Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
2Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Yusif Vezir Çemenzeminli

Yusif Vezir Çemenzeminli

Ratings: (0)|Views: 2,065 |Likes:
Published by Mehmet Kayasar KAYA
Azerbaycan XX.yy Türk Edebiyatı
Azerbaycan XX.yy Türk Edebiyatı

More info:

Published by: Mehmet Kayasar KAYA on Mar 27, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/27/2011

pdf

text

original

 
 Yusif Vezir Çemenzeminli
 
(12 Eylül 1887,
Ş
u
ş
a -1942, Gorki vilayeti, Rusya)
 
Edebiyat ve kültür tarihinde yazar, ara
ş
-t
ı
rmac
ı
, politikac
ı
olarak tan
ı
nmaktad
ı
r. 12 Eylül1887'de Transkafkaz'm Paris'i diye an
ı
lan
Ş
ü
ş
a'dado
ğ
du. Babas
ı
Mirbaba, geleneksel Müslüman kül-türünü sahiplenmi
ş
birisiydi. Mesle
ğ
i
ı
triyatç
ı
l
ı
ve halk tabipli
ğ
i olmakla beraber, Fars ve Türk dil-lerini, bu dillerdeki Edebiyat örneklerini iyi bilirdi.Evi
Ş
u
ş
a'nm güzelsanat adamlar 
ı
n
ı
n, mü-zisyenlerin, mugannilerin,
ş
airlerin daimî toplant
ı
 yeriydi. Evladlar 
ı
n
ı
n ilk e
ğ
itimiyle kendisi me
ş
gulolmu
ş
, hatta bu amaçla bir kitap (ders kitab
ı
) dayazm
ı
ş
t
ı
. Anas
ı
Seyid Eziz oldukça güzel,
ş
efkatli,dindar ve adaletli bir kad
ı
nd
ı
. E
ş
inden 25 ya
ş
kü-çüktü. Lakin bu büyük ya
ş
fark 
ı
onlar 
ı
n aile ha-yat
ı
n
ı
bozmam
ı
ş
t
ı
. Yusif Vezir 
ş
öyle diyordu:"Anam atama kar 
ş
ı
hürmetsizlik etmirdi. Ve-fas
ı
zl
ı
ğ
ı
a
ğ
l
ı
na bile getirmirdi. Ancak k 
ı
smetine ta-p
ı
narak bahtmdan küsmü
ş
dü. Bu hayata kar 
ş
ı
olanküskünlük bize de sirayet etmi
ş
di. Bilhasse men ha-yat
ı
m
ı
n sonuna kadar u
ğ
ursuz olaca
ğ
ı
na ço-cuklu
ğ
umun ilk dövründen inan
ı
p kalbimde gemkitap
ı
ta
ş
ı
y
ı
rd
ı
m". Anas
ı
n
ı
n söyledi
ğ
i masallar, ba-yat
ı
lar, efsaneler, onu gelecekte bir yazar olma
ğ
ate
ş
vik etmi
ş
ti. 1906'da, babas
ı
n
ı
n ölümündensonra, ailenin tüm a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
anan
ı
n üzerine kalm
ı
ş
t
ı
.
 
Yusif Vezir, ilk tahsilini babas
ı
ndan ve
Ş
u
ş
a'da "Kar Helfa Okulu" olarak tan
ı
nan mol-lahanede ald
ı
ktan sonra,
Ş
u
ş
a realn
ı
mektebine,girer ve burada Rus Dilinde e
ğ
itim görmeye ba
ş
-lar. Bu mektepte ilk defa Rus Edebiyat
ı
ile tan
ı
ş
 olur. Rus yazarlar 
ı
n
ı
geni
ş
bir 
ş
ekilde okur ve an-lamaya çal
ı
ş
ı
r. Bu yazarlar içerisinde onu en fazlaÇehov etkilemektedir. Gençlik y
ı
llar 
ı
nda yazd
ı
ğ
ı
 pek çok hikâyede, Çehov etkisi aç
ı
ş
ekilde gözeçarpmaktad
ı
r. Sanat çal
ı
ş
malar 
ı
na
ş
iirle ba
ş
lam
ı
ş
,inceledi
ğ
i Rus yazarlar 
ı
n
ı
n etkisi alt
ı
nda ilk 
ş
i-irlerini de Rus dilinde yazm
ı
ş
t
ı
.
Ş
ahsî hayat
ı
n
ı
veyak 
ı
n çevresindeki hadiseleri anlatan bu
ş
iirler, ge-nellikle karamsar ruhtad
ı
r. Amcas
ı
n
ı
n o
ğ
lu, realn
ı
 
mektebin talebesi, Mir Hasan Vezirov'la birlikte, elyazmas
ı
halinde, yine Rus dilinde "Fokusnik" adl
ı
 bir dergi de haz
ı
rlayan Yusif Vezir, ayr 
ı
ca resimçal
ı
ş
m
ı
ş
, tablolar, portreler, natürmortlar, ka-rikatürler yapm
ı
ş
t
ı
r.
 
1908'de Bakü'de, realn
ı
mektebin son s
ı
n
ı
ı
n
ı
,1910'da ise Ta
ş
kent ortaokulunu bitiren Yusif Vezir,ayn
ı
y
ı
l Kiev Üniversitesi'nin Hukuk Fakültesi'negirdi ve 1915'te bu fakülteden mezun oldu.
 
1907'de "Molla Nesreddin" mecmuas
ı
ile ta-n
ı
ş
t
ı
ktan sonra, Azerî Türkçesi ile yazmaya ba
ş
-lad
ı
ve "
Ş
ahkulunun Hay
ı
r i
ş
i" adl
ı
ilk hikâyesinide ayn
ı
dergide yay
ı
nlatt
ı
. 1911-1913 y
ı
llar 
ı
ara-s
ı
nda, genç Çemenzeminli'nin 7 hikâye kitab
ı
ya-y
ı
nland
ı
. Sade, aç
ı
k, anla
ş
ı
l
ı
r bir dille, olgun bir üslûpla yaz
ı
lan bu hikayelerde, ça
ğ
da
ş
Azer-baycan hayat
ı
n
ı
n çok farkl
ı
konular 
ı
ele alm
ı
yor,özellikle sosyal hayattaki, maneviyat ve kül-türdeki gerici e
ğ
ilimler, cahillik ve fanatizm kes-kin
ş
ekilde ele
ş
tiriliyordu.
 
1915-1917 y
ı
llar 
ı
nda Yusif Vezir, K 
ı
ı
m'da-Akmescid'de-ya
ş
ar, avukatl
ı
kla me
ş
gul olur, ayn
ı
 zamanda Bakü'de yay
ı
nlanan gazetelere makaleler yazar. Bu devirde, tarihle, özellikle de Türk Tarihiile devaml
ı
 
ş
ekilde me
ş
gul olur, Litvanya Ta-tarlar 
ı
na (Karaimlere) hasrolunmu
ş
ara
ş
t
ı
rmas
ı
n
ı
,"
İ
lminski ve Mezhebi" vb. eserlerini yazar. 1917Rus ihtilalinden sonra vatan
ı
nda daha gerekli ol-du
ğ
unu dü
ş
ünerek Azerbaycan'a gelir. 1918 son-lar 
ı
nda Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Türkiye Bü-yükelçisi olarak 
İ
stanbul'a döner.
İ
stanbul'dadiplomatik faaliyetini sürdürmekle beraber, ar 
ş
ivve kütüphanelerde de çal
ı
ş
ı
r, "Azerbaycan Ede-biyat
ı
na Bir Nezer" adl
ı
kitab
ı
n
ı
yaz
ı
p, 1920 de
İ
s-tanbul'da, Azerî Türkçesi ile, 1922'de ise Paris'de,Frans
ı
zca yay
ı
nlat
ı
r.
 
Ba
ğ
ı
ms
ı
z Azerbaycan Cumhuriyeti'nin çö-
ş
ünden sonra (1920), Yusif Vezir Fransa'ya göç-
 
 
 
mek zorunda kal
ı
r. 1920-1925'de Paris'te ya
ş
ar.
İ
h-tisas
ı
na uygun bir i
ş
bulamad
ı
ğ
ı
ndan fabrikalardaçal
ı
ş
ı
r, Frans
ı
z gazetelerine makaleler yazar, ayn
ı
 zamanda Paris'teki millî Kütüphanede de
Ş
ark ta-rihine ve felsefesine dair ara
ş
t
ı
rmalar yapar.
 
Paris Siyasî Bilimler Akademisi'nden mezunolan küçük karde
ş
i Miri'nin ölümünden sonra, neolursa olsun, vatana dönmeye karar verir. 1925'tepi
ş
manl
ı
k mektubu Azerbaycan Sovyet mat-buat
ı
nda yay
ı
nland
ı
ktan sonra vatana dönmesineizin ç
ı
kar. Burada yay
ı
nevlerinde çal
ı
ş
ı
r, ayn
ı
za-manda edebiyatla u
ğ
ra
ş
ı
r. 1926-1930'da "Keç-mi
ş
den Sesler" ve "Kazanç Yolunda" adl
ı
hikâyekitaplar 
ı
yay
ı
nlan
ı
r. Rus ihtilalinden önce yazm
ı
ş
 oldu
ğ
u "Bir Cavanm Defteri", "Arvadlar 
ı
m
ı
zmHah", "K 
ı
zlar Bula
ğ
ı
", "Studentler" (Öyrenciler)gibi eserlerinin üzerinde yeniden çal
ı
ş
ı
r, onlar 
ı
sa-natkârl
ı
k
ı
s
ı
ndan daha da zenginle
ş
tirir. So-nuncu iki eserini Rus ve Bat
ı
roman
ı
geleneklerinedayanan ça
ğ
da
ş
romanlar seviyesine yükseltir.Özellikle "Studentler" roman
ı
nda, ihtilalden önceRus üniversitelerinde tahsil alan farkl
ı
ş
üncetarzlar 
ı
na, farkl
ı
siyasî bak 
ı
ş
lara, farkl
ı
sosyal kö-kenlere mensup Azerî talebelerinin birbirindenfarkl
ı
, lakin bir toplum halinde; ayn
ı
devirdeki sos-yetenin ibret verici portretleri tasvir edilir, muh-telif fikir ak 
ı
mlar 
ı
ve millî-manevî mefkurenin ge-li
ş
mesi gözler önüne serilir. Teferruatl
ı
tarihibilgiler, Bat
ı
dillerindeki ilmî kaynaklara da-yanarak yaz
ı
lm
ı
ş
"K 
ı
zlar Bula
ğ
ı
" roman
ı
nda iseTürklü
ğ
ün en eski dönemleri canland
ı
ı
l
ı
r. Yusif Vezir, 1930 y
ı
llar 
ı
nda Karaba
ğ
Hanl
ı
ğ
ı
'nm veAzerbaycan'
ı
n ünlü
ş
airi, politika adam
ı
MollaPenah Vagif'in (1717-1797) hayat
ı
n
ı
ve mü-cadelelerini konu alan "Kan
İ
çinde" tarihîroman
ı
n
ı
yaz
ı
p bitirir. Lakin devaml
ı
takibler yüzünden bu kitab
ı
n
ı
yay
ı
nlatamaz. Çe-menzeminli'nin konu ve üslûp aç
ı
s
ı
ndan birbirinitamamlayan bu üç roman
ı
, XX. yy. Azerbaycan ro-manc
ı
l
ı
ğ
ı
n
ı
n önemli örnekleri olarak 
ş
imdi de dik-kati çekmektedir.
 
1930 y
ı
llar 
ı
nda yazar, o döneme kadar u
ğ
-ra
ş
mad
ı
ğ
ı
yeni bir edebî türe -daramaturgiyaya-yönelir ve Kemalist Türkiye'den kaçarak, Bat
ı
n
ı
ntürlü memleketlerinde, manas
ı
z ve kendi milletineihanetle dolu bir mülteci hayat
ı
ya
ş
ayan Türk mu-hacirlerinin gereksiz mücadelelerini konu olarak ele alan "Hezreti-
Ş
ehriyar" komedisini kaleme al
ı
r.
 
Stalin terörünün
ş
iddetlendi
ğ
i 1937'de, Yusif Vezir de takibe u
ğ
rar. Onu ayn
ı
zamanda Bol-
ş
evikler aleyhine propoganda yapmakla, mil-liyyetçilikle, pantürkizmle,
İ
ngiliz ve Japonlar le-hine casuslukla ve daha ak 
ı
lalmaz suçlarla ithamederler. Hapse at
ı
lmas
ı
n
ı
n yak 
ı
n oldu
ğ
unu görenYusif Vezir, Orta Asya'ya kaçar, burada ÜrkençPedagoji Enstitüsü'nde Rus Dili ve Edebiyat
ı
ö
ğ
-retmeni olarak çal
ı
ş
ı
r. Talebesi Yunus Yusuf'la bir-likde "Hakikatin Tentenesi" adl
ı
film senaryosunuyazar. Lakin ailesiyle görü
ş
mek için, 1939'da gizli
ş
ekilde Bakü'ye dönen Yusif Vezir, burada tu-tuklan
ı
r, askerî mahkemenin karar 
ı
yla 10 y
ı
ll
ı
 
hapis cezas
ı
na mahkum edilir. 1942 May
ı
s ay
ı
ndaGorki vilayetinin Sukobezvodnoe köyündekimahkûmlar kamp
ı
nda hastalanarak hayat
ı
n
ı
kay-betti
ğ
i, son zamanlarda KGB ar 
ş
ivlerinden eldeedilen kaynaklardan ö
ğ
renilmi
ş
tir.
 
Yazar 
ı
n kulland
ı
ğ
ı
"Çemenzeminli" mahlas
ı
,Güney Azerbaycan'daki köylerden birinin ad
ı
d
ı
r.Yusif Vezir, hiçbir zaman bu köyde bulunmam
ı
ş
t
ı
.Lakin 1905'te bir lokma ekmek pe
ş
inde KuzeyAzerbaycan'a o köyden gelmi
ş
insanlarla gö-
ş
ş
tü, onlara yard
ı
mc
ı
olmu
ş
ve bu insanlaraduydu
ğ
u sevgi ve ba
ğ
l
ı
l
ı
ğ
ı
n ni
ş
anesi olarak, eser-lerinde "Çemenzeminli" mahlasn
ıı
kullanmayaba
ş
lam
ı
ş
t
ı
.
 
Çemenzeminli'nin zengin külliyat
ı
n
ı
n ya-n
ı
s
ı
ra, hâlâ incelenmemi
ş
ve yay
ı
nlanmam
ı
ş
 tarihî-filoloji ara
ş
t
ı
rmalar 
ı
da mevcuttur. Lakinson y
ı
llar ister Türkiye'de, isterse de Azer-baycan'da, Yusif Vezir'in yazd
ı
ğ
ı
tekidle belirtilen"Ali ile Nino" roman
ı
n
ı
o yazmam
ı
ş
t
ı
r.
 
Eserleri: iki Hekaye: A
ğ
8uxaqda Qara Xal,Toy.
Bak 
ı
, 1911; Melik Mehemmed (Xalq a
ğ
z
ı
ndantoplanm
ı
ş
na
ğ
ı
l), Bak 
ı
, 1911;
Yeddi Hekaye,
Bak 
ı
,1912;
Üç Hekaye,
Bak 
ı
, 1912;
Arvadlanm
ı
z
ı
n Hah
(Kiyevde tehsil alan müslüman talebeler kar-
ş
ı
s
ı
nda okunmu
ş
mühazirenin metni) Bak 
ı
, 1913;
Qanl
ı
Göz Ya
ş
lar
ı
. Arvadlanm
ı
z
ı
n Mei
ş
etinden,
Bak 
ı
, 1913;
Heyat Sehifeleri,
Bak 
ı
, 1913;
CennetinQebzi,
Ba
ı
, 1913;
Litva Tatarlar
ı
n
ı
n Tarixi Kr
ı
m,A
ğ
mescid,
1919;
Azerbaycan Edebiyyat
ı
na BirNezer.
istanbul, 1920,
Un Coup D'oeil Sur La Lit-terature De
Azerbaidjan,
Paris, 1922,
Azer-baycan Edebiyyat
ı
na Bir Nezer,
Paris, 1922, (Fran-s
ı
z Dilinde);
Cennetin Qebzi. Hekayeler.
Bak 
ı
,1923; 1927; 1937; 1957;
Keçmi
ş
den Sehifeler,
Bak 
ı
,1926;
Qazanc Yolunda,
Bak 
ı
, 1930;
Studentler,
Bak 
ı
, 1930;
Qaranhqdan
İş
ı
ğ
a,
Bak 
ı
, 1931;
Q
ı
zlarBula
ğ
ı
,
Bak 
ı
, 1931;
Yaramaz,
Bak 
ı
, 1934;
Gelecek Seher,
Bak 
ı
, 1934;
Studentler.
1917-ci II, Bak 
ı
,1935;
Q
ı
zlar Bula
ğ
ı
,
Ba
ı
, 1964, 1972;
Bir Cavan
ı
nDefteri. Hatireler.
Bak 
ı
, 1966;
Eserleri,
3 Cildde,C.I, Bak 
ı
, 1966; C. II, Bak 
ı
, 1976; C. III, Bak 
ı
, 1977;
Qan içinde,
Bak 
ı
, 1968;
Con Bahar. Hekayeler,
Bak 
ı
, 1968;
Romanlar
ı
,
Bak 
ı
, 1968;
Çaynan
ı
nOyunlar
ı
. Hekayeler.
Bak 
ı
, 1970;
Aynhq Ax
ş
am
ı
,
Bak 
ı
, 1971; Seçilmi
ş
Eserleri, Bak 
ı
, 1976;
Qan için-de. Çhzlar Bula
ğ
ı
. Azerbaycan Roman
ı
Se-riyas
ı
ndan,
Bak 
ı
, 1987;
Azerbaycan Edebiyyat
ı
naBir Nezer,
Erzurum, 1992.
 
Kaynakça:
Kamran Memmedov.
Yusif VezirÇemenzeminli.
Bak 
ı
, 1981; Meryem Axundova.
Yusif Vezir Çemenzeminli.
Bak 
ı
, 1981; Behlul Ab-dullahyev.
Yusif Vezir Çemenzeminli Ve Folklor.
Bak 
ı
, 1981; Qulu Xelilov.
Azerbaycan Roman
ı
n
ı
ninki
ş
af Tarmnden,
Bak 
ı
, 1973; Penah Xelilov.
Nesrimizin Üfüqleri,
Bak 
ı
, 1982; Yavuz Axundov.
Azerbaycan Sovet Tarixi Roman
ı
,
Bak 
ı
, 1986;Tofiq Hüseynov.
Yusif Vezir Çemenzeminli.
Bak 
ı
, 1987; Arif Memmedov.
Nesrin Poetikas
ı
,
Ba
ı
, 1990.
 
 
 
H
İ
KAYELER 
 MÜSELMAN ARVADININ SERGÜZE
Ş
T
İ
 
(Yusuf Vezir Çemen Zeminli, Eserleri, üç cilt, Bak 
ı
-
 
1966, c. I, s.182-183)
 
Dedemin övlad
ı
olmad
ı
ğ
ı
na göre nezir eleyiriki, bir q
ı
z
ı
m olsun, Seyid'e verim. Odur ki, menionbir ya
ş
ı
m tamam olanda Mir Qas
ı
m adl
ı
bir q
ı
r-m
ı
z
ı
saqqala ere veribler. Bir ilden sonra Seyid yoxoldu. Ora Seyid, bura Seyid? Me'lûm oldu ki, Seyidkendde evlenib, bir u
ş
a
ğ
ı
da var.
 
Dedem meni getirdi eve. Üç il qal
ı
b "kebinim2halal, can
ı
m azad3" deyib Seyid'den ayr 
ı
l
ı
ş
d
ı
q. Bi-razdan sonra kebinim sövdeger Hac
ı
Kerim'e kesildi.
 
Gelin hamam
ı
ndan ç
ı
xanda cah
ı
llar tökülübmeni
Ş
erif o
ğ
lu Sâmân'a götürüb qaçanda bi-zimkiler de bir terefden ç
ı
xd
ı
lar. Aral
ı
qda bir nece
4
adam ölüb bir nece nefer^ de yaraland
ı
sa, meni
Ş
erif o
ğ
lunun elinden alabilmediler. Köhneö kebinpozulub teze kebin kesildi.
 
İ
ki il yar 
ı
m keçdi, bir gün erimin qanl
ı
meyitini^eve getirdiler. Meherremlikde deyib: "Men deste8ba
ş
ı
çekeceyem". Bir ayr 
ı
s
ı
deyib: "Xeyr, men çe-keceyem". sözleri çep gelib, erimi vurub öldürüb.
 
Ondan bir yetim ile yeddi il evde dul qald
ı
m.Hana9 toxumaqdan barmaqlar 
ı
m topal oldu, su da-
ş
ı
maqdan çiynim yara; dedem de mene çörek ver-mekden tenge geldiio. Âx
ı
rda meni götürüb duayazan bir 
İ
ranl
ı
'ya verdi.
 
Daha sevindiyimden gece-gündüz yatm
ı
rd
ı
m,deyirdim: "Allah, qurtard
ı
m hananm üzünden".Molla da adam ölecek, pis adam deyildi. Eline dü-
ş
eni bozba
ş
a
11
verirdi, yeyirdik. Döyende de özgeki
ş
iler kimi çox döymezdi, qab
ı
ğ
alar 
ı
ma, qarn
ı
mabe
ş
-alt
ı
tepik salandan sonra üreyi soyuyard
ı
. Xü-lase, ele güç ile rahat olmu
ş
dum, bir gün Mollageldi ki, gedirem. "Ay balam, harai2?" dedi "bes!3qasid ka
ğ
ı
z getiribdir ki,
İ
ran'daki arvad
ı
n qaç
ı
b,o
ğ
ul-u
ş
a
ğ
ı
n yaman!4 gündedir". Haray-he
ş
irlS,daha haray-he
ş
ir hara çatar^? Molla ç
ı
xd
ı
getdi.Yene qay
ı
td
ı
m atam evine. U
ş
a
ğ
ı
m bir idi, oldu üç.Dedem ba
ş
lad
ı
günde meni mezemmet elemeye*
7
:"Gerdin, bu küçükleri de dal
ı
na qo
ş
duni8 getirdin".
 
Üç aydan sonra toya!9 getdiyim yerde meni bir do
ğ
mayan arvad
ı
n üste götürüb qaçd
ı
lar ve ortal
ı
qsâkit olunca apar 
ı
b20 mollan
ı
n evine qoydular.Günüm e
ş
itcek mene bele bir sifari
ş
elemi
ş
di:
 
Gülü gülüstan üstüne,
Ş
eh2l dü
ş
dü bostan üstüne.Gedin, deyin o tülküye
2
2,Gelmesin aslan üstüne.
 
Do
ğ
rusu, günüme23 çox ac
ı
ğ
ı
m.24 tutdu, mende ona bele bir sifari
ş
eledim:
 
Gülü gülüstan üstüne,Gün dü
ş
dü bostan üstüne,Gedin, deyin o "aslana",Da
ğ
gelir aslan üstüne.
 
Xülâse, kebin kesildi25, aral
ı
q26 sâkit olan kimierim meni apard
ı
27 eve.
 
Bunun çubuqdan hörme
2
8 birce29 ota
ğ
ı
var idi.Bir terefde günüm olurdu, bir terefde men. Bir günolmazd
ı
ki, davam
ı
z30 dü
ş
mesin, bir-birimizin hö-rüklerini ç
ı
xartmayaq, üzünü c
ı
rmayaq3l. Günümgündüzler menimle dala
ş
ı
rd
ı
, geceler de erimle.Erimin yan
ı
nda menim esnaf q
ı
z
ı
olma
ğ
ı
ma pi
ş
-xend eleyib32 deyirdi:
 
Men â
ş
ı
q, gözel alma,Tutubdur gözel alma.Esil al, çirkin olsun,Bedesil33 gözel alma.
 
Men de bunun qaba
ğ
mda34:
 
Men â
ş
iq gözel oxlar,Tutubdur gözel oxlar.Çirkin oxlayabilmez,Oxlasa gözel oxlar,
 
deyende erim de mene teref olurdu, günümqal
ı
rd
ı
yana-yana.
 
Aradan biraz keçdi, Allah vurdu mene bir o
ğ
lan da verdi. Erimin mene daha mehebbeti35artd
ı
, günümün de sözü olabilmedi. Havaxt de-yindi36, erim ile basd
ı
q döydük.
 
Yax
ş
ı
ca rahat olmu
ş
duq, birden haradansaqarn
ı
yanm
ı
ş
molla geldi. Erim de ters kimi evdeidi. Bunlar 
ı
n davas
ı
ş
dü. Erim mollan
ı
n ba
ş
ı
nabir aftafa37 vurub öldürdü. Divan-zad töküldü38,erimi tutdular...
 
İ
ndi üç ildir ki, erim Sibir'e gedib, heç ses-soraq yoxdur, men de dörd yetimle dam
ı
n39 al-t
ı
nda ac
ı
ndan ölürem...
 
1909
 
XANIN QEZEB
İ
 
(Keçmi
ş
mei
ş
etimizden
40
)
 
(c. I, s.182-183)
 
Xan sese yuxudan ay
ı
ld
ı
. Evvel qulaqlar 
ı
nainanmay
ı
b durdu, yata
ğ
ı
n üstünde oturdu. Ammases onun sesi idi. Buna
ş
übhe etmek olmazd
ı
.
 
Xan aç
ı
ğ
ı
ndan
ş
ebkülah
ı
n
ı
4l ba
ş
ı
na bas
ı
b bir az veh
ş
i heyvanlar tek42 nerildedi43. Ba
ş
ı
n
ı
pen-cereden ç
ı
xar 
ı
b bir de qulaq asd
ı
.
 
Ses Mehter Zaman'm sesi idi.
 
1. adak adar 2. nikah
ı
m 3. özgür, hür 4. kaç 5. ki
ş
i 6. eski 7. ölü
ş
ünü 8. topluluk 9. ipekli kuma
ş
10. bekle 11. yeme
ğ
e12. nereye 13. yeter 14. zar, kötü 15. kem-küm 16. ula
ş
ı
r 17. k 
ı
namaya 18. arkana al
ı
p 19. dü
ğ
üne, e
ğ
lenceye 20. götürüp 21. k 
ı
ra
ğ
ı
 22. tilki 23. kumama 24. öfkem 25. nikâh
ı
y
ı
ld
ı
26. ortakl
ı
k 27. götürdü 28. örme 29. bir tek 30. kavgam
ı
z, at
ı
ş
mam
ı
z31. t
ı
rmalayal
ı
m 32. alap edip, kötüleyip 33. soyu bozuk, sayg
ı
s
ı
z 34. önünde 35. sevgisi 36. ne zaman söylendiyse 37. kova38. mahkeme aleyhte karar verdi 39. evin 40. hayat
ı
m
ı
zdan 41. gecelik külah
ı
n
ı
42. gibi 43.
ğ
ürdü
 

Activity (2)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->