Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
23Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
yönetim süreçleri

yönetim süreçleri

Ratings: (0)|Views: 3,778 |Likes:
Published by sadrisoylar5302

More info:

Published by: sadrisoylar5302 on Jan 19, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/15/2013

pdf

text

original

 
85
Dördüncü Bölüm Yönetim Süreci
Eğitim yönetimi, okulun birikmiş olan sorunlarını çözmek için vardır. Okulun sorunlarınınkaynağı iç ve dış çevresidir. Okulun yönetmeni sorunlar ile başa çıkabilmek için, bilimselyöntemi, karar verme sürecini ve sorun çözme yöntemini kullanabilir. Süreç olarak özdeş olan bu yöntemlerden sorun çözme süreci bu kitabın konusudur.
 Sorun çözmenin altı aşamasıvardır:
1.
itim renlerince duyulmayan bir sorun, sorun değildir. Alışılş bir sorun,duyulmayabilir ama okulu da etkisizleştirebilir. Okul yönetmeni sorunu görebilmelidir.
2.
Sorunun boyutuna, sınırına ve nedenine ilişkin yeterli bilgi toplanmalı; sorun açık ve seçik olarak, tanımlanmalıdır. İyice tanınmadan önce soruna bulunacak çözüm seçeneği işeyaramayabilir.
3.
Sorun için elverdiğince çok çözüm seçeneği üretilmelidir. Çözüm seçeneği ararkenyalgıya şmemek in değişik ntemler vardır; bunlar özenle kullanılmar.
4.
Çözüm seçeneğini kararlaştırmak sorun çözme yönteminin en canalıcı aşamasıdır. Çözümseçenekleri üzerinde özenle çalışılmalıdır, ama kararsızlık uzun rmemelidir. Sorunçözücüleri kararsızlığa iten nedenler, çözüm seçeneğinin belirsizliği; karmaşıklığı; sorunçözücülerin bir seçenek üzerinde uzlaşamamaları yüzünden çatışmaya düşmeleri, sorununçözülmesi sırasında ve sonrasında karşılaşılması düşünülen tehlikelerdir. Bu nedenlerinetkisini azaltmak için değişik yöntemler önerilmiştir.
5.
Sorun çözücüler ve ilgili olanlar, çözüm seçeneğinin seçilmesine, uygulanmasına vedeğerlendirilmesine katıldıklarında sorun daha etkili çözülebilir.
6.
Çözüm seçeneğinin uygulanması sırasında toplanacak dönüt bilgiler, uygulamanın sorunsuzyapılmasını; çözüldükten sonra elde edilecek dönütler ise, gelecek sorunlara daha etkiliyaklaşımı sağlar.
 YÖNETİM SURECI OLARAK SORUN ÇÖZME
Bir okul küçük büyük birçok sorunla karşılaşır. Bu sorunlar çözülemedikçe okulun amaçlarınıgerçekleştirmesi, planlanan düzeye ulaşamaz. Sorun, okulun amaçlarını gerçekleştirmesinidurduran, yavaşlatan, saptıran engellerdir. Yönetim, bu engelleri kaldırmak için uğraştığında,sorun çözme sürecine girer. Okulun sorunla karşılaşması süreklilik gösterdiğinden, bu sorunuçözecek olan yönetime gereklilik de süreklidir. Bu yüzden yönetim bir sorun çözme sürecidir.
Sorun Nedir?
İnsan açısından sorun, insanın gereksinmelerini doyurmasını durduran engeldir. İnsanın buengelini kaldırma çabasına sorun çözme süreci denir.
Örgütsel sorun ise,
okulun amaçlarınıgerçekleştirmesini durduran, yavaşlatan, saptıran engeldir. Gerçekle istenilen durumunarasında olumsuz bir ayrılık; ya da var olanla olması gereken arasında olumsuz bir fark varsasorun da vardır. Okulun yönetimi, bu sorunu kaldırmak için uğraştığında sorun çözmesürecine girer.
Bir sorunda üç durum vardır:
Şimdiki durum (inital state), ulaşılacak durum (terminalstate), gereken şüm (transformation) (MacCrimmon ve Taylor, 1976).
Şimdiki durumda
eğer okulun amaçları engellenmiyorsa; okulu etkisizleştirecek bir engel, beğenilmeyen bir işleyiş yoksa; şimdiki durumdan daha iyi olan bir durum görülemiyorsa
 
okulda sorun yoktur. Sorun olmanca netim in yapacak bir de yoktur; lekendiliğinden akıp gider. Ama bunların tersi olduğunda, ki okulda hep bunların tersi vardır,şimdiki durum sorunludur.Ulaşılacak durum, şimdiki durumun sorunlu olmasıyla başlar. Ulaşılacak durum okulunsorunlarının başladığı durumdur. Bu duruma ulaşmak için gereken çözüm yollarından en iyiolanını bulmak, seçmek ve uygulamak gerekir.
 Dönüşüm
 ,
sorunlu durumdan sorunsuz duruma geçmedir; dolayısıyla sorunun çözülmesidir.Hangi koşullar altında olursa olsun okulda dönüşüm
sancılı
 
 bir olgudur. Dönüşüm, okulu bir yandan sorunlu durumdan sorunsuz duruma geçirip rahatlatırken bir yandan da, oluşan yenidurumu sorunlu olmaya elverişli kılar. Böylece bir sorun, ortadan kalkarken, yeni sorunlarınortaya çıkmasına ortam hazırlamr. Sorun
 
çözme süreci bittiği yerden yeniden başlar. Sorununçözümü yeni sorunlara kaynakhk ettiği için sorun çözme başarısı da bilimsizdir.
Okulun Sorun Kaynakları
Okulun iç ve dış olmak üzere başlıca iki büyük sorun çevresi vardır. Dış çevre okulun üstsistemleriyle, toplumdur.
 Dış çevre sorunları,
okulun girdileri ve çıktılarıyla ilgilidir. Eğitimişgörenlerinin. öğrencilerin, itim araç gereçlerinin, eğitim ve yönetim teknolojisininnicelie ve nitelikçe azlığı ve çokluğu, okulun girdi sorunlarının kaynağıdır. Okulu bitirenlerin bulamamalan, bulduklaişte başagösterememeleri; okulda üretilenlerintoplumun işine yaramaması; doğaya, çevreye ve kültüre katkıda bulunamama da okulun çıktısorunlandır. Çevrenin sürekli değişme içinde olması, okulla çevresinin eskiyen ilişkilerininyenileriyle değiştirilmesini zorunlu kılar. Çevreyle ilişkilerin yeniden düzenlenmesi de yenisorunlar yaratır.
Okulun iç çevre sorunları
 ,
eğitim işgörenlerinin arasında iyi ilişkilerinoluşturulamaması; itim programına, öğrenci ve eğitim işgörenlerine ilişkin işleringerektiğince yapılamaması; okulun güç yitiminin hızlanması; öğrenci başarısının düşmesi;gerekli paranın sağlanamaması gibi durumlardır.Kimi kez okulun yönetimi, bu sorunları çözemeyecek denli kötüleşerek, kötü yönetiminkendisi de başlı başına bir iç sorun olur. Hiçbir okul kusursuz kurulamaz. Başlangıçta iyiçalışsa bile okul, zamanla eskir ve işleyiş sorunları ortaya çıkartır. Yapı ve yönetimkusurlann ortaya çıkarttığı itim sorunları, okulun en önemli sorunlanr. Okulyönetmeninin sorunlarla baş edebilmesi, sorun çözme sürecini iyi bilmesine ve etkiliişletilmesine bağlıdır.
Bilimsel Yöntem, Karar Verme ve Sorun Çözme
Yöntem,
 
 bir amaca ulaşmak için izlenen ussal, düzenli, ilkeli ve kurallı yoldur. Bir insan zor  bir durumla karşılaştığında (1) durumu
anlamaya
çalışır; (2) duruma ilişkin bildiklerini vedeneyimlerini
anımsar;
(3) durumu anımsakları ile kaılaştırara
 yargılar;
(4)kararlaştırdığı
tepkiyi yapar.
İnsan, bu yargılama sürecinde duygularından ço
usu
ile
 yöntemli
davranğında, bilimsel bilince ulır ve duruma
bilimsel 
yaklaşabilir.İnsanın günlük yaşamında kullandığı bu yargılama süreci, daha düzenli olarak incelenmiş, bilimsel yöntemlere dönüştürtilmüştür İnsanın güdülenmesi, öğrenmesi, yargılamadaki bu sürece uygun biçimde oluşur. Araştırmayöntemi, yargılamada oluşan basamaklan izler. Yönetim süreci, dolayısıyla sorun çözme deinsanın yargılamasını asıl olarak alır. Yine insanın bir konuda karar vermesinde kullandığıreç, yargılama reciyle özdeştir. Yargıçlar, bu olumu geliştirerek, saklarınyargılanmalarındakullanırlar.John Dewey, insanın bilişsel gücünün kaynağı olan bu yargılama sürecini, bilimsel bir yöntemolarak geliştirmiştir. Bu bilimsel yöntem, Yirminci yüzyılın başından beri kullanılmaktadır.Yargılama recinin yukada anılan rt basamağı, uygulanmasına ve konuya re
 
çoğalabilir. Ama çunlukla bu ntem altı basamakolarak uygulanır.Örgüt ve yönetimi sürekli araştırma yapılacak bir alan olarak gören yazarlar, yönetim sürecini bir bilimsel yöntem olarak benimserler. Bu görüşe göre yönetim, sorunu ve sorunu çözecek seçenekleri araştırmak, öneriler geliştirmektir. Çizelgede görüldüğü gibi, bilimsel yöntemin,karar vermenin ve sorun çözmenin basamakları biraz değişiklikle birbirinin aynıdır; aynıolması da doğaldır; çünkü bunlar aynı sürece verilmiş, değişik adlardır. Ayrıca bu basamaklar,uygulama sırasında değişebilir. Asıl olan ussal
adımlarla
 bir araştırmanın yapılması, bir kararın verilmesi ve bir sorunun çözülmesidir. Yönetim açısından yııkarıdaki basamaklarınanlattığı iki önemli anlam vardır: (1) Yöntem
bilimsel 
 bir süreçtir; (2) bilimsel yöntem, karar verme ve sorun çözme,
 süreç
olarak birbirinin aynıdır. Okulun canlı bir sistem gibi,sorunlarının
bitimsiz
olduğu görüşünde olanlar, yönetimi bir 
 sorun çözme
süreci olaragörürler. Böyle görüldüğünde, kararlaştırma, sorun çözmenin bir aşaması; sorun çözme dem renlerin i olur; en üst netmen de inde m renler sorun çözmeyigüdülenirler.Yönetimi, örgütün en üst makamında bulunan kişinin vereceği kararları astların uygulamasüreci olarak görenler de,
karar verme sürecinin,
yönetimin temeli olduğunu savunurlar. Budurumda karar verme üst yönetmenin, karauygulama da astlann i olur.Karar verrneyle sorun çözme süreçleri uğraşılan duruma göre birbirlerinin alt süreçleri olurlar.Zor bir konuda karar verirken karaengelleyen sorunların çölmesi; zor bir sorunçözülürken de bazı önemli kararların verilmesi gerekebilir. (MacCrimmon ve Taylor, 1976).Bu kitapta yönetim, bir sorun çözme süreci olarak ele alınmıştır. Bu görüşe göre sorunçözmenin aşamalan, kararlaştırmayı da içerecek biçimde aşağıdaki konularda açıklanmıştır.
BLMSEL YÖNTEM, KARAR VERME VE SORUN ÇÖZMENN BASAMAKLARI
İ İ İ
Bilimsel Yöntem
*
Karar Verme Sorun Çözme
1.Güçlüün Sezilmesi
ğ
1. Problemin Anlalmas
ş
ı ı
1. Sorunu Çözmeyi Gerekseme2. Problemin Tanmlanmas
ı ı
2. Probleme likin nformasyonun
İ ş İ
 Toplanmas
ı
2. Sorunu Tamlama3. Çözümün Kestirilmesi3. ntormasyonu Çözümleme ve
İ
 Yorum3. Çözüm Seçeneklerini Arama4. Gözlenebilir Dorulay
ğ
ı
clarn
ı ı
 Belirlenmesi4. Seçeneklerin Deerlendirl mesi
ğ
ı
4. Eylemi Kararlatrma
ş
ı
5. Deneme ve Deerlendir
ğ
meninYaplmas
ı ı
5. En yi
İ
Seçenein Bulunmas
ğ
ı
5. Karar Uygulama
ı
6. Raporlatrma
ş
ı
6. Uygulama 6. Çözümü Deerlendirme
ğ
Sorun Çözmeye Yaklaşım
Okulda pek çok sorun
ussal 
ve
mantıksal 
 bir tutumla çözülemez. Yine pek çok sorununçözülmesinde sorun çözme yönteminin basamakları izlenemez. Bir sonınun çözülmesi içinverilen karar birçok çatışma, ortaklaşma, pazarlık, siyaset oyunu, sınama, yanılma, yanılgı veyanlışlıklarla doludur. Sezgi ve duygu, çoğu kez sorunun çözümü için seçilen seçenekte ölçüt;sorun çözme süreciyse d,zensiz ve rasgele olur (Daft, 1983). Bu yüzden ussal ve mantıksal bir 

Activity (23)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
frht141 liked this
Ahmet Melik liked this
xcekax_net1666 liked this
Bade Saran liked this
vecele liked this
ahmetcilgin liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->