Ang EDITORYAL
-Nagsasaad ng pagpuna, panunuligsa, pagtuturo, pagpapaunawa, pagbibigay-puri, pagbibigay-kahulugan napapanahong
balita at kumakatawan sa paninindigan ng buong patnugutan at pahayagan.
- Maituturing na ambag sa pakikipagtalo ukol sa napapanahong isyu.
Mga Uri ng Editoryal
Editoryal ng Pagpapabatid (Editorial of Information)
Editoryal ng Panghihikayat (Editorial of Persuasion)
Editoryal ng Panunuligsa (Editorial of criticism)
Editoryal ng Pagpaparangal (Editorial of Praise or Commendation)
Mga Bahagi ng EDITORYAL
1. Pamagat (Title/Headline)
-Dapat nakakukuha ng atensiyon ng mambabasa
2. Simula (Lead)
Di tulad ng sa balita na itinuturing na ‘puso’ ng kuwento ang lead, sa editoryal, ang ‘puso’ ay maaaring nasa gitna o wakas,
depende sa kapritso at istilo ng editorial writer.
Hindi kailangang sundin ang tradisyunal na ASSKPB.
Mas may kalayaan ang manunulat ng editorial na maging malikahin kaysa manunulat ng balita sa pagsulat ng ‘lead’.
Maaaring isang makabuluhan at makatawag-pansing pangungusap tungkol sa paksa o isyu na mapagtatalunan/matatalakay o
pagsasalaysay na naghahayag ng suliranin o isyu.
News peg – isang maikling pahayag tungkol sa isang balita na pinagbatayan ng editoryal o napapanahong isyu na
nangangailangan ng agarang solusyon.
3. Katawan
Naglalaman ng mga ‘basic facts’, mga sanhi at bunga sa likod ng mga pangyayari, sitwasyon at argumento.
Inilalahad dito ang mga detalye ng mga katotohanan tungkol sa isyu, kalakip ang
opinion o prinsipyong pinapanigan ng patnugutan.
4. Konklusyon/Wakas
- Naglalaman ng pinakamahalagang kaisipan, tagubilin, mungkahi o direksyon na maaaring payo, hamon o
simpleng buod ng akda
Mga Dapat Tandaan sa Pagsulat ng Editoryal
1. Planuhin ang isusulat.
Pumili ng paksa. Maaaring kahit anong isyu, pangyayari at personalidad na laman ng mga balita pero hangga’t maaari, tiyaking
taglay ng editoryal ang mga sumusunod:
Napapanahon
Malaman
Naghahayag ng Pananaw
Walang ‘conflict of interest’
2. Tiyaking nauunawaang mabuti ang sitwasyon o isyu.
3. Gawing makatawag pansin at kawili-wili ang panimula na binubuo ng batayang balita at reaksyon.
4. Kailangang magtaglay ng isa lamang ideya o panukala.
-Hango ang paksa sa mga balitang pangkasalukuyan na may malaking kahalagahan sa nakararami, maging sa mga mag-aaral,
mga mamamayan o sa buong bansa.
5. Magbasa at magsaliksik para sa mga impormasyon at datos.
6. Ipaliwanag ang isyu gaya ng ginagawa ng isang reporter at sabihin ang kahalagahan ng sitwasyon
7. Unahing ilahad ang magkaibang pananaw na may ‘quotations’ at ‘facts’.
8. Kontrahin, tanggihan o pabulaanan (refute/reject) ang isang pananaw at palawakin ang iyong panig gamit ang mga patunay,
detalye, bilang at tahasang sabi.
Kailangang mas maraming patunay para mapahina ang kabilang argumento habang mas mapapalakas naman ang
pinaninindigang panig.
9. Gayunpaman, bigyang-pansin pa rin ang magandang puntos ng oposisyon upang mas maging kapani-paniwala ang editoryal.
10. Ulitin ang mga susing parirala (key phrases) upang bigyang-diin ang kaisipan o ideya sa isipan ng mga mambabasa.
11. Magbigay ng mga reyalistikong solusyon sa suliranin na hindi karaniwang alam ng iba.
12. Hikayatin ang mga mambabasa na magkaroon ng kritikal o masusing pag-iisip at maging pro-active ang reaction.
13. Gawing matipid sa mga salita subalit gawing mabisa at kaakit-
akit ang mga pangungusap.
14. Kailangan itong maging makatwiran
15. Kailangan itong umiwas sa pagmumura ni sa pagsesermon.
16. Magbigay ng mga mahahalaga at makatotohanang halimbawa bilang suporta sa pinapanigan.
17. Sabihin ang mga pinagkunan ng datos.
18. Gawing pormal ang pananalita at paglalahad ng opinyon.
19. Magbigay ng estadistika kung kinakailangan.
20. Kung magbigay ng argumento, simulan sa pinakamahalaga.
21. Huwag sulatin sa unang panauhan. Bagama’t kadalasan iisa lamang ang sumusulat ng editorial, ngunit ito ay
kumakatawan sa buong patnugutan.
EDITORYAL - Kapayapaan at pagbabago
(Pilipino Star Ngayon) - July 26, 2016 - 12:00am
“LAHAT tayo ay naghahangad ng kapayapaan o katahimikan– hindi nang katahimikan
para sa mga patay kundi katahimikan para sa mga buhay,” sabi ni President Rodrigo
Duterte kahapon sa kanyang unang State of the Nation Address (SONA). Tumagal ng
isang oras at kalahati ang pagsasalita ng Presidente na unang napabalita na 30 minuto
lang tatagal. Maraming isiningit si Duterte sa kanyang talumpati katulad nang simpleng
pagpapatawa na nagdulot naman ng kasiyahan sa mga bisita.
Dapat nang wakasan ang karahasan at tamasahin na ang sarap ng kapayapaan.
Inihayag ni Duterte kahapon ang unilateral ceasefire sa mga rebelde. Sana raw, ganito
rin ang gawin ng mga rebeldeng komunista. Sabi pa ng Presidente, nakatakda na ang
usapang pangkapayapaan sa mga rebelde sa susunod na buwan na gagawin sa
Norway.
Maganda ang hakbang na ito ni Duterte. Ang pagkakamit ng kapayapaan ay dapat
nang magkaroon ng puwang upang umusad ang bansa at tuluyan nang umunlad.
Kapag nagkaroon ng positibong resulta ang usapang kapayapaan laban sa mga
rebeldeng komunista, mahihikayat na ang investors na maglagak ng kanilang puhunan
sa bansa. Wala na silang katatakutan para dito sa Pilipinas magnegosyo. Ang resulta
nito ay ang pag-angat ng ekonomiya at maraming mahihirap na pamilya ang
makikinabang. Wala nang magugutom at wala nang gagawa nang krimen. Ang
kahirapan ang ugat ng krimen
Nararapat namang tuparin ng Duterte administration ang naunang pangako na
susugpuin ang kriminalidad at ang pagkalat ng bawal na droga. Tiyakin na wala nang
drug lords sa bansang ito sa loob ng anim na buwan. Ipatupad din ang madaliang
pagkuha ng mga papeles at anumang dokumento na hindi na pipila. Wakasan na ang
contractualization at ganundin naman ang bawas tax sa mga karaniwang
manggagawa.
Kapayapaan at pagbabago ang mensahe ni Duterte kahapon. Aabangan ng
mamamayan ang mga pangakong ito.
Read more at https://www.philstar.com/pilipino-star-
ngayon/opinyon/2016/07/26/1606654/editoryal-kapayapaan-
pagbabago#UAz6v6M7PPTPi4OH.99