You are on page 1of 25

Xét nghiệm HbA1c trong thực

hành lâm sàng
PGS, TS Nguyễn Thy Khuê

HbA1c

Khi glucose huyết cao
HbA 1c

HC

Khi glucose huyết thấp

Huyết sắc tố kết hợp với glucose (HbA1c)
Tồn tại trong suốt đời sống hồng cầu

HbA1c được thành lập như thế nào? .

. Eur J Clin Invest.Bệnh nhân ĐTĐ type 2 có thể ở trong trạng thái sau ăn hơn 12 giờ mỗi ngày Sau ăn Sau hấp thu Lúc đói Thời gian kéo dài sau ăn Bữa sáng B trưa Bữa chiều Nửa đêm 4g sáng Bữa sáng 8 AM 11 AM 2 PM 5 PM Adapted from Monnier L.30(suppl 2):3-11. 2000.

21:336–40 . Tương quan giữa glucose huyết tương sau NPDNG và bữa ăn chuẩn hỗn hợp 16 2 hr after SMM plasma glucose (mmol/l) 14 12 10 8 6 r=0. Diabetes Care 1998.97 4 2 0 0 5 10 15 20 25 2 hr after OGTT plasma glucose (mmol/l) Wolever TMS et al.

2004.164:1627-1632. .55 y = 47.1 x -109 r = 0.0 x +30 4 5 6 7 HbA1c (%) Woerle HJ et al Arch Intern Med.48 70 y = 12.Thay đổi tương đối GH đói và 2giờ sau ăn khi HbA1c tăng 250 = HbA1c với 2G sau ăn Plasma Glucose = HbA1c với GH đói (mg/dL) 160 r = 0.

Contributions of fasting and postprandial plasnma glucose increments to the overall diurnal hyper glycemia of Type 2 diabetic patients: variations with increasing levels of HBA(1c). 2003.3 < 7.3 9.3 A1C Range (%) Adapted from Monnier L.4 to 7. càng cần thiết kiểm soát thành công GH sau ăn Khi A 1c gần bình thường. Khi bệnh nhân gần đạt mục tiêu HbA1C .26:881-885. đóng góp chủ yếu vào HbA 1c là GH sau ăn 100% 30% 80% 50% Contribution 60% 55% 70% 60% FPG % 40% PPG 70% 45% 50% 20% 40% 30% 0% < 10. Diabetes Care. . Lapinski H. Collette C.2 10.5 8.2 to 9.2 to 8.

Ý nghĩa của HbA1c • Theo dõi hiệu quả điều trị • Chẩn đoán (ADA 2010) Glucose huyết Glucose huyết sau ăn đói HbA1c .

Vai trò của HbA1c trong theo dõi điều trị Nghiên cứu DCCT Nghiên cứu UKPDS .

glucose huyết dao động nhiều trong ngày .Những yếu tố nào ảnh hưởng đến kết quả HbA1c • Sự thay đổi quá trình glycate hóa • Các yếu tố liên quan đến huyết sắc tố • Các bệnh lý đi kèm • Các loại thuốc và thuốc hỗ trợ ảnh hưởng đến huyết sắc tố • Bệnh đái tháo đường không ổn định.

Thay đổi glycat hóa • Do chu chuyển hồng cầu • Do gen ảnh hưởng đến quá trình glycat hóa • Do tình trạng glycat hóa thay đổi khi glucose huyết tăng bất thường .

22% – GH trung bình của người Mỹ gốc Á> Mỹ da trắng 0.33% .Các yếu tố liên quan đến huyết sắc tố • Đời sống hồng cầu: 120 ngày.37% – GH trung bình của Mỹ gốc Tây Ban Nha >mỹ da trắng 0. • Đời sống trung bình: 50 ngày (38-60) • Nghiên cứu tại Mỹ: Các sắc tộc khác người da trắng có thể có trị số HbA1c hơi cao hơn – Glucose huyết trung bình của ngươi Mỹ da đen> Mỹ trắng 0.

nồng độ HbA1c thường thấp hơn phụ nữ không có thai do: – Pha loãng máu – Chu chuyển tế bào gia tăng • Tuy nhiên vào quí 3 của thai kỳ HbA1c có thể gia tăng do thiếu sắt . Thai kỳ • Thai kỳ ảnh hưởng đến HbA1c.

Thiếu máu • Thiếu máu tán huyết. • Bệnh nhân bị cắt lách có HbA1c tăng do đời sống hồng cầu kéo dài . mất máu cấp thiếu máu thiếu sắt có thể làm giảm HbA1c xuất hiện hồng cầu non và reticulocyte chưa dủ thời gian để glycat hóa • Tuy nhiên thiếu sắt có thể làm tăng HbA1c cơ chế chưa biết rõ.

. Bệnh huyết sắc tố • Bệnh Hb F có thể làm tăng trị số HbA1c • Hb C và HbS có thể làm giảm trị số HbA1c • Điều này tùy thuộc phương pháp đo HbA1c • Các phương pháp đo miễn dịch có thể khắc phục tình trạng này.

nhất là sinh tố B12. bù B12 chu chuyển tăng. sắt – Thiếu B12 chu chuyển hồng cầu giảm tăng HbA1 giả. Các bệnh đi cùng • Làm tăng HbA1c – Tăng urea huyết – Tăng triglycerides máu nặng – Tăng bilirubin máu nặng – Nghiện rượu mạn – Dùng salicylate kéo dài – Dùng các thuốc giống thuốc phiện – Ngộ độc chì • Làm Giảm HbA1c – Thiếu sinh tố và các yếu tố vi lượng..> HbA1c giảm • Truyền máu .

nhất là nếu trước đó HbA1c cao • Suy chức năng thận – Do sự hiện hiệu của Carbamylated Hb – HbA1c có thể thấp do đời sống hồng cầu ngắn lại – Các nguyên nhân khác: dùng erythropoietin tái tổ hợp. Các bệnh đi cùng • Truyền máu – Truyền máu lượng lớn có thể làm giảm HbA1c ở bệnh nhân ĐTĐ. truyền máu . môi trường tăng urea máu.

cơ chế ?? .Các loại thuốc ảnh hưởng đến HbA1c • Các thuốc gây tán huyết có thể làm mức HbA1c hạ thấp: o Dapsone. o Ribavirin. o Sufonamide • Các thuốc thay đổi cấu trúc Hb: o Hydroxyurea thay đổi HbA thành Hb F o Dùng thuốc phiện kéo dài có thể làm tăng HbA1c.

• Glucose huyết dao động nhiều  tăng nguy cơ biến chứng mạch máu nhỏ . Thay đổi mức glucose huyết • Mức glucose huyết dao động từ thấp đến cao trong thời gian ngắn HbA1c có thể ở mức tốt nhưng không phản ánh đúng tình trạng chuyển hóa của bệnh nhân.

Tại sao cần tham chiếu .

Tại sao cần chuẩn hóa .

Hiệu quả của việc chuẩn hóa .

Công thức chuyển đổi .

• Vấn đề chuẩn hóa xét nghiệm rất quan trọng • Khi biện luận kết quả xét nghiệm cần lưu ý các yếu tố gây nhiễu • Từ trước các phương pháp đo phải được chuẩn hóa với phương pháp đã chuẩn hóa trong nghiên cứu DCCT . Kết luận • HbA1c hiện nay là xét nghiệm được dùng để chẩn đoán và theo dõi hiệu quả điều trị của bệnh đái tháo đường.

Thông báo từ FDA 2013 .