Konsep Peluasan Kuasa Asing
Pengenalan
Istilah peluasan kuasa asing sebenarnya hanya akan muncul apabila sekurang-kurangnya terdapatdua kuasa pentadbiran atau kerajaan dengan salah satu kuasa itu memasuki hal-hal pentadbiranatau mencampuri, menguasai hak pemerintahan satu kuasa lagi. Selalunya juga, peluasan kuasaini merujuk kepada aspek politik pentadbiran dan bukan merujuk khusus kepada aspek-aspek perdagangan kerana ia melibatkan sial kedaulatan pemerintahan sesebuah negara atau kerajaan.
Latar belakang peluasan kuasa asing
1.
Tanah Melayu
Selalunya, peluasan kuasa asing di Tanah Melayu sering kali merujuk kepada kehadirankuasa-kuasa barat seperti Portugis, Belanda, British dan Jepun. Peluasan kuasa ini boleh berlaku sama ada melalui penaklukan mahupun melalui perjanjian-perjanjian yangditandatangani.Semenjak awal abad ke-16, Melaka telah ditawan oleh kuasa Portugis. Penawananini bermakna penguasaan kuasa asing Portugis terhadap hal-hal pentadbiran orang Melayu disamping pengenalan beberapa unsur asing yang sedikit sebanyak telah meresap ke dalam budaya orang Melayu.Kehadiran kuasa Belanda juga memberi kesan terhadap Tanah Melayu. Kuasa inimenggantikan kuasa Portugis di Melaka tetapi tidak seperti Portugis, mereka hanyamenumpukan perhatian dalam hal-hal ekonomi.British merupakan kuasa asing yang memberi pengaruh yang paling kuat dalam hal pentadbiran dan segala aspek yang lain. Pada awalnya, mereka hanya bertujuan untuk menjalankan kegiatan ekonomi, namun atas dasar keutamaan dengan China, maka mereka pun mula menukar dasar mereka daripada tidak campur tangan kepada campur tangan.
2.
Sarawak
Peluasan kuasa asing di Sarawak lebih merujuk kepada pihak British di mana seorang bekastentera Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI), James Brooke telah dilantik oleh PangeranMuda Hashim sebagai “Raja Sarawak”. Kedudukannya ini kemudian diperturunkan kepadaanaknya. Apabila sampai ke tangan Vyner Brooke, baginda telah menyerahkan kuasanyakepada rakyat Sarawak melalui Majlis Tertinggi dan Majlis Negeri dengan pengisytiharaanPerlembagaan Sarawak pada tahun 1941. Kemudian, Sarawak manjadi tanah jajahan British pada tahun 1946.
3.
Sabah
Pada mulanya, Amerika berdagang dengan Sabah melalui perjanjian yang dibuat pada tahun1850. Melalui perjanjian, C. Lee Moses mendapat tanah pajakan daripada Sultan Brunei.Moses telah memberikan tanah tersebut kepada William Torrey. Beliau mengusahakantanaman kopi tetapi tidak berjaya dan kawasan itu dijual kepada Baron Von Overbeck danAlfred Dent. Kompeni Overbeck and Dent kemudian membentuk kompeni British untuk menarik palabur British. Overbeck tidak dapat menyertai kompeni ini kerana dia bukanrakyat British. Dent mendapat piagam daripada British dan sebuah kompeni yang bernamaKompeni Berpiagam Borneo Utara ditubuhkan pada tahun 1881. Kompeni memerintahSabah sehingga tahun 1946 kemudian diserahkan kepada Kerajaan British.
Mekantilisme
All The Best
Mekantilisme merupakan satu dasar di mana kekayaan diukur dengan wang emas dan perak danobjektif utamanya adalah untuk meningkatkan kuantiti wang dan galian berharga dalam sesebuahnegara. Mengikut pengertian Thomas, mekantilisme ialah konsep di mana hendak menjadikansesebuah negara itu kaya dan kuat; menjadi semakin kaya setiap tahun disebabkan oleh negaralain.Kemakmuran yang dimaksudkan oleh golongen mekantilisme ialah berdasar kepada penduduk yang ramai, pekerjaan yang menguntungkan bagi seluruh penduduk semata-mata.Secara ringkas, mekantilisme merupakan dasar yang mementingkan 3K iaitu kekuasaan,kekayaan dan kebajikan. Kekayaan diperolehi dengan mengusai koloni dan mengadakanimbangan perdagangan yang memihak kepada negara induk. Kekuasaan pula diperolehi denganmembesarkan angkatan tentera, memajukan industri perkapalan dan mengadakan akta perkapalan yang menafikan hak berdagang di koloni untuk kuasa-kuasa asing. Kebajikan rakyatdalam negara induk pula diperolehi dengan meluluskan akta-akta yang dapat meningkatkan produktiviti negara antaranya Apprentice Act 1563 dan Poor Law 1600 di England.
Imperialisme
Imperialisme ialah dasar atau tindakan sesebuah negara menjajah atau mengenakan kuasa pemerintahannya ke atas negara-negara lain. Seperti dasar mekantilisme, imperialisme jugamerupakan satu bentuk penjajahan malah ia lebih jelas kerana ia melibatkan kuasa politik dan pemerintahan yang secara langsung meragut kedaulatan sesebuah negara atau kerajaan. Dalamerti kata yang lain, hak untuk mentadbir dan menguasai sesuatu kumpulan masyarakat telahdiambil alih oleh satu lagi kuasa baru iaitu kuasa imperialis. Kita juga boleh mengatakan bahawadasar imperialis itu bermula atau berasaskan kepada konsep mekantilisme.
Kolonialisme
Kolonialisme merupakan satu dasar menguatkuasakan atau mengekalkan kekuasaan atau pemerintahan atas negeri jajahannya. Dengan kata lain, kolonialisme bermaksud tindakanmenjajah negara lain. Kalau imperialis hanyalah meletakkan kekuasaannya terhadap sesebuahnegara atau kerajaan itu, kolonialisme pula adalah tindakan yang mencampuri hal-hal dalamannegara atau kerajaan yang telah dijajah itu. Maknanya konsep kolonialisme itu merupakanlanjutan kepada usaha imperialisme dalam erti kata pengukuhan kepada usaha penjajahan.
Kemunculan Kuasa Asing
Pengenalan
Kuasa asing di Tanah Melayu sering kali merujuk kepada kuasa-kuasa barat seperti Belanda,Portugis dan British. Kemunculan kuasa asing di Tanah Melayu merupakan hasil daripada penjelajahan dan penerokaan kawasan-kawasan baru di dunia oleh negara-negara itu sejak kurunke-15 dan ke-16. Faktor yang mendorong mereka ke sini adalah disebabkan oleh keperluan darisegi bahan mentah, kemjuan dalam pengangkutan dan perhubungan dan sebagainya.
Belanda
Negara Belanda menjadi sebuah negara yang maju dan mekmur akibat kegiatan perdagangan diEropah. Orang Portugis yang telah berdagang dengan Timur membenarkan Belandamenyebarkan barang-barang Timur di Eropah. Dengan cara ini, Belanda menjadi orang tengah
All The Best
bagi barang-barang Timur di Eropah dan mendapat keuntungan yang amat besar. PerananBelanda dalam penyebaran barang-barang Timur di Eropah membolehkannya muncul sebagaisebuah negara mekantile yang mekmur.Disebabkan persengketaan politik dan agama yang tercetus di antara Sepanyol danBelanda, Portugis menjadi musuh ketat orang Belanda di Eropah dan di Timur. Maka, orangBelanda berniat mencari jalan laut yang baru ke Timur dan berazam merebut monopoli perdagangan di situ. Tujuan ini telah membawa kepada persaingan di antara pedagang-pedagangBelanda dan Portugis di Asia Tenggara.Pada tahun 1595, ekspedisi pertama yang diketuai oleh Cornelius de Houtman belayar keTimur melalui Lautan Hindi dan melalui Selat Sunda ke Bantam. Antara tahun 1595 dan tahun1601, banyak ekspedisi dibiayai oleh syarikat-syarikat Belanda ke Asia Tenggara. Banyak lojiBelanda didirikan di Asia Tenggara terutamanya di Bantam, Banda, Pulau Ambon, Acheh,Ternate, Grisek, Johor dan Patani.Pada 20 Mac 1602, semua syarikat di Belanda disatukan menjadi sebuah Syarikat HindiaTimur Bersatu atau Vereenidge Oostandische Compagnie (VOC). VOC ini menjalankan perdagangan di Timur dan juga mendirikan kubu-kubu di jalan perairan penting untuk menguasai perdagangan di pelabuhan-pelabuhan tempatan. Malah VOC juga bertujuan melancarkan peperangan ke atas raja-raja tempatan atau kuasa-kuasa asing untuk memperoleh hak-hak perdagangan.Menjelang tahun 1660-an, Belanda dapat memonopoli perdagangan di Hindia Timur.Hakikat ini terbukti apabila Belanda menawan Melaka daripada Portugis pada tahun 1641 danmemaksa orang Inggeris menutup semua loji mereka di Kepulauan Melayu kecuali Bangkahuluselepas peristiwa “Pembunuhan Beramai-ramai di Ambon” pada tahun 1623.
British
British muncul sebagai sebuah negara mekantile pada permulaan abad ke-17. Hakikat ini jelaskelihatan apabila kerajaan Inggeris menghantar ekspedisi-ekspedisi ke Timur pada akhir abad ke-16 dan pada awal abad ke-17.Pada tahun 1600, SHTI ditubuhkan untuk berniaga di Timur. Syarikat ini telahmenghantar ekspedisi-ekspedisi ke Timur di bawah pimpinan James Lancaster (1602), HenryMiddleton (1605) dan David Middleton (1610) dan mendirikan loji-loji perdagangan di Bantam,Maluku, Sulawesi, Borneo, Siam, Kepulauan Banda, Sumatera dan Jawa. Penubuhan-penubuhanloji ini menimbulkan persaingan antara British dengan Belanda. Persaingan ini bertambah buruk dan memuncak apabila berlakunya peristiwa “Pembunuhan Beramai-ramai di Pulau Ambon” pada 23 Februsri 1623 dimana orang Belanda menyerang pangkalan Ambon secara mengejut danmembunuh beberapa orang Inggeris di situ. Peristiwa ini menyebabkan SHTI menutup loji-lojimereka di Hindia Timur dna berundur ke India. Hanya Bangkahulu dikekalkan sebagai ibu pejabat SHTI. Namun, menjelang pertengahan abad ke-18, SHTI kembali semula ke Hindia Timur kerana ia memerlukan sebuah pelabuhan serta pusat perdagangan terutamanya di sepanjang SelatMelaka untuk menjalankan perdagangan dengan negara China.Pada tahun 1751, kerajaan China membenarkan SHTI berdagang di pelabuhan Canton.Akibat tindakan ini, perdagangan the di antara British dengan China semakin bertambah.Langkah British (1784) untuk mengurangkan cukai import ke atas teh dari kadar 100% ke 12½%telah meningkatkan lagi kepentingan perdagangan teh dengan Canton.Walau bagaimanapun, SHTI tidak mempunyai sebuah pusat perdagangan dan pelabuhan persinggahan yang sesuai si antara India dengan China yang boleh memberi kemudahan berlabuhsemasa penukaran angin-angin monsun, untuk memperlengkapkan dan mengisi bekalan serta
All The Best
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Recommended
More From This User
Notes
Load more
