EDU 3106: Budaya dan Pembelajaran

Tajuk 1: Budaya dan Kepelbagaian Kelompok di Malaysia
Muhammad Najib Mohd Jamil Yuhanis Osman Nurul Atikah Kamaludin
PISMP 5.05 (SAINS SOSIAL)

DEFINISI BUDAYA

• Perkataan ‘budaya’ berasal daripada cantuman perkataan Sanskrit dan Melayu iaitu “budhi” dan “daya”. • “Budhi”- dipinjam daripada bahasa Sanskrit bererti kecergasan fikiran dan akal. • “Daya” – perkataan Melayu Polynesia yang bermakna kekuatan kuasa,tenaga dan pengaruh.
Sumber: Shamsul Amri Baharuddin. (2010). Modul Hubungan Etnik. Subang Jaya: Perpustakaan Negara Malaysia.

* Kamus Dewan (2007) :
Budaya sebagai tamadun, peradaban, kemajuan fikiran dan akal budi.

* Nik Safiah Haji Abdul Karim,1963 :
Budaya membawa maksud tenaga fikiran, usaha rohani atau kuasa menggerakkan jiwa.

Sumber: Shamsul Amri Baharuddin. (2010). Modul Hubungan Etnik. Subang Jaya: Perpustakaan Negara Malaysia.

values. Subang Jaya: Perpustakaan Negara Malaysia. Modul Hubungan Etnik.including their attitudes. (2010).Cultural features of forms of life are learned but are often too pervasive to be readily noticed from within.sciences.* Dictionary of Philosophy.arts. . 1996 : “ the way of life of people.and habits of thought and activity.modes of perception. Sumber: Shamsul Amri Baharuddin.beliefs.

com/doc/24948165/Konsep-Budaya.scribd.* Ralph Linton. 2009. . * Ruth Benedict. http://www. Sumber: Elaksamana. Konsep Budaya.1947 (The Cultural Background of Personality) : Budaya ialah susunan perlakuan yang dipelajari dan hasil daripada kelakuan ini digunakan bersama dalam masyarakat.1947 : Budaya sebagai unsur pengorganisasian antara individu dan membentuknya menjadi satu kelompok kebudayaan. Diakses pada 8 Januari 2012.

Bhd. Kesenian 6. Sistem teknologi dan peralatan Sumber: Noriati A. Boon Pong Ying. Sistem ekonomi 7. (2011). .* Koentjaraningrat (2002) Budaya merupakan keseluruhan pemikiran dan hasil karya manusia berasaskan proses pembelajaran. Shah Alam: Oxford Fajar Sdn. Agama dan upacara keagamaan 2. . Budaya dan Pembelajaran. Sistem pengetahuan 4.Budaya mengandungi 7 unsur utama : 1. Bahasa 5. Rashid. Sistem dan organisasi kemasyarakatan 3.

http://www. Diakses pada 8 Januari 2012 .scribd.* Edward B. 2005. Taylor ‘Budaya sebagai satu himpunan ilmu pengetahuan. Sumber: Suzy Wong. adat resam dan kemahiran yg dimiliki dan diamalkan oleh manusia dalam sesuatu masyarakat’. Pengenalan Masyarakat Malaysia. kesenian.com/doc/35919182/1/Definisi-Budaya.

Diakses pada 8 Januari 2012 . Pengenalan Masyarakat Malaysia. http://www.scribd. kepercayaan. Sumber: Suzy Wong. undang-undang dll)’.com/doc/35919182/1/Definisi-Budaya.* Modern Dictionary of Sosiology ‘Cara hidup manusia yang hidup berkelompok sama ada yg berbentuk material (ciptaan manusia) dan bukan material (adat resam. 2005.

penerimaan dan kepercayaan oleh sesuatu masyarakat yang dipraktikkan secara berterusan dan diulangi oleh generasi yang seterusnya’.* A. • Elemen penting yg membentuk budaya: . Pengenalan Masyarakat Malaysia. http://www.kelengkapan hiup . 2005.keagamaan -kesenian .scribd.sistem ekonomi .ilmu pengetahuan Sumber: Suzy Wong.com/doc/35919182/1/Definisi-Budaya. Diakses pada 8 Januari 2012 .L Kroebor & Clyde Kluck ‘Segala amalan.

. Taylor. A.Kesimpulan Kumpulan Kami • Berdasarkan pendapat sarjana Edward B.L Kroebar & Clyde Kluck dan Modern Dictionary of Sosiology • Budaya ialah satu amalan harian yang diterima norma masyarakat dan diamalkan oleh sesebuah organisasi masyarakat tersebut. • Misalnya cara berkomunikasi dan makan masyarakat Jepun dan Malaysia.

KEPELBAGAIAN KELOMPOK/ETNIK DI MALAYSIA .

Kepelbagaian Etnik di Malaysia: Etnik Minangkabau (Semenanjung Malaysia) .

LOKASI ETNIK MINANGKABAU DI SEMENANGJUNG MALAYSIA Negeri Sembilan -Rembau -Sungai Ujong -Seri Menanti -Naning -Johol -Kuala Pilah Johor Melaka .

orang-orang Sumatera dari Tanah Minangkabau mulai tiba di Negeri Sembilan melalui Melaka dan sampai ke Rembau.PENGENALAN Minangkabau berasal daripada 2 perkataan: Minang: menang Kabau: kerbau Berasal daripada peristiwa perselisihan antara kerajaan Minangkabau dgn seorang putera dari Jawa yg meminta pengakuan kekuasaan di Melayu Orang Minangkabau merupakan penduduk asal kawasan yg dikenali sebagai Sumatera Barat. Sembilan. Orang Melayu di Malaysia byk yg berasal dari Minangkabau. Melaka dan Johor Permulaan abad ke-14M. Kawasan utama yg didiami adalah di N. Indonesia. .

BUDAYA ETNIK DARI ASPEK SOSIAL .

pemberian pusaka dan pelantikan pemimpin. Hantar Emas. Nikah. Mungkal.Batu Belang. Seri Lemak.* ADAT RESAM ADAT PERPATIH • Merangkumi pelbagai aspek kehidupan masyarakat spt nikah kahwin. Tiga Nenek. Anak Acheh. Seri Melenggang. Jemput Antar. Batu Hampar. ORANG MINANG DI NEGERI SEMBILAN • Biduanda. Paya Kumboh. Manjangguak Kandang (Keluarga lelaki datang ke rumah calon isteri anaknya) PERKAHWINAN . Tanah Datar. • Pemberian harta dan tanah adat diwariskan daripada ibu kepada anak perempuan. Membuat janji. Anak Melaka dan Tiga Batu • Acara yg dilakukan dalam proses perkahwinan: • Pinang-meminang. Timbang Tanda.

* PAKAIAN .

* BAHASA Bahasa Minangkabau: Apo tu nan ang karajoan? Bahasa Malaysia: Apa yang sedang kamu buat? Bahasa Minangkabau: Bungo indak satangkai. kumbang tidak seekor . kumbang indak sa ikua (Peribahasa) Bahasa Malaysia: Bunga tidak setangkai.

• Diperbuat daripada buluh nipis. bangsawan dan hartawan di sesebuah kampung. mempunyai 4 lubang dan panjangnya lebih kurang 4060cm . • Dipersembahkan oleh kaum lelaki ketika perayaan tradisional. silat dan drama. TARIAN PIRING RANDAI • Teater rakyat tradisional Minangkabau yg melibatkan muzik. SALUANG • Alat muzik tradisional khas Minangkabau dari Sumatera Barat. nyanyian. tarian. • Merupakan tarian gerak cepat dan penari memegang piring di tapak tangan.KESENIAN DAN KEBUDAYAAN • Diadakan ketika majlis perkahwinan bagi keluarga berada.

PAKAIAN RUMAH MINANGKABAU BATAGAK PANGULU Upacara pelantikan penghulu. Fungsi: tempat tinggal. aktiviti2 upacara MAANTA PABUKOAN Menghantar makanan kepada ibu mertua sewaktu bulan Ramadhan Dendeng Balado MAKANAN TRADISONAL Hirisan nipis dan lebar dagingsapi yg dikeringkan dan digoreng kering . dewan mesyuarat. Berlangsung selama 7 hari dimana seluruh kaum kerabat dan ketua-ketua dari kampung yg lain turut dijemput Bentuk unik kerana menyerupai tanduk kerbau.

BUDAYA ETNIK DARI ASPEK EKONOMI .

Kesemua kerja turut dilakukan secara bergotong-royong. Perniagaan: Membuat songket untuk keperluan sendiri atau kaum keluarga.Kebanyakan masyarakat Minangkabau terlibat dalam perniagaan dan pertanian Pertanian: Melakukan aktiviti penanaman padi sawah.Ianya turut diperdagangkan terutamanya oleh kaum wanita Perlombongan: Masyarakat Minangkabau dari Sumatera turut menjalankan perlombongan emas .

CONTOH ETNIK DI NEGERI SABAH: ETNIK BAJAU .

.ASAL-USUL BAJAU -Kajian awal oleh Badan Galak Pusaka (2000) mengenai asal-usul bangsa Bajau mendapati Bajau adalah generasi asli Melayu Deutro yang mula bergerak dari Yunan menuju arah selatan (Asia Tenggara) pada kirakira 1500 tahun Sebelum Masihi iaitu 3500 tahun yang lalu. Tersebar luas di seluruh kepulauan Melayu dan Lautan Pasifik. Bajau adalah melayu tulen.

Papar ) -Orang Bajau Pantai Timur ( Kudat. Tawau ) . Semporna. Tuaran. Kunak.Orang Bajau Pantai Barat ( Putatan. Lahad Datu.LOKASI ETNIK BAJAU . Sandakan. Kota Belud.

Menternak dan bercucuk tanam. .EKONOMI ETNIK BAJAU DI SABAH Mengutip hasil laut dengan menggunakan cara penangkapan tradisional.

Menekankan hubungan kekeluargaan dan “le’od” iaitu kelompok sedaerah.India dan sukusuku kaum tempatan di Malaysia.Arab.SOSIAL : KEPERCAYAAN DAN AGAMA 100% suku kaum Bajau menganut agama islam. Ramai etnik Bajau dikahwini dan mengahwini bangsabangsa lain termasuk Cina. . Corak hidup etnik Bajau di Sabah sama dengan etnik Melayu yang ada di Malaysia.

SAGOL : isi ikan dicampur dengan kunyit yang telah dipipis. . PUTU : ubi kayu yang diparut dan telah diperah airnya lalu dimasak secara stim.dimakan mentahmentah atau dimasak bersama sayur. TOMPE’ : ubi kayu yang diparut dan telah diperah airnya.SOSIAL : MAKANAN TRADISIONAL KIMA : sejenis kerang laut.digoreng tanpa minyak di dalam kuali sehingga berwarna kekuning-kuningan.

. Cth : Aku sayang padamu -Lasah akuh ma ka’ah/ aku sayang tah kau.BAHASA Bahasa orang bajau dikenali sebagai Sinama(bahasa kepunyaan bangsa sama) Terdapat 26 subdialek bahasa Bajau.

CONTOH ETNIK DI NEGERI SARAWAK: ETNIK BIDAYUH .

Kuching dan di barat Kalimantan.• Kaum Bidayuh adalah masyarakat yang mendiami kawasan barat daya Sarawak.5 peratus dari jumlah penduduk penduduk Sarawak • Kaum Bidayuh merupakan golongan minoriti di Sarawak. • Merupakan 8.000 kaum Bidayuh terdapat di Sarawak. terutamanya Bahagian Serian. . Pada tahun 1998 lebih kurang 167.

Siburan dan Penrissen Bau-Jagoi di Daerah Bau dan Lundu .Dibahagikan kepada empat suku kaum yang utama mengikut loghat Bukar-Sadong di Daerah Serian Salako-Lara bagi kumpulan yang tinggal di daerah Lundu dan Sematan Biatah bagi mereka yang tinggal di kawasan Padawan.

Daerah Serian dalam Bahagian Samarahan. Krokong. di kawasan-kawasan Padawan. Serumbu di Daerah Bau. . dan sebilangan kecil tinggal di Daerah Lundu. Serapi.LOKASI ETNIK BIDAYUH . Siburan dan Penrissen -Bahagian Kuching dan Kawasan Jagoi.

Contohnya: Menternak dan bercucuk tanam Menanam Padi Huma dan Menjadi Peladang .EKONOMI ETNIK BIDAYUH Aktiviti Sara Siri.

RUMAH BIDAYUH Lazimnya penempatan rumah panjang suku kaum Bidayuh terletak jauh di kawasan pendalaman dan tanah tinggi. Tujuan keselamatan iaitu sukar untuk dikesan oleh musuh. Struktur rumah panjang kaum Bidayuh tidak jauh bezanya dengan struktur rumah panjang masyarakat Iban di Sarawak .

Rumah panjang Masyarakat Bidayuh terbahagi kepada 3 bahagian iaitu bilik utama. awah (ruang tamu) dan tanju (anjung).STRUKTUR RUMAH BIDAYUH Rumah panjang kaum Bidayuh diperbuat daripada atap rumbia atau sagu. Atap Pelantar atau lantai rumah panjang pula diperbuat daripada papan atau buluh manakala tiangnya pula diperbuat daripada kayu belian. . manakala dindingnya pula daripada buluh.

RUMAH BIDAYUH .

gerak gaya dan alunan yang dipertuturkan. .pertuturan. • Ini menyebabkan suku kaum ini sukar untuk berkomunikasi antara satu sama lain sekiranya mereka dari suku dan daerah yang belainan. • Lazimnya bahasa Bidayuh akan berubah intonasi dan bahasa mengikut kampung dan daerah tertentu.BAHASA BIDAYUH • Keunikan ini adalah berdasarkan sebutan. • Sebagai contoh suku Bidayuh dari Kawasan serian menyebut "makan" ialah "ma-an" manakala suku Bidayuh dari kawasan padawan pula menyebut "makan" sebagai "man".

Adat Perpatih. Budaya dan Pembelajaran. Diakses pada 8 Januari 2012. 2007. Diakses pada 8 Januari 2012. 2009.0. 2008. Boon Pong Ying. http://www. (2011).html. Nur Syairah. Diakses pada 9 Januari 2012 Hanim. http://halaqah. Diakses pada 8 Januari 2012.my/idc/groups/portal_aperpatih/documents/ukmpd/adat_ 02665. Shah Alam: Oxford Fajar Sdn. Etnik Minangkabau. Aini Fadhilah.net/v10/index. Shamsul Amri Baharuddin.php?topic=1402. Kedatangan dan Perkembangan Masyarakat Minangkabau. Subang Jaya: Perpustakaan Negara Malaysia. http://cikguyatieishere.com/doc/28892167/ETNIK-MINANGKABAU.scribd. Modul Hubungan Etnik. . kegiatan ekonomi di Malaysia sebelum campur tangan British. Noor Shalida.com/2009/10/sej-9402-trial-perak-2009_21. Cikgu Yatie.pdf. http://malaycivilization.blogspot.ukm. 2003.BIBLIOGRAFI Noriati A. Bhd. Rashid. (2010).

Konsep Budaya. . http://www.Elaksamana. Diakses pada 8 Januari 2012.scribd. 2009.com/doc/24948165/Konsep-Budaya .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful