https://web.deu.edu.tr/doc/lis/lis.
html#toc4
GUI
Graphical User Interface
Grafik kullanıcı arayüzü
CLI
Command Line Interface
Komut satırı arayüzü
Linux komutlarının dizilimi
• <komut> <-seçenek(ler)> <(varsa) parametre>
Seçenekler, genel olarak tek harf olarak tanımlanmıştır ancak uzun
halleri de bulunabilir.
Linux komutlarında seçenek yazılırken - (tire) işareti kullanılır.
Şayet uzun biçimde yazılacaksa -- (iki tire) kullanılır.
• <komut> --help
Temel Linux Komutları
Bilgi Edinme Komutları
ls – list directory
cd – change directory
cp – copy
mv – move
rm – remove
mkdir – make directory
rmdir – remove directory
whereis
whatis
clear
touch
cat
head
tail
more
less
sort
nl
pr
tee
file
stat
Kullanıcı İşlemleri
• Kullanıcı değiştirme
• su <kullanici_hesabi>
• root yetkisiyle komut kullanımı
• sudo <komut>
• Kullanıcı oluşturma
• adduser <kullanici_adi>
• useradd <kullanici_adi>
• Kullanıcı şifresi değiştirme
• passwd
• Kullanıcı listesi
• cat /etc/passwd | wc –l
ya da
• wc -l /etc/passwd
• Kullanıcı silme
• userdel <kullanici_adi>
• userdel -r <kullanici_adi> kullanıcıyı dosyaları ile birlikte siler.
• Grup oluşturma
• groupadd <grup_adi>
• Grupları listeleme
• groups <grup_adi>
• Grup silme
• groupdel <grup_adi>
Dosya ve Dizin İşlemleri
Erişim Hakları
• Okuma izni (r): Dosyanın okuma izni varsa içeriği görülebilir, dizinin
okuma izni varsa içerdiği dosyaların listesi alınabilir.
• Yazma izni (w): Dosyanın yazma izni varsa dosyayı değiştirebilir
veya silebilirsiniz. Dizine yazma izni verildiğinde dizin altındaki
dosyalar yazılabilir veya silinebilir.
• Çalıştırma izni (x): Dosyayı çalıştırma hakkını verir.
dizin
dosya
dizin
Dosya bilgisinin en sol kısmında izin hakları yeralır.
En baştaki ``-'' işareti bunun düz dosya olduğunu belirtir.
«feritserkan» dosyanın sahibi; «feritserkan» ise grubudur.
Son harf kümesine dosyanın modu da denir.
Sırayla birinci harf kümesi dosya sahibinin izinlerini,
ikinci harf kümesi grup izinleri ve
son küme de diğer kullanıcıların izinlerini belirtir.
Buna göre dosyada
•rwx : kullanıcı okuyabilir, yazabilir, çalıştırabilir
•r-x : grup okuyabilir, çalıştırabilir fakat yazamaz.
•r-x : diğerleri okuyabilir, çalıştırabilir fakat yazamaz.
chmod
