Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
4Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Wika sa PIlipinas: Magkakaugnay, Hindi HIwa-Hiwalay

Wika sa PIlipinas: Magkakaugnay, Hindi HIwa-Hiwalay

Ratings: (0)|Views: 790|Likes:
Published by Frauline Tadle

More info:

Published by: Frauline Tadle on Aug 17, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

09/09/2014

pdf

text

original

 
Pangkat 2: TGISTYAraling Pilipino 12:Pagsasanay sa CognatesAgosto 16, 2012Wika sa Pilipinas:Magkakaugnay,hindi Hiwa-hiwalayMinsan nang naging malaking isyu ang pagkakaiba-iba ng mga wika sa iba't ibang bahaging Pilipinas. Kakabit nito ang pagtatalo hinggil sa kung alin ang nararapat na ituring naPambansang Wika. Hindi maitatanggi na ang mga wika sa ilagang bahagi ng bansa ay tila naiiba samga yaong nasa gitna at timog na bahagi. Ngunit kung masusi nating pag-aaralan, kapansin-pansinna mga pagkakahawig ng mga salita ng iba't ibang wika na tumutukoy lamang sa iisang bagay osabjek. Nagkakaroon lamang ng ilang pagkakaiba sa mga patinig at katinig na ginagamit ng mganaturang salita.Isa sa mga nakapupukaw ng pansin ay ang pag-iral, pagpapalit o dili kaya'y pagkawala ngmga patinig na a,e,i,o,u kung naisasalin ito sa ibang wika. Halimbawa nito ay ang mga salitangIngles na
1)HanKamay = Tagalog  Kamot = Cebuano, Hiligaynon, Bikol at Akkeanon Kamut = Pangalatok; at 2)Ea Kain= Tagalog  Kaon= Waray, Cebuano
 
 Kaun = Tausug 
Mula sa ilang halimbawa na ito, makikita ang pag-iral ng mga patinig na a at o sa mgawikang Tagalog, Cebuano, Hiligaynon, Bikol at Akkeanon sa salitang Ingles na
hand 
samantalang pinalitan naman ng patinig na
u
ang mga patinig na a at o nang isalin ito sa salitang Pangalatok. Sakabilang dako naman, ang salitang Ingles na
eat,
kapag isinalin sa mga salitang Waray at Cebuano,nanatili ang pag-iral ng patinig na
o.
Sa oras na isinalin na ito na mga wikang Tagalog at Tausug, pinalitan ng mga patinig na
i
at
u
ang
o.
Ganito rin ang mga proseso na makikita sa paggamit ng mga katinig na mga wika saPilipinas. Nakagugulat na may mga wikang ipinagpapalit-palit ang mga katinigg na
r,l,d,g at h.
Makikita ito sa mga susunod na mga halibawa:
3) DeepLalim= Tagalog Dalem= Iloko, Pangalatok Rarum= Bikol 4) Day (time)Araw= Tagalog Aggaw= Ibanag Adlaw= Bisaya, Hiligaynon, Samar-Leyte BisayaAldaw= Bikol Arkaw= KalingaAgew= Panggalatok 
Sa mga ibinigay na halimbawa sa itaas, madalas ang pagpapalit ng
sa
l at r at r 
sa
 g.
Ang
ng salitang Araw ng wikang Tagalog ay napalitan ng
 g 
sa
 Aggaw ng 
Ibanag at
 Agew
ng
 
Panggalatok.
D
naman ang naging kapalit ng
sa mga wikang Tagalog, Iloko at Panggalatok.Madalas ang pag-iral ng katinig na
at
sa wikang Iloko at ang katinig na
h
ay makikita saTagalog, Hiligaynon (Buho, Yuhom, Hublas) at Samar-Leyte Bisaya (Hiyom, Hangitew).Ang mga katinig na
 f,j,v,z,c,j,n at x
ang bumida sa ilang wika dahil sa madalas nilang paglitaw sa mga salita ng wikang iyon. Tulad ng sa wikang Ibanag kung saan mayroon itong mgakatinig na f sa mga salitang
innafi (rice)dufo (banana)faggifayan (a place to put)nafatu (mainit)mamepegafu (asarin);
katinig na
 z at c
:
kanzing (kambing)mappazzi (sneeze)affefec.
Mayroon namang katinig na
v
ang wikang Ivatan tulad nang sa
vahay
at wikang Itawit sa mgasalitang
bavi (baboy) at vulunan (samahan).
Ang wikang Itawit ay mayroon ding
 j,z at
sakanilang wika. Ilang halimbawa ay ang
kazzing (kambing)janna (saan)nagafanan (pertaining to a place you've come from)pajanan (tinitirhan)ufun (help)

Activity (4)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads
Aurora Martinez liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->