You are on page 1of 35

Bab 8

(Keterangan (Bayyinah (Kesaksian (shahadah

Pembuktian
Hukum memberi keterangan @ kesaksian Beban membukti

Dakwaan

Syarat dakwaan

Lafaz yg memberi maksud yg tegas


Lafaz berbentuk sangkaan/andaian tak diterima

Dgn kehadiran tertuduh


Dlm beberapa kes ulama haruskan spt. exparte

Dilakukan di mahkamah Melalui perkataan Tiada pencanggahan dlm dakwaan


Cth. Mengaku pinjam kemudian dakwa telah beli

Pendakwa mohon hukuman dijatuhkan


Setengah ulama tak perlu mohon (terserah kpd hakim(

Pihak Pendakwa & Didakwa


Syarat Pihak Pendakwa

Berkeahlian utk membuat dakwaan


Gila & kanak-kanak tak mumayyiz tak layak Wali akan ambil tempat

Tak semestinya berkepentingan


Seperti amar makruf nahi munkar

Syarat Pihak Yg Di dakwa


Berkeahlian sda Ada kepentingan dlm dakwaan

Kaedah Fiqh Dalam UndangUndang Keterangan Islam



Maksud Keterangan
Undang-Undang Keterangan Barat

Apa yg menjadi bukti sebagai satu fakta


Fakta tak terbatas kpd apa yg diperolehi pancaindera Termasuk juga apa yg disedari @ keadaan mental Oleh itu fakta kadangkala berbeza dgn pendapat undang-undang

Pendapat suatu yg tidak 100% pasti dan diberikan oleh sidang penghakiman Fakta adalah pasti & meyakinkan yg terdiri dari penyaksian saksi, dokumen dsbnya.

Maksud Keterangan
Umumnya keterangan merujuk kpd sebarang fakta, kesan kecenderungan @ rancangan @ niat ukt menghasilkan dlm fikiran suatu keyakinan @ kepercayaan ttg wujud @ tak wujud sesuatu perkara

Maksud Keterangan

Undang-Undang Keterangan Islam

Dikenali sebagai bayyinah yg bermaksud petunjuk yg jelas sama ada secara aqli @ deria Umumnya bayyinah bermaksud menjelaskan kebenaran @ apa yg menzahirkan kebenaran Ia itu menepati apa yg sebenarnya berlaku. Dlm Quran al-bayyinah bukan hanya bermaksud 2 saksi tetapi juga bermaksud al-dalil, al-hujjah, alburhan, al-ayat, al-tabsirat, al-allamah & al-ammarah yg kesemuanya membawa maksud yg hampir sama.

Maksud Keterangan

Oleh itu kesaksian termasuk juga dlm bayyinat kerana kata-kata saksi boleh menjelaskan kebenaran dan menghilangkan keraguan.

Al-Hadid 25

Hadith

Beban & Tahap Pembuktian


Terletak kpd pihak pendakwa

Oleh itu bayyinah jadi hujah pendakwa Pembuktian/keterangan yg diberikan


Mesti sampai ke tahap yakin Tapi dlm kes tertentu cukup ghalabat al-zann Contoh Surah Yusof: 18

Bila Keterangan Diperlukan?


Tak sah keterangan kecuali setelah ada pendakwaan. Cth. Kes tuntutan harta. Keterangan mesti diberikan sekalipun tiada dakwaan. Spt Kes nikah. Jika tiada penyaksian, hubungan mereka adalah haram. Tak perlu ditunaikan, jika tidak diminta. Spt saksi dlm kes hudud. Tak harus beri keterangan walaupun diminta. Cth. Perkara yg diketahui secara batin bukan zahir.

Perbezaan Antara Pensabitan dan Sabit

Pensabitan

Mengemukakan bayyinah di hadapan Hakim melalui cara yg ditentukan syarak. Terdapat juga kemungkinan pendakwa berjaya mensabitkan dgn bayyinah yg palsu, padahal hakikatnya tidak sabit. Suatu yg sedia ada pada hakikat. Bermaksud tuntutan/dakwaan yg dibuat adalah sabit iaitu memang pada hakikatnya berlaku perkara yg didakwa/tuduh ke atas yg didakwa.

Sabit

Jenis-Jenis Keterangan
Shahadah Iqrar Qarinah Yamin Qasamah Rayu al-Khibrah Qurah

Shahadah
Bahasa

Penjelasan @ keterangan yg diketahui bila dizahirkan Mengkhabar @ memberitahu apa yg diketahui saksi dgn lafaz khas. Memberitahu secara benar dlm sidang kehakiman dgn menggunakan lafaz shahadah bagi mensabitkan hak bagi org lain

Istilah

Hukum Memberi Shahadah


Fardu Kifayah disepakati fuqaha

Amanah yg mesti ditunaikan. Jika telah ditunaikan oleh dua org lain maka gugur ke atas seluruh masyarakat. Jika org layak enggan jadi saksi tanpa ada kemudaratan atas dirinya maka berdosa
Cth. Dalam kes hudud yg tak cukup saksi

Undang-undang keterangan
Enggan hadirke mahkamah setelah disapinakan boleh dituduh hina mahkamah.

Hujah Kesaksian

Surah al-Nisa : 135 Surah al-Baqarah : 282 Hadith dari Ibn Abbas mengenai org yg bertanya tentang kesaksian
Kamu lihat matahari itu? Lelaki itu menjawab ya. Sabda Rasul: Jika kamu melihat seperti itu (matahari(, jadilah saksi. Jika tidak, Jangan!.

Hadith dari Zaid bin Khalil


Apakah tidak aku khabarkan kpdmu ttg sebaik-baik saksi? Dia itulah yg beri kesaksian sebelum diminta.

Perbezaan Antara Bayyinah dan Shahadah


Shahadah sebahagian bayyinah Bayyinah tidak semestinya shahadah Bayyinah merangkumi shahadah, iqrar,

sumpah, qarinah, keterangan kanakkanak, orang bukan Islam Shahadah punyai pengertian mendalam Bayyinah boleh disamakan sebagai evidence/keterangan di Mahkamah

Rukun Kesaksian
Orang yg beri kesaksian Pihak yg dipersaksikan baginya Pihak yg dipersaksikan Ke atasnya Lafaz kesaksian Perkara yg disaksikan

Syarat Kesaksian

Lafaz ashhadu - ShafiI


Lafaz saya meliha/mendengar selain Shafii

Selaras dgn tuntutan/dakwaan Diketahui dgn pasti oleh saksi Dgn izin hakim Dibuat dihadapan hakim Bersumpah elakkan kesangsian Dgn @ tanpa kehadiran pihak-pihak

Kelayakan Saksi

Baligh , merdeka & beraqal


Zahiriy terima

Tahu apa yg disaksikan Islam kecuali saksi wakil Musafir muslim Adil & akhlak mulia Tidak menimbulkan tohmah
Tiada perseteruan dgn pihak-pihak Tiada kepentingan dgn pihak-pihak spt ada hutang Rakan kongsi, Kaum kerabat, suami isteri dll Tidak buta Boleh bertutur. Ulama kini menerima

Bilangan Saksi (nisab al-shahadah(

Empat org saksi


Kes zina sahaja 4 saksi lelaki yg adil


Al-Nisaa : 15 Al-Nur : 4 Al-Nur : 13

Tiga org saksi

Imam Ahmad dlm kes mengaku fakir sedangkan umum mengetahui dia kaya
Disokong Ibn al-Qayyim Ulama Hanbali tak setuju cukup 2 saksi

Bilangan Saksi (nisab al-shahadah(


Dua org saksi

Semua kes hudud kecuali zina Jumhur (( Kes yg peranan lelaki lebih menonjol

Spt nikah, rujuk, talaq, nasab, ila, wakalah, dll Mazhab ShafiI & Hanbali Al-Maidah : 106 Al-Talaq : 2

(Bilangan Saksi (nisab al-shahadah .


Dua org Lelaki @ satu lelaki & Dua Wanita

Kes Harta
Jualbeli, wasiat, hibah, sewaan, mudarabah dll

Jenayah yg mewajibkan harta (diyyat(


Bunuh tidak sengaja Cedera Ini adalah pendapat Fuqaha yg empat Baqarah : 282

Bilangan Saksi (nisab al-shahadah( .


Satu lelaki & Sumpah Pendakwa

Masalah berkaitan harta & jenayah takzir Pendapat Khulafa al-Rashidin, Malik & Imam Ahmad serta Ibn Abi Layla Ditentang Ulama Hanafi
Alasan bertentangan dgn nas Baqarah : 282

Hujah Imam Ahmad


Kalau tak ada 2 saksi lelaki tak bermakna Allah wajibkan supaya tak menghukum ((

Bilangan Saksi (nisab al-shahadah( .

Kesaksian seorang lelaki


Jika diketahui saksi tersebut seorg yg benar Pendapat Ibn al-Qayyim & Shuraikh Rasul terima saksi seorg lelaki tengok hilal Kes yg diketahui wanita shj Susuan, lahir bayi, cacat pada kemaluan, penentuan dara & tempoh idah Hadis Rasul pernah terima kesaksian wanita yg melihat sendiri dlm kes susuan. Dari segi bilangan Shafii (4( yg bersamaan 2 lelaki. Malik -2 manakala Abu Hanifah 1shj.

Kesaksian saksi wanita


Bilangan saksi Dalam UndangUndang Keterangan


The position of the witness under the

Common Law as provided under Section 134 of the Evidence Act 1950, which mentions that no particular number of witnesses shall in any case be required for the proof of any fact. It lay down as the general principle of the Common Law as in the maxim 'testes ponderantur non numerantur'(witness is weighed not counted(.

Kata Pihak Pendakwa Shj


Fuqaha Maliki terima jika disokong oleh

Qarinah & reputasi pendakwa Diterima dgn sumpah & tanpa sumpah Cth Isteri dakwa suami tak beri nafkah & suami masih tinggal bersama
Jika ada qarinah maka boleh diterima

Tazkiyah Saksi

Penapisan utk ketahui keadilan saksi Tak perlu tapisan jika hakim dah tahu. Hakim lantik muzakki spt jiran @ penduduk setempat @ rakan sekerja Proses ini melalui 2 cara:

Sulit
Diluar mahkamah. Jika adil dicatatkan adil.

Terbuka
Ulama terima secara ijma Jika muzakki tarikbalik perakuan, kena bayar ganti rugi kpd pihak yg kena hukum.

Tarik Balik Penyaksian


Ada 3 keadaan

Sebelum Hakim keluarkan perintah


Tidak boleh dijatuhkan hukuman/perintah

Perintah dikeluarkan tapi belum dilaksanakan


Tidak perlu dilaksanakan. Saksi boleh dikenakan gantirugi.

Perintah sudah dilaksanakan Jika hak telah ditunaikan tidak terbatal Jika hak tidak ditunaikan kena gantirugi

Kesan Tarik Balik Penyaksian

Dua kesan

Hukuman sudah dilaksanakan


Jika kes harta dikenakan gantirugi Jika kes Qisas dikenakan qisas

Dipersetujui Jumhur kecuali Fuqaha Hanafiy.

Jika saksi kata dia tersilap tak dikenakan qisas, tapi dikenakan diyat sahaja.

Dianggap Shahid al-zur


Dihukum takzir & tashhir

Celaan, penjara @ rotan Hanbali tak lebih 10 rotan Shafii tak lebihi 33 rotan Umar tak lebihi 40 rotan

Kesan Tarik Balik Penyaksian


Saksi dusta yg bertaubat

Malik tetap tidak diterima penyaksian Jumhur diterima selepas tempoh tertentu Shafii harus spt perjalanan, tempat tinggal & makan minum. Tapi jika upah semata-mata maka tidak dibolehkan. Hanbali jika tak berhajat maka tak perlu terima kerana hukumnya adalah fardhu.

Upah saksi

Pemisahan saksi
Jika ada keraguan akan kewibawaan

saksi

Lebih baik dipisahkan. Jika keterangan diberikan tiada bercanggah maka diterima. Jika wujud percanggahan gugurkan mereka

Shahadah ala shahadah

Bermaksud seorang telah melihat @ mendengar hak seorang yg lain.


Ijma terima jika berkaitan harta Maliki terima dalam semua kes Saksi asal uzur, ghaib, mati dll
Hanafi boleh diqiyaskan dlm semua keadaa Jumhur harta saja. Utamakan saksi asal.

Syarat penerimaaan

Saksi asal & cabang adil Saksi cabang 2L @ 1L 1P Saksi asal mesti cakap saksikanlah ke atas aku 2 org saksi Mesti ada perintah dari saksi asal Saksi cabang dinamakan saksi asal bagi mudahkan sapina

Shahadah Hisbah
Saksi tampil tanpa didahului dgn dakwaan

Diharuskan syarak Merupakan Tanggungjawab kpd Allah Amar Maruf Nahi Munkar
Mengetahui lelaki & wanita bersedudukan Kes hudud Zakat, wasiat. Wakaf Talah, rujuk iddah, susuan dsb

Shahadah bi al-Tasamu
Kesaksian oleh seorg berdasarkan apa yg

didengar dan telah tersebar luas


Anbani -Jika saksi tersebut dengar dari 2-3 org saja, maka tak diterima tidak mutawatir Khassaf jika 2 lelaki @ 1L & 1P sudah memadai. Kalau tunggu matawatir keadilan sukar dicapai. Ibn al-Qayyim Shahadah bi al-tasamu boleh diterima sebagai keterangan, tapi bukan shahadah yg mengikat hakim.