29/12/60
วัตถุประสงคการเรียนรู:
การเตรียมผิวหนังกอนผาตัด เมื่อสิ้นสุดการเรียนการสอน นักศึกษาสามารถ:
Preoperative Skin Preparation • บอกความหมายของการเตรียมผิวหนังได
• บอกวัตถุประสงคของการเตรียมผิวหนังได
จันทรฉาย โยธาใหญ, R.N, Ph.D. • บอกหลักสําคัญในการเตรียมผิวหนังได
คณะพยาบาลศาสตร มหาวิทยาลัยเชียงใหม • ระบุชนิดของการเตรียมผิวหนังได
• อธิบายขั้นตอนการเตรียมผิวหนังได
• ปฏิบัติการเตรียมผิวหนังไดถูกตองตามขั้นตอน
Bacteria commonly found on skin
กอนผาตัด...ทําไมตองเตรียมผิวหนัง??
++: Staphylococcus
epidermidis ,
Corynebacteria
+: Staphylococcus
aureus*, Mycobacteria
+/-: Streptococcus
pyogenes*,
29/12/60
Bacteria commonly found on skin Bacteria commonly found on skin
Staph. aureus, Pseudo. aeruginosa
1. เชื้อโรคที่อยูชั่วคราว (Transient 2. เชื้อโรคที่อยูประจํา (Resident
Flora) เชน Staph. aureus, Flora) เชน Staph.epidermidis,
Pseudo. aeruginosa - อาศัยอยูในผิวหนังชั้นลึก
- อาศัยอยูในผิวหนังชั้นบน ไมติดแนน - กอใหเกิดโรคนอย เขารางกายผาน
- มักไมเจริญแบงตัวบนผิวหนัง อุปกรณที่สอดใสเขาไป และเมื่อ
- เปนสาเหตุของ การติดเชื้อใน ภูมิคุมกันลดลง
โรงพยาบาล - ลดจํานวนลงไดจากการลาง แตไม
- กําจัดออกไดงายโดยการลางทํา สามารถกําจัดออกไดหมด
ความสะอาด
การเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด การเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด
Skin Preparation Skin Preparation
วัตถุประสงค
Skin Preparation is the removal of as many ลดจํานวนเชื้อโรค (residual & transient
bacteria as possible from the patient’s microorganisms) บริเวณที่จะผาตัด
skin through shaving, mechanical ปองกัน/ลดโอกาสการติดเชื้อ
washing and chemical disinfection. กําจัดสิ่งสกปรกที่อยูบริเวณผิวหนัง
29/12/60
หลักสําคัญในการเตรียมผิวหนัง: หลักสําคัญในการเตรียมผิวหนัง
เตรียมผิวหนังหางจากบริเวณลงมีดผาตัด 6-8 นิ้ว เตรียมบริเวณที่มีปริมาณเชื้อโรคมาก เชน สะดือ อวัยวะ
ควรทําใหขนออนนุมดวยการฟอกดวยน้ําสบู เพื่อลดแรง
สืบพันธุ ภายหลังเตรียมบริเวณที่สะอาดแลว
เสียดทาน ทําใหงายแกการโกน และลดโอกาสเกิดแผล เตรียมผิวหนังในเวลาใกลเคียงกับเวลาผาตัดมากที่สุด
ระวังไมใหเกิดบาดแผลขณะเตรียมผิวหนัง เพราะจะเพิ่ม
ไมเกิน 2 ชั่วโมง เพื่อลดจํานวนแบคทีเรียที่ผิวหนังใหมาก
ความเสี่ยงตอการเกิดการติดเชื้อที่แผลผาตัด ที่สุดกอนเขาผาตัด
การเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด หลักการเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด
Skin Preparation
1. ควรประเมินผิวหนังตําแหนงผาตัดกอนการเตรียมผิวหนัง โดยประเมินตุม
ขั้นตอนการเตรียม หูด ผื่น หรือสภาพผิวหนังอื่นๆ บริเวณตําแหนงแผลผาตัด และบันทึกสภาพ
เตรียมตัวเอง
ลงในแบบบันทึก รวมทั้งประเมินรอยแผลจากการบาดเจ็บตางๆ ซึ่งอาจเปน
ทางนําของเชื้อโรค
เตรียมอุปกรณ 2. การกําจัดผมหรือขน เฉพาะในรายที่จําเปน โดยปฏิบัติตามแผนการรักษา
เตรียมผูปวย สถานที่ ของแพทย หรือตามนโยบายและแนวทางปฏิบัติของหนวยงาน
เตรียมเอกสาร
3. บริเวณผิวหนังที่จะผาตัดและบริเวณผิวหนังโดยรอบตองสะอาด
3.1 ควรลางสิ่งสกปรกออกจากบริเวณผิวหนังโดยใชน้ํายาปราศจากเชื้อเพื่อ
ลดการปนเปอน
3.2 การทําความสะอาดควรปฏิบัติกอนการเตรียมผิวหนังเพื่อผาตัด โดย
- แนะนําใหผูปวยอาบน้ํา สระผมกอน
29/12/60
น้ํายาทําความสะอาดผิวหนัง ขอบเขตการเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด
Hibiscrub (chlorhexidine) + 0.5% Tr. Hibitain
• Hibiscrub liquid contains chlorhexidine gluconate,
which is an antimicrobial agent.
• Chlorhexidine gluconate kills a wide range of
bacteria and yeasts and some fungi and viruses. It
binds strongly to skin, mucosa and other tissues
and is therefore poorly absorbed into the skin. It
is used to kill micro-organisms that are found on
the skin and thus prevent them from causing
infection.
Head surgery: Craniotomy ผาตัดบริเวณคอ
Thyroidectomy, C-Spine
29/12/60
Chest, Breast Torso Prep: ลําตัว
Lt. Mastectomy Rt. Thoracotomy
Rt. Thoracotomy Rt. Nephrectomy
Abdominal Prep Abdominal/Perineal Prep
Gastrectomy
Appendectomy
Exploratory Laparotomy
29/12/60
Hip: Total Hip Arthroplasty (THA, THR) Leg, Foot
Eye ชนิดของการเตรียมผิวหนัง:
การเตรียมผิวหนังดวยวิธีโกนขน (shaving)
การเตรียมผิวหนังดวยวิธฟ
ี อก (cleaning, scrubbing)
การเตรียมผิวหนังดวยวิธต
ี ัดขน (clipping)
29/12/60
Clean and shave…..
Prep. Skin….ขนยาว เชน ขา
ควรจะเตรียมอยางไร??
การเตรียมผิวหนังดวยวิธีโกนขน (shaving)
Hair Removal with Razor
เตรียมเมื่อไหร?? การเตรียมผิวหนังดวยวิธีตัดขน (clipping)
Hair Removal with Electric Clipper
Clean skin… ขั้นตอนการเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด
Prep skin ไมมีขน ขนไมยาว
• การเตรียมอุปกรณ
การเตรียมผิวหนังดวยวิธีฟอก (cleaning, scrubbing) • การเตรียมผูปวยและสถานที่
• การเตรียมบริเวณผาตัด
• การเตรียมเอกสาร
29/12/60
Preoperative Order for Thoracic Laminectomy for Tumor
การเตรียมอุปกรณ Removal T7-8 & instrumented fusion T5-10
ตรวจสอบแผนการรักษาของแพทย : • NPO after midnight
Pre-operation order for….. • 5% D/NSS/2 1000 ml iv drip 20 d/min
เตรียมอุปกรณ • Prep. skin at back
• G/M PRC 6 units, FFP 4 units
• Request fluoroscopy (or intraop. X-ray)
• Retain Foley’s cath with bag
• เตรียมอุปกรณไป OR: Cefazolin 1 gm, Redivac drain, Ioban
• เบิก implant ใหเรียบรอย
การเตรียมอุปกรณ น้ํายาทําความสะอาดผิวหนัง
น้ํายาสําหรับฟอก (Scrubbing) น้ํายาสําหรับทา (Painting)
Hibiscrub (chlorhexidine) 0.5% Tr. Hibitain
Providone-Iodine scrub 10% Providone-Iodine
Solution
29/12/60
การเตรียมผูป วย และ สถานที่
แจงใหผูปวยทราบ อธิบายวัตถุประสงค และขั้นตอนของการ
เตรียมผิวหนัง
จัดใหผปู วยอยูในทาที่สบาย
กั้นมาน ปดตากรณีที่ตองเตรียมผิวหนังบริเวณที่ไมควรเปดเผย
เปดเผยเฉพาะบริเวณที่จะเตรียมผิวหนังเทานั้น
- Providone-Iodine scrub ใชผายางกันเปอน/กระดาษสา รองใตอวัยวะที่จะเตรียมผาตัด
- Hibiscrub
- Tr. Hibitain 0.5% - 10% Providone-Iodine
Solution
การทําความสะอาดผิวหนังบริเวณผาตัด การโกนขนดวยมีดโกน (Razor) หรือ การตัดขน (Clipping)
ลางมือ ใสถุงมือ
เปดชุดเตรียมผาตัดที่เตรียมมา
ใช Forceps หยิบสําลีชุบ Hibiscrub บิดพอหมาด
เริ่มฟอกผิวหนังจากตําแหนงที่จะลงมีดผาตัด วนออกไปเปนรัศมี
โดยรอบประมาณ 3-4 นิ้วฟุต
ทิ้งสําลีเดิม ใชสําลีกอนใหมทาํ การฟอกผิวหนังเชนเดิมซ้ําอีกครั้ง
โดยฟอกนานประมาณ 3-4 นาทีเพื่อใหขนออนนุม งายแกการโกน
29/12/60
การโกนขน การทําความสะอาดผิวหนังบริเวณผาตัด
ใชมอื ขางที่ไมถนัดดึงผิวหนังเหนือบริเวณที่ตองการโกนใหตึง
ใหผูปวยไปอาบน้าํ สระผม ถาผูปวยไมสามารถลุกจาก
ใชมือขางที่ถนัดจับเครื่องโกน ทํามุมกับผิวหนังประมาณ 30- 45 เตียงไดใหชวยทําใหที่เตียง
จากนั้นจัดใหนอนในทาที่สบาย และสะดวกตอการทา
องศา เริ่มโกนขนจนทั่วบริเวณที่ฟอกน้ํายาไว
ควรโกนตามแนวขน เพื่อปองกันบาดเจ็บของผิวหนัง
ฟอกและโกนผิวหนังสวนที่เหลือตามขั้นตอนจนทั่วบริเวณที่ตอง
น้ํายาทําลายเชื้อ
เตรียมผาตัด ใช Forceps ตัวที่สองคีบสําลีชบุ 0.5%Tr.Hibitane ทา
ผิวหนังบริเวณที่โกนไวจนทั่ว
ถามีแผลใหทําความสะอาดแผลดวย
การทําความสะอาดผิวหนังบริเวณผาตัด การเตรียมผิวหนังดวยวิธีฟอก
หากพบวาผูปวยมีอาการปวดแสบผิวหนังขณะทาน้ํายา หรือ เตรียมอุปกรณเหมือนกัน ยกเวนชุดเครื่องโกน
สังเกตพบรอยมีดโกนบาด ใหรายงานอาจารยนเิ ทศ/พี่พยาบาล ขั้นตอนการเตรียมผิวหนังบริเวณผาตัด ทําเชนเดียวกัน
ทราบ
กับวิธีการโกน แตไมตองโกนขน โดยหลังการฟอกจนทั่ว
เปลี่ยนสําลีใหมหลังทาไดประมาณ 3-4 ครั้ง ทําซ้ําเชนนี้จนทั่ว
บริเวณแลวใหทําความสะอาดคราบสบู หลังจากนั้นให
ผิวหนังบริเวณที่โกนไว
เก็บอุปกรณ
ทาดวยน้ํายาทําลายเชื้อโรค
สอนการปฏิบัติตวั กอน-หลังผาตัด
*** อยาลืม...อาบน้ํา สระผม ตัดเล็บ ***
**เก็บฟนปลอม ของมีคา **
29/12/60
เตรียมเมื่อไหร? การเตรียมดานกฎหมาย/เอกสาร
• วันกอนผาตัด
ฟอกบริเวณผาตัด
• เชาวันผาตัด
- โกนขน และ ทาน้ํายาฆาเชื้อ
หรือ
- ฟอกและทา ทาน้ํายาฆาเชื้อ
หนังสือรับทราบและยินยอมใหแพทยทําการบําบัดรักษา-ผาตัด
แบบสํารวจผูปวยกอนเขาหองผาตัด
Informed consent form
29/12/60
ใบสงของเขาหองผาตัด รายงานการผาตัด
สรุปขั้นตอนการเตรียมผาตัด Question & Answer
• เตรียมของ เอกสาร
• เตรียมผูปวย: เปดเผยเฉพาะบริเวณที่จะเตรียม
• Identification : ผูปวย การผาตัด บริเวณที่จะผาตัด
• Clean/Shave, Scrub/Paint บริเวณที่จะผาตัด ทําแผล
• ทําความสะอาดรางกาย หัวจรดเทา
• สอนการปฏิบตั ิตัวกอนและหลังผาตัด
