You are on page 1of 40

HUBUNGAN

ETNIK
Permuafakatan Politik
Dalam Konteks Hubungan
Etnik Di Malaysia

Mahyuddin Khalid & Mohd Ashrof Zaki Yaakob


Permuafakatan Politik Dalam Konteks
Hubungan Etnik Di Malaysia

Pembangunan Politik
Hasil Pembelajaran
Kandungan

Pemupukan Hubungan Etnik


Secara Formal dalam Politik
Mengetahui perkembangan parti
Demografi dan Politik politik di Malaysia.
Pakatan Politik di Sabah dan
Sarawak
Menghuraikan usaha yang
diambil untuk mengukuhkan
Tsunami Politik: Politik Perkauman
Semakin Mengendur
kesepaduan sosial melalui politik.
Perubahan Trend dan Corak Mengenal pasti cabaran yang
Pengundian dihadapi dalam memupuk
Pendekatan Islam dalam integrasi etnik di negara ini dalam
pembangunan politik konteks politik.

2
Pengenalan

Latar belakang politik Malaysia sebelum kemerdekaan:


Kewujudan Kesultanan Melayu Melaka.
Konsep politik tradisional- Sultan mempunyai kuasa mutlak dan rakyat menjunjung kedaulatan
raja.
Kemasukan penjajah telah mengubah kuasa institusi kesultanan Melayu.
Malayan Union kemuncak kuasa penjajah yang ditentang oleh orang-orang Melayu.

3
Sistem Politik Tradisional

Sistem politik tradisional


tidak membenarkan
persaingan kuasa yang
bebas.

Sultan mempunyai kuasa mutlak.

Kesetiaan rakyat dan kedaulatan


raja dijunjung.

Derhaka kepada raja atau Sultan


satu kesalahan besar.

4
Implikasi Penjajahan

Kemasukan penjajah telah menghakis kuasa Sultan.


Perjanjian Pangkor 1874
Campur tangan kolonial melalui pengenalan Sistem Residen.
Kedudukan Sultan lemah khasnya dalam pungutan cukai dan kuasa terhad kepada agama
Islam dan adat-istiadat Melayu sahaja.
Penguasaan negeri-negeri Melayu oleh penjajah Inggeris:
Negeri-negeri Melayu Bersekutu (1896)
Menggabungkan Perak, Selangor, Negeri Sembilan dan Pahang dalam satu unit pentadbiran

Negeri-negeri Melayu Tidak Bersekutu


British memperoleh Perlis, Kedah, Kelantan dan Terengganu melalui Perjanjian Bangkok (1909)
Diletak bersama dengan Johor.

5
Kesedaran Politik

Penguasaan British melalui Malayan Union


Diperkenalkan pada 1 April 1946.
Menjadikan Tanah Melayu sebagai sebuah negeri jajahan.
Mendapat tentangan orang Melayu kuasa Sultan dilenyapkan.
UMNO kemudiannya ditubuhkan bagi menentang Malayan Union.
Tentangan hebat menyebabkan Malayan Union dimansuhkan dan digantikan dengan
Persekutuan Tanah Melayu.

6
Pembangunan Politik di Malaysia

Faktor etnik merupakan elemen utama yang mempengaruhi penubuhan parti politik
dalam tempoh sebelum dan awal kemerdekaan.
Kerjasama parti politik menjurus kepada permuafakatan sehingga membentuk gabungan
politik.
Permuafakatan berteraskan konsep tolak ansur, tawar menawar, akomodasi dan
konsensus dalam pelbagai parti yang menyertai gabungan membolehkan parti-parti
membentuk kerajaan dan mengekalkan kuasa.
Parti politik berkongsi kuasa kerana menyedari tidak mungkin bagi satu-satu kaum
mendominasi kuasa dan memerintah negara ini.

7
Pembangunan Politik

Matlamat utama pembangunan politik ialah


Pemerintahan untuk pembinaan negara bangsa.
@ Kerajaan

Wilayah yang mempunyai sempadan,


pemerintahan atau kerajaan, warganegara dan
bangsa.
Dicapai melalui penerapan dasar awam,
pemupukan semangat nasionalisme (lagu dan
bendera kebangsaan, perayaan hari
NEGARA kemerdekaan)
Sempadan Warganegara
BANGSA Usaha mewujudkan negara bangsa mengambil
kira faktor:
Kesan penjajahan
Kepelbagaian etnik
Gabungan wilayah
Gabungan kerajaan
Bangsa

8
Demografi dan Politik

Aspek demografi mempunyai pengaruh


Komposisi kuat terhadap demografi politik khasnya
penduduk dalam pilihan raya.
Jumlah ahli dalam parti politik dan jumlah
pengundi di sesebuah kawasan
mempengaruhi kemenangan sesebuah
parti.
Demografi
politik Komposisi dan pola taburan penduduk di
sesebuah kawasan akan menentukan
parti yang akan mewakili kawasan
Jumlah Jumlah
ahli pengundi
tersebut.

9
Parti Politik Sebelum Merdeka

Melayu

PKMM, UMNO, Hizbul Muslimin, PAS

Cina

AMCJA, MCA

India

MIC

Umum

IMP, Parti Buruh Se-Tanah Melayu, Parti Negara, Parti Kebangsaan Melayu Sarawak

10
Politik Malaysia Selepas Merdeka

Semenanjung

DAP, Semangat 46, PPP, PRM, PKR, PAN

Sabah

BERJAYA, USNO, PBS, PASOK, PUSAKA

Sarawak

PBB, SNAP, PBDS, PLUS

11
Parti Politik Sebelum Merdeka

Parti Kebangsaan Melayu Malaya Bermaksud Pertubuhan Kaum Muslimin

Hizbul Muslimin
PKMM

Dikenali sebagai Parti Nasionalis Melayu Pertubuhan politik Islam terawal dari
Ditubuhkan 17 Oktober 1945 tahun 1948 1950-an
Parti politik Melayu pertama ditubuhkan Matlamat:
selepas pendudukan Jepun Menubuhkan sebuah kerajaan Islam di
Matlamat: Tanah Melayu yang merdeka
Menuntut kemerdekaan penuh Tanah Diharamkan oleh British kerana dianggap
Melayu dan menentang sebarang mempunyai hubungan dengan Parti
bentuk penjajahan Komunis Malaya (PKM) yang diharamkan
PKMM berusaha mengatasi masalah
orang Melayu dalam aspek pelajaran,
sosial, ekonomi dan kebebasan bersuara

12
Pertubuhan Kebangsaan Melayu Bersatu (Baru) Parti Islam Se-Malaysia
UMNO

PAS
Malayan Union ditentang hebat orang Melayu Ditubuhkan pada 1951.
di bawah pimpinan Dato Onn Jaafar Tujuan penubuhannya untuk menubuhkan
UMNO telah ditubuhkan pada 11 Mei 1946 sebuah negara Islam di Tanah Melayu
akibat penentangan terhadap pelaksanaan Hasrat Dr Burhanuddin al-Helmy sewaktu dilantik
Malayan Union memimpin PAS pada akhir 1956:
UMNO adalah gabungan pelbagai persatuan Dalam perjuangan kita (PAS) bagi mencapai
dan pertubuhan Melayu kemerdekaan, kita telah dan terus-menerus
Tujuan: memperjuangkan Melayu itu sebagai
Memelihara kepentingan dan kebangsaan bagi negara Tanah Melayu ini
memperkukuhkan kuasa politik orang Melayu dengan bertapak di atas asas ideologi Islam
yang maha suci

13
All Malayan Council of Joint Action (AMCJA) Persatuan Cina Se-Malaysia
AMCJA

MCA
Ditubuhkan pada September 1946 Ditubuhkan pada 1949
Ditubuhkan oleh beberapa persatuan Tan Cheng Lok adalah presiden pertama
bukan Melayu yang diketuai Tan Cheng Tujuan penubuhan parti ini adalah:
Lock menjalin dan memelihara kebajikan dan
Matlamat: keharmonian etnik
Menentang Perlembagaan Persekutuan menjaga kepentingan dan kebajikan
Tanah Melayu orang Cina
Menyatukan Singapura dan Tanah Melayu memajukan dan membantu mengekalkan
Menuntut kewarganegaraan yang sama suasana aman damai

14
Kongres India Se-Malaysia Ditubuhkan pada 1952

Tanah Melayu
MIC

Parti Buruh Se-


John Thivy adalah presiden pertama bagi Presiden pertama Mohd Sopiee Ibrahim
parti ini Matlamat:
Bermatlamat: Menentang keganasan komunis
Pada peringkat awal, fokus kepada Merancang kemerdekaan Tanah Melayu
kebajikan masyarakat India yang datang
berhijrah ke Tanah Melayu
Kini, fokus memperbaiki taraf hidup kaum
India melalui usaha mengurangkan kadar
kemiskinan, pekerjaan, perumahan,
kesihatan, pendidikan dan hak milik saham
serta latihan kemahiran.

15
Parti Kemerdekaan Malaya Diasaskan oleh Dato Onn Parti Kebangsaan Melayu

Parti Negara
IMP

PKMS
Diasaskan oleh Dato Onn Jaafar pada Febuari 1954 Sarawak
Jaafar setelah ahli-ahli Matlamat: Pada 10 Oktober 1939
UMNO menolak Mendapatkan dengan rasminya
cadangannya membuka kemerdekaan Tanah penubuhan Persatuan
keahlian UMNO kepada Melayu dalam tempoh 5 Kebangsaan Melayu
semua rakyat Tanah Melayu tahun Sarawak (PMS).
Ia adalah sebuah parti multi- Menekankan kepentingan Para pengasas utama
etnik orang Melayu untuk Persatuan Melayu Sarawak
Mengamalkan dasar mendapatkan semula adalah beberapa orang
bekerjasama dan sokongan kaum Melayu anak Melayu terpelajar.
penyatuan etnik melalui Datuk Patinggi Hj. Abdillah
politik bin Datuk Bandar Kassim
Menemui kegagalan dan telah dilantik sebagai
diteruskan melalui penaung dan Yang DiPertua
penubuhan Parti Negara pertama PMS

16
Parti Politik Pasca Merdeka

Parti Melayu Semangat-46 Parti Tindakan Demokratik (DAP)


Semangat 46

DAP
Merupakan parti serpihan UMNO yang Parti serpihan Parti Tindakan Demokratik
diketuai oleh Tengku Razaleigh Hamzah (PETIR) Singapura
Tujuan penubuhannya untuk Diluluskan pendaftaran pada 19 Mac 1966
mengembalikan semangat Melayu tahun Berfungsi sebagai sebuah parti demokratik
1946 yang didakwa telah hilang daripada sosial yang :
UMNO di bawah kepimpinan Dr Mahathir Berpegang kuat kepada ideologi negara
Mohamad Malaysia yang bebas
Bagaimanapun, parti ini dibubarkan setelah Demokratik & sosialis
gagal dalam pilihan raya Parlimen 1994
Berpaksi keadilan kaum dan kesaksamaan
sosial dan ekonomi yang berasaskan
institusi demokrasi berparlimen.

17
Parti Gerakan Rakyat Malaysia Parti Progresif Penduduk

PPP
PGRM

Parti ini adalah parti serpihan parti Ditubuhkan pada tahun 1953 oleh
Persatuan Cina Malaysia (MCA) adik-beradik Seenivasagam,
yang diasaskan pada 24 Mac 1968 khususnya sebagai parti
oleh bekas Presiden MCA yang penentang Parti Perikatan;
kedua, Tun Dr. Lim Chong Eu. Parti ini amat popular sebaik
GERAKAN merupakan sebahagian sahaja penubuhannya kerana
daripada parti campuran iaitu berjuang tentang keadilan dan
Barisan Nasional semenjak 1974. kesamaan, serta untuk orang-
orang biasa.

18
Parti Rakyat Malaysia Parti KeADILan Rakyat Parti Amanah Negara

PKR
PRM

Merupakan salah satu daripada Ditubuhkan pada 2 September Merupakan serpihan Parti Islam Se-
parti politik tertua di Malaysia 1998. Malaysia (PAS)
Diasaskan oleh aktivis berhaluan kiri Sekumpulan NGO dan parti Diasaskan oleh aktivis serta bekas
Ahmad Boestamam dan pejuang- pembangkang kemudian ahli profesional PAS yang berhaluan
pejuang kemerdekaan yang lain menubuhkan Gerakan Keadilan progresif di Malaysia.
pada 11 November 1955. Rakyat Malaysia (GERAK) dan Ia ditubuhkan dengan mengambil
Diinspirasikan menerusi perjuangan Pergerakan Keadilan Sosial (ADIL) alih Parti Pekerja-Pekerja Malaysia
kemerdekaan di Indonesia yang untuk memberi platform kepada yang ditubuhkan pada 1978.
diketuai oleh Sukarno, parti ini sesuai perjuangan mereka. Pelancaran Parti Amanah Negara
untuk semangat patriotisme ke atas PKR mengambil alih sebuah parti diadakan pada 16 September 2015.
Se-Malaya/Indonesia. kecil yang sedia ada iaitu Ikatan
Matlamat: Masyarakat Islam Malaysia dan
Mendesak untuk mendapatkan dilancarkan pada 4 April 1999.
kemerdekaan sepenuhnya
daripada penjajahan British.

19
Perkembangan Politik Sabah dan Sarawak

Perkembangan politik di Sabah dan Sarawak memperlihatkan pola yang hampir sama.
Kemunculan parti politik merupakan reaksi kepada pembentukan Persekutuan Malaysia.
Pelbagai etnik bumiputera terpisah berasaskan etnik dan agama (Islam dan bukan Islam).
Parti politik cuba mendapatkan sokongan daripada etnik tertentu
Pakatan antara pelbagai etnik telah diwujudkan.
Parti Politik di Sabah dan Sarawak
Dipengaruhi struktur masyarakat majmuk
Lebih kompleks
Gabungan politik

20
Perkembangan Politik di Sarawak

Komposisi penduduk di Sarawak lebih kompleks.


Sekitar 30 etnik
Dayak- 44.3 peratus
Melayu 23.2 peratus
Melanau 5.7 peratus
Cina 26.5 peratus
India 0.2 peratus
Pelbagai parti politik ditubuhkan menjelang penubuhan Persekutuan Malaysia pada
tahun 1963.
Peringkat awal keanggotaan parti bersifat berbilang kaum.
Seterusnya, lebih kepada perkauman

21
Parti Politik Sarawak

Parti Kebangsaan Parti Bansa Dayak Parti Negara Sarawak

PBDS
SNAP

PANAS
Sarawak (SNAP) Sarawak Pimpinan Abang Haji
Ditubuhkan di kalangan Ditubuhkan oleh Leo Mustapha
etnik Dayak, dari kawasan Moggie pada 1983. Mewakili etnik Melayu dan
Skrang- Saribas Bertekadkad menubuhkan Melanau
Dipimpin oleh Stephen parti politik yang diketuai
Kalong Ningkan. oleh orang Iban dan
memulihkan penguasaan
orang Iban dalam politik
dan kerajaan Sarawak
serta pengembalian
jawatan Ketua Menteri
Sarawak kepada orang
Iban

22
Parti Rakyat Jati Sarawak Parti Pesaka Anak Sarawak

PESAKA
BERJASA

Mewakili Melayu dan Melanau dari Ditubuhkan oleh Temenggung Jugah


Lembah Rejang Mewakili etnik Dayak dari Rejang
Beranggapan PANAS tidak mewakili
mereka
Dipimpin oleh Tuanku Haji Bujang
Bergabung dengan PANAS membentuk
Parti Bumiputera

Parti Pesaka Bumiputera Bersatu


PBB

Hasil dari gabungan Parti Bumiputera dan PESAKA yang membentuk PBB pada 1973
Mendapat sokongan kaum Bumiputera terutama golongan Melayu-Melanau, Iban, Bidayuh dan Orang Ulu
Merupakan parti komponen Barisan Nasional

23
Sarawak Chinese Association Sarawak United Peoples
SCA

SUPP
(SCA) Party(SUPP)
Ditubuhkan pada tahun 1962. Merupakan sebuah parti multi-
Ditubuhkan oleh sekumupulan ahli etnik dan yang terawal di Sarawak
perniagaan Cina yang kaya. Bagaimanapun, ia jelas
dimonopoli oleh orang Cina
Parti ini mendapat galakan
daripada pentadbiran kolonial
sebagai langkah awal untuk
pemerintahan sendiri

24
Perkembangan Politik di Sabah

Di Sabah tidak terdapat kelompok dominan dari segi penduduk.


Empat kelompok bumiputera tidak jauh berbeza.
Kadazan Dusun (24.8%)
Peribumi lain (20.6%)
Bajau (18.5%)
Melayu (18.5%)
Wujud dua sistem kepercayaan
Etnik bumiputera bukan Islam (Kadazan Dusun, Murut dan Rungus) dan subetnik yang
mengamalkan kepercayaan tradisional.
Etnik bumiputera Islam (Bajau, Idahan, Iranum, Bisaya, Orang Sungai dan Sulu)

25
Parti Politik Sabah

United Kadazan National Organization United Sabah National Organization (USNO)

USNO
UNKO

Diketuai oleh Donald Stephens (kemudian Ditubuhkan bagi kepentingan etnik Bajau,
dikenali dengan Tun Fuad Stephens) Suluk dan lain-lain.
Ditubuhkan untuk menyatupadukan Diketuai oleh Tun Dato Mustapha Dato
Kadazan Dusun dan Bumiputera bukan Islam Harun
Pada 1964, 2 kumpulan etnik yang utama Menjalinkan kerjasama dengan Sabah
iaitu: Kadazan-Dusun dan Murut yang Chinese Association (SCA)
diwakili UNKO dan Pasok Momogun
bersetuju mempertahan kepentingan
Bumiputera bukan Islam di Sabah dengan
membentuk United Pasok Momogun
Kadazan-Dusun Murut Organization(UPKO)

26
Sabah Chinese Association (SCA) Parti Bersatu Rakyat Jelata Sabah

BERJAYA
SCA

Ditubuhkan bagi memelihara kepentingan (BERJAYA)


orang-orang Cina di Sabah Diterajui oleh Harris Salleh
UMNO-MCA-MIC, UNKO, USNO, SCA Memerintah Sabah dari 1976-1985.
kemudiannya bergabung bagi membentuk Sebuah parti berbilang etnik.
sebuah parti Perikatan Dianggotai bumiputera Islam dan bukan
Pakatan ini berjaya memenangi pilihan Islam.
raya dan seterusnya membentuk kerajaan Tidak mendapat sokongan daripada
negeri Sabah yang pertama kerajaan pusat kerana Harris Salleh
dianggap keras sebabkan sesetengah
pemimpin Sabah dan rakyat tidak berpuas
hati.

27
Parti Bersatu Sabah
PBS

Ditubuhkan oleh Joseph Pairin Kitingan akibat tentangan terhadap kepimpinan Harris Salleh dari
parti BERJAYA
Sebuah parti multi etnik, walaupun jelas didominasi oleh bumiputera Bukan Islam
Jatuh pada 17 Mac 1994. Akibat kejatuhannya, proses politik Sabah mengalami perubahan yang
besar dan digantikan UMNO.
UMNO berjanji, sekiranya parti tersebut berjaya merampas pemerintahan negeri, jawatan Ketua
Menteri akan mengikut giliran antara Bumiputera Islam, Bumiputera Bukan Islam dan Cina selang 2
tahun.
Beberapa parti politik baru tertubuh seperti Parti Bersatu Rakyat Sabah (PBRS) dan Parti Demokratik
Sabah (PDS) dan Parti Progresif Sabah.

28
Konflik Politik Sabah 1994

Pemerintahan PBS di Sabah


Semasa PBS memerintah Sabah, berlaku krisis di antara kerajaan negeri dan PBS- 25 kerusi
pusat. (menang)
Beberapa hari selepas DUN dibubarkan bagi memberi laluan kepada
pilihan raya 1994, Timbalan Presiden PBS telah keluar parti dan
menubuhkan Parti Maju Sabah (Sabah Progressive Party-SAPP).
SAPP diterima masuk ke BN.
BN 23 kerusi
Pilihan Raya 1994 (kalah)
PBS menang tipis-25 daripada 48 kerusi
BN 23 kerusi
12 ADUN PBS
Beberapa hari selepas itu, 12 orang ADUN PBS keluar parti dan
menubuhkan parti baru untuk menyertai BN. lompat parti,
tubuh parti
Menyebabkan Joseph Pairin Kitingan yang mengetuai Sabah terpaksa dan sertai BN
membubarkan kerajaan dan memberi laluan kepada BN untuk menerajui
Sabah.
Kejatuhan PBS membawa perubahan besar dalam politik Sabah.
Kerajaan
UMNO berjanji jika parti itu berjaya merampas pemerintahan negeri, dibubarkan
jawatan Ketua Menteri akan mengikut giliran antara bumiputera Islam,
bukan Islam dan Cina supaya semua mempunyai peluang memerintah.
UMNO berjaya menyatukan pelbagai etnik bumiputera Islam dan bukan
bumiputera Islam, Kristian dan lain-lain.
BN terajui
Kelahiran beberapa buah parti baru Parti Bersatu Rakyat Sabah (PBRS) Sabah
dan Parti Demokratik Sabah (PDS)

29
Tsunami Politik: Politik Perkauman Semakin
Mengendur

Pilihan Raya 2008 disertai 20 parti politik menyaksikan BN gagal mengekalkan majoriti 2/3
di Dewan Rakyat.
BN sebelum ini yakin akan menang kejayaan 2004 akan berulang.
Persaingan sengit BN dengan pembangkang masing-masing melancarkan manifesto
yang menggambarkan sensitiviti dan keprihatinan terhadap isu yang sedang berlaku.

30
Perubahan Trend Politik dan Corak Pengundian

Keputusan pilihan raya 2008 memperlihatkan trend dan corak pengundian yang berbeza
daripada pilihan raya sebelumnya
BN menguasai majoriti kerusi tanpa banyak cabaran, kecuali bagi pilihan raya 1969.
Terdapat pemimpin dan parti politik yang memanipulasi isu perkauman untuk meraih undi
Strategi memancing emosi pengundi kaum tertentu
Isu yang disentuh membabitkan hak dan kepentingan kaum berkenaan seperti agama, bahasa,
ekonomi dan pendidikan.

31
Perubahan Trend Politik dan Corak Pengundian

Trend politik baharu pada Pilihan Raya ke-12


Trend pengundian tidak lagi mengutamakan parti yang diwakili calon sama ada dari BN atau
pembangkang.
Pengundi memilih parti atau calon merentasi garis perjuangan perkauman.
Pengundi lebih berminat dengan isu yang lebih besar dan utama membabitkan tadbir urus yang
baik, ketelusan, akauntabiliti, kebebasan bersuara, keadilan dan seumpamanya.
Menggambarkan perubahan dari segi kematangan demokrasi dan berpolitik dalam kalangan
rakyat.
Usaha membuka keahlian kepada semua individu daripada latar belakang etnik yang berbeza.

32
Perubahan Trend Politik dan Corak Pengundian

Trend politik di Sabah dan Sarawak


Sabah dan Sarawak menjadi kubu kuat Barisan Nasional.
Hanya kalah satu kerusi dan menyumbang 54 kerusi
Pemimpin Sabah dan Sarawak diberi peranan dominan Speaker dan Timbalan Speaker Dewan
Rakyat dan jawatan-jawatan lain.

33
Masyarakat Pelbagai Etnik Beralih Angin

Perkembangan politik Barisan Nasional


Dalam pilihan raya 2008, di luar daripada jangkaan ramai, rakyat lebih memihak kepada
pembangkang dan menolak BN.
Untuk pertama kali BN kehilangan sokongan masyarakat pelbagai kaum.
Persaingan sengit begitu ketara bagi kawasan bercampur, menyaksikan calon BN mengalami
kekalahan sedangkan sebelumnya kawasan sedemikian merupakan kubu kuat BN.
Semakin ramai orang Cina dan India di sesuatu kawasan, semakin rendah pula sokongan
mereka terhadap BN.
Sokongan orang Melayu terhadap parti lain kian meningkat di kawasan yang mempunyai ramai
pengundi Melayu.
Kegagalan BN mengekalkan majoriti dua pertiga di dalam parlimen.

34
Pendekatan Islam Dalam Pembangunan Politik

Definisi Politik:
Bahasa Arab: Siyasah
Kamus Dewan: Ilmu pengetahuan berkenaan dengan cara pemerintahan, ilmu siasah, ilmu kenegaraan
Politik Islam
Pengurusan atas segala urusan seluruh umat Islam.

Pemikiran politik Islam berkisar:


Etika politik
Falsafah politik
Agama
Hukum
Tatacara kenegaraan

Politik atau siyasah itu bermakna adalah mengurus urusan masyarakat berdasarkan hadith Rasulullah SAW.

Rasulullah SAW adalah peneroka awal sistem politik moden bagi manusia.

35
Islam dan Politik

Imam al-Ghazali

Politik ialah suatu kehidupan manusia

Imam Hasan al-Banna

Politik Islam bukan sekadar parti politik, tetapi aktiviti dakwah mengurus nasib umat hingga
mengangkat mereka sebagaimana yang diperintahkan al-Quran

Dr. V. Fitzgerald

Islam bukan semata agama (a religion), namun juga merupakan sistem politik (a political
system).

Dr. Schacht

Islam lebih sekadar agama, ia mencerminkan teori perundangan dan politik. Ia merupakan
sistem peradaban yang lengkap, mencakupi agama dan negara

36
Matlamat Pembangunan Politik Dalam Islam

Mendidik manusia mengenal Allah


Mengajar manusia melaksana ibadah dengan tepat
Menunaikan amanah dengan menegakkan syariat
Membangun dan memakmur muka bumi
Menegakkan kebenaran dan mencegah kemungkaran.
Tempat melaksanakan ajaran Islam secara menyeluruh.
Tempat menyerlahkan keistimewaan dan keunggulan Islam

37
Unsur Utama Pembangunan Politik dalam Islam

Al-Syura Al-Quran Tauhid


Al-Hurriyyah Sunnah Risalah
Al-Adalah Ijma' Khilafah
Al-Masuliyyah Qias
Al-Musawah
Asas-asas
Prinsip Politik Sumber Politik
Politik Dalam
Dalam Islam Islam
Islam

38
Kesimpulan

Pengalaman lalu membuktikan bahawa negara kita berjaya mengukir kejayaan dalam
pelbagai bidang dan mencapai perpaduan kerana rakyat pelbagai kaum bersedia
untuk menjalin kerjasama, berkongsi kuasa dan permuafakatan dari segi politik.
Parti politik yang mewakili pelbagai kaum membentuk kesepakatan, baik di pihak parti
kerajaan mahupun pembangkang.
Melalui permuafakatan politik wakil pelbagai etnik saling berkompromi dan cuba
menyalurkan tuntutan, masalah dan aspirasi etnik yang diwakili.
Prinsip perkongsian kuasa dan permuafakatan serta akomodasi antara kaum dan
pelbagai parti politik merupakan tonggak keutuhan dan survival negara ini.

39
Terima Kasih

Permuafakatan Politik Dalam Konteks Hubungan Etnik Di Malaysia

Mahyuddin Khalid & Mohd Ashrof Zaki Yaakob


40