste
masterprogramma`s van start gaan. \olgens de \U is
dat al in september zoo8, maar Wansbeek verwacht
niet dat die datum gehaald wordt.
A C E l C A S E
In de wereld der entrepreneurs is het bezit van een
universitaire titel geen aanbeveling. Fen beetje
ondernemer presenteert zich het liefst als s:lf maa:
man of vrouw, die op zo jong mogelijke leeftijd
de schoolbanken heeft verruild voor de praktijk.
Onterecht, vindt directeur Virjam van Praag van
het Amsterdam Center for Fntrepreneurship: 'Uit
recent onderzoek van ACF blijkt dat meer dan zes-
tig procent van de tweehonderd topondernemers
in Nederland academisch geschoold is. Vaar in
Nederland denkt men dat een academische oplei-
ding niet nodig is om succesvol te zijn als onder-
nemer.`
Bij ACF komen ondernemers wel graag over de
vloer, zegt \an Praag: 'Ondernemers vinden het
leuk en spannend om deel te nemen aan onze pro-
gramma`s.` Fr wordt veel onderzoek gedaan naar
de ingredienten van succesvol ondernemerschap,
maar die kennis komt volgens \an Praag normaal
gesproken onvoldoende terecht bij ondernemers en
beleidsmakers. 'Fntrepreneurs lezen geen weten-
schappelijke tijdschriften.`
ACF is in zoo6 opgericht met steun van Fortis en
accountantskantoor KPVG, en in samenwerking
met Iong VKB Nederland. Doel is het verbeteren van
het ondernemersklimaat in Nederland. ACF verzorgt
een minor waarbij studenten zelf een bedrijf moe-
ten oprichten, en doet onderzoek naar ondernemer-
schap. Dat is hard nodig, stelt \an Praag: 'Fr worden
veel nieuwe bedrijven opgericht, maar daarvan zijn
er maar weinig succesvol. Het kan aan de cultuur
liggen. Nederlandse ondernemers zijn niet snel
geneigd om risico`s te nemen en anderen te laten
participeren in hun bedrijf. Bovendien is de markt
voor risicodragend kapitaal in Nederland niet goed
ontwikkeld. In januari organiseren wij samen met
andere partijen over dit onderwerp een svmposium.`
Als het aan \an Praag ligt, wordt ACF veel groter.
Samen met de \U, twee hogescholen, de gemeente,
de Kenniskring Amsterdam, de Kamer van Koop-
handel Amsterdam, Iong VKB en individuele bedrij-
ven, groot en klein, dingt de UvA mee naar een
rijkssubsidie van drie miljoen euro voor de oprich-
ting van een Centrum Amsterdamse Scholen voor
‘De toekomst van het universitair onderwijs ligt niet
in het de hand ophouden bij de belastingbetaler’
t8 | lalia :6
Fntrepreneurship (CASF). Over twee weken besluit
het ministerie van Fconomische 7aken of Amster-
dam in de prijzen valt. Indien dat zo is ßnancieren de
deelnemende partijen gezamenlijk ook drie miljoen
euro zodat er zes miljoen beschikbaar is. van ltaaa:
'Dan kunnen we Amsterdam pas echt op de kaart
zetten als a: stad van Nederland waar je :nrt:µt:n:ut-
sliµ studeert.¨
A MS T E R DA MS E I NNOvAT I E MOT OR
( A I M)
De wervende folder van de Amsterdamse Innova-
tie Votor toont een afbeelding van een rondtollende
ufo. Bij nadere beschouwing is het een graßsche
weergave van de bedoelingen van AIV. In het hart
van de ufo staan de woorden 'Spin Off `, eromheen
÷ genummerd van een tot drie, 'kennisinstellingen`,
'bedrijfsleven` en 'overheid`. Fen dikke pijl geeft aan
waartoe dat moet leiden: 'loename bedrijvigheid
regio.`
AIV is een in zooa opgericht samenwerkings-
verband tussen de UvA, de \U en diverse over-
heidsinstellingen en banken. AIV richt zich op de
creatieve industrie, lif: sti:nt:s en duurzaamheid.
Op al deze fronten wil AIV bedrijvigheid stimule-
ren door partijen samen te brengen. Op het gebied
van de duurzaamheid zijn de New Fnergv Docks
het meest in het oog springende initiatief. Het
centrum is gevestigd aan de noordoever van het II,
waar een cluster is ontstaan van creatieve bedrij-
ven. Het bestaat uit een kenniscentrum en een
Business Incubator, een kweekvijver voor startende
ondernemingen die zich bezighouden met energie
en mobiliteit. 7o onderzoekt het bedrijf Biotrade
de mogelijkheden van duurzame energie voor de
Braziliaanse markt en adviseert Double Dividend
banken en pensioeninstellingen over verantwoord
beleggen.
De netwerkorganisatie BioVed Cluster bundelt uni-
versitaire instellingen en bedrijven op het gebied
van de life sciences. De samenwerking leidde al tot
allerlei succesvolle initiatieven. Onderzoekers van
het Nederlands Kanker Instituut richtten in zooj
het bedrijf Agendia op dat genetische technologie
gebruikt om op de persoon toegesneden medicijnen
te ontwikkelen. Het in zooo opgerichte Avantium,
een spin off van Shell, heeft tientallen laboranten
in dienst die zich bezighouden met onderzoek in
opdracht naar biobrandstoffen en kristalliserings-
processen. O
AIM brengt
kennisinstellingen,
bedrijfsleven en
overheid samen om de
bedrijvigheid in de regio
te stimuleren
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben wouter ßíjkstrc, stuuent cntroµolouíe. Ik oeb een
µcnu uekrcckt ccn ue ßístelweu 113 uct nu uíenst uoet
cls buurtoentrum. Er woruen mcctsoocµµelíjk betrokken
uooumentcíres vertoonu wccr we nc chooµ over
uísoussí#ren. 0ok ís er µlccts voor muzíek en toneel.'
www.pas.amsterdam.nl
io | lalia :6
'In :8¬¬ werd de Gemeente Universiteit geopend en
een jaar eerder werd het Noordzeekanaal in gebruik
genomen. Deze twee gebeurtenissen waren een
svmbolisch teken dat in Amsterdam na een tijd van
recessie een tweede Gouden Feuw was aangebro-
ken.` Vichiel Wagenaar is historicus van origine
en stadsgeograaf van beroep. \ol passie vertelt hij
over de geboortejaren van de UvA, of eigenlijk haar
voorganger de Gemeente Universiteit. 'Het Athe-
naeum Illustre bestond al sinds :6jz, maar het was
geen universiteit. Het was een plek waar je colleges
kon volgen, cursussen kon doen, maar geen examen
kon aßeggen en dus ook geen graad kon behalen.
Dat kon alleen in Ieiden, Groningen en Utrecht,
waar ze al wel een universiteit hadden.` Fen situatie
waar men in Amsterdam niet gelukkig mee was. 'Ie
moet je voorstellen`, vertelt Piet de Iooij, hoogle-
raar Nederlandse geschiedenis, 'dat Amsterdam zich
in die tijd steeds meer aan het ontwikkelen was tot
hoofdstad van Nederland. Iets wat nog nergens vast
lag en waar de andere grote steden nog niet helemaal
van overtuigd waren. Daarom was het juist voor het
verhogen van de status zo belangrijk om een univer-
siteit te hebben. Het hoorde bij een hoofdstad. Alle
Furopese hoofdsteden hadden er een.`
Dus kwam er een actieve lobbv in Den Haag op gang
om voor het lokale academische instituut de status
van universiteit te verwerven. Vet succes, ondanks
de tegenwerking van de andere universitaire steden
die vreesden voor de nieuwe concurrent. 'Fn met
een bijzondere constructie`, vult Wagenaar aan. 'In
tegenstelling tot bij de andere universiteiten zou het
rijk de Amsterdamse instelling niet ßnancieren, dat
moest de stad zelf doen.` Fn zo geschiedde. Binnen
enkele decennia was de Amsterdamse universiteit de
grootste van het land.
Visschien is het juist deze constructie geweest
die de basis heeft gelegd voor de intieme rela-
tie tussen de UvA en de stad Amsterdam. Niet
alleen financieel was de stad verantwoordelijk,
de relatie ging verder. lot :o6: was de burge-
meester formeel de voorzitter van het universi-
teitsbestuur en debatteerde de gemeenteraad over
hoogleraarbenoemingen. Fn zelfs na het opheffen
van deze afhankelijkheid bleven stad en universi-
teit op politiek gebied nauw verbonden. Bijvoor-
beeld tijdens de roemruchte jaren zestig, toen
de activistische Amsterdamse studentenpopula-
tie de universiteit en de stad op zijn kop zette en
de nodige UvA-medewerkers deel uitmaakten van
de gemeenteraad. 'De UvA heeft in die tijd veel
invloed gehad op de stad`, legt De Iooij uit. 'Stu-
denten waren niet alleen bezig met de politiek
van de universiteit maar ook met die van de stad
en het land. Fen deel van de medewerkers deed
uaat llaat milikauski, fara`s: l:nk 1lamas
Hoe belangrijk zijn de stad en de UvA voor elkaar? Een analyse door geograaf Michiel Wagenaar, socioloog
Leon Deben, historicus Piet de Rooij en econoom Arnoud Boot.
Fen hartstochtelijke relatie
kenniseconomie
In de Gouden Eeuw werden Amsterdamse
handelsmissies naar Nederlands-Indië ondersteund
door onderzoek aan het academisch instituut
vlnt: Atnaua 8aar, li:r a: kaau :n L:an u:l:n, mitli:l waa:naat anrlt::kr u:a:ns :i:kr:
lalia :6 | it
volop mee aan het linkse gebeuren. Ook zij die in
de gemeenteraad zaten. Dat heeft het gezag en de
handhaving ernstig bemoeilijkt`
C OMMUNI C AT I E S T OOR NI S
Fen dip of een hoogtepunt in de relatie, daarover
kan men discussieren, maar aan harstocht in ieder
geval geen gebrek. loch lijkt het verbreken van de
formele banden een tijdelijke communicatiestoornis
te hebben opgeleverd. Contact op hoog niveau was
er in de jaren zestig, zeventig en tachtig nauwelijks.
Fen verbazingwekkend gegeven, vindt stadssocio-
loog Ieon Deben: '7e hebben in die periode echt
langs elkaar heen geleefd. Heel vreemd als je bijvoor-
beeld bedenkt dat in die periode het Ioeterseiland
is gebouwd. Pas aan het einde van de jaren tachtig is
het contact verbeterd, als gevolg van de benoeming
van Amsterdam tot culturele hoofdstad. Daarbij heb-
ben burgemeester Fd van lhijn en collegevoorzit-
ter Iankarel Gevers samengewerkt en van daaruit is
er weer een vorm van structureel overleg ontstaan.
Fens in de zoveel tijd zaten ze met elkaar om de tafel.
Waar dat precies over ging, weet ik niet, maar er zijn
natuurlijk genoeg onderwerpen waarin de twee par-
tijen veel aan elkaar kunnen hebben.`
GOUDE N E E UW
Inderdaad, al sinds de eerste periode van het Athe-
naeum Illustre is er sprake van een bijzondere
wisselwerking. In de Gouden Feuw werden Amster-
damse handelsmissies naar Nederlands-Indie
ondersteund door onderzoek aan het academisch
instituut. Op uitermate hoogstaand niveau werden
de eilanden aldaar in kaart gebracht, elke plantage
was zodoende goed te vinden. loegepast bodem-
en klimaatonderzoek verbeterden de kennis van de
lokale landbouwmogelijkheden. Ook werd direct
begonnen met de studie van de Arabische taal en
cultuur. Dit met het oog op de handel met de destijds
machtige Arabieren. waa:naat: 'Academisch onder-
zoek is al eeuwenlang belangrijk voor Amsterdam.
Het is zelfs een factor geweest bij de ontwikkeling
van Amsterdam in de Gouden Feuw tot een van de
rijkste steden ter wereld.`
WE DE ROP S TA NDI NG
We maken een sprong naar zoo¬, naar het tijdperk
van de creatieve kennisstad. Na het succes van de
industriestad in de eerste helft van de twintigste
eeuw en het leeglopen van de steden in de tweede
helft van diezelfde eeuw, beleeft de stad sinds een
jaar of twintig een wonderbaarlijke wederopstan-
ding. De sleutel naar het succes is vandaag de dag
de creatieve kenniseconomie. Steden zijn niet langer
het domein van rokende schoorstenen en zwartge-
blakerde arbeiders, maar van lomlom, Iost Bovs
en ongebonden vuppen met een iVac onder de
arm. Veer dan ooit tevoren liggen de kansen voor
samenwerking tussen stad en universiteit voor het
oprapen, zegt hoogleraar Corporate Finance en
Financiele Varkten Arnoud Boot. 'Iaat ik om te
beginnen stellen dat kennisinstellingen noodzake-
lijk zijn voor het ßoreren van een stedelijke agglome-
ratie. Dit trekt hoogwaardige mensen aan en zorgt
voor een culturele verrijking van de stad. Kennisin-
stellingen zijn dus van groot belang voor het aan-
trekken van buitenlandse bedrijven en werknemers.
Op dit moment is Amsterdam nog geen creatieve
kennisstad, maar heeft het wel een uitgangsposi-
tie die niet slecht is, gezien de aanwezigheid van
bedrijvigheid, economische activiteit en hoogwaar-
dige zakelijke dienstverlening. Bovendien draagt het
imago van Amsterdam als leefbare stad bij aan een
gunstig vestigingsklimaat.
Dan kom ik bij de rol van de universiteit. Fen brede
en kwalitatief goede universiteit is uitermate belang-
rijk voor de uitstraling en voor de aantrekkings-
kracht van de stad op internationaal talent. De UvA
heeft nu een paar unirs van wereldklasse, de rest is
middelmatig, er is sprake van collectieve armoede.
Figenlijk kan de stad zich deze brede middelmatig-
heid niet veroorloven. \oor een optimale sµin-aff van
de universitaire activiteiten naar de stedelijke ont-
wikkeling, voor het optimaliseren van de concur-
rentiepositie van Amsterdam moet het niveau in de
breedte dus omhoog.`
\olgens Boot is het cruciaal om deze verbetering in
de komende vijftien jaar te bewerkstelligen, wil de
UvA de ratrace tussen universiteiten wereldwijd niet
verliezend afsluiten. Fn aan de gemeente de taak
om deze verbetering te faciliteren. 'Gelukkig bestaat
inmiddels bij iedereen het besef hoe belangrijk de
universiteit voor de stad is. Fn bestaat ook het besef
binnen de universiteit hoe belangrijk Amsterdam als
trekpleister is voor de universiteit. Dat besef moet
nu worden omgezet in een effectieve samenwer-
king. De stad moet optimaal ruimte bieden om de
universiteit te laten ßoreren. Dus optimale locaties
en superieure huisvesting. Bovendien moeten de
twee partners gezamenlijk de boer op, achter markt-
partijen aan. Nu doen ze dat vaak nog afzonderlijk
van elkaar. Dat de collegevoorzitter met de burge-
meester meegaat op een handelsmissie naar China
is dan ook een goede ontwikkeling, een begin.`
K A P I TA A I
Boot is niet de enige die het belang van de univer-
siteit ziet voor de creatieve kennisstad Amsterdam.
Deben wijst op de rol van studenten als nieuwe
stedelingen, beladen met sociaal en cultureel kapi-
taal, dragers van de Amsterdamse horeca. \olgens
De Iooij dankt Amsterdam zijn boekwinkels en the-
aters aan de academische gemeenschap en zorgt de
culturele infrastructuur voor een aantrekkelijk ves-
tigingsklimaat. Wagenaar ziet zijn naaste collega`s
dagelijks in de weer met het verschijnsel. 'Als
je hoogleraar Iobert Kloosterman om drie uur
`s nachts wakker maakt, dan is het eerste wat hij
mompelt ªcreatieve kennisstad¨. Op onze afdeling is
het momenteel een heel belangrijk thema, er wordt
veel onderzoek naar gedaan.`
loegepast onderzoek, mede gericht op de ontwik-
keling van Amsterdam dus, zoals het ook gebeurde
in de Gouden Feuw. Niet meer dan logisch, vindt De
Iooij: '\olgens mij zouden veel medewerkers aan de
UvA meer voor de stad willen doen. Want wat is er
nou leuker dan vanuit je expertise meehelpen bij het
oplossen van problemen in de stad?`
De Iooij vindt bijval bij ervaringsdeskundige Deben.
Iarenlang deed Deben onderzoek naar het aantal
daklozen in Amsterdam. 'Als ik nu door de stad loop
en om me heen kijk, zie ik bijna nooit meer iemand
buiten slapen. Dat was tien jaar geleden echt wel
anders. Het gemeentebeleid en het aantal opvang-
plaatsen zijn aangepast aan de resultaten van mijn
onderzoek. Het is mooi om als wetenschapper op
die manier iets voor Amsterdam te doen.` O
‘Wat is er nou leuker dan vanuit je expertise mee-
helpen bij het oplossen van problemen in de stad?’
Beleidsbepalers van morgen
uaat 1amata ran a:t wina, fara`s: 1j:ll: v:n:ma
Elke faculteit heeft studenten die eruit springen. Omdat ze hoge cijfers halen, actief zijn binnen
(studie)verenigingen en toch nog tijd overhouden voor een sociaal leven. Studenten van wie je denkt:
waar halen ze toch de tijd vandaan? Zeven van hen vertellen over hun studie, leven en toekomstplannen.
toptalent
Marije Jongsma (21)
studeert tandheelkunde:
'Wat mij zo boeit aan tandheelkunde is
de combinatie van de theorie over het
menselijk lichaam, en de praktijk van
met mijn handen werken en met mensen
bezig zijn. Ik besteed drie a vier dagen
per week aan mijn studie, en het gaat me
goed af. Daardoor hou ik genoeg tijd over
voor een sociaal leven. Ik spreek graag
af met vriendinnen en ben een fanatieke
zeilster. In de zomer geef ik ook les. Wat
ik iets minder leuk vind aan mijn studie,
is het oefenen van handvaardigheden
op poppen in de prekliniek. Dat moet je
verplicht drie jaar doen. Omdat het geen
echte mensen zijn, zie ik het niet als een
uitdaging. Als ik klaar ben met mijn stu-
die wil ik me gaan specialiseren in ortho-
dontie. Die opleiding duurt vier jaar.
Visschien open ik later wel mijn eigen
praktijk.`
Wolf Zwartkruis (23)
studeert rechten:
'Ik studeer rechten omdat ik dacht dat ik het wel zou kun-
nen. Ook wilde ik na een teleurstellend jaar geschiede-
nis een meer praktische studie gaan doen. Fen vak leren.
Normaal gesproken ben ik zo`n dertig uur per week met
mijn studie bezig, maar op dit moment loop ik stage
bij de ondernemingskamer van het gerechtshof. Ik ben
werkzaam als grifßer en schrijf concepten van uitspra-
ken. Vijn stage duurt twee maanden, en het bevalt me
erg goed. Ik ben sowieso een gemotiveerde student, ik
wil goed worden in wat ik doe. Ik hou van vakken waarbij
je zelf moet nadenken, zoals actualiteiten in het burger-
lijk recht. \akken die alleen een overzicht geven van een
bepaald rechtsgebied, vind ik niet zo interessant. Naast
mijn studie lees ik veel. Ook zit ik bij een debatclub. Fen
keer per week komen we samen. Na mijn studie wil ik de
advocatuur in.`
ii | lalia :6
Mandy Lauw (22)
studeert geneeskunde:
'Al van jongs af aan weet ik dat ik arts wil worden. Ik
kom uit een artsenfamilie, dan zie je dat vaker. \oordat
ik aan geneeskunde begon, zat ik een jaar in Ionden.
Daar heb ik geschiedenis gestudeerd en een fantas-
tische tijd gehad. Vijn studie geneeskunde gaat zeer
goed, ik volg bovendien het honoursprogramma.
\anaf het begin van mijn studie ben ik actief binnen
de studievereniging, Vfas. Actief zijn binnen deze ver-
eniging maakt dat ik me ontzettend thuis voel op het
AVC. Ook heb ik een jaar in de Facultaire Studenten-
raad gezeten. \erder tennis ik bij Chip 8 Charge in
competitieverband en heb ik een bijbaantje als recep-
tioniste. Ik hou bovendien van afspreken met vrienden
en van reizen. In juni wil ik co-schappen gaan lopen.
Vijn interesse ligt bij hematologie en oncologie, waar
ik ook al onderzoek voor doe. Uiteindelijk wil ik me in
een van die richtingen gaan specialiseren.`
Elitsa Vitkova (25) studeerde economie:
'Ik kom uit Bulgarije en heb vier jaar in Nederland gestudeerd.
Het internationale programma van de UvA sprak me met-
een aan. Ie krijgt de mogelijkheid om je eigen vakkenpakket
samen te stellen. Bovendien is het erg kleinschalig, we waren
met slechts vijftig studenten. Hard studeren deed ik niet. Ik
ging naar de colleges en vlak voor de tentamens blokte ik. Ik
heb genoten van Amsterdam. Ik ben niet actief geweest in het
verenigingsleven, daar moet je toch Nederlands voor kunnen
spreken. Wel had ik een bijbaantje in het Hardrock Café. In de
zomer ben ik cum laude afgestudeerd. Nu volg ik een rtain::sliµ
bij Fortis. Flke drie maanden zit ik ergens anders, van Brussel
tot New ¥ork. Ik weet nog niet waar ik uiteindelijk wil gaan wer-
ken en wonen, maar het is ontzettend leuk dat ik de kans krijg
om van elk land iets te proeven.`
lalia :6 | i¡
Linde Smeenk (23)
studeert scheikunde:
'Aanvankelijk studeerde ik wiskunde, maar ik
stapte al snel over op scheikunde. Ik heb nooit
spijt gehad van die keuze. Scheikunde is een prak-
tische en concrete studie, je weet precies waar je
mee bezig bent. Interessante vakken vind ik orga-
nische chemie en biochemie. Op dit moment loop
ik stage in het laboratorium van de UvA. Ik heb
altijd veel tijd aan mijn studie besteed. Dat zie ik
als iets vanzelfsprekends, omdat ik van mijn stu-
die hou. Ik zorg wel dat er genoeg tijd overblijft
voor mijn grote hobbv: voetbal. Dat doe ik al der-
tien jaar. Ook heb ik twee jaar in de studievereni-
ging van mijn opleiding gezeten. Op dit moment
ben ik tutor van de eerstejaars en zit ik in de oplei-
dingscommissie. Iater wil ik promoveren. Vis-
schien wel in Duitsland. Daar heb je maar drie
jaar de tijd voor je onderzoek. Dat lijkt me wel een
uitdaging.`
Paul van Vliet (24) studeert Nederlandse taal en cultuur:
'Na deze studie wil ik voor de klas staan. Dat is de hoofdreden waarom ik voor deze stu-
die gekozen heb. Alles wat ik leuk vind en waar ik goed in ben, komt hier samen. Vijn lie-
velingsvakken zijn moderne letterkunde en taalontwikkeling, ik noem het ook wel de wat
'hardere` vakken. Historische letterkunde vind ik minder interessant. Ik ben best inten-
sief met mijn studie bezig, zo`n zj tot jo uur per week. Fen sociaal leven vind ik echter ook
belangrijk. Ik ga graag uit eten, naar de ßlm en naar het theater. Na mijn studie wil ik lesge-
ven aan middelbare scholieren. Ik zou graag werken op het taal- en onderwijscentrum van
de HvA, waar anderstaligen binnen een jaar Nederlands kunnen leren ter voorbereiding op
een hbo-studie. Dat is zinnig werk. Visschien dat ik na deze studie nog een master ßlosoße
ga volgen om mijn kennisgebied te verbreden.`
Grethe van ’t Voort (23)
studeert gedrag en samenleving:
'Ik ben opgegroeid in 7uid-Afrika. Daar kwam ik er snel
achter dat samenleven niet altijd harmonieus gaat. Na de
middelbare school heb ik een half jaar als vrijwilligster in
Brazilie gewerkt en toen ontdekte ik dat de sociale werke-
lijkheid niet vanuit een discipline te beschrijven of te ver-
klaren valt. loen ik terugkwam, was ik overtuigd van het
voordeel van een interdisciplinair opgezette opleiding. Het
werd gedrag en samenleving. Ik heb mooie dingen gedaan
tijdens mijn studietijd. 7o heb ik samen met een studiege-
note stage gelopen in Kenia. Ik houd van reizen, lezen en
ßlms kijken. Ook heb ik drie jaar bij een christelijke studen-
tenvereniging gezeten en ben ik actief in de kerk waar ik lid
van ben. In januari hoop ik te starten met een master Deve-
lopment Sociologv, aan de Universiteit Ieiden. Dat is geo-
graßsch praktischer vanuit mijn huidige woonplaats Delft.
Iater hoop ik iets te gaan doen in het veld van globale rela-
tiesiontwikkelingssamenwerking.`
ii | lalia :6
7oals de Universiteit lwente zich nadrukkelijk pre-
senteert als 'ondernemende universiteit` en de
Ieidse universiteit zich onomwonden positioneert
als wetenschappelijke universiteit waar 'behoud en
versterking van de academische vorming essentieel
is`, zo probeert de UvA haar positie als universiteit
van de (hoofd)stad uit te buiten. Veer dan andere
universiteiten wil de UvA een echte stadsuniversi-
teit zijn. Vet 'stadsuniversiteit` wordt bedoeld dat
de UvA prominent in het centrum van de stad aan-
wezig wil zijn, al zijn AVC en Acta, wanneer die
naar de Watergraafsmeer vertrekt, 'uitbesteed` aan
de buitenwijken. Fn bouwen hoort bij dit imago.
Fen gebouw kan de universiteit de allure geven die
zij wenst, maar ook andersom kan de universiteit
de stedelijke bebouwing oppimpen. Kijk naar het
Vaagdenhuis: dat achttiende-eeuwse meisjeswees-
huis, ontworpen door Abraham van der Hart, geeft
niet alleen de universiteit cachet, maar ook het Spui
en daarmee de stad. Plannen om het pand, dat vol-
gens veel gebruikers niet-functioneel is, en duur in
onderhoud en gebruik, te verkopen zijn al even vaak
gesmeed als afgeblazen.
GROOT GROND8 E Z I T T E R
De UvA heeft naast het Vaagdenhuis een groot aan-
tal andere (kleinere) panden met een vergelijkbare
cultuurhistorische waarde. Geen wonder dus dat er
in elke la van een UvA-bestuurder wel een huisves-
tingsplan ligt waarin is bepaald wat, wanneer en
waar zal worden gekocht, gehuurd, gebouwd, ver-
bouwd én wat het mag kosten. Het huidige huisves-
tingsplan zooj-zo:j voorziet er onder meer in dat de
UvA 'als stadsuniversiteit de cultuur en de geschie-
denis van de stad bewaart en ontsluit`. Daarnaast
moet de UvA 'een karakteristieke en herkenbare uit-
straling hebben waardoor identiteit en zichtbaarheid
van de universiteit worden versterkt`.
De UvA kan gerust worden aangemerkt als hoofd-
stedelijk grootgrondbezitter. 7e vertegenwoordigt
in die zin niet alleen het wetenschappelijke maar
ook het ßnanciele grootkapitaal van Amsterdam.
Salomé Bentinck, sinds :ooo verantwoordelijk voor
bouwprojecten van de UvA en directeur Huisvestings-
ontwikkeling: 'loen ik naar de UvA kwam, trof ik
een groot aantal prachtige monumenten aan, maar
deels waren ze niet functioneel, niet onderhouden of
juist wel, wat veel geld kostte. Fen deel van de veelal
historische panden is inmiddels afgestoten, maar de
UvA bezit nog steeds zo`n kleine honderd losse pan-
den in de stad.`
De cultuurhistorische waarde van de UvA sluit op
die manier naadloos aan bij de cultuurhistorische
waarde van de stad als geheel, en in zekere zin ver-
sterken die elkaar ook.
Al kosten renovatie en onderhoud van veel histori-
sche UvA-panden smakken geld en al wordt er kri-
tisch gekeken naar de noodzaak bepaalde panden
wel of niet te handhaven, dat de UvA dominant in
het centrum van de stad aanwezig is en wil blijven
is onomstreden. Het net gerenoveerde gebouw van
de Bijzondere Collecties aan de Oude lurfmarkt,
de gerestaureerde Agnietenkapel en het verbouwde
pand BG: op het Binnengasthuisterrein bevestigen
dat alleen maar. Fn op het Ioeterseiland (IFC) is het
B.C.P. Iansen Instituut aan de Plantage Vuidergracht
bijna gereed om (delen van) de economische facul-
teit te huisvesten.
S TAT I ON A C A DE MI A
Het klinkt mooi, maar het kan nog mooier, zo blijkt
uit het Huisvestingsplan, want de huisvestingssitu-
atie is nog steeds 'verre van ideaal`. Afgezien van het
feit dat de bouwtechnische staat, de kwaliteit van de
gebouwen en de voorzieningen lang niet overal op
een aanvaardbaar niveau zijn, zijn veel UvA-locaties
wel erg versnipperd over de stad. De UvA wil zich de
komende tijd dan ook concentreren 'op een minder
groot aantal verschillende locaties dan nu het geval
is`. De Spuistraat zal zijn allure als slagader van de
letteren verliezen, want zowel het P.C. Hoofthuis als
het Bungehuis zullen worden opgedoekt. De lette-
renopleidingen zullen dan worden verplaatst naar de
omgeving van de Oudemanhuispoort (OVP), waar
in dat geval ook een bibliotheek zal verrijzen op het
ernaast gelegen Binnengasthuisterrein. 7owel OVP
als IFC zal de kern vormen van de universitaire aan-
wezigheid in het centrum van de stad.
Het IFC zal zelfs aan belang winnen, verwacht
Salomé Bentinck, doordat aan de Wibautstraat de
zogenoemde Amstelcampus zal verrijzen: een groot
onderwijscomplex van de HvA. 'Fr zal verkeer van
studenten en medewerkers ontstaan tussen het Ioe-
terseiland en de Amstelcampus, mogelijk via het
bruggetje naar de Spinozastraat. Ook zal er meer
economische ontwikkeling komen langs de loop-
uaat uitk walrl:kk:t
In geen enkele stad is de universiteit zo nadrukkelijk verbonden met de gebouwde omgeving als in Amster-
dam. De positie van de UvA als stadsuniversiteit zal de komende jaren alleen nog maar worden versterkt.
Academische klinkers
huisvesting
De Spuistraat zal zijn allure als slagader van de
letteren verliezen; zowel het P.C. Hoofthuis als het
Bungehuis zullen worden opgedoekt
lalia :6 | i¶
routes. Wij hopen dat het hele gebied betekenis gaat
krijgen voor een grote groep jonge, hoogopgeleide
mensen. Fen soort tir: unir:tsirait:. Het liefst zouden
we zien dat het Weesperplein daarin ook wordt mee-
genomen en het metrostation Weesperplein wordt
omgedoopt in station Academia of Universiteit.`
Het bestaande IFC zal ook meer bij de stad kun-
nen worden betrokken, verwacht Bentinck. 'Ieder-
een kent de economiefaculteit en gebouw A van de
psvchologen, maar wat daarachter ligt is feitelijk
een stukje onontdekte stad waar je niet komt, ook
al omdat het is afgesloten met een slagboom, de
bestrating ziet er slecht uit en de hoogbouw sluit
de erachter gelegen Nieuwe Achtergracht af. Daar-
door heb je het gevoel dat het IFC niet echt onder-
deel van de stad is. Dat gaat veranderen. Fr moet
weer aansluiting komen met het grachtenproßel en
daarmee kan dan ook de Plantagebuurt een laasr
krijgen.`
S C I E NC E P A R K
Fen ander deel van de UvA moet de aansluiting bij
de stad nog gaan zoeken, maar dat gaat wel lukken,
meent Bentinck. Het gaat om het Science Park in de
Watergraafsmeer, waar de komende jaren de nieuwe
betafaculteit zal verrijzen, die vanaf zo:o alle betaop-
leidingen zal bevatten. De geschiedenis van de stad
zal het nieuwe gebouw niet vertegenwoordigen, wel
zal het 'de zichtbaarheid van de universiteit in de
stad versterken`.
'Het gebied lijkt nu nog bijna een buitengewest van
de stad`, zegt Bentinck, maar dat gaat rap verande-
ren. 'De nieuwe faculteit ligt binnen de ring en door
de aanleg van een nieuw station, in de buurt gelegen
nieuw te bouwen studentenwoningen en een nieuwe
verbindingsweg vanaf de Volukkenstraat, zal het
gebied snel een integraal onderdeel van de stad wor-
den. legenwoordig heb ik geregeld vergaderingen
op het Science Park. Als ik over de nieuwe Vac Gil-
lavrvlaan ßets, ben ik er zo. Het hele gebied zal een
belangrijke impuls kunnen geven aan de economi-
sche en demograßsche ontwikkeling van stadsde-
len 7eeburg en OostiWatergraafsmeer. Figenlijk
bouwen we een nieuw stuk stad. Het begrip ªstads-
universiteit¨ was vroeger altijd een kreet. Nu gaat er
langzamerhand ook een beeld bij komen, het wordt
materieler, met klinkers in de straat en routes door
de stad. Fr zal een open communicatie ontstaan
tussen de UvA en de gebouwde omgeving. In zo:¬
moet het klaar zijn. Vaar dan zijn we wel twintig jaar
bezig geweest.`O
ingezonden mededelingen
:DWZLOMHQRXQRJPHHU"
"
?
"
?
"
!
"
“Er zijn zoveel bijbaantjes voor studenten, dat ik
door de spreekwoordelijke bomen het bos niet
meer kon zien. Toen kwam een vriendin van mij
met de advertentie van parttime Verkoopadviseur
verzekeringen. Ik vond het nogal saai klinken,
maar uit nieuwsgierigheid toch maar even gaan
informeren.
Ik werd verrast, want het is gewoon heel interes-
sant. En als student ga ik op wisselende tijden naar
school, dus heb ik een baan nodig die flexibel is.
Met de functie Verkoopadviseur heb ik de vrijheid
en het is ook nog eens leuk werk. In plaats van
achter een bureau zitten, ga ik naar de mensen
toe om te praten over een verzekering. Lekker
onderweg en zelf bepalen hoeveel ik verdien. Ik
heb intern een korte training gekregen en kon
daarna meteen aan de slag.
Dus, zelf bepalen hoeveel je verdient, je eigen tijd
indelen en lekker onderweg zijn…
Wat wil je nou nog meer?”
Lisa (22), parttime Verkoopadviseur verzekeringen
Net zo'n baan als L¡sa7
Stuur even een korte cv naar: ¡nfo©lupus-ws.com
Parel van de regio
kenniskring
lara`s: matt u:utlaa, illusrtari:: 8as latk:n
De KennisKring Amsterdam is sinds de oprichting in 1994 uitgegroeid tot een breed platform van personen
uit het bedrijfsleven, het onderwijs, de wetenschap en de overheid. Zij werken samen om de kennisinfra-
structuur in de regio te versterken. Vier directeuren over de KennisKring.
Jeroen Knigge, algemeen directeur
Hogeschool van Amsterdam, lid Dagelijks
Bestuur KennisKring Amsterdam en voorzitter
van de BegeleidingsCommissie KennisKring
Amsterdam:
De Hogeschool en Universiteit van Amsterdam voelen zich thuis
bij de open en informele activiteiten van de KennisKring Amsterdam,
omdat het hoger onderwijs baat heeft bij een goed gestructureerde uitwisse-
ling van vraag en aanbod op diverse kennisgebieden, bij samenwerking en goede
onderlinge contacten.
\oor het hoger beroepsonderwijs zijn de contacten met het bedrijfsleven van essentieel
belang. Vede in dat licht zijn de bijeenkomsten van de KennisKring Amsterdam een uit-
gekiend platform om niet alleen kennis op te halen, maar ook te delen. Wat mij bijzon-
der aanspreekt in de bijeenkomsten van de KennisKring is de interactie tussen en met de
diverse kennisinstellingen, het bedrijfsleven en de overheid. Ook onze studenten krijgen
bij deze gelegenheden de mogelijkheid om mee te draaien in de programmering van de
bijeenkomsten of om als student deel te nemen aan de activiteiten. Ik spreek de verwach-
ting uit dat al onze studenten nadat het felbegeerde diploma binnen is, zich via hun werk-
gever of als zelfstandig ondernemer als ambassadeur aansluiten bij de KennisKring.
Joke van Antwerpen, directeur AIM:
\oor de Amsterdamse Innovatie Votor (AIV) is de KennisKring Amsterdam een
essentieel netwerk bij de ontwikkeling en uitvoering van innovatieprojecten. AIV is in
zooa als project van de KennisKring gestart. Sinds augustus zoo6 is AIV een zelfstan-
dige stichting, onder het dagelijks bestuur van de KennisKring.
AIV wil door het stimuleren van innovatie de toonaangevende positie van de regio
Amsterdam in de kenniseconomie versterken. In het werk van AIV is de samenwer-
king binnen de driehoek kennisinstellingen, bedrijven en overheid van groot belang.
\oor diezelfde driehoek biedt de KennisKring het platform voor kennisuitwis-
seling en netwerken.
AIV richt zich op het bevorderen van innovatie, samenwerking en ken-
nisintensieve werkgelegenheid door het ontwikkelen en uitvoeren
van projecten in samenwerking met diverse partners. Gefocust
wordt daarbij op de volgende clusters: life sciences, creatieve
industrieinieuwe media, ict, duurzaamheid, en handel en
logistiek.
De internationale promotie van Amsterdam als kennisstad
is een van de eerste zaken die AIV heeft opgepakt. Inmid-
dels zijn er twee brochures verschenen. Over het clus-
ter life sciences verscheen: Amsr:taam lnaul:aa: taµiral,
ul:t: Lif: Sti:nt:s ana 8usin:ss m::r. Over het cluster ict:
Amsr:taam lnaul:aa: taµiral, ul:t: lt1 ana 8usin:ss m::r.
Beide brochures zijn te vinden op www.aimsterdam.nl.
Fen hard copv kunt u opvragen bij Vasja 7eegers, via
masja.zeegers(aimsterdam.nl.
lalia :6 | i;
Rik Bleeker, directeur KennisKring Amsterdam:
De KennisKring is een netwerkorganisatie, de projectorganisatie wordt ingevuld door de
Amsterdamse Innovatie Votor, een initiatief van de KennisKring dat in korte tijd tot een
zelfstandige en volwaardige club is uitgegroeid. De voornaamste activiteit van de Kennis-
Kring is het organiseren van bijeenkomsten bij de vele indrukwekkende organisaties en
instellingen die onze regio rijk is. \anaf de oprichting van de KennisKring, dertien jaar
geleden, hebben vele honderden wetenschappers, ceo`s, beleidsmakers, bestuurders en
executives kunnen leren van wat weleens 'de parels van de regio` wordt genoemd. Bijvoor-
beeld dit jaar alleen al mochten we te gast zijn bij Nuon Hemcentrale, Nationaal Iucht en
Iuimtevaart Iaboratorium, ABN Amro, \U, Cisco, de Picnic`o¬ Cross Vedia Week, lata
Consultancv Services en Stadsarchief Amsterdam. Daarnaast organiseert de KennisKring
themasessies en masterclasses over topics die 'er toe doen`. Op dat punt wordt gefocust op
de speerpunten van de Amsterdamse Innovatie Votor en Amsterdam lopstad.
Het netwerk is groot: op dit moment zijn er zo`n a¬oo werkzame individuen en ojo orga-
nisaties bij aangesloten. Circa :zj organisaties (bedrijven en instellingen) ondersteunen de
KennisKring ßnancieel als donateur.
Het is een levendig netwerk dat een sterke groei doormaakt. Daarnaast blijkt uit een twee
maanden geleden gehouden klanttevredenheidsonderzoek dat de activiteiten worden
gewaardeerd en dat het netwerk concreet rendeert. De algemene waardering voor de Ken-
nisKring en de waardering voor de bijeenkomsten scoorden beide een ¬,a. Daarnaast
bleek dat ¬a procent zijn kennis vergroot, 68 procent het zakelijk netwerk vergroot,
zz procent aan het netwerk samenwerkingsverbanden overhoudt, eveneens
zz procent de bekendheid van de eigen organisatie vergroot en o procent
zakelijke opdrachten genereert. Deze cijfers tonen de solide basis waarop de
KennisKring actief is. Vet behulp van het brede netwerk kan verder wor-
den gewerkt en een bijdrage worden geleverd aan het verder versterken
van de kennisintensieve bedrijvigheid in onze regio.
Age Fluitman, partner PricewaterhouseCoopers, vice-
voorzitter Kamer van Koophandel Amsterdam en lid
Algemeen Bestuur en BegeleidingsCommissie van de
KennisKring Amsterdam:
De KennisKring is zeker ook voor het bedrijfsleven een vooraanstaand en suc-
cesvol netwerk in de regio Amsterdam. De waarde van de KennisKring bestaat
vooral hieruit dat aan de drie 'geledingen` kennisinstellingen, bedrijfsleven en
overheid de mogelijkheid wordt geboden elkaar regelmatig te treffen op allerlei
niveaus en over thema`s die voor de sociaal-economische ontwikkeling van
de regio uitermate relevant zijn.
Wel merk ik ook bij de KennisKring dat netwerken een vak apart is. Iedere manager in het
bedrijfsleven, het onderwijs en bij de overheid zal met de mond belijden dat netwerken
belangrijk zijn. Vaar de praktijk is vaak anders, en ik zie het als een uitdaging voor ons alle-
maal om het gat te dichten tussen wat we zeggen en wat we doen. Netwerken vraagt om een
consistent gedrag en de discipline van de regelmaat. 7ij die dat kunstje onder de knie hebben,
weten uit ervaring dat het loont. De KennisKring is een waardevolle investering, zo heb ik de
afgelopen tien jaar mogen ervaren.
Fr is er nog een andere uitdaging die ik wil noemen: ervoor zorgen dat de KennisKring een
jeugdig elan blijft uitstralen. Dit betekent dat we jonge wetenschappers en jonge onder-
nemers, studenten en ander aanstormend talent (nog) meer bij de activiteiten van de Kennis-
Kring moeten betrekken.
i8 | lalia :6
Hebbeding: 'Vijn aµinri, een
Surinaams percussie-instrument,
waarop ik veel speel.`
8oek: uull:lsµ:l van Arion laat
mijn jeugd in Suriname herleven.
Het herinnert me aan de erfjes
daar die je ging lat:n: niet omlo-
pen maar erover heen. Ie keek
eerst of er een bijtende hond was,
en je moest altijd groeten. Boren is
ook binnenkomen bij een show als
je geen kaartje had. Fen lat:naat
is iemand die zijn kans pakt en
ergens naar binnen sluipt.`
Pilm: 0nt: uµan a 1im: in rl: w:sr
van Ieone kun je blijven zien. Om
de ßlmmuziek van Vorricone en
het acteren van harmonicaman
Charles Bronson en gemenerik
Henrv Fonda. Onvergetelijke sce-
nes: het jochie met op zijn schou-
ders zijn broer hangend in een
strop en de stervende Fonda met
tussen de kaken een harmonica.`
Muziek: wlar`s 6aina an van Var-
vin Gave blijft actueel. Wat is er
aan de hand? Het geweld in de get-
to`s, kinderen die geen doel in het
leven hebben. 7warte mensen die
als een karikatuur worden neerge-
zet, zoals hier met Sinterklaas. De
muziek grijpt me aan. Gave had
het zelf ook moeilijk. Uiteindelijk
heeft hij zijn vader, een dominee
die zijn zoon haatte, ertoe aange-
zet hem te vermoorden.`
Krant: u: uat: rija met nieuws
over Suriname. Ik snuif er de sfeer
in op van het land: het sociale
leven, de economie, het proces
rond Bouterse.`
Kunst: 'Het Afrika Vuseum heb-
ben ze ver weggestopt in Berg
en Dal. Fr is een dorp met hut-
ten nagebouwd, je ziet de vroege
ambachten en kunst van Afrika.
Het is een correctie van de voor-
oordelen over zwarten in de
media. De beschaving is in Afrika
begonnen. Antropoloog Dior
heeft aangetoond dat de huid
van een mummie pigment bevat.
Farao`s waren geen lelieblanke
Furopeanen zoals ze ons willen
doen geloven, maar Afrikanen.`
Afknapper: 'Vijn eerste studen-
tenfeest was ook mijn laatste: het
was heel onfris. De band Druk-
werk trad op. loen ze een groepje
Iapanners ontdekten, gingen ze
racistische liedjes zingen. Studen-
ten werden banaal en liepen tegen
je op. Fen trapte een deuk in mijn
nieuwe discoschoenen. Iater is er
gevochten met zwarte mensen en
zijn er studenten gestrekt gegaan.`
Theater: 8latk maait waman l:sri-
ral is een jaarlijks evenement met
muziek, letteren en sµak:n µ:tfat-
mant:s.`
Stok|e: 'Ik geef het stokje door
aan studente boek- en papier-
restauratie Koosje Iuijgrok. 7ij is
een leuke humorvolle dame met
eenzelfde beroepsmatige inte-
resse.` |lans ran vink:r::nl
Marvin Gaye
het beste
Chillion Macnack, medewerker
8i|zondere Collecties:
Twisten in Parijs
i Days in Paris: regie: Iulie Delpy
Het is opvallend dat de Franse actrice
Iulie Delpv de ßlm : uaus in latis heeft
uitgekozen als haar grote doorbraak als
regisseuse. Niet zozeer omdat de ßlm
tegenvalt of omdat de ßlm een onper-
soonlijk werkje is geworden. Nee, de
keuze is opvallend omdat : uaus in latis
veel overeenkomsten vertoont met twee
ßlms waarin Delpv eerder schitterde.
Films die worden gezien als klassie-
kers in het romantische genre: Iichard
Iinklaters 8:fat: Suntis: (:ooj) en 8:fat:
Suns:r (zooa).
Net als in deze ßlms zien we van : uaus
in latis niet veel meer dan een reeks
intieme gesprekken tussen een man en
een vrouw. : uau is latis is dan ook een
echte dialoogßlm geworden, waarin
de spanning tussen de personages niet
voortkomt uit wat ze doen maar uit wat
ze zeggen. Fn net als bij Iinklaters ßlms
is de man Amerikaans en de vrouw
Frans, met een botsing van culturen als
gevolg. Het lijkt dus een gevaarlijke her-
halingsoefening, maar hiermee houdt
de vergelijking grotendeels op.
Waar het koppel in Iinklaters ßlms
elkaar juist ontmoet en verliefd op
elkaar raakt, hebben Varion en Iack in
: uau is latis al twee jaar een relatie. Fen
relatie die op losse schroeven staat door
een gebrek aan een heldere, eerlijke dia-
loog. Varion is een vrijzinnige vrouw
met veel voormalige geliefden die haar
vrienden zijn geworden en die ze nog
steeds regelmatig ziet. Iack daarentegen
is jaloers en onzeker op het neurotische
af, wat alleen maar erger wordt door het
taalprobleem (hij verstaat de gesprek-
ken tussen Varion en haar vrienden
niet). Varion en Iack praten eigenlijk
niet meer maar kibbelen of ruzien.
Delpv`s ßlm is echter geen romantisch
drama maar een (tragi)komedie. Delpv
als Varion en Adam Goldberg als Iack
komen voortdurend met gortdroge iro-
nie op de proppen. Hierdoor bevat zelfs
een dramatische situatie waarin de een
erachter komt dat de ander vreemd gaat,
nog komische momenten. Delpv weet
het evenwicht tussen ernst en vermaak
goed te behouden en toont zich hiermee
een zelfverzekerd ßlmmaakster.
Iammer genoeg passeren alle stereo-
tvpen over Fransen en Amerikanen de
revue wanneer de francofobe Iack botst
met het Parijse leven. Dat is leuk en
aardig, maar niet altijd even subtiel of
nuttig voor de plot. In precies dit soort
humor schuilt het onvermogen van
: uaus in latis om het niveau van de
Iinklater-ßlms te halen. Of wellicht is
het onwil. In dat geval wordt de ßlm er
ook niet beter op. |k:n: 6lasl
: uaus in latis
(FrankrijkiDuitsland, zoo¬)
Vet: Adam Goldberg, Iulie Delphv,
Albert Delphv
7ie de trailer op www.folia.nl
f
a
r
a
:

l
a
n
s

r
a
n

v
i
n
k
:
r
:
:
n
film
lalia :6 | io
In het begin van hun muzikale
loopbaan waren ze niet serieus
genoeg bezig, weten de Utrechtse
µasr-uar:ts (Iadiohead, Interpol,
lhe Fditors) van Ieslie Grows nu.
Sinds ze consequent twee keer
per week oefenen, gaat het een
stuk beter met de band. De demo
kwam uit en prompt werden ze
lallanas: ii:uu: bij jvoor:z.nl
en Latal l:ta in het popmagazine
Lir:\S.
Ondanks enige naamsbekend-
heid zijn er vanavond maar dertig
mensen aanwezig. Fn dan zijn
de meesten ook nog fanatieke
aanhangers van Vr. Iove and his
Stallions, die voorafgaand aan
Ieslie Grows een harde set met
bravoure speelt.
Ieslie Grows start timide, bijna
zoekend, alsof de bandleden
zelf niet precies weten waartoe
ze in staat zijn. Alleen drummer
Gertjan van de Geer (vierdejaars
cultuur en media, en sociolo-
gie) gaat er vanaf roffel één vol
in achter de met een pin-up ver-
sierde drumkit van de Stallions.
\ooral zanger-gitarist Bart van
den Berg valt op door zijn aarze-
lende zang. 7ijn stem is nog niet
helemaal warm de eerste twee
nummers. Dat is jammer, want
er is geen samenzang waarach-
ter hij zich kan verstoppen en
het matige zaalgeluid helpt ook
niet mee.
Iater laat \an den Berg horen
een donkere en warme stem te
hebben die bij vlagen werkelijk
ontroert. Dat mag best iets vaker
gebeuren. 7oals bij het liedje 'Kill
a Van`, een svmfonisch num-
mer met een atir: die aan Interpol
doet denken: scherpe riffs en een
uitgewerkt thema. Dit zijn songs
waarmee Ieslie Grows Veander
plat zou kunnen spelen.
7ou kunnen. Want het publiek
staat er niet echt voor open. Ook
de band mag wel wat meer geven.
\an den Berg probeert nog met
een zachtjes 'hier vooraan is
nog ruimte` het ijs tussen band
en publiek te breken. Vaar het
publiek blijft op een veilige zes
meter afstand, voorzichtig met
het hoofd knikkend, toekijken.
loch een mooi optreden van een
band die nog lang niet uitge-
groeid lijkt. | laln minl
Leslie Grows
lawaai
Petit grand dessert
Het is even zoeken op een regenachtige
donderdagavond, maar al snel doemen
de gestreepte luifels van restaurant Freud
op en turen wij door de grote ramen
alvast naar binnen, het ziet er strak,
warm en groen uit. Freud is een bijzon-
der restaurant omdat het mensen met
een psvchiatrische achtergrond de kans
geeft weer een beetje mee te draaien in
onze maatschappij. De werknemers (of
deelnemers) runnen het restaurant bijna
geheel zelfstandig. Binnen hangt onze
gastheer van de avond de jassen meteen
op en vraagt nadrukkelijk of we heb-
ben gereserveerd. Ia, dat hebben we. Fen
knus tafeltje aan het raam is het resul-
taat. We voelen ons welkom in de strak
ingerichte ruimte met open keuken (voor
de koude hapjes), simpele tafels en met
groene schilderingen versierde muren.
Onze gastheer komt snel ter zake, want
voor we het doorhebben, staat zijn favo-
riete rode wijn voor onze neus. Deze
komt iets te koud op tafel, maar smaakt
na wat acclimatiseren, inderdaad heer-
lijk. Snel daarna verschijnen warme witte
broodjes met verrukkelijke en bijna troe-
bele olijfolie. 7ichtbaar biologisch. Het
menu is verder samengesteld uit biologi-
sche en seizoensgebonden ingredienten.
\ol verwachting kiezen we om te begin-
nen een linzensoep met wilde spinazie,
groene olijven, komijn (dit zorgt voor een
anijsachtige smaak) en voghurt als frisse
vervanging van het traditionele creme
fraiche. De soep heeft een bouillonba-
sis, waardoor hij lekker licht is. Vijn culi-
naire medeavonturier heeft zijn oog laten
vallen op de biologische paté met verse
cranberrvcompote: stevig van textuur en
een compliment waard.
We vervolgen onze freudiaanse belevenis
met een entrecote van Simmentaler rund
met boleten, schorseneren en cantharel-
len. Halverwege de gang wisselen we,
hopelijk ongezien, onze borden omdat
het kleurrijke vegetarische hoofdgerecht
van mijn tafelgenoot ook om waarde-
ring vraagt. Het bord is gevuld met een
warm geitenkaasje op knolselderijpuree
(een moderne klassieker) met rode kool,
pittige pompoenchutnev en hazelno-
tensalsa. Deze spannende mix van sma-
ken en kleuren zou de smaakbeleving
plat kunnen slaan, maar gelukkig vullen
de droge salsa en geitenkaas elkaar goed
aan en is de chutnev niet overheersend.
Om de avond passend af te sluiten levert
een kijkje op het menu een µ:rir atana
a:ss:tr op, puur uit nieuwsgierigheid
natuurlijk. Bij het opdienen vergeet onze
gastheer uit te leggen wat er op het grote
bord (met twee lepeltjes) ligt uitgestald.
Al proevend stellen wij vast dat het des-
sert bestaat uit een pruimentaart, cho-
coladetaart (lekker droog en echt puur),
een amandeltaartje en een luchtige
kaneelparfait met appelcompote. Fven
naar de overkant om te pinnen en voor
we het weten staan we voldaan weer bui-
ten, klaar voor een avondwandeling rich-
ting Iordaan. |8atlata lurman ttam:tl
Ki|ken waard: www.restaurantfreud.nl
Driegangenmenu (toet|e gedeeld):
`jo,-
Ples rode wi|n: %zj,-
Reserveren gewenst: ozo 688 jj a8
uit eten
f
a
r
a
:

1
j
:
l
l
:

v
:
n
:
m
a
f
a
r
a
:

L
l
l
:
n

8
a
a
t
a
a
Preud, Spaarndammerstraat iii
Gehoord op ; december, Club Meander
OPROEP
8en |e uit eten geweest? Schri|f dan een
recensie en stuur die op naar redactieØ
folia.uva.nl. Als |e recensie wordt geplaatst,
kri|g |e de kosten van het eten vergoed.
uaat l:an 1illi:, fara`s: 8al 8tanslaff
Hoe en waarom radicaliseren Amsterdamse moslims? De UvA en de gemeente
Amsterdam werken samen om te voorkomen dat jonge moslims radicaal worden.
Spanning in de buurt
\orig jaar publiceerden Varieke Slootman en onder-
getekende het rapport ltat:ss:n ran taaitalis:tina:
waatam sammia: Amsr:taams: maslims taaitaal uata:n.
Het was een onderzoek naar radicaliseringsproces-
sen onder Amsterdamse moslims. Centrale vragen in
dit onderzoek waren: wat is radicalisering en welke
factoren bepalen of iemand ontvankelijk is voor radi-
caliseringsprocessen? Het onderzoek richtte zich
vooral op de fase vóór radicalisering, dat wil zeggen:
op de aanwezigheid van opvattingen en denkbeel-
den bij niet radicaliserende moslims die tot radicali-
sering kunn:n leiden. Deze focus vloeide voort uit de
wens van de gemeente Amsterdam om het preven-
tieve beleid ten aanzien van radicalisering te verster-
ken. Het is een onderzoek waarin wij zo ongeveer
alle dataverzamelingsmethoden die in de sociale
wetenschappen bestaan, hebben toegepast: sutr:u,
diepte-interviews, participerende observatie, netwer-
kanalvse et cetera. De nadruk lag echter op een sur-
vev onder de Amsterdamse (moslim)bevolking om
de a:ra:lial:ia voor radicalisme te meten. Fen ander
belangrijk onderdeel was veldwerk onder twaalf
islamitische jongeren uit de periferie van de Hof-
stadgroep die het radicaliseringsproces wél hadden
doorlopen.
WI I E N Z I I
Uit onze analvsen kwam naar voren dat er twee cen-
trale aangrijpingspunten voor radicalisering zijn. Het
ene is een zeer orthodoxe geloofsinvulling (religieuze
dimensie) en het andere is het idee dat er door de
politiek en in de maatschappij onrechtvaardig wordt
omgegaan met moslims en dat de islam daardoor
bedreigd wordt (politieke dimensie). Amsterdamse
moslims die deze religieuze en politieke denkbeel-
den sterk combineren, hebben een verhoogde kans
te radicaliseren. \aak combineren zij deze denkbeel-
den ook met een wantrouwen ten aanzien van de
lokale politiek, met een dichotoom wereldbeeld ('wij`
tegenover 'zij`) en met een voorstelling van een rea-
liseerbare ideale samenleving ('utopisch denken`).
Hoe hoger men scoort op de combinatie van de reli-
gieuze en politieke dimensie, des te groter de kans
dat men radicaliseert. lwee procent van de Amster-
damse moslims scoort hoog op de religieuze en
politieke dimensie. 7ij zijn niet radicaal, maar poten-
tieel het meest ontvankelijk voor radicalisering. De
belangrijkste conclusie uit ons onderzoek was dat
de religieuze en politieke dimensie anaflank:lijk zijn.
Dat wil zeggen: orthodoxie leidt niet automatisch tot
politieke onvrede (en dus tot mogelijke radicalise-
ring) en andersom. Het is belangrijk dit te erkennen.
Iemand die orthodox is, is niet per se radicaal, noch
loopt deze persoon de kans automatisch radicaal te
worden. De aanwezigheid van beide overtuigingen
(de religieuze en politieke) gaat samen met: leeftijd
(:6-:8 jaar), een sterke verbondenheid met de etni-
sche groep, een grote perceptie van discriminatie,
een groot politiek wantrouwen, en subjectief sociaal
isolement (het gevoel uiteindelijk alleen te staan als
men werkelijk in de problemen zit).
I E E P 8 A A R HE I D
Naast deze individuele factoren is ook onderzocht
of er specißeke contextfactoren zijn die maken dat
Amsterdamse moslims ontvankelijker zijn voor radi-
calisering. Dit context-onderzoek had een eerste,
verkennende karakter. \oor een aantal Amsterdamse
Op individueel niveau is het eenvoudigweg
onvoorspelbaar of iemand gaat radicaliseren
en op welke manier
stadsdelen is gekeken naar de potentiele invloed van
leefbaarheid, sfeer en spanningen in buurten, de
structuur van het maatschappelijk middenveld, en
het stadsdeelbeleid ten aanzien van migranten. \oor
de onderzochte factoren geldt dat er verbanden lij-
ken te zijn met de aanwezigheid van buurten in een
stadsdeel die door de gemeente aangemerkt worden
als 'potentieel spanningsgebied` en met de struc-
tuur van het maatschappelijk middenveld (hoe meer
netwerken er bestaan tussen maatschappelijke orga-
nisaties des te minder inwoners van de stadsdelen
ontvankelijk zijn voor radicalisering).
GE 8 ORGE NHE I D
Uit ons veldwerk onder twaalf radicale moslimjon-
geren (zogeheten salan-jilaai, die het gebruik van
geweld theoretisch verdedigen) blijkt dat het radi-
caliseringsproces verschillende dimensies kent die
deels aansluiten op de hierboven beschreven aan-
grijpingspunten, namelijk een religieuze dimen-
sie, gerelateerd aan een behoefte aan zingeving
('wie ben ik, waarom ben ik op aarde en hoe geef ik
mijn leven vorm?`) en een politieke dimensie, geba-
seerd op de ervaring van onrecht ('er wordt met twee
maten gemeten, moslims worden gediscrimineerd`).
Daarnaast is er nog een sociale dimensie te onder-
scheiden die te maken heeft met een behoefte aan
acceptatie, waardering en geborgenheid.
Hoewel de drie dimensies bij alle radicalen die we
bestudeerd hebben een rol spelen, verschillen de
accenten en de trajecten per individu. Wat bij de één
geleidelijk verloopt en een proces is van jaren, ontwik-
kelt zich bij de ander in maanden of zelfs weken. Op
individueel niveau is het eenvoudigweg onvoorspel-
baar of iemand gaat radicaliseren en op welke manier.
Naast behoeften die aansluiten bij de drie genoemde
dimensies (religieus, politiek en sociaal) is dit afhan-
kelijk van toevalligheden in de omgeving en van de
individuele persoonlijkheid. Duidelijk is ook dat
radicalisering een sociaal gebeuren is: men leert van
elkaar, al dan niet via internet, en verschillende radi-
cale stromingen beconcurreren elkaar fel, argumenten
worden uitgewisseld, anderen worden zwart gemaakt
en elke stroming is overtuigd van haar gelijk. Fr is
een duidelijk onderscheid tussen leiders en volgers,
waarbij de leiders voorgaan in de 'juiste` interpreta-
tie van religieuze teksten en het hieruit voortvloeiende
'correcte` gedrag. Ons inziens zijn ook binnen deze
groep deradicaliseringsprocessen mogelijk, waardoor
beleidsmatige interventies zeker zin hebben. 7o bleek
tijdens ons veldwerk één persoon te deradicaliseren en
zich van de groep af te wenden.
v E R T ROUWE N
Op grond van de resultaten van ons onderzoek had-
den we een aantal beleidsaanbevelingen gefor-
muleerd die zich richten op het voorkomen van
radicalisering en een aantal aanbevelingen om
met radicale jongeren om te gaan. De preventieve
beleidsaanbevelingen zijn onder te brengen in drie
hoofdthema`s: vergroting van het maatschappelijk
vertrouwen (bijvoorbeeld het bestrijden van dicho-
tome wereldbeelden), vergroting van het politieke
vertrouwen en vergroting van de religieuze weerbaar-
heid (bijvoorbeeld het tonen van de diversiteit van de
islam). Vet betrekking tot de radicaliserende jonge-
ren bleek het van groot belang om alles op alles te
zetten om het contact niet te af te breken. Het iso-
lement van de groep kan maken dat men overgaat
tot daadwerkelijk geweld. Het is dan ook van belang
om bijvoorbeeld moskeeen te ondersteunen in de
omgang met radicaliserende jongeren.
Onze aanbevelingen zijn inmiddels vertaald in een
plan van aanpak dat de gemeente onlangs presen-
teerde: Amsr:taam r:a:n taaitalis:tina. Dit plan van
aanpak richt zich overigens niet alleen op moslim-
radicalisme maar ook op rechts- en dierenradicalisme.
Het radicalisme-onderzoek is wat mij betreft een
voorbeeld van geslaagde samenwerking tussen de
Universiteit van Amsterdam en de gemeente Amster-
dam (voor zover je dit zelf kunt constateren). Het is
maatschappelijk relevant, het onderzoek kon in alle
onafhankelijkheid worden verricht en de aanbevelin-
gen zijn niet in een la verdwenen. Vaar bovenal: het
onderzoek heeft unieke data gegenereerd waarvan
ook wetenschappelijk verslag kan worden gedaan. O
Iean Tillie is bi|zonder hoogleraar electorale poli-
tiek en verbonden aan het Instituut voor Migratie en
Etnische Studies en aan de afdeling politicologie.
Iemand die orthodox is, is niet per se radicaal,
noch loopt deze persoon de kans automatisch
radicaal te worden
¡i | lalia :6
'Het AVC en de gemeente Amsterdam hebben een
enorme verwevenheid. Het huidige AVC is voort-
gekomen uit twee gemeenteziekenhuizen, het Bin-
nengasthuis en het Wilhelmina Gasthuis. De band
tussen de geneeskundefaculteit van de UvA en deze
ziekenhuizen gaat ook eeuwen terug. In de zeven-
tiende eeuw vroeg een hoogleraar van wat toen nog
het Athenaeum Illustre heette aan het Sint Pieters-
gasthuis, voorloper van het Binnengasthuis, toe-
stemming om onderwijs aan het bed van patienten
te geven.` Iouise Gunning-Schepers, hoofd van
de Iaad van Bestuur van het AVC, praat graag en
enthousiast over de rol van het ziekenhuis binnen
de stad. 'Het AVC is toch een echte Amsterdamse
instelling. Ik ben er ook altijd heel trots op als wij
genoemd worden in het rijtje Iijksmuseum, Con-
certgebouw, AVC.`
De samenwerking tussen het AVC en de gemeente
vindt tegenwoordig vooral plaats op het gebied van
de zogenoemde extramurale geneeskunde, activi-
teiten die buiten de muren van het ziekenhuis zelf
plaatsvinden. 6unnina-Stl:µ:ts: 'We werken bijvoor-
beeld samen met de GGD op het gebied van sociale
geneeskunde. Daaronder vallen infectieziekten en
epidemiologie. loen hiv toesloeg in de stad, heb-
ben wij samen met de GGD een groot onderzoeks-
programma opgezet, waarvoor ook internationaal
veel belangstelling is geweest. \erder hebben wij een
kliniek die zich bezighoudt met posttraumatische
stress. Die kliniek heeft onder meer gezorgd voor
de nazorg van brandweermannen en politieagenten
die betrokken waren bij de Bijlmerramp. Fn we doen
veel aan crisisopvang van psvchiatrische patienten,
daarvoor onderhouden we ook nauw contact met de
gemeente.`
I I P E S C I E NC E S
Fen groot project waaraan de stad en het AVC nu
samenwerken, is de bouw van het AVC Vedical
Business Park. Dit moet een terrein worden naast
het ziekenhuis waar bedrijven op het gebied van lif:
sti:nt:s zich kunnen gaan vestigen. 6unnina-Stl:µ:ts:
'Sommig wetenschappelijk onderzoek dat in ons zie-
kenhuis wordt gedaan, levert resultaten op die direct
kunnen worden toegepast op patienten. Vaar dat is
niet bij al het onderzoek zo. Het kan ook dat er een
bepaald stofje wordt ontdekt waarvan je denkt: dit
zou best eens goed kunnen helpen tegen die en die
aandoening. Na zo`n ontdekking ontstaat er een lang
traject van het middel testen, en octrooi en registra-
tie aanvragen. Soms nemen grote bedrijven dit traject
voor hun rekening, soms starten onderzoekers een
klein eigen bedrijfje. 7ulke bedrijfjes kunnen zich
gaan vestigen op ons Vedical Business Park. Afge-
lopen jaar zijn wij met de andere kennisinstellingen
en de gemeente al gestart met het Iife Sciences Cen-
trum Amsterdam, waarbinnen instellingen op het
gebied van life sciences samenwerken en informatie
uitwisselen. Vet het nieuwe Vedical Business Park
hopen we nog meer life sciences-bedrijven naar de
stad te trekken. Dat zal economisch gezien erg gun-
stig zijn voor Amsterdam.`
Z UI DOOS T
\oordat de geneeskundefaculteit, het Binnengast-
huis en het Wilhelmina Gasthuis samengingen in
het AVC, lagen deze instellingen en hun laborato-
ria verspreid over de binnenstad. In :o8z verhuisden
zij gezamenlijk naar het huidige terrein in Amster-
dam-7uidoost. Hier is weleens kritiek op, het AVC
ligt tegenwoordig aan de rand van de stad, zelfs
bijna erbuiten. Gunning-Schepers, lachend: '7elf zie
ik het altijd liever zo dat als mensen vanuit het zui-
den naar Amsterdam komen, ze als eerste het AVC
tegenkomen. Het is een soort baken. Als je het
AVC ziet, weet je: ik ben in de stad. Natuurlijk is er
indertijd veel te doen geweest om het vertrek van het
AVC uit de binnenstad. Vaar we hebben er zo ont-
zettend veel ruimte voor teruggekregen. Nu zitten al
onze onderdelen bij elkaar. Dat had in de binnen-
stad nooit gekund. Fn we hebben nog altijd ruimte
om verder uit te breiden, dat is ook erg belangrijk.
\oor onze ontwikkeling is de verhuizing zeker goed
geweest.`
Wat Gunning-Schepers bovendien leuk vindt aan
Amsterdam-7uidoost is dat het stadsdeel de meeste
nationaliteiten herbergt. 'Daar proberen wij als uni-
versitair medisch centrum ook iets mee te doen. Fr
bevindt zich hier in de omgeving van het AVC bij-
voorbeeld een grote Surinaamse gemeenschap. Het
is uit de literatuur bekend dat hindoestaanse Suri-
namers een verhoogd risico hebben op suikerziekte.
Wij hebben een groot onderzoek opgezet om te kij-
ken waardoor dit komt. We vinden het belangrijk
om patienten die andere zorg dan normaal nodig
hebben, die zorg ook te bieden. Daarbij doen we ons
best de zorg niet te laten lijden onder taal- en cul-
tuurproblemen. We werken daarom veel met tolken.
Bovendien krijgen we steeds meer studenten die van
oorsprong een andere nationaliteit dan de Neder-
landse hebben, waardoor we steeds meer mensen
op afdelingen hebben die verscheidene talen spre-
ken. Nog niet zo lang geleden heeft iemand een
onderzoekje gedaan naar hoeveel talen er door werk-
nemers van het AVC gesproken worden, dat bleken
er o6 te zijn.`
S P E E R P UNT E N
Het AVC is met ongeveer zevenduizend werknemers
de grootste werkgever van Amsterdam-7uidoost. Fn
met ruim jjo.ooo behandelde patienten per jaar is
het, samen met het \U Vedisch Centrum (\UVC)
en het Onze Iieve \rouwe Gasthuis (OI\G), een van
de belangrijkste ziekenhuizen van de stad. Het AVC
werkt ook samen met andere ziekenhuizen. 6unnina-
Stl:µ:ts: 'Het is belangrijk dat de patient bij de instel-
ling terechtkomt waar hij of zij het beste geholpen
kan worden. Dat betekent dat er een goed netwerk
nodig is waarbij patienten op het juiste moment
doorverwezen kunnen worden en waarbij verant-
woordelijkheden tussen de ziekenhuizen afgestemd
kunnen worden. Ons netwerk beperkt zich niet tot
Amsterdam, maar spreidt zich uit over de hele regio
Noord-Holland en Flevoland. Fr zijn drie ziekenhui-
zen met wie wij een heel nauwe band hebben: het
OI\G, het NKIiAntoni van Ieeuwenhoek 7ieken-
huis en het Flevoziekenhuis in Almere. Op sommige
gebieden werken we ook samen met het \UVC,
vooral op gebieden met relatief kleine patienten-
groepen, zoals neurochirurgie en kinderchirurgie.`
Het \UVC is net als het AVC een universitair
medisch centrum. In heel Nederland zijn er maar
uaat iaain: 8ak:, fara: 8al 8tanslaff
Louise Gunning-Schepers kan met recht trots zijn op haar ziekenhuis. Het haakt in op de multiculturele vraag
naar zorg. En het wetenschappelijk onderzoek is er van hoog niveau: ‘Het AMC presteert 42 procent beter
dan het internationale gemiddelde.’
'Fcht Amsterdams`
amc
‘Het AMC is een soort baken.
Als je het ziet, weet je: ik ben in de stad’
lalia :6 | ¡¡
acht van dit tvpe ziekenhuizen. Is het dan niet raar
dat er van die acht twee in Amsterdam liggen? 6un-
nina-Stl:µ:ts: 'Vensen vinden dat soms raar omdat
het in Nederland ongebruikelijk is. Vaar in de \er-
enigde Staten is het heel normaal dat grote steden
twee of meer universitaire medische centra hebben.
De proßelen van het AVC en \UVC zijn verschillend
genoeg om ze naast elkaar te kunnen laten bestaan.
Het is heel duidelijk dat je voor deze aandoening
naar het AVC gaat en voor die naar het \UVC.`
Belangrijke specialismen waarin het AVC zich
van andere ziekenhuizen onderscheidt, zijn onder
meer erfelijke hartafwijkingen, aangeboren stof-
wisselingsziekten, kanker van het maag-darmka-
naal, infectieziekten en orthopedie van de enkel en
de knie. 'Op dat laatste komen veel voetballers af.`
Handig dus dat het AVC op steenworp afstand van
de Arena ligt. Op wetenschappelijk gebied kent het
AVC ofßcieel zeven speerpunten: cardiovasculaire
aandoeningen, infectieziekten en immunologie,
maag-, darm- en leverziekten, metabole aandoenin-
gen, neurologische en psvchiatrische aandoenin-
gen, oncologie en µullit l:alrl. Internationaal gezien
presteert het AVC wetenschappelijk zeer goed. 6un-
nina-Stl:µ:ts: 'De Nederlandse academische zieken-
huizen presteren bij elkaar genomen, als je kijkt
naar graadmeters als citatie-indexen, veertig procent
beter dan het internationale gemiddelde. Het AVC
zelf presteert nog iets beter: az procent beter dan
gemiddeld.`
v E R Z E K E R A A R S
Vaar niet alles ziet er rooskleurig uit. Het AVC
heeft het de laatste jaren ßnancieel niet altijd even
makkelijk. Het afgelopen jaar was er een netto ver-
lies van z,a miljoen euro. Dit komt mede doordat er
voor ongeveer twee miljoen aan zorg werd verleend
die niet door verzekeraars wordt betaald. 6unnina-
Stl:µ:ts: 'Dit getal staat los van de discussie over
onverzekerden. Het gaat hier over zorg aan mensen
die gewoon verzekerd zijn. Vaar de vraag naar zorg
is soms groter dan de ruimte die verzekeraars ons
bieden. Deze ruimte bepalen verzekeraars van tevo-
ren, ze willen niet nacalculeren. Als ziekenhuis wil je
echter sommige patienten niet zomaar wegsturen. Ik
denk dat andere ziekenhuizen, zoals het \UVC, vast
ook met dit probleem kampen. Dit jaar gaat het iets
beter, we zullen nu minder ongedekte zorg bieden.
Vaar je merkt wel dat onze wachtlijsten hierdoor
weer langer worden.` O
www.hva.nl/februaristart
Na een paar studiemaanden is het tijd om de balans op te maken.
Bevalt je huidige studie en stromen de studiepunten binnen?
Ga dan zeker met datzelfde enthousiasme door met je opleiding.
En maak er een succesvol studiejaar van.
Heb je echter twijfels over je studiekeuze? Lijkt het erop dat je
studie niet goed bij je past? Dan biedt de HES Hogeschool voor
Economische Studies uitkomst: de februaristart. De meeste
economische opleidingen beginnen namelijk ook in de week van
28 januari. Je kunt kiezen uit drie vormen: voltijd, duaal en deeltijd.
Op 10 januari 2008 vindt de Informatiemarkt Februaristart plaats.
Alle deelnemende opleidingen zullen zich daar presenteren en
jouw vragen beantwoorden. De informatiemarkt is op de HvA-
locatie: Weesperzijde 190 in Amsterdam (naast Amstel station).
Wil je alvast meer weten over de februaristart? Neem dan
contact op met Studievoorlichting: telefoon 020 – 525 67 77
of e-mail studievoorlichting@hva.nl. Of kijk op de website:
www.hva.nl/februaristart. Daar staat ook hoe je je direct kunt
aanmelden.
Niet wachten, maar starten! In februari.
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben !oomcs Vcessens, oooulerccr heuerlcnuse
letterkunue. Vcnuít ue oµleíuínu heuerlcnuse tccl en oultuur
orucníseren we lítercíre evenementen. Io oebben we
hooít meer slcµen, een seríe µublíekslezínuen wccrín we
meesterwerken uít ue heuerlcnuse líterctuur besµreken.'
www.pas.amsterdam.nl
¡ó | lalia :6
Iosé van Dijck, hoogleraar televisie, media en cul-
tuur, en Arnold Smeulders, hoogleraar informa-
tica, vonden elkaar anderhalf jaar geleden. van uijtk:
'Arnold zei tegen mij: ªIouw vak gaat heel snel veran-
deren. Want wij gaan technologie maken waardoor
niet alleen de vorm, maar ook de inhoud van televisie
en andere media verandert.¨ Fr moest dus dringend
worden samengewerkt.`
Fen belangrijke uitkomst van die samenwerking
is het Center for Creative Content and lechnologv
(CCCl), dat \an Dijck en Smeulders samen met
Simon Iones van luman tamµur:t sruai:s (FNWI),
Fd lan van communicatiewetenschappen (FVG) en
Fmilie Iandoe van interactieve media (HvA) bezig
zijn op te richten.
waatam l:ll:n julli: :lkaat naaia?
lru: 'Wij bij media en cultuur (FGW) leiden studen-
ten op voor de content. lechnologische kennis komt
niet aan de orde. Dit moet veranderen. De digitali-
serende media zijn overal, en technologie, gebrui-
kers en content grijpen steeds meer in elkaar. Grote
bedrijven zien dit ook, lopen ertegenaan en proberen
zich aan te passen. Bedrijven als Google hebben niet
langer alleen technologen in dienst, maar halen ook
sociale wetenschappers die gebruikers bestuderen,
en content-ontwikkelaars binnen het bedrijf.`
AS: 'Philips probeert zijn zjoo ingenieurs in een
meer creerend gareel te krijgen. Het begrip ªinfor-
matie¨ staat ter discussie. Ie kunt je informatie door
Google laten bepalen, door ¥oulube, door zake-
lijke zoekmachines of door te proberen alle kranten
te lezen. lechnologie vormt steeds indringender de
sociale, en dus ook de maatschappelijke basis van
informatie. Informatica begon als studie van appa-
raten, met enen en nullen. Ondertussen bestrijkt het
elk gebied van de maatschappij. Daarom moet er
gecombineerd worden. De grenzen tussen de weten-
schappen zijn vijftig jaar onaangeroerd gebleven. De
noodzaak ze nu wel aan te roeren is heel groot, daar-
van zal iedereen doordrongen raken.`
lru: 'Ie moet als universiteit voorop willen lopen,
en dat betekent in dit geval: zorgen dat mensen van
diverse disciplines elkaar tegenkomen. Studenten
moeten anders leren denken.`
AS: 'Want we hebben mensen nodig met een l als
kennisproßel, specialisten met zowel een stevige
kennis van hun vakgebied als een brede belangstel-
ling daarbuiten. Iosé is ook een l.`
ls Amsr:taam a: µl:k am m:ns:n lij :lkaat r: lt:na:n.
8:ia:n: 'Ia!`
lru: 'We lopen eigenlijk al achter. Niet op anderen,
maar wel in het algemeen. Amsterdam is het cen-
trum van de creatieve industrie in Nederland, daar-
over bestaat geen twijfel. Fn voor een creatieve stad
heb je wetenschappers en kunstenaars nodig. Dat is
een internationale groep mensen die dezelfde waar-
den en normen deelt, en graag in Amsterdam woont.
We hebben aan de UvA een sterke betahoek, we
hebben de grootste communicatie- en media-
studiesafdelingen van Nederland. Fr zijn studen-
ten, opleidingen en wetenschappers genoeg. 7elfs
over heel West-Furopa gezien zitten we goed. Fr is
kortom een enorm potentieel, maar iedereen werkt
nog te veel op zichzelf: mensen moeten elkaar ont-
moeten.`
AS: 'Fen gezamenlijk taalgebruik en goed begrip van
digitale technologie en content zullen nog lang op
de agenda blijven staan ÷ die problemen lossen we
niet binnen een paar jaar op. Het wordt een project
van de lange adem, daarom moeten we nu begin-
nen.`
lru: 'De gemeente Amsterdam moet innovatieve
centra, zoals ons initiatief, stimuleren. Dat lijkt
riskant, want we genereren geen geld binnen twee
jaar. Ook kunnen we niet op voorhand studen-
tenaantallen en succesvolle onderzoeksprojecten
garanderen. Vaar de uitstraling die zo`n centrum
op de omgeving heeft, is evident. \oorbeelden
daarvan zien we in Stanford (Silicon \allev) en VIl
in Boston. \an VIl is berekend dat er indirect door
deze campus vierduizend bedrijven zijn gestart over
de hele wereld, die gezamenlijk meer dan twee-
uaat tatin: Latat, fara`s: latai luisman
Het begrip ‘informatie’ staat ter discussie; kennisketens liggen overhoop. De grenzen tussen de wetenschap-
pen moeten daarom worden opgeheven. Cultuuranalytici en technologen moeten gaan samenwerken.
informatie
Fen l als kennisproßel
Atnala Sm:ula:ts
lalia :6 | ¡;
honderd miljard dollar aan omzet hebben gegene-
reerd.`
AS: 'Amsterdam trekt een bepaald soort talent aan,
mensen die voor autonomie kiezen. Fn dan moeten
we het vooral hebben van de internationale VA- en
PhD-studenten. Internationale studentenhuisves-
ting is daarom belangrijk. Die studenten blijven mis-
schien maar vier jaar, maar ze dragen Amsterdam de
rest van hun leven uit.`
lru: 'Amsterdam is bovendien in trek. Ferst werd
voor Fngelse en Amerikaanse universiteiten geko-
zen, nu voor Amsterdam. Fr is geen plek waar je zo
veel muziek, kunst, toneel, theater en alles daarom-
heen, zoals formatontwikkeling (iets waarin Neder-
land internationaal vooroploopt), op zo`n kleine
schaal bij elkaar vindt. Nergens, behalve in metro-
polen als New ¥ork en San Francisco. In dat rijtje
past Amsterdam.`
lulli: li:a:n l:r laafa aan ::n ltana:na: ku:sri:
aµ ::n mani:t ai: l:r µar:nri::l ran a: l:l: sraa :al
aansµt:k:n. /ijn a: atar: :akk:n m:r sulsiai:a:la al
afa:l:r:ta.
lru: 'Nul komma nul. Binnenkort krijgen we hope-
lijk een investeringssubsidie van de UvA, maar tot
nu toe hebben we alles op eigen enthousiasme
gedaan.`
AS: 'We mikken op gelden die groter zijn dan wat de
gemeente Amsterdam te bieden heeft. 7o hebben we
een aanvraag bij Pieken in de Delta ingediend, een
regionaal investeringsprogramma van Fconomische
7aken. Het is, ook daarom, ontzettend belangrijk dat
de gemeente ons steunt. We hebben die steun nodig
om landelijk een vuist te kunnen maken. Findhoven
heeft met zijn opleidingen en bedrijfsleven meer
impact op landelijk niveau dan wij, zeker op het
gebied van technologie en design. Iob Cohen moet,
en dit is heel belangrijk, meer regie voeren over uni-
versiteit, industrie en stad samen om impact te heb-
ben op het investeringsklimaat hier, en daarmee in
Den Haag en Furopa.`
lru: 'Iedereen weet dat wij in Amsterdam het grootst
zijn.`
AS: 'Wat we in Amsterdam al hebben is techniek,
tolerantie en talent. Wat nog moet gebeuren is de
Amsterdamse ego`s wat indeuken, en dan één lijn
erin. Want het is oppassen geblazen: Findhoven
staat te trappelen!`
la: aaar l:r ttt1 :tuir:i:n.
AS: 'In ieder geval staat er naast het centrum een
grote campus met huisvesting voor duizend interna-
tionale studenten. Die hoeven niet allemaal aan ons
centrum te studeren. Vaar ze moeten er wel wonen
en rondlopen, dat brengt de atir: en diversiteit die
Amsterdam broodnodig heeft.`
lru: 'Het gebouw zelf moet vooral een bruisende
plek zijn. Fr worden lezingen gehouden, er vindt
een constante uitwisseling van kennis plaats tus-
sen studenten, onderzoekers, creatieve profes-
sionals en technische specialisten. Fn er moeten
goede verbindingen zijn met Hilversum en
Aalsmeer om gemakkelijk us:ts-onderzoeken uit te
kunnen voeren.`
/ijn srua:nr:n sn:ll: aµµikk:ts ran al ai: ni:uu: r:tlna-
laai::n :n infatmari:srtam:n.
lru: 'Iazeker! De nieuwe generatie studenten is opge-
groeid met deze technologie. 7ij hebben die in hun
vingers. lieners zijn nog sneller. Ik laat mijn nichtje
van dertien de instellingen van mijn mobiel installe-
ren, zij is drie keer zo snel als ik. Vaar ik ben er dan
ook niet zo goed in als Arnold.`
AS: 'Ik? Ik kan helemaal niks met gadgets! Geluk-
kig zijn Simon Iones en Fmilie Iandoe, onze mede-
oprichters, experts en liefhebbers, met name op het
gebied van mobiele technologie. Fd lan weet weer
hoe mensen daarop reageren. 7o brengen we alles
samen.` O
‘ Het is oppassen geblazen voor
Amsterdam: Eindhoven staat te
trappelen!’
las: ran uijtk
- Staglalre Automatlserlng blì een theater (40u p/w)
- Secretaresse blì een onderwlìslnstelllng (24u p/w)
- Medewerker Plnanclele Admlnlstratle blì een ultgeverlì (36u p/w)
- webappllcatlebeheerder voor een ìonge lnternetondernemlng (l6u p/w)
- Medewerker Costumer Care blì een telefonlsche antwoordservlce (40u p/w)
- Secretaresse blì een onderwlìslnstelllng (38u p/w)
- Ondersteuner op de credlteurenadmlnlstratle (8u p/w)
- Medewerker ConeeCorner voor een Cateraar ln de blnnenstad (20u p/w)
- Medewerker Klantenservlce voor een gezelllg gastouderbureau (l0u p/w)
- Data-Lntry Medewerker blì een ultgeverlì (l0u p/w)
- Tlìdellìke Peceptlonlst blì een advocatenkantoor (32u p/w)
- Portler/Peceptlonlst (oproep) voor een reclamebureau (8u p/w)
voor meer lnformatle over deze vacatures kun ìe onze nleuwe webslte
www.studijob.nl raadplegen!
- Studl1ob ls geopend van 09.00 - l7.l5 uur.
- voor meer lnformatle kun ìe ook bellen naar 020 535 34 60.
Zoekt studenten en afgestudeerden
voor de volgende vacatures:
WAT MAAKT DE ENE BIJBAAN LEUKER
DAN DE ANDERE?
;\n\ibj]\\i6
;\cfbXk`\6
;\n\ibgc\b6
;\Y\i\`bYXXi_\`[6
Het telefoonteam van de goede doelen loterijen aan de Van Eeghenstraat (vlakbij
het Vondelpark) onderscheidt zich op alle bovengenoemde fronten en is op zoek
naar:
Outbound-telefonisten bellen ex-deelnemers om hen weer enthousiast te
maken om mee te spelen. Zij werken 8 à 12 uur per week, in de avonduren.
verdiensten: £ 9,16 voor 23 jaar en ouder èn daarnaast nog 'n aantrekkelijke bonus.
lnteresse? Bel met de afdeling WTB (Brand, Tanja) 020 - 6776805
Folia’s Zweedse puzzel december 2007
puzzel
lalia :6 | ¡o
io | lalia :6
Op : oktober zoo¬ werd ik voor een jaar aange-
steld als kennisambassadeur namens de gemeente
Amsterdam. Daarvoor was ik zeven jaar gemeente-
secretaris van Amsterdam. De hoogste ambtenaar.
Als kennisambassadeur werk ik aan het verder verbe-
teren van de samenwerking tussen de universiteiten
en de gemeente, ben ik beschikbaar voor het geven
van gastcolleges en werk ik aan een promotieonder-
zoek over het onderwerp 'De slimme overheid`.
De vraagstelling van het promotieonderzoek luidt:
'Hoe ziet een overheid die beter presteert er inhou-
delijk uit, en als je daar dan een visie op hebt, hoe
krijg je die visie ook daadwerkelijk in de praktijk
gerealiseerd?
In een vlaag van overmoed zo niet verstandsverbijs-
tering, geen ßjne eigenschap voor een wetenschap-
per in spe, besloot ik overal rond te bazuinen dat ik
in een jaar wilde promoveren. Onverholen en ver-
holen scepsis (dat laatste van mij goed gezinde col-
lega`s uit de gemeente) en minzaam hoongelach
(van soms zich ronduit beledigd voelende vertegen-
woordigers uit de wetenschappelijke wereld) vielen
mij ten deel. Niet helemaal onbegrijpelijk natuurlijk.
Want promoveren in een jaar is natuurlijk een onmo-
gelijke opgave. Helemaal als je je er niet fulltime aan
kunt wijden. Want ik ben, zo blijkt na twee maanden
in functie, ook erg veel tijd kwijt aan het geven van
nieuwe impulsen aan de samenwerking tussen de
universiteiten en de gemeente. \ooral omdat diege-
nen die mij nadrukkelijk adviseerden om me vooral
op dat promotieonderzoek te focussen een groot
beroep op mij doen om te helpen bij allerlei samen-
werkingsprojecten.
WE I GHT WAT C HE R S
loch koos ik vrij bewust voor het breed rondbazui-
nen van mijn idiote promotieplannen. Fen kwestie
van organiseren van je eigen sociale druk van bui-
tenaf. Geheel volgens de methode van de Weight
Watchers. Fn ja hoor, het werkt. Constant word ik
met nauwelijks ingehouden glimlach door vrienden
en bekenden gevraagd hoe het met mijn promotie-
onderzoek staat. Vijn oude baas en verzamelaar van
vele eredoctoraten, Iob Cohen, voorop. lijdens mijn
afscheidsreceptie probeerde ik nog wat gas terug te
nemen door te spreken van het maken van een begin
met mijn promotieonderzoek. Vaar de burgemees-
ter was er als de kippen bij om mij en plein public
te corrigeren. Fn daar bleef het niet bij. Want van de
gasthoofdredacteur van lalia kreeg ik de opdracht
om nog eens voor de hele UvA-gemeenschap een
stukje te schrijven met als onderwerp: hoe promo-
veer je in een jaar. 7o werden de duimschroeven nog
verder aangedraaid. Dubbel genaaid houdt beter zul-
len we maar zeggen.
Hoe denk ik de klus te klaren? len eerste begin ik
niet blanco. In een recent verschenen, samen met
Ieroen de Iange geschreven, zeer lezenswaardig
boekje getiteld u: slimm: a:m::nr:, zet ik uiteen hoe
een slimme gemeente er volgens mij uitziet en hoe je
die in de praktijk realiseert. Daarmee geef ik een eer-
ste antwoord op de vraagstelling van mijn promotie-
onderzoek gebaseerd op zeven jaar praktijkervaring.
Na mijn eerste inleeswerk weet ik dat dit een weten-
schappelijk verantwoord begin is. Dat noemt men
atauna:a rl:atu.
\ervolgens heb ik een aantal gerenommeerde en
soms bevriende wetenschappers gevraagd om een
top-tien srar: af rl: atr literatuurlijstje voor mij te
maken. Op basis daarvan en door gebruik te maken
van door andere wetenschappers geschreven over-
zichtswerken neem ik in een paar maanden kennis
van de state of the art wetenschappelijke inzichten.
Ik ga dus geen honderden boeken en artikelen lezen.
Dat hebben velen al voor mij gedaan. Daar ligt mijn
toegevoegde waarde ook niet. Die ligt bij de inbreng
van doorleefde praktijkkennis opgedaan in de mooi-
ste ambtelijke topbaan van Nederland. Op basis van
de literatuurstudie ijk ik mijn praktijktheorie. Fn dan
moet die theorie natuurlijk empirisch getoetst wor-
den. Dat wil ik doen met casusonderzoek. Fn daar-
voor wil ik studenten inschakelen die het leuk vinden
om een scriptie te schrijven over hoe de gemeente
Amsterdam te werk ging bij het oplossen van inge-
wikkeld maatschappelijk problemen als voortijdig
schoolverlaten, multi-probleemgezinnen of tekort-
schietende dienstverlening. Daartoe geef ik samen
met professor Iaap Boonstra (mijn promotor) een
bachelorsmodule slimme overheid van februari zoo8
tot juni zoo8. Nou maar hopen dat zich voldoende
studenten inschrijven! Vaar ook masterstudenten
die willen afstuderen op de echte praktijk en die het
spannend vinden om extra begeleid te worden door
iemand die al zj jaar met zijn poten in de overheids-
praktijk heeft gestaan zijn van harte welkom. Dus
HFIP VII. Ik ben te bereiken op egerritsen(bda.
amsterdam.nl. Ik beloof een unieke ervaring.
Intensieve uitwisseling tussen wetenschap en prak-
tijk. Ook daar is in de wetenschap gelukkig al een
concept voor. k:n:trir: µtatrianina. Ik weet dat veel
studenten zich beklagen over het gebrek aan prak-
tijkonderwijs. Dus dat zou moeten lukken.
Fn als ik dan zo rond de zomer het casusonderzoek
heb afgerond, dan heb ik nog een paar maanden om
het geheel te schrijven. lussendoor breng ik nog
even een bezoekje aan de OFCD in Parijs en aan Har-
vard in de \erenigde Staten om te checken of ik nog
zaken over het hoofd heb gezien. Ik hoop op : okto-
ber zoo8 het conceptmanuscript af te hebben voor
een eerste totaalbeoordeling door de promotiecom-
missie. Ia, dat is dus nog geen afgeronde promotie,
maar ik vraag op dat punt om enige genade. Fn als
het me echt lukt dan beloof ik het, op dringend ver-
zoek van verschillende vertegenwoordigers uit de
wetenschap, nog een jaartje geheim te houden, ten
einde te voorkomen dat het vak van promoveren te
veel in aanzien wordt geschaad (en als geheim uit-
loopscenario natuurlijk).
K E R S T GE DA C HT E
7al het mij lukken of zal hoongelach eind volgend
jaar mijn deel zijn? Wie in wonderen gelooft, noe-
men wij in Helmond realist, zei onlangs mijn ex-
collega Ad Kroon, gemeentesecretaris te Helmond.
Daar hebben ze mooie dingen voor elkaar gekregen.
Ga er maar eens rondlopen. Fn als ik moet kiezen
tussen Guiliani |aluaus una:tµtamis: ana ar:ta:lir:t`l
en Kennedv |uirlin r:n u:ats u: uill lar: µur a man an
rl: maan`l, geef mij dan maar Kennedv.
Vaar eerlijk is eerlijk. Ik hoop ook een beetje op een
ander effect. Dat mensen die zich kwetsbaar opstel-
len, die durven toe te geven dat ze zich diep in de
nesten hebben gewerkt, en niet te beroerd zijn om
anderen om hulp te vragen, die hulp ook daadwer-
kelijk zullen ontvangen. Is dat geen mooie kerst-
gedachte? Dus hierbij nogmaals mijn e-mailadres
(egerritsen(bda.amsterdam.nl). Aapjes kijken kan
op de Oudezijds Achterburgwal zj¬, kamer z.j6. O
Erik Gerritsen is op t oktober ioo; aan de UvA voor
een |aar aangesteld als kennisambassadeur namens
uaat Ltik 6:ttirs:n, illusrtari:: latan 8::k:s
Promoveren in een jaar. Komt hoogmoed voor de val of zijn de wonderen de wereld nog niet uit?
Help mij!
promoveren
Ik ga dus geen honderden boeken en artikelen
lezen. Dat hebben velen al voor mij gedaan
de gemeente Amsterdam.
ii | lalia :6
1. In welk stadsdeel is geen UvA-gebouw
te vinden?
a. Watergraafsmeer
b. 7uid-Oost
c. Oud-West
d. 7eeburg
2. Wie was voor Job Cohen
burgemeester van Amsterdam?
a. Iob Oudkerk
b. Schelto Patijn
c. Fd van lhijn
d. Wim Kok
3. Welke Nederlandse schrijver is door
de UvA onderscheiden met een
eredoctoraat?
a. Harrv Vulisch
b. Willem Frederik Hermans
c. Gerard Ieve
d. Cees Nooteboom
4. Met welk opleidingsinstituut heeft de
UvA geen samenwerkingsverband?
a. Hogeschool van Amsterdam
b. \rije Universiteit
c. Nederlandse Film en lelevisie Academie
5. Hoe heette het symposium dat onlangs
werd georganiseerd door de UvA, de
VU en de gemeente Amsterdam?
a. Stad vol kennis
b. Kennis in de stad
c. Kennismaken met de stad
d. Kennis voor de stad
6. In welk jaar kreeg de universiteit de
titel ‘Universiteit van Amsterdam’ ?
a. :6jz
b. :8:j
c. :8¬¬
d. :o6:
7. Wanneer werd Folia Civitatis opgericht?
a. :ozz
b. :oa8
c. :o66
d. :o¬¬
8. Wie opende recentelijk de Nieuwe
Bibliotheek voor Bijzondere Collecties?
a. Koningin Beatrix
b. Prins Willem-Alexander
c. Burgemeester Iob Cohen
d. Vinister-president Balkenende
9. De voorloper van de UvA, het
Athenaeum Illustre, kende twee
beroemde hoogleraren, naar wie nu
scholen vernoemd zijn. Wie hoorde daar
niet bij?
a. \ossius
b. Ignatius
c. Barlaeus
UvA en de stad Amsterdam
lllusrtari:s: 8as latk:n
folia quiz
10. Hoeveel universiteiten kent A’dam?
a. :
b. z
c. j
d. a
11. Wie schreef niet voor Folia?
a. Aaf Brandt Corstius
b. Boudewijn Buch
c. lheo van Gogh
d. Khaled Hosseini
12. Aan welke kennisorganisatie draagt
de UvA bij?
a. Kennisnet
b. Kennislink
c. KennisKring
13. Wat ontving universiteitsbestuurder
Sijbolt Noorda van de stad Amsterdam
voor zijn inzet?
a. Fen erelintje
b. Fen gouden handdruk
c. Fen plaquette
d. Fen zilveren medaille
14. Waar was de voorloper van de UvA,
het Athenaeum Illustre, gevestigd?
a. Het Agnietenklooster
b. Het Begijnhof
c. Oudemanhuispoort
d. De Plantage
15. De UvA kent ruim…
a. :8.ooo studenten
b. z6.ooo studenten
c. jo.ooo studenten
d. jaooo studenten
16. Waar staat de UvA in het overzicht
van de 200 beste universiteiten?
a. :
e
plaats
b. a8
e
plaats
c. :6¬
e
plaats
d. Staat er niet op
17. Welke instelling is niet opgegaan in het
AMC?
a. Binnengasthuis
b. Wilhelmina Gasthuis
c. Nederlands Kanker Instituut
d. Fmma Kinderziekenhuis
18. In Amsterdam komt een groot
kenniscentrum waar de Faculteit der
Natuurwetenschappen, Wiskunde en
Informatica zich zal vestigen. Hoe heet
dit kenniscentrum?
a. Science Park
b. Wetenschapscentrum Amsterdam
c. Nemo
d. Amsterdam Science Center
19. Welk museum in Amsterdam behoort
niet tot de UvA?
a. \rolik Vuseum
b. Allard Pierson Vuseum
c. 7oölogisch Vuseum Amsterdam
d. Vuseum het Iembrandthuis
20. Hoe heet de sociëteit van de UvA?
a. Amsterdamse Academische Club
b. Algemene Doopsgezinde Societeit
c. Westerdok Societeit
d. Universitaire Societeit Amsterdam
Win twee kaarten voor
de show van Dolf Jansen
'Irak is nu een democratie, er is geen klimaat-
verandering en de mens is gemaakt om mono-
gaam te zijn.` Aldus Dolf Iansen in zijn show
uir is a::n aua:jaatstanf:t:nt:.
\oor de matineevoorstelling op j: december
in de Kleine Komedie hebben we vijf keer twee
kaartjes liggen.
Winnen? Vail de antwoorden van de quiz o.v.v. je naam en adres
voor zo december naar redactie(folia.uva.nl.
Eva PeiImah: "CPEA sIaaI oh-
der sIudehIeh vooral bekehd om
haar cursusseh, maar CPEA is
ook eeh plek waar sIudehIeh ieIs
kuhheh orgahisereh. De lezihgeh,
Ilms, muziek eh debaIIeh die ohs
avohdprogramma vulleh, orgahi-
sereh we sIeeds vaker sameh meI
sIudieverehigihgeh oI sIudehIeh-
orgahisaIies. MeI sommige is er
echI eeh vasIe samehwerkihg, zo-
als meI SÌB (SIudehIehverehigihg
ÌhIerhaIiohale BeIrekkihgeh) oI
meI Machiavelli (SIudieverehigihg
PoliIicologie). Maar soms kriIg ik
ook eeh mailIIe vah eeh sIudehI
die op eigeh ihiIiaIieI eeh spreker
heeII uiIgehodigd eh die op zoek is
haar eeh zaal, oI vah eeh sIudehI-
ehorgahisaIie die eeh plah heeII
voor eeh cohgres maar die wel waI
biIsIahd kah gebruikeh, iemahd
die meI ze meedehkI. CPEA heeII
voor diI soorI ihiIiaIieveh vah alles
Ie biedeh. NieI alleeh ziIh er hier
goede IaciliIeiIeh - er ziIh hier ap-
paraIuur, zaleh, Iechhici, soms zelIs
Ihahciële ohdersIeuhihg - maar de
medewerkers vah CPEA ziIh ook
hulpvaardig eh ehIhousiasI. HeI is
belahgriIk daI sIudehIeh vah deze
mogeliIkheid weIeh, eh daI ze hieI
aarzeleh om cohIacI meI miI op Ie
hemeh. Ìk beh alIiId Ie porreh voor
eeh hieuw idee!"
Eva PeiImah
e.reiImah@crea.uva.hl
020 5251418
(werkI sihds 1 Iuhi biI CPEA als
programmamaker sIudehIehacIivi-
IeiIeh)
"CREA werkt graag
samen met studenten-
organisaties!"
Opeh Podium
Ìedere Iweede dohderdag vah de maahd Live Muziek,
CabareI, SIahd-up Comedy eh meer! De kahs voor hu-
morisIeh eh arIiesIeh ih spe! Behalve CPEA-cursisIeh
ziIh ahdere belahgsIellehdeh ook vah harIe welkom. Wil
IiI ook Ie eigeh 10 mihuIes oI Iame? SIuur eeh mailIIe
haar opeh.podium@hoImail.com PlaaIs: CPEA Muziek-
zaal. Aahvahg: 20.30 uur. Toegahg graIis. DaIa voorIaar
2008: 10 Iahuari, 14 Iebruari, 13 maarI, 10 april, 15 mei
eh 12 Iuhi 2008.
Ook diI Iaar vihdeh weer de CREA Zomercursussen
plaaIs ih Iuli eh augusIus 2008. Ohder leidihg vah
eeh ervareh docehI verdiep Ie Ie eeh week ihIehsieI
ih Ie IavorieIe disciplihe: IheaIer, muziek, zahd, dahs,
audiovisueel, schriIveh oI beeldehd. KiIk I.z.I. op
ohze websiIe oI mail haar: zomer@crea.uva.hl
SIukaIesI
Vergaap Ie ih Ie haIuurliIke, relaxIe sIudehIehhabiIaI aah
exclusieve eh ihIieme opIredehs. DaI is heI SIudehIeh
Kamer FesIival! HeI leuksIe IesIival vah Nederlahd komI
voor heI eersI hu ook haar de hooIdsIad, eh wel op don-
derdag 21 februari 2008. Eeh hele avohd vol vermaak ih
sIudehIehkamers die ih mihiIheaIers ziIh omgeIoverd.
Na de laaIsIe voorsIellihg gaah zowel publiek als de ar-
IiesIeh meI de voeIIes vah de vloer op heI speIIerehde
SIuKaFeesI ih BiIIerzoeI, waar Caspiah HaI Dahce meI
huh opzwepehde balkahmuziek heI IesIival passehd zal
aIsluiIeh. Kies Ie drie IavorieIeh uiI eh creëer zo Ie ideale
avohd! KiIk voor alle ihIormaIie, eh hoe Ie aah kaarIeh
komI, op www.sIukaIesI.hl
Classical Music Club
De CPEA Classical Music Club is eeh orgahisaIie voor
sIudehIeh die klassieke muziek makeh oI ervah houdeh
om erhaar Ie luisIereh. WiI orgahisereh elke maahd eeh
cohcerIavohd ih de Muziekzaal vah CPEA. Ook biedeh
wiI de mogeliIkheid om Ie ih cohIacI Ie brehgeh meI ah-
dere muzikahIeh, zodaI Ie ook sameh meI ahdere meh-
seh muziek kuhI makeh. Als Ie (graIis) lid wordI vah de
CCMC, word Ie op de hoogIe gehoudeh vah alle aahko-
mehde cohcerIeh. Voor meer ihIormaIie kiIk op www.
crea.uva.hl
Plug & Play
Waarom als sIudehI haar Paradiso eh de Melkweg?
Plug&Play is eeh proIessioheel poppodium voor
(sIudehIeh)bahds die op heI puhI sIaah om door Ie bre-
keh! Ìedere eersIe dohderdag vah de maahd sIaah er drie
ehIhousiasIe bahds op heI podium. De eersIvolgehde
Plug&Play is op dohderdag 7 Iebruari 2008 ih de CPEA
Muziekzaal vahaI 20.30 uur. Voor komehde Plug&Play's
ziIh wiI op zoek haar ambiIieuze bahds. Speel Ie zelI ih
eeh bahd eh wil Ie opIredeh? Meld Ie dah aah via www.
crea.uva.hl KiIk ohder Plug&Play.
CPEA is de culIurele orgahisaIie vah de UhiversiIeiI eh Hogeschool vah AmsIerdam.
TurIdraagsIerpad 17, 1012 XT AmsIerdam. ÌhlichIihgeh: 020 5251400.
w w w . c r e a . u v a . h l
De voorjaarscursussen 2003 gaan begin februari van slarl. Schrijf je nu in!
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben ßerncru Kruítoo!, oooulerccr µeucuouíek. Ik ben
voorzítter vcn oet !oeo !oíjssen Nuseum, omuct ík oet
belcnuríjk vínu uct beroemue en belcnuríjke mensen cls
!oeo !oíjssen ue#eru woruen. 0µuct wíj níet verueten.'
'Ik ben ßerncru Kruítoo!, oooulerccr µeucuouíek. Ik ben
voorzítter vcn oet !oeo !oíjssen Nuseum, omuct ík oet
belcnuríjk vínu uct beroemue en belcnuríjke mensen cls
!oeo !oíjssen ue#eru woruen. 0µuct wíj níet verueten.'
www.pas.amsterdam.nl
ió | lalia :6
essay
Amsterdam zonder studenten
uaat matira marlijs:n
H
oe zou Amsterdam eruitzien als er geen universiteit was? Iaten we eens een eenvoudig experi-
ment uithalen en de studenten wegdenken uit de stad. Op een gewone werkdag in december
zoo¬. Wat zou dit betekenen? \oelt, ruikt en klinkt de stad anders? Is het straatbeeld hetzelfde?
7ouden er dingen wel zijn die er nu niet zijn? Ik nodig u uit mee te lopen vanaf het Centraal Station, waar
we net uitgestapt zijn uit een trein waar u in de tweede klas makkelijk een zitplaats vond, zonder de O\-
jaarkaarters. Het grote ßetsdek rechts is verdwenen, en in plaats daarvan is er een nieuw ßetsverhuur-
bedrijf gekomen voor toeristen. De \\\ is een reclamecampagne begonnen onder buitenlandse toeristen
om ze de ßets op te krijgen. Dat blijkt namelijk de aantrekkelijkste, meest winstgevende en schoonste
manier te zijn om het toerisme te bevorderen. Bovendien is het veilig. Fr zijn zo weinig jongelui die door
rood licht rijden, zo weinig ßetsers op de stoep, er zijn geen linksinhalers en slalomzwalkers, dat zelfs
de ongeoefende Iapanner zich op de ßets in de stad kan wagen. 8: saf:, l: lik:, l: Amsr:taam staat er op de
huurßetsen.
K A NT OR E NP A R K
We lopen in de richting van de Oudemanhuispoort. \oorlopig lijkt alles nog hetzelfde. lot we ons reali-
seren dat de etalages anders zijn. C8A heeft zijn entree veranderd, want op de begane grond is nu de
kwaliteitsafdeling voor dames gevestigd in plaats van Invito. De Bijenkorf heeft etalages waarin gadgets
voor de grijze golf zijn uitgestald: de tamµl:r: Sruaia k:tatainas af matia tallas, een golfset in vliegtuigtas,
Geert Vaks ln Lutaµa op dvd, inclusief een gratis pamßet met de kritiek van Willem Velching, giganti-
sche natuurstenen sieraden met op de achtergrond actuele foto`s van vrouwelijke kamerleden.
Pas als we bij de Oudebrugsteeg komen, valt er echt het een en ander op. De broodjeszaak op de hoek
is vervangen door nog een juwelierszaak. De toch al kwijnende kantoorboekhandel is nu dicht. Aan de
bruggen hangen geen losse ßetswielen of verroeste sloten meer. Fr staat geen junk met een ßets losjes
aan zijn rechterhand die je uitnodigend aankijkt en toesist: i::a a lik:.` Het Binnengasthuisterrein is
een kantorenpark geworden met een ondergrondse parkeergarage. In de koepel is nu een lunchtheater
gevestigd. Ie kunt er niet meer vrij rondlopen, alleen met een code opent het hek zich voor de advocaten
en makelaars die hier kantoor houden. De vele scootertjes staan op Italiaanse manier in rijen geparkeerd
achter het hek.
Ook de Oudemanhuispoort is in handen van de advocatuur gekomen. De boekenstalletjes zijn overgeno-
men door juweliers, antiquairs, handelaren in pashmina sjaals, houten kinderspeelgoed en dergelijke. De
Poort lijkt een beetje op Covent Garden Varket, maar dan kleiner. Ook het publiek is hetzelfde als daar.
Fr rollen geen lege rode kofßebekertje meer over de grond, en de kauwgumplakkaten, die als schelpen op
het strand over de klinkers lagen, zijn weggehaald. De Poort ruikt niet meer naar zichzelf. Hij ruikt zoals
commerciele centra in de hele wereld ruiken.
GUGGE NHE I M
We keren om en lopen naar het Spui. De ßrma Akkerman, waar we even een nieuwe vulling voor onze
agenda willen halen, blijkt ßnale uitverkoop te houden. Akkerman zelf staat met tranen in zijn ogen de
laatste vulpennen te verkopen. 'Het loopt hier niet meer`, zegt hij. Als we hem vragen of studenten dan
zo vaak kwamen in zijn kwaliteitswinkel, glimlacht hij. 'Welnee, die kwamen hier alleen voor de spiegel-
tjes en kraaltjes. Het waren de hoogleraren die hier hun kloeke pennen haalden om bullen te onderteke-
lalia :6 | i;
nen. Fn er werden elk jaar alleen al door de universiteit duizenden pennen met inscriptie besteld. Daar
verdienden we op, dat wilt u niet geloven. De hoogleraren kwamen ook altijd terug, want zelfs de duurste
pennen raken zoek.`
Akkerman kan ons nog net aan een losbladige ßlofax voor zoo8 helpen, en dan gaan we door naar het
Vaagdenhuis, dat bij de uitbreiding van het Amsterdams Historisch Vuseum is betrokken. Het Begijn-
hof is geheel overdekt. De looproute gaat vanaf de ingang aan de Nieuwe 7ijds tot aan het Vaagdenhuis.
De zware deur staat open, maar de vriendelijke portier die altijd wist dat je kwam en voor wie je kwam, is
er niet meer. In de hal dalen de grote schuttersstukken vanaf het plafond met grote kettingen naar bene-
den, zodat ze van alle kanten bekeken kunnen worden. De vroegere bestuurskamers zijn allemaal open-
gebroken. Fr is een soort omwenteling van de ene naar de andere verdieping gecreeerd, zoals in het New
¥orkse Guggenheim. In de kamer waar ik een kennismakingsgesprek voerde met Dvmph van der Boom,
is een virtuele verlossing uit de zeventiende eeuw te bezichtigen.
HOP P E
We verlaten het Vaagdenhuis en komen uit in de \oetboogsteeg. De penetrante urinelucht hangt er niet
meer, de avondcafés zijn vervangen door kledingboetieks. Als we terugkomen op het Spui besluiten we
bij Hoppe op het overdekte terras uit te rusten. Dat is er nog, en de obers zijn nog steeds even onwillig
om te bedienen. Fr kwamen geen studenten en nauwelijks universiteitspersoneel in Hoppe, dus hier is
niets veranderd. Vaar in 7warte zit alleen nog Iohannes van Dam achter een duvel, in plaats van die horde
heel of half bejaarde universiteitsdocenten van het Bungehuis en het P.C. Hoofthuis.
Athenaeum is ingekrompen. Het Nieuwscentrum en de winkel zitten nu bij elkaar in het linkerpand. \an
de buitenlandse kranten zijn er alleen nog de Fngelse en de New ¥orkse 1im:s te koop, en enkele lurkse
en Iapanse kranten. In de voormalige winkel is een Amerikaanse dvd-store gekomen. Het nog maar net
geopende discussiecentrum Spui zj is verzelfstandigd. In het zaaltje worden bedrijfstrainingen gege-
ven. De ßip-over die ik vanaf de straat kan lezen, geeft een schema van win-winsituaties in bestuurs-
strategieen.
De Iutherse kerk lijkt op een bunker buiten oorlogstijd. Geen feestelijk geklede maar lichtelijk nerveuze
familieleden die nog even een sigaretje roken voor de promotie van hun lieveling begint, geen afdelings-
secretaresse die binnensluipt nadat ze nog snel een boeket op de Bloemenmarkt heeft aangeschaft om
het een beetje besmuikt aan de leerstoelgroepvoorzitter over te dragen, die het dan bij de receptie pom-
peus zal aanbieden.
HE T 8 OR DE S
De bibliotheek aan het Singel is behouden na een felle actie van een paar emeriti, onder wie de boek-
historici Frans Ianssen en Frnst Braches, en enkele overgeplaatste hoogleraren, onder wie Iobbert
Dijkgraaf, Iisa Kuitert en Iouise Fresco. Ook de vroegere bibliothecaris Norbert van den Bergh en
bestuurder Sijbolt Noorda hebben zich voor het behoud van de bibliotheek ingezet. Ikzelf had er in de
ikt een pittige column aan gewijd, maar als ik zie hoe de bibliotheek er nu bijstaat, word ik treurig. De
entree is dood. Geen roker, geen kofßedrinker, geen stoepjeszitter is er te bekennen. Fr worden geen
aantekeningen meer uitgewisseld, geen ßetsen neergekwakt, geen papiertjes uit boeken geschud voor-
dat ze teruggebracht worden, geen uitpuilende tassen naar buiten gedragen, geen sigaretten uitgetrapt,
waarvan de geur zich in de stenen heeft genesteld, geen klinkende kussen meer gegeven aan de an:-nialr-
vrienden die je er toevallig weer tegenkomt.
Het is een chique bibliotheek voor geleerden geworden, die met bedaarde tred het bordes betreden alsof
ze bij de koningin op bezoek gaan. Albert Heijn aan de overkant heeft zijn bezoektijden en zijn assorti-
ment aangepast. De waterßesjes zijn niet meer uit een automaat voor in de zaak te halen en de hoek met
kant-en-klare sandwiches is verdwenen.
Ik heb geen zin meer in deze wandeling. Of moet ik nog naar de Ioetersstraat om ook daar te zien hoe
kleine eettentjes, cafés en boekenwinkels hun deuren gesloten hebben en de gebouwen ingenomen zijn
i8 | lalia :6
door utiliteitsbedrijven? Of wilt u naar het AVC dat geen voorhoedeziekenhuis meer is, waar geen onder-
zoek meer wordt uitgevoerd en waar de nieuwste experimentele behandelingen verboden zijn?
I I M8 O' S E N P OI DE R S T UDE NT E N
Fen stad zonder studenten is geen stad. Het is Den Haag: mooie gebouwen maar geen leven. De impact
van studenten is veel diepgaander dan je geneigd bent te denken. De culturele, sociale en economische
invloed van een ßink percentage studenten op een stadsbevolking valt moeilijk te overschatten. Daar-
bij moet je beseffen dat de studenten die naar een stad komen geen homogene massa van jongeren tus-
sen de :¬ en zj jaar zijn. 7e vormen een heterogene groep, afkomstig uit zeer verschillende milieus en
regio`s, en met uiteenlopende belangstellingen. Amsterdam trekt niet alleen de kinderen van de midden-
klasse aan die in de jaren tachtig in Almere is gaan wonen, kinderen zonder godsdienstige achtergrond
en opgegroeid met Nintendo`s. Fr komen ook nog altijd veel Iimbo`s naar de stad, uit gezinnen waar het
katholicisme niet meer volgens de letter wordt beoefend maar wel zeer resistent aanwezig is in het dage-
lijks leven. Daarnaast zijn er veel studenten uit Noord-Hollandse polders, die de natuur hebben leren
kennen als een bedreiging, die weten wat een verregende oogst betekent en die de ruimingen van besmet
vee meegemaakt hebben.
Natuurlijk gaan er ook veel gouden kinderen naar de Amsterdamse universiteit. 7ij hebben op de mon-
tessoribasisscholen van de stad gezeten, zijn in Oud-7uid naar de middelbare gegaan, hebben muziekles
gekregen in de Bachstraat en hockevden op de velden van het Amsterdamse Bos. Vaar dat wil niet zeggen
dat ze een homogene groep vormen. Ook zij zorgen voor diversiteit, alleen al door hun onvoorspelbare
studiekeuze. Fn juist die keuze is een van de voordelen van de Amsterdamse universiteit, boven die van
lwente of Delft. Omdat er zowel gamma, alfa als beta gestudeerd kan worden, zijn de jongeren die bin-
nenkomen niet eenzijdig ontwikkeld. Fr zijn niet alleen techneuten of theologen. De belangstelling van
de studenten gaat daardoor alle kanten op, en dus is hun invloed ook ßjnvertakt.
R E C E P T T E GE N I NC E S T
Fen studentengeneratie voorkomt incestueus denken in een stad. Doordat er voortdurend nieuwe men-
sen binnenkomen met nog niet vastgelegde visies en een open mentaliteit, is het mogelijk dat de stad
steeds in beweging blijft. Klakkeloos afwijzen van vernieuwingen kan niet als er een invloedrijke studen-
tenmassa is. Studenten zijn nieuwsgierig naar onbekende culturen en minder bevreesd voor het loslaten
van oude patronen. Althans: de studenten van Amsterdam. Wellicht zijn er nog studentensteden waar een
taaie generatie studenten de rituelen van ontgroeningen en elitaire privileges handhaaft, maar dat geldt
niet voor de grote Nederlandse universiteiten.
Die open instelling is in de kritische media het best te merken. Fen ntt.n:\r zou niet kunnen bestaan zon-
der de studentenbevolking. Niet alleen schaft die het ochtendblad massaal aan, meestal via de losse ver-
koop, maar ze schrijft het ook vol, als we jonge afgestudeerden van de Amsterdamse universiteit nog
studenten mogen noemen. Alj en l:r 6:sµt:k drijven op studenten. \oor u: 6ta:n: en vtij i:a:tlana geldt
hetzelfde. Het zijn bladen die de politiek met de juiste argwaan volgen, ze worden gelezen door studen-
ten en ze worden samengesteld door jonge afgestudeerden.
De studenten zorgen ervoor dat de openbare discussiepodia, zoals De Balie, De Iode Hoed, Spui zj en
Felix Veritis, echte uitwisselingsdebatten kennen. 7onder studenten in Amsterdam zou er wellicht plaats
zijn voor één podium, maar zeker niet voor vier reguliere, waarnaast er nog diverse andere bestaan. Bij-
voorbeeld het geweldige Historisch Café, waarin eenmaal per maand actuele discussies gevoerd worden
tussen wetenschappers, politici en journalisten, waarbij geschiedenis en actualiteit altijd met elkaar ver-
bonden worden.
GE WA A GD T ONE E I
Hetzelfde geldt voor de cultuur in Amsterdam. In het Concertgebouw en het Vuziektheater overheerst
als publiek wellicht het beschaafde echtpaar van boven de vijftig met zijn premiereabonnement, zeker
lalia :6 | io
als het om zondagmiddagconcerten of -voorstellingen gaat, maar dat geldt niet voor de Stadsschouw-
burg, Carré, Bellevue, De Brakke Grond en al die kleine theatertjes waar het publiek vrijwel bij de acteurs
op schoot zit en die door de hele stad verspreid liggen. Ik bezocht afgelopen jaar behalve de grote zalen
ook een voormalig bioscoopje op het Haarlemmerplein, het Iozentheater, Crea, het Compagnietheater,
het Ketelhuis, het Ostadetheater en lheater Krater, en overal waren de voorstellingen vrijwel uitverkocht
÷ aan studenten. De kaartverkoop, de kaartcontrole, de bar en de garderobe zijn overigens gewoonlijk
ook in handen van studenten. Het aanbod van theater is niet alleen overweldigend omdat er zoveel poten-
tieel publiek is, ik ben er ook van overtuigd dat de diversiteit van de voorstellingen, de gewaagdheid en de
actualiteit ervan sterk bevorderd worden door de aanwezigheid van het studentenpubliek. Wat in Amster-
dam speelt, kan lang niet altijd in Den Haag worden gespeeld.
Bovendien geldt hier dat de studenten niet alleen de passieve toehoorders van theater zijn, ze zijn er ook
de makers van. \eel letterenstudenten komen terecht als acteur of regisseur. \ooral onder de cabaretiers
zijn nogal wat voormalige of nog steeds studerende neerlandici. Het cabaret bloeit in Amsterdam, niet
alleen in de kleine theaters maar ook in de middelgrote, zoals de Kleine Komedie, en de hele grote, zoals
Carré en de Schouwburg. Die zijn al maanden van tevoren uitverkocht als er een cabaretvoorstelling is.
Studenten kopen massaal de jaarabonnementen voor cabaret in.
Niet alleen het theater proßteert van de belangstelling van studenten. De beste boekenwinkels van een
land zijn altijd in de universiteitssteden te vinden: natuurlijk in Amsterdam, maar ook in Iotterdam en
Vaastricht. Athenaeum is ondenkbaar zonder de universiteit. legelijk is Athenaeum geen universiteits-
boekhandel. Iuist de combinatie van academische, esthetische en maatschappelijke gerichtheid maakt de
winkel zo uniek.
Vijn loftrompet is nog niet uitgeblazen: kijk eens naar de uitgeverijen. \rijwel alle belangrijke zijn in
Amsterdam gevestigd. 7e zitten dicht bij hun doelpubliek en tegelijkertijd betrekken ze hun produ-
centen van de universiteiten. De universiteit levert personeel met zijn opleiding voor redacteurieditor.
Amsterdamse wetenschappers produceren in hoog tempo. Studenten zijn potentiele romanschrijvers en
dichters, sommigen van hen zullen doordringen tot de literaire markt. De Amsterdamse stadsbewoner
proßteert er rovaal van: door de aanwezigheid van de universiteit is er een enorm aanbod aan cultuur op
hoog niveau.
8 ON8 ONS 8 I I P UC C I NI
Iaten we ook eens lager bij de grond kijken. De Amsterdamse economie draait op studenten. Wie komt er
op uw kindertjes passen als u naar het theater gaat? Wie bezorgt de pizza als u overwerkt? Wie vervoert de
bestellingen van Albert als u via de webwinkel uw boodschappen doet? Wie bezorgt op zaterdag de post?
Wie tapt uw bierkraag zo dat die niet meer en niet minder dan twee vingers meet? Wie neemt uw biblio-
theekboeken in? Wie helpt uw buitenlandse gasten in de rondvaartboot? Wie scheurt uw kaartjes in de bios-
coop en wie neemt uw jas aan bij de opera? Fn wat voor gevolgen heeft dit voor de economische roulatie?
De studenten hebben geld. Niet erg veel per persoon, maar alles bij elkaar is het heel wat. 7e houden de vele
eethuizen in de Pijp, in Oost en in de binnenstad in stand. Al die lurkse, Indiase, Koerdische, Fthiopische,
Szechuaanse en lhaise tentjes zouden allang dicht zijn als er niet constant gegeten moest worden door de
studenten die zo experimenteel zijn dat ze elk buitenlands restaurant wel een kans willen geven.
Studenten houden ook de kledingwinkels open. Fr zijn alleen al op de Kalverstraat en de Nieuwendijk vijf
ßlialen van H8V, afgezien van de tientallen s:tana lana winkels in de kleinere straatjes waar ze ook graag
geziene gasten zijn. Het Waterlooplein ßoreert dankzij studenten. 7e kopen er eerst voor een euro een
oud woordenboek en daarna gaan ze voor drie euro een bonbon bij Puccini halen, want gevoel voor stijl
hebben ze. Amsterdam zonder studenten, het zou mijn stad niet zijn. Ik kan maar één voordeel bedenken
van een stad zonder studenten ÷ en dat heeft te maken met mijn gestolen ßets. O
Marita Mathi|sen is hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde, met een specialisatie in de negen-
tiende-eeuwse letterkunde.
w
c
t

u
o
e
j
í
j
v
o
o
r

u
e

s
t
c
u
?
'Ik ben Ellen híeuwenouís, stuuente sooíolouíe. Níjn oobby
ís volleybcl. !wee jccr lcnu ben ík cotíe! ueweest ín
oet bestuur vcn míjn vereníuínu en nu zít ík ín een µccr
oommíssíes. 0ok huít ík elke mccnu een weustríju. ßct vínu
ík leuk en belcnuríjk.'
'Ik ben Ellen híeuwenouís, stuuente sooíolouíe. Níjn oobby
ís volleybcl. !wee jccr lcnu ben ík cotíe! ueweest ín
oet bestuur vcn míjn vereníuínu en nu zít ík ín een µccr
oommíssíes. 0ok huít ík elke mccnu een weustríju. ßct vínu
ík leuk en belcnuríjk.'
www.pas.amsterdam.nl
¶i | lalia :6
FOLIA en KERST
Het eerstvolgende nummer van
Folia wordt verspreid op
woensdag :6 januari. lus-
sen z: december en ¬ janua-
ri wordt de Annoncerubriek op
www.folia.nl niet ververst.
CULTUUR
Kerstavonddienst in het Concert-
gebouw. Iaten we samen kerst
vieren! Kom naar het Concertge-
bouw, maandagavond za decem-
ber, aanvang :o:aj uur. Iedereen
is welkom. Gratis entree. Veer
info: www.dmbamsterdam.nl
Optreden in het Concertge-
bouw en andere top podia?
Svmfonisch Blaasorkest AlH
zoekt amateurmusici. Veer we-
ten? www.tramharmonie.nl
\U-koor zingt: Vozart Iequi-
em en het swingende Benedictio
van Sisask i.s.m. \U-kameror-
kest: zz dec., zo.:j uur, Waal-
se Kerk (Walenpleintje :jo,
A`dam). loegang: %:z i %:o.
Ieserveren: www.vukoor.nl
Argentijnse lango. Kom langs
op de gratis proeßessen bij Iob
8 Inez op ma. ¬ en di. 8 janu-
ari. Studentenkorting cursus:
%aj! Iocatie: Unidos, Stad-
houderskade :6o. www.rob-
inez.com, o6 j:j8 :oza.
\U-Kamerkoor zingt 'Het boek
der psalmen`: prachtige koorzet-
tingen uit de rijke psalmentra-
ditie, van Iassus, Vonteverdi,
Sweelinck, Schutz, Spohr, Ven-
delssohn en Brahms. :j jan.
zoo8, :j.:j uur, Waalse kerk,
Walenpleintje :jo, A`dam. Fn-
tree: %:ji%o. Ieserveren:
o6 z8zj 8:¬¬ of info(vukk.
nl. Veer info: www.vukk.nl
Avontuurlijk clever handig poe-
tisch jongens-meisje gezocht dat
schildert en schrijft en goed al-
leen kan zijn. Ie zou a.h.w. ook
wel schaapherdster kunnen zijn,
of tijden in een klooster, of ver-
laten dorp kunneniwillen leven.
Om samen met soortgelijke kun-
stenaarißlmmaker - op een half
uur treinafstand van Amsterdam -
al tijden leeg staande locatie te
betrekken - kraken - aan rand na-
tuurgebied. De dagen die vanuit
deze gegevens verlopen zullen
door ons gedocumenteerd wor-
den, in tekst en beeld. Ie kunt
er ook een studieonderwerp van
maken, vanuit meerdere (ook
kunst)disciplines. adamsavves(
gmail.com, o6-:ojj 6a8a .
ASVA STUDENTEN-
UNIE
Wil je een evenement of pro-
ject organiseren, maar mis je on-
dersteuning? De AS\A biedt een
Platform voor jouw idee. Veer
info: www.AS\A.nliPlatform
COMMISSIE
VOORZIENINGEN
GEHANDICAPTEN
U kunt als student of als mede-
werker van de UvA bij de C\G te-
recht voor o.a. informatie over
persoonlijke eniof algemene
voorzieningen die samenhangen
met het hebben van een functie-
gebrek. F-mail voor studenten:
C.Fluggen(uva.nl, voor mede-
werkers: A.I.vanBoxsel(uva.nl.
Veer informatie vindt u op www.
medewerker.uva.nliarbo onder
voorzieningen gehandicapten.
OMBUDSMAN
PERSONEEL
U kunt bij Ombudsman Personeel
- voorheen \ertrouwenspersoon
Personeel - Anneke \ijgeboom
op maandag, dinsdag en woens-
dag van o.oo-:a.oo uur terecht
met klachten die samenhangen
met het werk. F-mail: vertrou-
wenspersoon-personeel(uva.nl,
tel. jzj jja8i6z:o (secr). Veer
informatie is te vinden op www.
uva.nlivertrouwenspersoon
SPORT
Beginnerscursus Karate. Start
maandag :a en woensdag :6 ja-
nuari :8.jo uur. :z weken voor
%ao (niet-studenten %jj). Sho-
tokan Karate Centrum Amster-
dam, Palmstraat :j (Iordaan).
Gevorderden tot jx per week.
Info: ozo 6:8 zjaz, info(
skca.org, www.skca.org
STUDENTEN
& STUDIE
Gestopt met je studie? On-
der begeleiding op zoek naar
een andere studie? www.
herorientatietraject.nl
Consultition zoo8: Dé Consul-
tancv Bussiness Course. Vaak
kennis met VcKinsev, BCG, Io-
land Berger en Arthur D. Iittle
en help het Astma Fonds. In-
teresse? www.consultition.nl
Student-Consultant gezocht! Uni-
Partners Amsterdam is een non-
proßt academisch adviesbureau
en is op zoek naar gemotiveerde
studenten uit alle studierichtin-
gen, die opdrachten in het be-
drijfsleven willen uitvoeren. Naast
ervaring in de praktijk ontvang
je ook een goede vergoeding. In-
teresse? Schrijf je dan nu in via
www.unipartners.nliamsterdam
STUDENTENZAKEN
(UvA)
Op www.uva.nlistudentenza-
ken staat alle informatie over de
afdelingen van Studentenzaken
÷ Studentendecanen, Bureau Stu-
dentenpsvchologen, Ioopbaan
Advies Centrum, Bureau Inter-
nationale Studentenzaken, lrai-
ningscentrum en het Service 8
Informatiecentrum. Studenten-
zaken is ook bereikbaar via te-
lefoonnummer ozo jzj 8o8o.
STUDENTEN SPORT-
CENTRUM USC
USC Xtra pakt uit in januari
Win gratis Personal Coaching
of gratis \oedingsadvies, Sport-
lab-ßtheidstest, Infrarood sau-
naizonnebankbezoek, Sport- of
Stoelmassage of een Cursus Ven-
tale lraining. Flke week kun je
gratis USC Xtra diensten winnen
in de 'Grabbel gratis USC Xtra
weken`. Iedereen die zich in janu-
ari inschrijft bij het USC (alle ves-
tigingen) maakt wekelijks kans.
Ie dingt de gehele maand mee.
Sportkalender januari
' j-:o januari
- Introductieworkshops Salsadan-
sen. Bij USC De Boelelaan, BraSa
Dance Studios en Swing Inn met
Swinglatino. \oor alle info check
www.usc.uva.nl
' ¬ januari
7weven tussen hemel en aar-
de. Cursus Indoorklimmen, j x
les in Klimhal Amsterdam. Stu-
dentencursusprijs %jo,jo.
' 8 januari
Cursus Beachvollevbal in
lhe Sand. 7omerse sfe-
ren in winterdecor. Studen-
tencursusprijs %j¬,jo.
' :o januari:
Bokscursus in het ASC. Interes-
se in the noble art? :o Iessen met
basistechnieken. Studentencur-
susprijs %z¬,jo.
' zj januari
USC-Wintersportreis naar Saint
François Iongchamp. Inschrijven
kan tim zo december. Studenten
%z¬o, overigen %j:o, dit is incl.
reis, appartement, ¬-daagse ski-
pas, ontbijt, diner en BBQ en cli-
nics door eigen USC-docenten.
Inschrijving USC-sportbalie.
' z8 januari
- Cursus lennis op USC lennis.
Korte cursussen (o lessen), lan-
ge cursussen (:8 lessen) en trai-
ningen (:8 lessen van :,j uur).
Studentenprijs korte cursus %a8.
- Fn garde! Introductiecur-
sus Schermen, 6 lessen.
Studentencursusprijs %:¬.
' j: januari
- Cursus Slagtraining zwemmen.
:o lessen.
Studentencursusprijs %ja.
VRIJWILLIGERS-
WERK, STAGES, e.d.
Aandacht over? Word bud-
dv voor daklozen of verslaaf-
den bij de Bres en De Iegenboog
AVOC! 7ie www.aandacht-
over.nl of bel ozo jj: ¬6oo.
VERDIENEN
'SKFK zoekt. Samen met an-
dere studenten een eetcafé run-
nen? Het gaat om gemiddeld
:j uur per week. Vomenteel
is 'SKFK op zoek naar mensen
in de bediening en de keuken
met ervaring! Ben jij enthousi-
ast, verantwoordelijk en ßexi-
bel? Stuur een e-mail met C\
naar sollicitatie(skek.nl
Oppasbaantje. 7oek jij een leu-
ke, relaxte oppasbaan voor : dag
per week? Vail dan naar Chris-
tine: cdedding(hotmail.com
lweetalige enqueteurs gezocht!!
Nederlands-lurks of Nederlands-
Varokkaans. Periode: :a januari
tot :a februari. Iocatie: \U Am-
sterdam. Salaris: %:o per uur.
Veer info kbrz:o(student.vu.nl
of bel Khadija op o6 :ajj j¬¬8.
\oor twee lieve kinderen van
twee en nul zoeken we een vrou-
welijke oppas. Iedere maandag
van 8.oo uur tot :8.oo uur in de
Watergraafsmeer. Betaling: %6o
euro. Informatie: o6-:j6 :68 jz
Help! Onze vaste oppas valt uit!
Wij zoeken met spoed een op-
pas die in de maanden januari
en februari ßexibel naschool-
se opvang aan huis kan verzor-
gen. Va. di. en do. tussen :j.oo
en :8.oo uur. Kinderen per ßets
van school halen en evt. brengen
naar wat ook in de buurt. De kin-
deren zijn :o, 8 en a jaar oud. Wie
wil even twee maanden lekker bij-
verdienen, vindt het leuk inten-
sief met kinderen op te trekken
voor een beperkte periode? Neem
contact op met moeder Viek, o6
:j:o j6a¬ of msmilde(xsaall.nl
Ik heb voor twee uur per week
huishoudelijk hulp nodig.
PGB. Schrijf of bel jetvanrijs-
wijk(hotmail.com, 6z6 ¬:za.
WONEN
Iets te verhuizen? Ik kom met
een grote bus voorrijden. Stu-
dentenverhuizingen binnen
A`dam. \an stoep tot stoep
%jj. Ook met verhuisman-
nen en touw en blok. Ook bui-
ten A`dam mogelijk. Bel laco: o6
aa86 ajoo, www.vrachttaxi.nl
DIVERSEN
De Spermabank van het AVC
is op zoek naar spermadono-
ren. Onkosten worden vergoed.
Nadere informatie tel. ozo-j66
jooo, spermabank(amc.uva.
nl of www.spermadonoren.nl
Annonces: Annonces zi|n advertenties zonder winstoogmerk,
bestemd voor particulieren. Annonces kunnen worden geplaatst in
Polia én op de website www.Polia.nl
Aanbieden: Aanbieden van Annonces kan via www.folia.nl -
Polia Weekblad. Daar vindt u ook alle informatie over tarieven e.d.
a
n
n
o
n
c
e
s
Colofon
Polia: Weekblad voor de Universiteit van Amsterdam
Sarphatistraat :oa, :o:8 G\ Amsterdam,
lel. ozo ÷ jzjjo8:, Fax ozo ÷ jzjjo8o
redactie(folia.uva.nl, Website: www.folia.nl
Uitgever: Stichting Folia Civitatis
Redactie: Nadine Böke, Virna van Dijk, Iim Iansen (hoofd-
redacteur), lruusje van de Kamp (eindredacteur), Floor Vilikowski,
Vargot Iiedstra (secretariaat), lamara van der Wind (stagiaire),
Dirk Wolthekker
Medewerkers: Iaron Beekes, Fric van den Berg, Iobin van den
Berg, Bob Bronshoff, Iobbert Dijkgraaf, Iené Glas, Vax Gortzak
(correctie), Varc van der Holst, Iordi Huisman, Bas Kocken, Henk
lhomas, ljebbe \enema, Hans van \inkeveen, Iasper van \ugt,
Sake van der Wall. Folia is aangesloten bij het Hoger Onderwijs
Persbureau (HOP)
Redactieraad: Simon Dikker Hupkes, Iief Keteleer (voorzitter),
Paul Krediet, Arno Smit, Kathusha Sol, Bert \uijsje, Iogier Wind.
8ladmanagement: Impressum, 7oetermeer, Iay-out: Carl 7even-
boom, Amsterdam, Druk: Dijkman Offset, Diemen, Advertentie-
werving: Bureau van \liet bv, 7andvoort, lel. ozj ÷ j¬:a¬aj, Fax
ozj ÷ j¬:¬68o, d.klein(bureauvanvliet.com
Abonnement: % aa,- per jaargang. Opgave: ozo ÷ jzj jo8:,
mededelingen(folia.uva.nl
DIES NATALIS
¡;ó
ste
Dies Natalis van de Universiteit van Amsterdam
Dinsdag 8 |anuari ioo8, t¶.oo-t;.oo uur.
Op dinsdag 8 januari zoo8 viert de UvA haar j¬6
ste
Dies Natalis. De diesrede: van kasr:nµasr rar marat ran a:
:tanami:, zal worden gehouden door prof. dr. A.W.A Boot, hoogleraar ondernemingßnanciering en ßnan-
ciele markten. Iector magnißcus Dvmph van den Boom verzorgt de openingstoespraak.
De eredoctoraten worden dit jaar uitgereikt aan de socioloog Iandall Collins en aan de auteur Iules Schel-
vis. Ook wordt tot slot de prijs voor de UvA-docent van het jaar zoo¬ uitgereikt.
Iocatie: Aula van de UvA, Singel a::, :o:z WN Amsterdam. Deelname op uitnodiging.
(7ie voor nader informatie www.uva.nl)
Natuurmonumenten. Als je van Nederland houdt.
Doe mee! Kijk op
nederlandopenengroen.nl
Tibet heeft uw
hulp nodig
'Bruut geweld, in welke
vorm dan ook, zal nooit
het verlangen naar
vrijheid en waardigheid
kunnen onderdrukken.'
Zijne Heiligheid
de Dalai Lama
Giro 4223
International Campaign for Tibet
Vijzelstraat 77, 1017 HG Amsterdam
Steun International Campaign for
Tibet en vraag meer informatie aan
via www.savetibet.org
of bel met (020) 330 8265
lalia :6 | ¶¡
ELOOeOLeO$OorLCeOLrOmLEC, O eEoeLeLÐÐOME, |OEELRFm$LerOÐm
¯ eL e Þ o o OO E OB O |B EB E uuu.O$C.OVÐ.OL
of gratis Voedingsadvies, Sportlab-fitheidstest, Infrarood
sauna/zonnebankbezoek, Sport- of Stoelmassage of een
Cursus Mentale Training. USC Xtra pakt uit in januari.
Elke week kun je GRATIS USC Xtra diensten winnen in
de ´Grabbel GRATIS USC Xtra weken´.
Iedereen die zich inschrijft in de maand januari
bij het USC (alle vestigingen) maakt wekelijks kans.
Je dingt de gehele maand mee.
G
ra
b
b
e
l G
ra
tis
0|OERF¯|EFer$oOÐLC oÐCO|OQ
Weekblad voor
de Universiteit
van Amsterdam
Folia
het weekblad van de Universiteit
van Amsterdam zoekt met spoed
een redacteur (m/v)
voor maximaal 32 uur per week
in het kader van een zwanger-
schapsvervanging.
Ben je jong, eigenwijs, heb je
een vlotte pen en interesse in
studenten, de UvA en Amster-
dam? Stuur dan een korte brief
met cv en een artikel naar
jfj@folia.uva.nl.
Meer informatie:
Jim Jansen
(hoofdredacteur)
020-525 53 48
Ie zou denken dat de burgemeester van Amsterdam
de werkkamer heeft met het mooiste uitzicht van het
stadhuis. Vaar nee, het is kamer j.zoo, de kamer van
de wethouder van Fconomische 7aken en Financien,
tevens locoburgemeester Iodewijk Asscher, die het
mooiste uitzicht heeft. Althans, dat vindt de PvdA-
wethouder zelf. 'Deze kamer heeft het mooiste uit-
zicht. De stad ligt aan je voeten, prachtig. Ie kunt de
hele Amstel afkijken.`
\orig jaar verruilde oud-UvA-student en wetenschap-
per Iodewijk Asscher (:o¬a) zijn werkkamer aan het
Iokin, waar hij werkte als docent en onderzoeker aan
het Instituut voor Informatierecht (I\iI), voor de wet-
houderskamer aan de Amstel. 'Iid van de PvdA werd
ik in :oo¬. \anaf zooz zat ik in de gemeenteraad, een
functie die ik combineerde met mijn wetenschappelijk
werk aan de UvA. loen ik begin zoo6 lijsttrekker kon
worden voor de gemeenteraadsverkiezingen, ontstond
er een keuzemoment. Ik heb toen besloten om een
tijdje helemaal voor de politiek te gaan. Politici zijn
passanten. Ie krijgt leenmacht, en daar moet je iets
goeds mee doen. Ik ben nu fulltime politicus maar heb
nog een aanstelling van o,o fte aan de UvA.
In :ooz begon ik met mijn studie rechten. loen ik in
het tweede jaar zat, nam ik er psvchologie bij. Beide
studies gaan over menselijke gedragingen. Iecht kun
je zien als een ver doorgevoerde vorm van beschaving
waarbij een svsteem van regels en wetten is opgesteld
dat ervoor zorgt dat de wereld op een beschaafde
manier functioneert. Psvchologie gaat over hoe
mensen zich binnen dat rechtssvsteem gedragen.
Figenlijk gaat mijn werk als politicus over die beide
opleidingen, al heb ik psvchologie niet afgemaakt.
Het combineren van twee studies bleek toch zwaar-
der dan ik had gedacht. Iechten vond ik vooral in de
latere fase van de studie interessant. Het recht lijkt in
beton gegoten te zijn, maar hoe verder je met de stu-
die komt, des te meer vragen je kunt stellen, die op
zich ook weer vragen oproepen. Dat geldt met name
voor het informatierecht dat zich bezighoudt met het
recht rondom nieuwe media en internet.
In :oo¬ heb ik een student-assistentschap vervuld
aan het I\iI en het jaar daarop enige tijd gestu-
deerd aan de Iaw School van Columbia Univer-
sitv in New ¥ork. loen ik terugkwam, kon ik op
het I\iI een boek maken over nieuwe media en de
grondwet, een onontgonnen juridisch gebied. Onze
grondwet is negentiende-eeuws en in zekere zin een
gestolde wetgeving. Het briefgeheim bijvoorbeeld is
onschendbaar, maar wat betekent dat geheim nog,
nu iedereen e-mailt? Ook zegt de grondwet dat nie-
mand toestemming nodig heeft zich te uiten via de
drukpers. Dat was in de negentiende eeuw een actu-
ele vaststelling, maar geldt dit voor internet ook? Het
boek dat ik over die onderwerpen schreef, is uitein-
delijk uitgemond in een proefschrift.
Goed schrijven is iets wat ik tijdens mijn studie en
promotieonderzoek heb geleerd. Ook omdat alles
wat ik schreef met kritische ogen werd bekeken.
Kritiek op wat je schrijft, kun je persoonlijk opvatten,
maar als je tegen die kritiek kunt, val je ook niet meer
zo snel van iets anders om. Wetenschap is belangrijk,
maar in sommige opzichten ook beperkt. \eel weten-
schappers zijn vooral met hun eigen onderwerp
bezig. De impact van wat je doet en onderzoekt, blijft
te vaak beperkt tot specialisten en geïnteresseerde
leken. De buitenwereld wordt vaak niet bereikt of pas
veel later. Vensen uit de praktijk haken op de acade-
mie vaak af, en dat is jammer. Ook voor de universi-
teit is het goed om vreemde geesten binnen te halen.
Of ik in de toekomst terug zou willen naar de weten-
schap weet ik nog niet. In ieder geval dan wel op een
andere plek dan waar ik zat, want zelf verander je
ook. Vijn huidige baan is erg leuk, maar het is geen
permanente bestemming. Burgemeester? Visschien.
Ik sluit niets uit, want ik heb inmiddels gezien dat
het burgemeestersvak heel mooi is, je kunt echt iets
betekenen voor mensen. Als ik dat uitzicht dan maar
mag houden.` O
r
o
e
m
uaat uitk walrl:kk:t
Hij studeerde rechten, werd weten-
schapper en daarna wethouder:
Lodewijk Asscher
Passant
f
o
t
o
:

8
o
b

8
r
o
n
s
h
o
f
f

lalia :6 | ¶¶
Respect
In mijn buurt krijgt de hoer in elke vrouw mondelinge, zeer expliciete waardering. Soms
is dat schrikken, maar iets bevrijdends heeft het ook. Dat het kleurrijke palet van je per-
soonlijkheid zelfs ingesnoerd in regenpak nog erkenning oogst, zoiets. Vijn buurt is een
prachtwijk, een krachtwijk, een kanswijk, waar de dienst doorgaans wordt uitgemaakt
door hangend tuig.
Om hier mee om te gaan hing ik lang de strategie van de absentie aan: afwezige blik in je
ogen betekent ongestoord je weg vervolgen. Vij is een nieuw wapen in de strijd aange-
leverd. Iespect. Ik had het hier in eerste instantie wat moeilijk mee. Hoe uit je respect in
het voorbijgaan, voor mensen van wie je niet weet of ze je respect wel verdienen. Fn zo ja,
wat voor ontzagwekkends hebben ze dan gedaan? Gelukkig werd onze vader des vader-
lands al snel iets concreter en bleek dat ik een te ouderwetse deßnitie van het woord han-
teerde. Iespect moet je namelijk opvatten als: 'Gewoon normaal doen.` Fven dacht ik
verlost te zijn, gewoon normaal doen kan immers niet moeilijk zijn, als je maar gewoon
dat doet wat je normaal ook doet. Na een kleine week bedacht ik dat ik me er op deze
manier wat te makkelijk van afmaakte. Daarbij komt dat het, logischerwijs, geen enkele
reductie in de hoerfrequentie had opgeleverd. In mijn zoektocht naar handvatten vond ik
op internet het volgende:
'In de vroege tijd als een Iomein in Athene verbleef, liep hij het gevaar om als vreemde-
ling aangevallen en beroofd te worden. Daarom keken deze vreemdelingen altijd over
hun schouder achterom uit ontzag voor potentiele minkukels. Iater kregen Iomeinse
burgers van enig aanzien om dat te voorkomen bescherming van een gewapende escorte.
Dat heette dan respect hebben.`
U, meneer Cohen, wil a: la:l lij :lkaat laua:n en de burger wijst u daarbij op zijn eigen
verantwoordelijkheid. Het lijkt me prettig hoor, me niet langer van de domme te hoeven
houden. Vaar kunt u begrijpen dat ik tot nu toe de confrontatie liever uit de weg ga? Dat
ik niet omkijk en tegen de sissende jongeman zeg: 'Hé joh, laten we nou eens even een
beetje gewoon normaal doen met z`n allen!` Het risico in m`n gezicht gespuugd te wor-
den, laat ik liever ergens tussen hem en mij op straat liggen.
Ik voel me als meisje soms een Iomein op het Vercatorplein. Ik heb hulp nodig, meneer
Cohen. Ik en alle andere Amsterdamse hoeren hebben uu respect nodig. | la:l 8aarsmal
Iael 8ootsma is eerste|aars taalwetenschap.
prijsvraag
Een keten van macht
Hop, hop, hop, hang den burgemeester maar op`, scandeert
het woedende volk als burgemeester Cornelis den lex in :8¬6
de Amsterdamse kermis verbiedt. Fen van zijn navolgers,
Wilhelmus van Ieeuwen, wordt aan het begin van de twintig-
ste eeuw met de dood bedreigd nadat hij drie socialistische
ambtenaren heeft ontslagen. Fn Iob Cohen, die aan het begin
van deze eeuw wordt geconfronteerd met de problemen van
de multiculturele samenleving, probeert 'de boel bij elkaar`
te houden. Vaar of dat lukt? Amsterdam heeft een ambi-
valente verhouding met zijn burgemeesters: soms vereerd,
vaak verguisd. L:n k:r:n ran matlr is een boek over de ontwik-
keling van de hoofdstad en het hoofdstedelijk burgemees-
tersambt gedurende de laatste anderhalve eeuw. Het boek is
geschreven door Folia-redacteur Dirk Wolthekker. We geven
tien exemplaren weg. Winnen? Beantwoord de volgende drie
vragen en mail je antwoorden naar redactie(folia.uva.nl.
\ergeet niet je adresgegevens te vermelden, zodat we je het
boek kunnen toesturen.
:. Bij welke universiteit was Iob Cohen rector magnißcus?
z. Welke burgemeester was een voorstander van een sobere
Koninginnedagviering?
j. Wie persißeerde Fd van lhijn op tv?
Win
f
a
r
a
`
s
:

1
j
:
l
l
:

v
:
n
:
m
a
gastcolumn