Załącznik do Uchwały Rady Miejskiej w Górze Kalwarii Nr ………………

Ustawa z dnia 18 marca 2011 roku o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, zobowiązała gminy do przygotowywania co roku oceny zasobów pomocy społecznej. Powyższa ocena powstała w oparciu o analizę lokalnej sytuacji społecznej i demograficznej. Zasoby, o których wspomina ustawodawca obejmują w szczególności infrastrukturę, kadrę, organizacje pozarządowe i nakłady finansowe na zadania pomocy społecznej bez względu na podmiot je finansujący i realizujący. Sporządzona ocena dotyczy osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej, rodzaju ich problemów i ich rozkładu ilościowego oraz stanowi wraz z rekomendacjami podstawę do planowania budżetu na przyszły rok.

I Analiza sytuacji społecznej i demograficznej.
1. Liczba ludności Liczba mieszkańców Gminy Góra Kalwaria zgodnie z danymi UMiG wynosiła na koniec 2010r. 25 103 osoby. Od wielu lat dostrzegalny jest niewielki wzrost liczby mieszkańców Gminy, zwłaszcza na terenach wiejskich. W 2010r. w sołectwach na terenie Gminy zamieszkiwało 13 565 osób. Powierzchnia Góry Kalwarii wynosi 145,11 km2 . Gęstość zaludnienia wynosi 174 osoby/km2 . Diagram: Liczba mieszkańców Góry Kalwarii w latach 2007 – 2010

25200 25000 24800 24600

25103 24820 24557 rok 2007 rok 2008 rok 2009 rok 2010

24400 24343 24200 24000 23800

* opracowano w oparciu o dane UMiG Góra Kalwaria

2. Struktura demograficzna ludności W Górze Kalwarii zamieszkuje 12 947 kobiet, co stanowi ponad 51% ogółu mieszkańców i 12 156 mężczyzn, współczynnik feminizacji czyli liczba kobiet na 100 mężczyzn wynosi 108 i nie zmienia się od wielu lat. Analizując strukturę wiekową ludności Gminy dostrzec można, że systematycznie zmniejsza się liczba osób w wieku przedprodukcyjnym (0-18 lat) a wzrasta liczba osób w wieku poprodukcyjnym (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni). Nie są to procesy drastyczne, na przestrzeni lat 2007 – 2010 liczba ludności w wieku produkcyjnym, w ujęciu procentowym, zmniejszyła się o 0,3% a w ujęciu bezwzględnym nawet wzrosła (15 826 do 16 193).

Tabela. Struktura wieku ludności w gminie Góra Kalwaria Liczba ludności W wieku przedprodukcyjnym Osoby 24343 24557 24820 25017 4870 4864 4900 4914 % 20,0 19,8 19,7 19,6 W wieku produkcyjnym Osoby 15826 15958 16122 16193 % 65,0 65,0 65,0 64,7 W wieku poprodukcyjnym Osoby 3647 3735 3798 3910 % 15,0 15,2 15,3 15,6

Ogółem Rok 2007 2008 2009 2010

Źródło: opracowanie własne na bazie Banku Danych Regionalnych GUS

Gmina Góra Kalwaria ze swoim wskaźnikiem udziału osób w wieku produkcyjnym wynoszącym 64,7% nie odbiega w zasadniczy sposób od innych gmin. Dla porównania średnia powiatowa (wynosząca 64,7%) jest na takim samym poziomie. Wskaźnik ten nie odbiega również w sposób znaczący od średniej dla całej Polski , która wynosi 64,5% .

3. Poziom wykształcenia mieszkańców Dane dotyczące wykształcenia ludności uzyskuje się jedynie podczas spisów powszechnych, ostatnie dostępne dane pochodzą z Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i Mieszkań z 2002 roku . Najwięcej mieszkańców posiadało wykształcenie średnie w tym policealne. Poniższy wykres obrazuje strukturę mieszkańców pod względem wykształcenia:

713 1509 wyższe 5732 6553 średnie zawodowe podstwaowe bez wykształenia 4468

*opracowanie własne na podstawie BDL GUS

4. Przyrost naturalny Przyrost naturalny (różnica pomiędzy liczbą narodzin i zgonów) przez lata 2006-2010 kształtował się w gminie Góra Kalwaria na poziomie ujemnym ( poza rokiem 2010) kulminacja zanotowana została w roku 2007, gdy wartość tego wskaźnika osiągnęła poziom 2,26‰. W latach następnych sytuacja ulegała znaczącej poprawie w 2008 roku ujemny przyrost naturalny wyniósł -4 osoby a w 2009 roku -1 osoba by w 2010 roku powrócić do wartości dodatniej. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego w 2010 r. urodziło się w gminie Góra Kalwaria 289 dzieci, natomiast zmarło 279 obywateli. Różnica pomiędzy tymi wartościami oznacza wskaźnik przyrostu naturalnego na poziomie 0,4‰. Jest to niestety jeden z najniższych wskaźników na terenie powiatu piaseczyńskiego. Niższy wskaźnik przyrostu naturalnego na koniec 2010 roku odnotowano tylko w gminie Konstancin Jeziorna gdzie wyniósł on 0,3‰. Wynik osiągnięty przez gminę Góra Kalwaria jest mniejszy nie tylko od średniej powiatowej wynoszącej 4,95‰, jak i średniej wartości ogólnopolskiej (0,9‰). Wpływ na liczbę urodzin może mieć liczba zawieranych małżeństw w 2010r. w Gminie zawarto 143 małżeństw dla porównania w 2009r, było ich 154 a w 2008 162.

5. Osoby niepełnosprawne Dla uzyskania dokładnej liczby osób niepełnosprawnych zamieszkałych w Górze Kalwarii należy sięgnąć do Powszechnego Spisu Ludności i Mieszkań z 2002r. (spis przeprowadzony w 2011r. nie został jeszcze upowszechniony). Poniższy wykres zobrazuje liczbę osób niepełnosprawnych z uwzględnieniem płci i statusu niepełnosprawności, tj. prawne – określone przez formalne orzeczenie o niepełnosprawności lub tylko biologiczne bez poświadczenia stanu zdrowia odpowiednim orzeczeniem.

2000 1500 1000 500 0

1912

975 937 609 383 226 prawne biologiczne

ogółem kobiety mężczyźni

Dane dotyczą osób niepełnosprawnych powyżej 15 roku życia. Większość z nich to kobiety. Stosunkowo duża liczba osób ma nieuregulowaną sytuację prawną związaną z niepełnosprawnością, a co za tym idzie może mieć utrudniony dostęp do świadczeń i szeroko rozumianej rehabilitacji. 6. Rynek pracy W gminie Góra Kalwaria na koniec 20011 roku zarejestrowanych było 1880 podmiotów gospodarczych, odnotowano pewien spadek w stosunku do lat ubiegłych.

Wykres: Podmioty Gospodarcze zarejestrowane w Ewidencji Działalności Gospodarczej UMiG Góra Kalwaria

3000 2649 2500 2000 1500 1000 500 0 2009

2797

1880

2010

2011

*opracowane w oparciu o dane UMiG Góra Kalwaria Na koniec 2011r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w Piasecznie zarejestrowanych było 980 mieszkańców Góry Kalwarii, tj. niespełna 4% ogółu mieszkańców, stanowi to ok. 20% bezrobotnych w Powiecie. Odnotowano spadek osób bezrobotnych zarejestrowany w Urzędzie Pracy, liczby te kształtowały się następująco: Wykres: Liczba bezrobotnych mieszkańców Góry kalwarii w latach 2008 -2011

1200 1053 1000 800 600 400 200 0 2008

922 637

980

bezrobotni

2009

2010

2011

Opracowano na podstawie danych PUP Piaseczno

Większość bezrobotnych mieszkańców Gminy to mężczyźni zamieszkujący na wsi. Sytuacja ta nie zmienia się od kilku lat. Przyczyną takiego stanu rzeczy może być fakt, że na wsiach zamieszkuje

większość mieszkańców Gminy, (13 739 osób w stosunku do 11 514 mieszkańców miasta), ale także z odmiennej roli społecznej kobiet. Panie często nie rejestrują się w Urzędzie Pracy w czasie opieki nad małymi dziećmi, a także w późniejszym okresie po usamodzielnieniu dzieci poszukują pracy na własną rękę niekorzystająca z pomocy Urzędu Pracy. Na podstawie danych PUP w Piasecznie ustalono, że bezrobotni z Góry Kalwarii mają niskie wykształcenie: 583 osoby nie mają wykształcenia średniego, a 436 zarejestrowanych w PUP nie posiada kwalifikacji zawodowych.

II. INFRASTRUKTURA POMOCY SPOŁECZNEJ W GÓRZE KALWARII
Zapewnienie dostępu do świadczeń pomocy społecznej stanowi ustawowy obowiązek państwa i jednostek samorządu terytorialnego. Sprawnie działający system, obejmujący jednostki świadczące pomoc, jest jednym z kluczowych czynników zwalczania nierówności społecznych oraz przeciwdziałania zjawiskom marginalizacji i wykluczenia. Infrastruktura społeczna to m.in. świetlice wiejskie, domy kultury, boiska, sale widowiskowe, place zabaw, skanseny czy muzea, centra e-learningowe.

1. Budynek OPS przy ul. Pijarskiej 40 Budynek użyteczności publicznej, przystosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych Właścicielem obiektu jest Gmina Góra Kalwaria. Powierzchnia użytkowa wynosi 94, 16 m2 Budynek posiada jedna kondygnację i jest w całości podpiwniczony. Wyposażony w instalacje elektryczną, instalację centralnego ogrzewania. W budynku znajdują się następujące pomieszczenia:   PIWNICA: pięć pomieszczeń w tym magazyn z używaną odzieżą i artykułami

gospodarstwa domowego. PARTER: pomieszczenia biurowe, archiwum, pomieszczenie gospodarcze, WC.

Budynek wyposażony w wewnętrzną instalację telefoniczną oraz instalację alarmową. Posiada usługę do Internetu. Pomieszczenia wyposażone są w komputery, drukarki oraz sprzęt biurowy niezbędny do realizacji zadań statutowych. Ośrodek dysponuje jednym samochodem marki Fiat Albea ( rocznik 2004).

Ośrodek realizuje zadania zlecone gminie i zadania własne gminy zgodnie z zakresem i zasadami ustalonymi w ustawie o pomocy społecznej oraz zadania wynikające z innych ustaw , a także zadania powierzone przez Gminę w Górze Kalwarii. Główne cele OPS to pomoc w formie pracy socjalnej, poradnictwa specjalistycznego w szczególności prawnego, psychologicznego, pedagogicznego: - udzielanie pomocy w załatwianiu spraw urzędowych oraz w utrzymaniu kontaktów z otoczeniem, - w razie niemożności zapewnienie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania klienta, czynią starania o umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej tj. placówce pobytu stałego zapewniającej całodobową opiekę, - pośredniczą w kierowaniu podopiecznych na komisję lekarską w celu niepełnosprawności, - gromadzenie danych o klientach przez nawiązywanie bezpośrednich kontaktów, uzyskiwanie informacji od policji, pielęgniarek środowiskowych, sądu, prokuratury - na tej podstawie sporządzają dokumenty dla wielu instytucji, - diagnoza sytuacji osób indywidualnych i rodzin na podstawie zebranych danych, - współpraca z instytucjami i osobami pomagającymi niepełnosprawnym, biednym, bezrobotnym,  interwencja w rozwiązywaniu problemów mieszkaniowych. Wydatki na utrzymanie i prowadzenie Ośrodka Pomocy Społecznej: Wydatki na Wartość wskaźnika realizację zadań ( k1/k2) x100%( pomocy i integracji wartość społecznej ogółem procentowa) w zł bez względu na źródło finansowania 2 3 1420000 96 1523000 96 1516000 94 1650000 95 ustalenia stopnia

Wydatki na utrzymanie i prowadzenie Ośrodka w zł

Dynamika ( wartość procentowa)

0 2009 2010 2011 2012 prognozy

1 1360000 1463000 1432000 1566000

4 x x 98 101

2. Świetlica środowiskowa przy Kościele Parafialnym . Budynek użyteczności parafialnej

3. Świetlica środowiskowa w Czersku. Budynek użyteczności parafialnej Świetlice te są przeznaczone szczególnie dla uczniów z zaburzeniami zachowania i dysfunkcjonalnym środowiskiem rodzinnym. Obejmują one uczniów szkół podstawowych i ponad podstawowych. Wychowanków do świetlic przyjmuje się na prośbę rodziców lub wniosek szkoły, pogotowia opiekuńczego, sądu, a także osób prawnych i fizycznych, które uznają potrzebę udzielania pomocy przez taką placówkę. Warunkiem przyjęcia jest opinia poradni psychologiczno-pedagogicznej lub pogotowia opiekuńczego. Świetlice otaczają dzieci młodzież opieką wychowawczą, tworzą warunki do nauki, rozwijania zainteresowań i uzdolnień, wyrównują braki wychowawcze rodziny i eliminują zaburzenia zachowania. Cel główny: -odjęcie dzieci i młodzieży z rodzin dysfunkcyjnych i znajdujących się w trudnej sytuacji socjalnej działalnością z zakresu przeciwdziałania patologiom społecznym. Zadania placówki: - działalność edukacyjna i reedukacyjna, mająca na celu wyrównanie dysproporcji w poziomie wiedzy i umiejętności poszczególnych wychowanków, - działalność wychowawcza skierowana przede wszystkim do dzieci zaniedbywanych i zagrożonych uzależnieniem, - działalność wychowawczo- motywująca wyrabiająca u dzieci postawy prospołeczne, a także asertywność i dbałość o rozwój własnych talentów i zainteresowań, - dbałość o zdrowie i prawidłowy rozwój fizyczny wychowanków, - dożywianie dzieci i młodzieży.

4. Filia Poradni psychologicznej-trzy pomieszczenia/siedziba w budynku Urzędu Miasta i Gminy Góra Kalwaria, ul. 3 Maja 10 Głównym celem naszego działania jest pomaganie wszystkim osobom potrzebującym pomocy psychiatry, psychologa i psychoterapeuty. Realizujemy to poprzez wizyty lekarskie, porady psychologiczne, psychoterapię indywidualną i grupową. Poradnia oferuje terapię wglądową i poznawczo behawioralną. Pomaga również rodzinom proponując terapię małżeńską i rodzinną. Dzięki obecności psychiatry i psychologa dziecięcego niesie pomoc młodszym członkom społeczeństwa.

Zakres działalności obejmuje: -specjalistyczną pomoc psychiatry -specjalistyczną pomoc psychologa -pomoc certyfikowanych terapeutów -szkolenia dla biznesu -promocję zdrowia i zdrowego stylu życia

5. Stanowisko ds. społecznych/siedziba i Gminy Góra Kalwaria, ul. 3 Maja 10 Do zakresu działania stanowiska ds.

w społecznych

budynku należą

Miasta sprawy:

1. Koordynowania i monitorowania procesu komunikacji społecznej. 2. Współpracy z komórkami organizacyjnymi UMiG oraz miejskimi jednostkami organizacyjnymi w zakresie komunikacji społecznej oraz konsultacji społecznych. 3. Przygotowania i przekazania do publikacji materiałów informacyjnych dotyczących działań będących przedmiotem konsultacji społecznych. 4. Gromadzenia i przetwarzania informacji dotyczących komunikacji społecznej. 5. Opracowanie dokumentów informacyjnych, raportów i sprawozdań w zakresie komunikacji społecznej. 6. Koordynowanie prac związanych z działalnością świetlic środowiskowych. 6. UNIWERSYTET III WIEKU/ siedziba przy Ośrodku Kultury w Górze Kalwarii

Słuchacze mają prawo wyboru następujące form zajęć: • wykłady audytoryjne: wykłady ogólne, wykłady z wiedzy o zdrowiu oraz wykłady z wiedzy o przyrodzie; • edukacyjne zespoły zainteresowań: zespół wiedzy o sztuce, zespół historii sztuki, zespół wiedzy o kulturze, zespół radiowo-literacki, zespół historyczny, zespół psychologiczny, zespół ogrodniczy, zespół plastyczny, Kursy komputerowe; • zespoły wzmacniające sprawność fizyczna: zespół taneczny, pływalnia, zespół gimnastyczny, zespół turystyczny;

III. KADRA REALIZUJĄCA ZADANIA Z ZAKRESU POMOCY SPOŁECZNEJ
L.p. 1 2 3 4 5 OGÓŁEM OPS GÓRA KALWARIA: Kadra Kierownicza Pomoc Społeczna Świadczenia Rodzinne Fundusz Alimentacyjny Administracja Opiekunki PLAN na 2011rok /etaty 1 12 1 5 4

L.p 1 2 3 4 5 6

OGÓŁEM OPS GÓRA KALWARIA: Kadra Kierownicza Pomoc Społeczna Świadczenia Rodzinne Fundusz Alimentacyjny Administracja Opiekunki

PROGNOZA na 2012 rok /etat 1 11 2 1 5 4

WYKSZTAŁCENIE PRACOWNIKÓW W OPS W GÓRZE KALWARII – STAN NA 2011r. L.p. WYKSZTAŁCENIE 1 Pomoc Społeczna / Świadczenia rodzinne - specjalista z organizacji z pomocy społecznej - pracownik socjalny posiadaących specjalizację I st. w zawodzie - wyższe licencjat magister Fundusz Alimentacyjny Pracownicy administracja Opiekunki Kadra kierownicza
Ilość osób Podstawowe Zasadnicze zawodowe Średnie Wyższe

12 3

-

-

5 -

7 3 -

5

5 3

3 1 5 4 1 2 -

-

1 2 1 1 3 1

2 3 4 5

IV. Organizacje pozarządowe realizujące zadana z zakresu pomocy społecznej
Na podstawie danych posiadanych przez Urząd Miasta i Gminy Góra Kalwaria na terenie Gminy działa kilka organizacji, których zadania dotyczą pomocy społecznej. 1. Społeczna Inicjatywa Młodych – zadania: profilaktyka dzieci i młodzieży, oddziaływania socjalizacyjne, prowadzenia świetlicy środowiskowej propagowanie właściwych form spędzania wolnego czasu dzieci i młodzieży 2. Stowarzyszenie ludzi Chorych na Cukrzycę „INSULINA”- zadania: pomoc dla osób chorujących na cukrzycę, poradnictwo, wsparcie 3. GEMINI MiM Stowarzyszenie na Rzecz Matek Samotnie Wychowujących Dzieci, Rodzin Wielodzietnych oraz Osób Niepełnosprawnych – zadania: pozyskiwanie i rozdysponowanie żywności dla osób potrzebujących, poradnictwo i wsparcie 4. Związek Rencistów i Emerytów w Górze Kalwarii – zadania: aktywizowanie osób w wieku poprodukcyjnym, organizowanie form spędzania czasu dla seniorów, poradnictwo i wsparcie 5. Caritas przy Parafii p.w. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny w Górze Kalwarii – zadania: organizowanie i dostarczanie żywności dla osób potrzebujących 6. Caritas przy Parafii p.w. Św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Sobikowie – zadania: zadania: organizowanie i dostarczanie żywności dla osób potrzebujących W konkursie na dotacje zadań publicznych realizowanych przez organizacje publiczne w 2012 roku oferty w kategorii Polityka Społeczna i Pomoc Prorodzinna wniosek złożył Związek Rencistów i Emerytów, który otrzymał dotację w wysokości 15 000zł.

V. Nakłady finansowe na zadania pomocy społecznej
Plan wydatków na 2012 rok na podstawie Uchwały nr XX/ 225/2011 Rady Miejskiej w Górze Kalwarii z dnia 28 grudnia 2011r.

Dział
852

Rozdział
85202 85212 85212 85213

Rodzaje środków
Środki własne

Nazwa rozdziału
Zakup usług jst od innych jst

Opis szczegółowy
DPS Świadczenia Rodzinne, Fundusz Alimentacyjny

Kwota

810 000.00 zł 4 815.000.00 zł

Dotacje celowe na zadania Świadczenia rodzinne oraz składki emerytalne zlecone i rentowe z ubezpieczenia społecznego Środki własne

Obsługa Funduszu Alimentacyjnego 8 000.00 zł

85213

85213 85214

Dotacje celowe na zadania Składki na ubezpieczenie zdrowotne opłacane za osoby Świadczenia Rodzinne zlecone pobierające niektóre świadczenia z pomocy społecznej Zasiłki stałe oraz niektóre świadczenia rodzinne Dotacje celowe na zadania własne gmin Zasiłki stałe Środki własne Dotacje celowe na zadania Zasiłki i pomoc w naturze, składki na ubezpieczenie własne gmin emerytalne i rentowe Środki własne Środki własne Dodatki mieszkaniowe Dodatki mieszkaniowe Zasiłki stałe Zasiłki stałe Utrzymanie OPS i usługi opiekuńcze Utrzymanie OPS i usługi opiekuńcze Usługi specjalistyczne Usługi opiekuńcze Zasiłki okresowe Świadczenia społeczne

8 600.00 zł 12 000.00 zł 49 600.00 zł 153 000.00 zł 134 000.00 zł 277 000.00 zł 577 000.00 zł 143 000.00 zł 1 219.700.00 zł 173 000.00 zł 54 000.00 zł 13 500.00 zł

85214 85215 85216

Dotacja celowa na zadania Zasiłki stałe własne gmin Środki własne

85219 85219 85228

Dotacja celowa na zadania Ośrodek Pomocy Społecznej własne gmin Środki własne Dotacje celowe na zadania Usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze zlecone

85228

Środki własne

85295 85295

Środki własne Dotacja celowa na zad. własne gmin

Pozostała działalność

Prace społecznie użyteczne Program „ Pomoc państwa w zakresie dożywiania” Pomoc dla osób pobierających św. pielęgnacyjne

94 000.00 zł 180 000.00 zł 165 000.00 zł 19 700.00 zł 10 000.00 zł 25 000.00 zł 72 000.00 zł 9 013 100.00 zł

85295 85204 85205 854

Dotacje celowe na zad. zlecone Środki własne Środki własne Rodziny zastępcze Zadania w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie Edukacyjna opieka wychowawcza

Zakup usług przez jst od innych jst Przeciwdziałanie przemocy

8

85415

Środki własne

Pomoc materialna dla uczniów

OGÓŁEM

VI. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej, rodzaje ich problemów oraz ich rozkład ilościowy.

Zestawienie zbiorcze Środki własne Dotacje celowe na zadania zlecone Dotacje celowe na zadania własne gmin Projekty OGÓŁEM 1. Struktura rodzin objętych pomocą społeczną w 2011 roku. Wyszczególnienie o liczbie osób w rodzinie: 1 2 3 4 5 6 i więcej w tym rodziny z dziećmi ogółem o liczbie dzieci: 1 2 3 4 5 6 7 i więcej rodziny niepełne ogółem o liczbie dzieci 1 2 3 4 i więcej Rodziny emerytów i rencistów ogółem o liczbie osób: 1 2 3 4 i więcej Liczba rodzin 649 379 58 61 61 46 44 217 Liczba osób w rodzinach 1453 379 116 183 244 230 301 939 2 635 686,55 4 993 495,01 1 342 155,57 173 670,26 9 145 007,39

61 70 44 24 11 4 3 78 20 31 13 14 22

176 266 211 144 78 32 32 282 56 98 60 68 34

20 0 0 2

20

14

2. Przesłanki przyznania pomocy – dane za rok 2010 / w jednej rodzinie może występować kilka przesłanek. Powód trudnej sytuacji życiowej Długotrwała lub ciężka choroba Niepełnosprawność Bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego ubóstwo bezrobocie alkoholizm Potrzeby ochrony macierzyństwa Przemoc w rodzinie Sytuacja kryzysowa Bezdomność narkomania sieroctwo Zdarzenia losowe Trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego Trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą Klęska żywiołowa Potrzeba ochrony ofiar handlu ludźmi Liczba rodzin 47 21 2 Liczba osób w rodzinach 167 69 11

60 53 4 5 1 3 5 2 0 18 4

210 221 18 23 3 12 5 2 0 64 4

7

51

0 0

3. Praca socjalna Praca socjalna prowadzona jest z osobami i rodzinami w celu rozwinięcia lub wzmocnienia ich aktywności i samodzielności życiowej. Istota pracy socjalnej jest poprawienie społecznego funkcjonowania jednostek traktowanych zarówno, jako autonomiczne podmioty, jak i jako członkowie grup społecznych: rodziny i społeczności lokalnej. Praca socjalną w 2011 roku objęto ogółem 573 rodzin, w tym wyłącznie pracą socjalną bez dodatkowych świadczeń 121 rodzin.

VII. Ocena zasobów pomocy społecznej wraz z rekomendacjami.
Przedstawione w opracowaniu dane ukazują lokalną sytuację społeczno – demograficzną wraz z problemami i potrzebami mieszkańców gminy Góra Kalwaria . Kreśli również zakres wyzwań stojących przed realizatorami zadań z zakresu pomocy społecznej. Podstawowym jest z pewności wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Przytoczone dane wskazują na to, że odpowiedź na problemy dotykające mieszkańców nie może ograniczyć się jedynie do oddziaływań ściśle związanych z pomocą społeczną i jej zadań ustawowych. Należy w tym miejscu wskazać problemy dotyczące polityki rynku pracy, ochrony zdrowia, polityki mieszkaniowej, demograficznej, oświatowej, a także finansowej określającej wysokość nakładów na poszczególne zadania. Zastanawiając się nad oceną wystarczalności zasobów pomocy społecznej pod kątem istniejących potrzeb i problemów społecznych należy pamiętać, iż na stopień rozwiązywania w/w kwestie mają bardzo istotny wpływ zamierzenia i działania realizowane przez inne podmioty polityki społecznej usytuowanej zarówno na szczeblu lokalnym, jak i ponadlokalnym. Sukces pomocy społecznej jest, zatem w dużej mierze współzależny od wyników podejmowanych działań w innych obszarach polityki społecznej. Oceniając wielkość zasobów pomocy społecznej w Górze Kalwarii oddzielnie należy ocenić zasoby personalne i infrastrukturalne. Liczba kadry zajmującej się opisywanymi zadaniami określają zapisy art. 110 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej, zatrudnienie w OPS spełnia kryterium, które obowiązywać będzie od stycznia 2015r., czyli jeden pracownik socjalny zajmuje się nie więcej niż 50 rodzinami i osobami samotnie gospodarującymi. W związku z znajdującym się na terenie Gminy największym w Europie Domem Pomocy Społecznej, który zatrudnia własnych pracowników socjalnych, zatrudnienie merytorycznej OPS pokrywa się kadry z faktycznymi potrzebami klientów OPS. Deficyty

występują, jeśli chodzi o zatrudnienie osób świadczących poradnictwo specjalistyczne, tj. psycholog, prawnik. W 2012r. zatrudniono psychologa na stanowisku asystenta rodziny, jeśli chodzi o poradnictwo prawne Gmina korzysta z pomocy świadczonej przez organizacje pozarządowe. W 2011r Fundacja Pomocy Bezrobotnym i Bezdomnym Domus et Labor z Piaseczna realizowała poradnictwo prawne w ramach projektu współfinansowanego ze

środków Unii Europejskiej. Działania takie mają charakter incydentalny, dokładane są starania aby usługi te świadczone były systematycznie w oparciu o wcześniejsza współpracę. Również poradnictwo dotyczące uzależnień, nie zaspokaja wszystkich potrzeb zainteresowanych, dotyczy to zwłaszcza poradnictwa świadczonego w godzinach popołudniowych. Planowane jest przystąpienie do konkursu współfinansowanego ze środków UE, aby pozyskać niezbędne środki. Innym aspektem wpływającym na jakość świadczonych usług społecznych jest infrastruktura socjalna. OPS boryka się z trudnościami lokalowymi. Trudne warunki lokalowe nie dają możliwości rozwinięcia działań zmierzających do zwiększenia aktywności własnej klientów a tym samym polepszenia ich sytuacji życiowej. Duże znaczenie ma aktywizowanie mieszkańców do samopomocy, ale aby realizować to zadanie potrzebna jest baza lokalowa. Nowe zadania nałożone na OPS od 2012r. zobowiązują do zbudowania lokalnego systemu wsparcia rodzin, co ma nieocenione znaczenia dla niwelowania takich problemów społecznych jak przemoc, uzależnienia, przestępczość, wyuczona bezradność, dziedziczenie biedy. Aby skutecznie budować ten system ważne jest zorganizowanie zaplecza do działań na rzecz dzieci i młodzież, ważną role mogą odegrać tu świetlice środowiskowe. Obecnie na terenie Gminy działają dwie placówki wsparcia dziennego w Czersku i Górze Kalwarii. Świetlica w Górze Kalwarii działa na plebani przy Parafii. Podjęto działania w celu uzyskania budynku od Starostwa Powiatowego w Piasecznie gdzie można by realizować to zadanie, planowana realizacja to lata 2012 – 2014. Również baza lokalowa dla OPS zostanie powiększona po przeniesieniu Biblioteki Miejskiej w Górze Kalwarii, podjęto już działania w celu dostosowania nowej siedziby dla biblioteki. Skala istniejących problemów społecznych ukazuje potrzebę znacznych nakładów i środków na realizację nałożonych ustawowo zadań w obszarze pomocy społecznej, dalszy rozwój działań na rzecz integracji społecznej i partycypacji mieszkańców w życiu społecznym oraz rozwijanie zintegrowanego systemu wsparcia na rzecz osób i grup społecznych zagrożonych marginalizacją. Analizując wydatki na pomoc społeczna na uwagę zasługuje kwota przekazywana na utrzymanie mieszkańców domów pomocy społecznej. Jest to kwota znacząca przeznaczana na pomoc dla stosunkowo niewielkiej liczby osób. OPS kładzie duży nacisk na rozwijanie innych form wsparcia, które pozwoliłby zaspokoić potrzeby osób starszych i niepełnosprawnych w środowisku domowym. Działania takie są znacznie bardziej korzystne

dla dobrostanu tych osób jak również ze względów ekonomicznych. Duże znaczenie ma doprowadzenie do realizacji Warsztatów Terapii Zajęciowej dla Osób Niepełnosprawnych, jak również rozszerzenie oferty usług opiekuńczych świadczonych w domu klienta. Obecnie usługi takie świadczone są przez 4 opiekunki domowe zatrudnione przez OPS na etatach oraz 20 opiekunek zatrudnionych w ramach prac społecznie użytecznych. Na uwagę zasługuje również kwestia osób zdegradowanych społecznie i bezdomnych zamieszkujących na terenie Gminy. Skala tego zjawiska nie jest bardzo dotkliwa, ale rozwiązanie problemów tych osób, tj. zapewnianie im schronienia w czasie zimy i zapobieganie powstawaniu sytuacjom niebezpiecznym (pożary, rozboje, dewastacja mienia). Na terenie Gminy brakuje miejsca, w którym schronienie znajdą osoby bezdomne pod wpływem alkoholu. Rozwiązaniem tego problemu byłoby wskazanie odpowiedniego lokalu, organizacji pozarządowej, która poprowadziłaby taką działalność, znane są organizacje, które podjęłyby się tego zadania. Wskazanie lokalu dla tego typu działalności może budzić sprzeciwy społeczne, ponadto na dzień dzisiejszy Gmina w swoich zasobach nie dysponuje odpowiednim budynkiem. Jednak pozostawienie tych ludzi samym sobie zagraża ich życiu i bezpieczeństwu innych mieszkańców, jest głęboko niehumanitarne. Opracowała: