You are on page 1of 58

Gaya Hidup Sihat

• Definisi Gaya Hidup Sihat:


• Komponen gaya hidup sihat
• Kepentingan gaya hidup yang sihat
Definisi
• Harus kita sedar bahawa kesihatan adalah
jaminan untuk hidup yang lebih sejahtera. Dan
untuk mencapai tahap kesihatan yang terbaik,
gaya hidup sihat merupakan satu daripada
syaratnya.
• Amalan kehidupan yang sihat dapat
mengurangkan risiko kita untuk terdedah
kepada penyakit yang semakin mudah
menyerang kita semua pada hari ini dan boleh
menjadi pembunuh utama manusia.
1. Pemakanan Sihat

• Ini merupakan amalan utama dalam menjalani gaya hidup sihat.


Pemakanan yang sihat dapat membantu kita mengekalkan tubuh
yang sihat dan mengelakkan kita menjadi gemuk.
• Kurangkan pengambilan makanan bergula dan garam kerana
pengambilan berlebihan boleh merisikokan kita mendapat darah
tinggi, kencing manis dan obesiti yang boleh menyebabkan strok.
• Jika anda gemar makan makanan yang tidak menyihatkan, anda
boleh menggantikannya dengan snek yang berkhasiat dan pastikan
anda tidak mengambilnya pada waktu hampir dengan waktu makan
malam.
• Makan dalam jumlah yang kecil dan minum air kosong 6-8 gelas
sehari.
2. Persekitaran Yang Bersih

• Memastikan kebersihan diri dan juga


persekitaran juga penting dalam amalan gaya
hidup sihat. Mengutamakan kebersihan dapat
menghalang wabak-wabak penyakit daripada
terus tersebar dan merisikokan anda
mendapatkan penyakit lain.
3. Menjalani Pemeriksaan Kesihatan
Berkala
• Bukan ketika sakit sahaja perlukan
pemeriksaan, anda perlu menjalani
pemeriksaan kesihatan berkala ini perlu bagi
mengesan simptom awal penyakit yang boleh
meragut nyawa.
• Sekiranya penyakit berbahaya dapat dikesan
pada peringkat awal, ini boleh memastikan
cara pencegahan dan rawatan terperinci yang
boleh dijalankan.
• Pemeriksaan kesihatan ini boleh dilakukan di
hospital kerajaan atau swasta.
4. Beriadah

• Beriadah atau bersenam dapat mengeluarkan


peluh dari badan. Toksin dalam badan juga
turut keluar melalui peluh.
• Senaman berjadual sangat perlu bagi
memastikan tubuh anda menjadi cergas dan
membantu sistem peredaran darah lebih
teratur. Ingat! Saluran darah yang tersekat
boleh mengakibatkan strok.
• Contoh senaman mudah adalah seperti
berlari,, bersukan, berjalan, dan aerobik.
5. Berhenti Merokok

• Seperti yang sedia maklum, tabiat merokok


boleh merisikokan seseorang mendapat
penyakit paru-paru dan jantung dan lebih 40
jenis penyakit yang boleh membawa maut.
• Ini adalah kerana terdapat 4000 jenis bahan
kimia yang berbahaya di dalam asap rokok.
• Jadi, bertindak sekarang, katakan tidak pada
merokok. Dapatkan nasihat dari doktor untuk
menangani masalah ketagihan dan cara
berhenti merokok.
6. Atasi Stress

• Semua orang mengalami stress atau tekanan.


Pelbagai punca yang boleh menyebabkan
stress, antaranya masalah keluarga, kerja,
kewangan,dan sebagainya.
• Tekanan atau stress yang berpanjangan boleh
menimbulkan rasa marah. Jadi, atasi masalah
ini dengan mengawal tekanan dan kemarahan.
Beberapa cara untuk mengurangkan marah:
• Berfikir secara positif
• Belajar bertenang
• Wujudkan hobi
• Luangkan masa untuk keluarga, kerja dan
beriadah
• Rehat dan tidur yang cukup
• Cari teman untuk berkongsi atau meluahkan
masalah
7. Pastikan Rehat yang Cukup

• Rehat dan tidur yang cukup dapat


mengurangkan tekanan selain dapat
menenangkan tubuh badan serta minda.
• Selain itu, proses metabolisme juga dapat
berjalan dengan lancar dengan rehat yang
mencukupi.
Pemakanan

• Pengambilan makanan seimbang yang bersih


dan berkhasiat adalah amalan pemakanan
yang baik. Hal ini, kerana makanan seimbang
berupaya menjadikan badan kita sihat dan
kuat. Otak kita turut menjadi cerdas.
• Pyramid makanan membantu kita makan
secara seimbang mengikut kadar yang
bersesuaian. Selain itu, kita juga akan
mengenali kumpulan-kumpulan makanan
seperti karbohidrat, vitamin, protein dan
lemak.

• Pyramid makanan juga memberi maklumat


tentang contoh-contoh makanan berdasarkan
kumpulan makanan, misalnya nasi, roti, mi
dan bijirin yang tergolong dalam kumpulan
karbohidrat.
• Pyramid makanan turut memberi panduan
berguna tentang kadar pengambilan atau
sukatan makanan yang sesuai untuk badan
kita. Seseorang murid perlu banyak makan
makanan daripada kumpulan karbohidrat
untuk memperoleh tenaga. Selain itu, pastikan
kita kurang mengambil makanan berlemak
seperti kek, keju dan minyak.
• Amalan makan mengikut pyramid makanan
penting bagi memastikan kita menjadi sihat,
cergas dan membesar dengan sempurna.
Kategori Umur Tenaga

Kanak-kanak 1–3 1360


4–6 1830
7–9 2190
Lelaki
10 – 19 2600 – 2450
Perempuan
10 – 19 2350 – 2100

Kalori per gram :

Lemak 9
Karbohidrat 4
Protein 4
Apakah Piramid Makanan?

• Piramid makanan ialah satu carta yang


membantu kita untuk merancang pengambilan
jenis-jenis makanan dan sukatan makanan yang
sesuai untuk kita setiap hari .

• Piramid Makanan juga digunakan sebagai


panduan dalam penyediaan makanan sihat.
Pengambilan makanan yang sihat dapat
memastikan bahawa tubuh badan dan otak kita
dapat menerima semua nutrien yang mencukupi
bagi membolehkan ianya berfungsi dengan baik.
• Pengambilan makanan perlu dipelbagaikan
kerana tiada satu makanan yang boleh
membekalkan kesemua nutrien yang
diperlukan oleh badan.
ARAS 1

• Aras 1 Piramid Makanan mengandungi


kumpulan makanan yang kaya dengan
karbohidrat kompleks, yang merupakan
sumber tenaga yang utama.

• Makanan ini juga membekalkan vitamin,


mineral, serat dan sedikit protein.
• Setiap hidangan makanan daripada kumpulan
ini perlu diambil paling banyak. Contoh
makanan bagi kumpulan ini adalah nasi,
bubur, roti, mi, mihun, biskut, pasta, bijirin
sarapan, capati, thosai, ubi keledek, keladi dan
kentang.
ARAS 2

• Aras 2 Piramid Makanan mengandungi


makanan yang kaya dengan vitamin, mineral
dan serat. Makanlah makanan di aras ini
dengan banyak, dan pelbagaikan pilihan di
dalam setiap hidangan. Contoh makanan bagi
kumpulan ini ialah sayur-sayuran hijau dan
buah-buahan.
ARAS 3

• Daging, ayam, ikan dan kekacang terletak di


Aras 3 Piramid Makanan. Makanan ini kaya
dengan protein, vitamin B, zat besi, zink dan
magnesium.

• Pilihlah daging rendah lemak dan buang


semua lemak yang kelihatan pada daging dan
ayam.
• Sekali sekala tukarkan penggunaan daging
dengan kekacang, kerana ianya rendah lemak dan
kaya dengan serat. Contoh kekacang adalah
kacang soya dan hasilnya seperti tauhu dan
tempe, kacang dhal dan kacang merah.
Hasil tenusu juga terletak di Aras 3 Piramid
Makanan. Contoh hasil tenusu ialah susu, keju
dan dadih. Makanan ini kaya dengan protein,
kalsium dan biasanya diperkaya dengan vitamin
D. Pilihlah hasil tenusu rendah lemak.
ARAS 4

• Lemak, minyak, coklat, gula dan juga makanan


yang kaya dengan bahan ini terletak di Aras 4
Piramid. Ini menunjukkan hanya sedikit sahaja
makanan daripada kumpulan ini yang perlu
dimakan.
PEMAKANAN KANAK-KANAK
BERKEPERLUAN KHAS
• Pemilihan makanan penting
• Kerap kali berlaku pertambahan berat badan
yg tidak seimbang.
• Kurang @ terlebih berat.
• Terdapat kanak-kanak yang mengalami
kesukaran :
• Menghisap
• Mengunyah
• menelan
• Kesukaran proses makan disebabakan :
– Rongga mulut yg kecil
– Lidah yg sedikit brsar
– Otot yg lemah
• Pemilihan makanan yang lembut dan mudah
cerna perlu diberi keutamaan.
VITAMIN DAN GARAM GALIAN
• PROTIN
– diperolehi drp daging, ikan, telur dan susu
• Karbohidrat
– Berfungsi sebagai pembekal tenaga utk melakukan
aktiviti harian. Boleh diperolehi drp bijirin spt beras
dan gandum.
• Lemak
– Berfungsi sebagai pembekal tenaga untuk melakukan
aktiviti harian. Diperolehi drp minyak kacang, mentega
dan majerin.
• Vitamin
– Vitamin ABCDEK, asid folik, asid pentotanik, kolina
dan niasin. Mempunyai fungsi tertentu dlm
metabolisme tubuh badan manusia.
• Ada juga kanak-kanak berkeperluan khas yang
memerlukan vitamin tambahan kerana
mngidap penyakit hepar (liver), buah
pinggang, alahan atau yang mengambil ubat
sawan.

• Doktor juga mungkin mengesyorkan


pengubahsuaian diet bagi kanak-kanak yg
mengalamai alahan.
Kesan Kekurangan Garam Galian.

• Kekurangan
– Vitamin C – gusi kurang baik dan kerap berdaragh.
– Vitamin A – Rabun Malam
– Vitamin D – lembut tulang
– Vitamin K – pada peringkat awal kelahiran bayi,
boleh sebabkan seseorang itu pucat dan tidak
bermaya. Kanak-kanak yg sentiasa pucat tidak
dapat membesar dengan optimum.
• Kekurangan
– Zink – penyakit kulit
– iodin – menyebabkan kelenjar tirod di bhgian
leher membesar.
– Kalsium – sawan
– Magnesium – sawan
– Mangan – mengganggu metabolisme sistem tubuh
manusia dan kerencatan akal.
Senaman dan
Rekreasi
KEPERLUAN SENAMAN DALAM
KEHIDUPAN
Kelebihan senaman untuk kesihatan
adalah seperti berikut:
a. Menguatkan jantung, paru2 & otot2
b. Jauhi penyakit2 (koronari, kencing
c. manis & tekanan darah tinggi)
d. Bantu bertenang;
e. Bantu kurangkan lemak utk kawal
berat badan
f. Lebih cergas;
g. Bantu tidur dgn lebih nyenyak;
h. Tingkatkan kolesterol baik dlm badan
i. Menguatkan tulang dan sendi
j. Bina kekuatan dan daya tahan otot.
Kesan Senaman dari Aspek
Fisiologi
Faedah senaman dan rekreasi
dari segi fisiologi
termasuklah peningkatan
• Daya tahan
• Kelenturan
• Koordinasi
• Kekuatan.
Panduan Senaman
Untuk panduan senaman yang ringkas
dan lebih berkesan bolehlah anda
melakukan mengikut prinsip FITT:
F - Frequency (kekerapan)
- 3-5 kali seminggu.
I - Intensity (tekanan bebanan)
- hingga berpeluh dan dpt tarik
nafas panjang dgn selesa.
T -Time (masa)
- sekurang-kurangnya 20 minit
setiap kali (tidak termasukb
memanas dan menyejukkan
badan).
T -Type (jenis)
- aerobik, bersukan cth: bola
sepak, bola jaring, badminton.
Definasi dan Konsep
(Rehat)
• Rehat ialah tempoh yg
diambil utk berhenti drp
melakukan sesuatu
aktiviti fizikal atau
mental atau melakukan
aktiviti yg ringan.
• Waktu rehat boleh
digunakan utk
mengurangkan keletihan,
menghilangkan rasa lapar
dan dahaga.
Definasi dan Konsep
(Istirehat)

Istirehat ialah satu tempoh


masa terluang yg diisi dgn
aktiviti ringan dan tidak
aktif Istirehat akan
memberikan ketegangan dan
melegakan stress.
Definasi dan Konsep
(Senggang)

Kesenggangan ialah waktu


terluang yang diisi dengan
sebarang aktiviti yang
digemari. Waktu terluang ini
diisi dengan aktiviti yang
tidak membebankan badan
dan
otak.
Jenis-Jenis Rehat
A. Rehat pasif
• rehat tanpa melakukan
pergerakkan badan,
• tiada regangan otot.
• Tiga jenis rehat pasif:
- latihan mental,
- pembayangan gambaran
- istirehat fizikal.
B. Rehat aktif
• rehat melalui latihan fizikal
utk reganggan otot badan.
- senaman yang ringan
Penghargaan Diri
• Penghargaan diri
merupakan penilaian yg
positif terhadap
keupayaan & potensi
fizikal serta psikologi diri
berdasarkan imej kendiri
sebenar.
• Penghargaan diri bermula
dgn keyakinan diri.
• Seseorang yg punyai
keyakinan diri akan
berbangga dgn keupayaan
dan potensi fizikal serta
psikologinya.
Peningkatan Penghargaan Diri
Stress
Stress adalah apa saja yang
menimbulkan perasaan
tegang, takut, marah, atau
kecewa. Stress yang
berlebihan dan
berpanjangan boleh
jejaskan
kesihatan fizikal dan mental.
Faktor Luaran
Penyebab Stress
Faktor Dalaman
Penyebab Stress
Bagaimana Menangani Stress
• Menghindari rokok
• Senaman dan tidur yg cukup
• Guna masa dgn efektif
• Cuti/rehat sementara
• Berikan teguran yg positif
• Berkongsi/meluahkan perasaan
• Berpegang teguh kpd ajaran
agama
• Rancang masa anda
• Tetapkan matlamat yg realistik
• Imbangkan kerja dgn rekreasi
• Dapatkan kaunseling/nasihat
• Mengamalkan teknik rekreasi:
- Teknik pernafasan
- Aromaterapi
Konflik
• Konflik timbul bila seseorang itu
terpaksa berhadapan dgn
masalah sukar hendak membuat
pilihan di antara dua perkara yg
bertentangan atau bercanggah
matlamatnya.
• Terdapat beberapa faktor yg
jadi punca kpd konflik;
- Penceraian ibu bapa anak
sukar buat pilihan
- Perbezaan pendapat/pandangan
- Sebabkan seseorang itu
- Sukar utk pilih pendapat /
pandangan yg baik.
• Perbezaan nilai dan budaya
sebabkan seseorang itu sukar
pilih nilai yang baik untuk
diamalkan.
Langkah Menangani Konflik
PENYALAHGUNAAN BAHAN
PENYALAHGUNAAN BAHAN
• Merujuk kepada :
– Dadah
– Alkohol
– Tembakau
– Kokain
– Marijuana (ganja)
– Dadah peransang
• methapethamin
TERIMA KASIH